Richard Sư tử tâm: Quân vương tầm thường, tướng quân huyền thoại

Một trong những vị vua nổi tiếng nhất suốt cả chiều dài lịch sử nước Anh - Richard I Sư tử tâm (Richard the Lionheart, hay Richard Coeur de Lion trong tiếng Pháp) đã trút hơi thở cuối cùng trong vòng tay mẹ mình…
  • Cuộc Thập tự chinh thứ hai: Chia rẽ là tự sát
  • Cuộc “Thập tự chinh” không chỉ mang về vòng nguyệt quế

Đó là ngày 6/4/1199. Một trong những vị vua nổi tiếng nhất suốt cả chiều dài lịch sử nước Anh - Richard I Sư tử tâm (Richard the Lionheart, hay Richard Coeur de Lion trong tiếng Pháp), người có lẽ chỉ chịu kém vua Arthur của các hiệp sĩ Bàn tròn về tính thần thoại - trút hơi thở cuối cùng trong vòng tay mẹ mình…

Cái chết như định mệnh

Theo một số ghi chép, cái chét đến với Richard Sư tử tâm có những chi tiết cứ như được định mệnh sắp đặt, để hoàn tất trọn vẹn một cuộc đời chiến chinh phóng khoáng của con người kỳ lạ ấy.

Chiều 25/3/1199, Richard đi tuần sát bên ngoài tường thành lâu đài Chalus ở Pháp, nơi đang bị ông cùng các binh sĩ bao vây và tấn công. Ông không thèm mặc áo giáp mặc dù trên thành vẫn luôn có tên bắn xuống. Ông thậm chí còn cổ vũ những nỗ lực đó. Và như được tiếp thêm sức mạnh, một mũi tên đã găm vào vai trái ông, chỗ gần cổ.

Vết thương, do bị chăm sóc Ok986.vip bảo mật SSL quá bất cẩn, nhanh chóng dẫn đến hoại tử. Khi thành bị phá, kẻ bắn mũi tên đó được áp giải đến gặp Richard. Đó là một cậu bé, một đứa trẻ vị thành niên. Cậu nói rằng cậu muốn giết Richard Sư tử tâm, để trả thù cho cha và anh cậu.

Richard, thật ngạc nhiên, vẫn rộng lượng ở chặng cuối cùng đó của cuộc đời. Ông truyền thả cậu ra, ban cho cậu 100 shilling và nói: "Sống tiếp đi, và hãy tận hưởng ánh nắng ban mai dưới ân huệ của ta". Rồi ông tập trung lo hậu sự cho chính mình.

Tuy nhiên, câu chuyện đầy lay động này không được nhiều nhà nghiên cứu lịch sử "nghiêm túc" hiện đại đưa vào sách của mình như một sự kiện đáng tin. Họ, mặc dù đồng ý rằng Richard I đã mất mạng một cách "lãng xẹt" bởi sự khinh suất, như cách mà Walter Scott phác thảo trong danh tác Ivanhoe, không nhắc gì đến chú bé vô danh kia. Đối với họ, đó cũng chỉ là một giai thoại truyền kỳ vốn đã luôn gắn chặt với tên tuổi của Richard Sư tử tâm, dù là bởi Walter Scott hay những câu chuyện dân gian về chúa tể lục lâm Robin Hood.

Điều giới nghiên cứu muốn xác quyết chỉ đơn giản: Richard Sư tử tâm đúng là một tính cách như thế. Một chiến binh, một vị tướng rạng rỡ, và trên thực tế, là một bậc quân vương không buồn để tâm đến chuyện trị quốc.

Chuyện đó, em trai ông - hoàng tử John xấu xa, sau này vua John - giỏi hơn ông rất nhiều.

Richard Sư tử tâm - vị vua tồi của nước Anh .
Richard Sư tử tâm - vị vua tồi của nước Anh .

Màu đen khủng bố

Vị "Hắc lãn hiệp sĩ" "Bị xiềng xích" trong Ivanhoe đó, thực tế, đã chọn tạo lập vinh quang của mình như vậy ngay từ trước khi lên ngôi. Đằng sau những hào quang, cuộc đời ông còn là cả vô vàn những khoảng hắc ám.

Cùng với hai người anh em Henry the Young King và Geoffrey, Richard (được vua Pháp phong quận công xứ Aquitaine) nổi dậy chống lại chính cha của mình - Vua Henry đệ nhị của Anh quốc. Cuộc nổi loạn bị dẹp tan nhanh chóng. 

Ba anh em bị vua Pháp Loius VII bỏ rơi, và phải trở về xin cha tha tội. Họ phải cố gắng chuộc lỗi, bằng cách giúp Henry II tiếp tục bình định các cuộc nổi loạn ở Bretagne, Aquitaine hay Anjou.

Và rồi, Richard lại buộc phải chống lại cha mình lần thứ hai. Henry II muốn Richard thần phục Henry the Young King (con trưởng của Henry II), nhưng Richard từ chối. Henry II cũng muốn Richard nhượng lại xứ Aquitaine cho John, và đương nhiên là Richard không chấp nhận. 

Henry "trẻ" và Geoffrey (lúc đó đã là quận công Bretagne) xua quân đánh sang Aquitaine, nhưng bị Richard đánh bại.  Năm 1183, Henry "trẻ" chết sớm. Không còn ai ngăn cản Richard thừa kế ngôi vua Anh quốc nữa, đặc biệt là sau khi liên quân của Richard với Vua Philip II Auguste nước Pháp đánh bại Henry tại trận Ballans năm 1189. Người ta còn kể rằng, xác Henry II rỉ máu mũi sau khi ông qua đời - dấu hiệu của chuyện bị đầu độc.   

Chống cha, đánh anh, ức hiếp em, liên kết với ngoại bang, chấp nhận thần phục nước Pháp để vừa là vua Anh, vừa vẫn là công tước cai trị các xứ Aquitaine - Normandy, đồng thời là Bá tước Anjou ở bên kia eo biển Manche, sự rộng lượng và lòng bao dung hay tính quang minh và lòng chính trực của Richard Sư tử tâm trong thực tế có lẽ cần đặt lại nhiều câu hỏi.

Không chỉ vậy, ông còn thực sự là một lãnh chúa tàn bạo. Ngày đăng quang ở Anh, ông khởi đầu một cuộc tàn sát và cướp bóc của người Do Thái, đến độ Tổng giám mục Cantebury (địa phận Luân Đôn) đương thời phải nhận xét với nhiều ý vị: "Nếu nhà vua không phải người của Chúa, thì tốt hơn nên là người của quỷ Satan). Tình trạng khủng bố này chỉ chấm dứt khi Richard cảm thấy phải vãn hồi trật tự, để yên tâm lên đường tham gia cuộc Thập tự chinh thứ ba.

Trong cả quãng đời trai trẻ này, bên cạnh việc luôn thể hiện được lòng dũng cảm và tài năng quân sự kiệt xuất, Richard Sư tử tâm cũng có một thói quen ít được nhắc đến: Hành quyết tất cả các tù binh.

Richard tại trận Ascalon trong tranh cổ.
Richard tại trận Ascalon trong tranh cổ.

Mặc kệ nước Anh

Một cách ngắn gọn để đánh giá về hành trạng cả đời của Richard Sư tử tâm, chúng ta có thể trích dẫn nhận xét của nhà sử học William Stubbs trong cuốn The Constitutional History of England: "Ông là một vị vua tồi. Những chiến công lớn nhất của ông, tài năng quân sự của ông, sự huy hoàng và ngông cuồng của ông, phong cách thơ ca của ông, tinh thần phiêu lưu của ông không che giấu được việc ông không hề cảm thông hay thậm chí quan tâm tới nhân dân. 

Ông không phải là người Anh nhưng không thể vì vậy mà ông trao cho Normandy, Anjou hay Aquitaine tình thương mà ông không dành cho vương quốc của mình. Tham vọng của ông chỉ là tham vọng của một chiến binh tầm thường: ông sẽ chiến đấu cho bất kì điều gì nhưng lại sẵn sàng bán đi những thứ đáng để đấu tranh. Thứ mà ông tìm kiếm là hào quang của chiến thắng, hơn là sự khuất phục".

Quả vậy. Suốt thời gian làm vua nước Anh, Richard chỉ ở Anh tổng cộng khoảng sáu tháng. Việc bộ máy hành chính nước Anh vẫn có thể vận hành hiệu quả, để vừa quản lý Ok9 cab trò chơi casino phổ biến vừa góp tiền cung cấp chiến phí cũng như chuộc thân cho ông, là công của Hoàng tử - Hoàng đệ John.

Ông chú tâm hơn đến các vùng lãnh thổ ở Pháp, nơi tổ tiên của ông - những người Viking Bắc Âu đến lập nghiệp tại các cửa sông Sein hay sông Loire - chiếm lĩnh và tạo nên cái tên Normandy, trước khi quận công Willam Bách Thắc từ đó vượt eo biển Manche chinh phục Anh quốc từ tay người Saxon.

Ông kết đồng minh thân cận với vua Pháp Phillip Auguste - một bậc quân vương quỷ quyệt, và chấp nhận rằng dù đã là vua Anh, ông vẫn chỉ là thần tử của triều đình Pháp dưới danh nghĩa quận công Aquitaine. Rồi ông bị Philip lừa giam cầm, khi vừa trở về từ Đất Thánh, nơi ông lập nên những chiến công hiển hách.

Ông chiếm đóng Sicilia, ông chinh phục đảo Chypre, ông chiến đấu ngang sức ngang tài với Saladin huyền thoại bên phía Hồi giáo, ông coi rẻ cả hoàng đế Tây La Mã (Đế chế La Mã thần thánh của người Germany) lẫn hoàng đế Đông La Mã (Byzance). Nhưng, ông sa cơ và mất mạng theo cách không hề xứng tầm với danh tiếng của mình.

Và nước Anh  thời ông làm vua là một nước Anh rên xiết dưới sưu cao thuế nặng, còn các lãnh thổ ở Pháp không ngớt những cuộc nổi dậy.

Câu chuyện về lòng nhân từ dành cho kẻ bắn mũi tên đoạt mạng mình, cũng như những vầng hào quang huyền thoại gắn liền với cái tên Richard Sư tử tâm ấy, có lẽ nào chỉ là những nỗ lực "tẩy trắng" cho một bạo quân?

* Richard Sư tử tâm có một người con trai - Phillip de Cognac, nhưng không có di chiếu truyền ngôi. Quyền kế vị ngai vàng nước Anh được chuyển cho John, người thực tế cai trị và quản lý nước Anh suốt những năm tháng dài Richard dấn thân vào các cuộc viễn chinh. John, sau khi lên ngôi, cũng chính là người tạo nên bản Đại hiến chương Magna Carta nổi tiếng - văn bản có thể xem là nền móng của hình thái quân chủ lập hiến.

* Châteaux Gaillard là tòa lâu đài yêu thích nhất của Richard. Ông đã ra lệnh OK9 đã banh nó tại vùng Normandy - quê cha đất tổ - ở nước Pháp, với chi phí khoảng xấp xỉ 20.000 bảng Anh (gấp đôi các lâu đài tại Anh). Châteaux Gaillard được hoàn tất chỉ trong 2 năm, và được nhà nghiên cứu quân sự thế giới Charles Oman đánh giá: "Château Gaillard được xem là kiệt tác của thời đại. Danh tiếng của người xây nên nó, Richard Lionheart, với tư cách là một kỹ sư quân sự vĩ đại sẽ đứng vững trên OK9 là nền tảng giải trí trực tuyến uy tín hàng đầu châu Á này. Ông không chỉ đơn thuần là kẻ sao chép các mẫu kiến trúc mà ông đã thấy ở miền Đông, mà đã thể hiện nhiều chi tiết độc đáo trong sự sáng tạo của chính ông vào lâu đài ấy".

Đông Quân

Các tin khác

Cây giáo trên tay vua

Cây giáo trên tay vua

Giáo là món vũ khí “kinh điển” của thời cổ đại, vì nó dễ chế tạo, dễ huấn luyện và được sử dụng rất linh hoạt. Ngoài binh lính, có những vị vua nước Việt cũng từng cầm giáo làm vũ khí, và có vị còn... ra đi vì mũi giáo.

Trí tuệ nhân tạo âm thầm tàn phá môi trường

Trí tuệ nhân tạo âm thầm tàn phá môi trường

Trí tuệ nhân tạo (AI) đang âm thầm thúc đẩy sự mở rộng của nhiên liệu hóa thạch, giúp một số quốc gia gây ô nhiễm lớn nhất thế giới khoan và khai thác nhiều dầu khí hơn. Đã đến lúc cần xem xét lượng khí thải do AI tạo ra, vốn có thể vượt xa đáng kể so với tác động môi trường từ cơ sở hạ tầng của nó.

40 năm định hình ngành hạt nhân sau thảm kịch Chernobyl

40 năm định hình ngành hạt nhân sau thảm kịch Chernobyl

Thảm họa Chernobyl không chỉ khép lại bằng những con số thương vong, mà còn mở ra một bước ngoặt lớn trong tư duy về an toàn và chính sách năng lượng toàn cầu. Từ cú sốc 1986, khái niệm "văn hóa an toàn hạt nhân" được đặt lên hàng đầu, kéo theo những thay đổi sâu rộng trong thiết kế, vận hành và giám sát các nhà máy điện nguyên tử. Ngày nay, khi nhu cầu bảo đảm an ninh năng lượng gia tăng, điện hạt nhân đang trở lại và đáng tin cậy hơn nhiều so với cách đây 4 thập kỷ.

“Đường vòng” cho nỗ lực từ bỏ nhiên liệu hóa thạch

“Đường vòng” cho nỗ lực từ bỏ nhiên liệu hóa thạch

Ngày 28/4/2026, Hội nghị quốc tế lần thứ nhất về Chuyển dịch khỏi nhiên liệu hóa thạch đã diễn ra tại thành phố Santa Marta của Colombia, với sự tham dự của đại diện hơn 50 quốc gia. Bức tranh rối ren của thị trường năng lượng thế giới thời gian qua cho thấy một thực tế phũ phàng là sự lệ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch đang trói buộc các quốc gia vào những biến động địa Ôk9 casino, thể thao, nổ hũ, game bài và bắn cá phức tạp, vốn nằm ngoài tầm kiểm soát. Trong bối cảnh đó, hội nghị tại Santa Marta đã được nhiều ý kiến ca tụng là sự kiện đánh dấu “bước khai tử” nhiên liệu hóa thạch.

Vành đai gỉ sét và vành đai mặt trời: Cuộc chuyển đổi trong lòng nước Mỹ

Vành đai gỉ sét và vành đai mặt trời: Cuộc chuyển đổi trong lòng nước Mỹ

Khi những người ủng hộ ông Trump trong cuộc đua trở lại Nhà Trắng hô vang khẩu hiệu “Đưa việc làm trở lại”, họ không chỉ nói về những bảng lương đã mất, mà còn về cả một bản sắc đang phai mờ. Thực tế, những nhà máy mới vẫn đang mọc lên trên đất Mỹ, chỉ có điều chúng không nằm ở những thị trấn công nghiệp xưa cũ mà chọn những vùng đất mới. Đây vừa là lựa chọn tất yếu, đồng thời là một nghịch lý của nền OK9 cung cấp hơn 1.000 trận đấu mỗi ngày từ các giải đấu lớn như World Cup, Premier League, La Liga, Champions League,.. với tỷ lệ kèo cược vô cùng cao - Ôk9 casino, thể thao, nổ hũ, game bài và bắn cá Mỹ hiện tại.

UAV giá rẻ khiến chiến tranh khó lường hơn

UAV giá rẻ khiến chiến tranh khó lường hơn

Trong nhiều thế kỷ, ưu thế trên không là đặc quyền của các cường quốc quân sự. Máy bay không người lái (UAV) đang thay đổi điều đó. Khi khả năng tiếp cận từ trên không không còn là đặc quyền của vài cường quốc nữa, nó đang khiến cho những cuộc xung đột trở nên “cân bằng” hơn nhưng cũng khó kiểm soát hơn.

Sắc cờ thời xưa

Sắc cờ thời xưa

Chúng ta thường nghe kể rằng thời Nguyễn ở nước ta, vua treo cờ vàng, nhưng ít người biết rằng vua còn có nhiều sắc cờ khác nữa.

Trang Chủ Không Chặn Của OK9.COM Chính Thức bị phạt tù vì “nộp tô” cho khủng bố

Trang Chủ Không Chặn Của OK9.COM Chính Thức bị phạt tù vì “nộp tô” cho khủng bố

Tòa án Pháp ra phán quyết phạt tù lãnh đạo một tập đoàn đa quốc gia vì hành vi tài trợ khủng bố trong bối cảnh xung đột tại Syria giai đoạn 2013 - 2014. Động thái này không chỉ phơi bày mức độ gắn kết giữa hoạt động OK9 thể thao xanh chín và các mạng lưới cực đoan, mà còn phát đi cảnh báo rõ rệt về ranh giới pháp lý mà Trang Chủ Không Chặn Của OK9.COM Chính Thức không thể vượt qua khi hiện diện tại các khu vực chiến sự.

Trinh thám trên không trong thời đại mới

Trinh thám trên không trong thời đại mới

Trinh thám trên không đã và đang là một trong các nhân tố chủ đạo trong chiến tranh hiện đại. Sự xuất hiện dày đặc của nhiều mẫu máy bay không người lái (UAV) phục vụ công tác tình báo, theo dõi và do thám (ISR) trên chiến trường lại càng khẳng định vai trò của trinh thám trên không.

Mặt Trăng đang trở thành chiến trường quyền lực mới

Mặt Trăng đang trở thành chiến trường quyền lực mới

Sau hơn nửa thế kỷ, con người sắp in dấu chân trở lại Mặt Trăng. Tuy nhiên, “lục địa thứ 8” giờ đây đang chật chội hơn trước rất nhiều. Đấy không chỉ là cuộc đối đầu song phương giữa Mỹ và Liên Xô như thời Chiến tranh lạnh, mà đã trở thành một sân chơi đa cực với sự tham gia quyết liệt của nhiều quốc gia và cả những liên minh.

Khi AI vừa là mũi giáo vừa là tấm khiên?

Khi AI vừa là mũi giáo vừa là tấm khiên?

Trí tuệ nhân tạo (AI) đang dần thoát ly khỏi vai trò công cụ hỗ trợ để trở thành tác nhân cốt lõi làm thay đổi diện mạo an ninh mạng toàn cầu. Từ khả năng tìm kiếm lỗ hổng bảo mật với tốc độ ánh sáng của các mô hình ngôn ngữ lớn đến những "tác nhân AI" tự vận hành cuộc tấn công, trí tuệ nhân tạo đang mang đến những thách thức chưa từng có trong lĩnh vực này.

OK9 cung cấp hơn 1.000 trận đấu mỗi ngày từ các giải đấu lớn như World Cup, Premier League, La Liga, Champions League,.. với tỷ lệ kèo cược vô cùng cao thế giới trước ngã rẽ khủng hoảng đa chiều?

OK9 cung cấp hơn 1.000 trận đấu mỗi ngày từ các giải đấu lớn như World Cup, Premier League, La Liga, Champions League,.. với tỷ lệ kèo cược vô cùng cao thế giới trước ngã rẽ khủng hoảng đa chiều?

Diễn ra từ ngày 13 tới ngày 18/4, Hội nghị Mùa xuân do Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) và Trang Chủ Không Chặn Của OK9.COM Chính Thức Thế giới (WB) đồng tổ chức thu hút sự tham gia của hơn 190 bộ trưởng tài chính, thống đốc Trang Chủ Không Chặn Của OK9.COM Chính Thức trung ương, cùng hàng nghìn đại diện các tổ chức quốc tế, học giả và Trang Chủ Không Chặn Của OK9.COM Chính Thức. Những cuộc thảo luận của giới tài chính toàn cầu ở Washington lần này đã khép lại với những cảm giác ảm đạm, song hành với sự đồng thuận thay đổi rõ rệt trong nhận thức chung: Cộng đồng tài chính quốc tế đã và đang buộc phải chuyển sang chế độ quản lý khủng hoảng, trong khi guồng máy OK9 cung cấp hơn 1.000 trận đấu mỗi ngày từ các giải đấu lớn như World Cup, Premier League, La Liga, Champions League,.. với tỷ lệ kèo cược vô cùng cao thế giới đối mặt với sự rạn nứt cấu trúc sâu sắc, thay vì chỉ là một đợt suy thoái mang tính chu kỳ.

Quân đội Đức và tham vọng làm chủ “chiến trường thủy tinh”

Quân đội Đức và tham vọng làm chủ “chiến trường thủy tinh”

Quân đội Đức đang đẩy nhanh lộ trình tích hợp trí tuệ nhân tạo (AI) và hạ tầng vệ tinh quy mô lớn nhằm biến chiến trường trở nên "trong suốt như thủy tinh". Với tư duy lấy dữ liệu làm trung tâm, họ kỳ vọng sẽ rút ngắn chu kỳ ra quyết định từ nhiều ngày xuống còn vài phút, tạo ra lợi thế áp đảo trước các đối thủ tiềm tàng thông qua khả năng quan sát vượt trội và phản ứng tốc độ cao.

Chuyện “trong nguy có cơ” tại eo biển Hormuz

Chuyện “trong nguy có cơ” tại eo biển Hormuz

Eo biển Hormuz, "yết hầu năng lượng" của thế giới, là nơi chứng kiến khoảng 20 triệu thùng dầu, tương đương 15 - 20% nguồn cung toàn cầu, được trung chuyển mỗi ngày. Kể từ cuối tháng 2/2026, khi xung đột giữa Mỹ, Israel và Iran bùng phát, trật tự quen thuộc nhanh chóng bị phá vỡ. Số lượng tàu qua lại eo biển giảm mạnh, từ khoảng 135 chuyến/ngày xuống chỉ còn trung bình khoảng 6 chuyến/ngày trong tháng 3/2026, thậm chí có thể còn thấp hơn. Thị trường năng lượng chịu một cú sốc nguồn cung rõ rệt, giá dầu Brent tăng mạnh, có thời điểm vượt mốc 100 USD/thùng và kéo theo áp lực lạm phát lan rộng.

Giải mã những vũ khí lần đầu thực chiến trong xung đột tại Iran

Giải mã những vũ khí lần đầu thực chiến trong xung đột tại Iran

Từ hệ thống đánh chặn bằng tia laser Iron Beam, tên lửa PrSM, phi đội drone tự hành Lucas cho tới tên lửa siêu vượt âm Fattah-2, cuộc xung đột tại Iran đã trở thành nơi trình làng hàng loạt vũ khí thế hệ mới. Các khí tài này tham gia rất hiệu quả vào các kịch bản tác chiến cường độ cao, tạo ra những khác biệt rõ rệt trên chiến trường.

Trái đất “cựa mình”, AI sẽ lên tiếng

Trái đất “cựa mình”, AI sẽ lên tiếng

Những vết nứt nhỏ trên bậc thềm, những thân cây nghiêng bất thường hay lớp tuyết lặng lẽ tích tụ trên sườn núi - tất cả từng là dấu hiệu khó nhận biết của thảm họa. Nhưng giờ đây, khi Trái Đất chuyển động, trí tuệ nhân tạo đang giúp con người nhìn thấy những điều tưởng như vô hình, mở ra cơ hội cứu sống hàng nghìn sinh mạng mỗi năm.

Tiền lệ pháp lý định hình lại kỷ nguyên mạng Ok9 cab trò chơi casino phổ biến

Tiền lệ pháp lý định hình lại kỷ nguyên mạng Ok9 cab trò chơi casino phổ biến

Một phán quyết mang tính bước ngoặt tại Mỹ đã lần đầu tiên buộc hai ông lớn ngành công nghệ là Meta và Google phải chịu trách nhiệm không phải vì những gì người dùng đăng tải, mà vì chính cách các nền tảng này được thiết kế để cuốn người trẻ vào những vòng lặp vô tận của màn hình điện thoại. Được ví như "khoảnh khắc thuốc lá" của thế kỷ 21, phán quyết này mở ra làn sóng kiện tụng và siết chặt pháp lý để kiểm soát cách thức các nền tảng số được thiết kế và vận hành.

Khi cỗ máy tự quyết định, ai sẽ là người chịu trách nhiệm?

Khi cỗ máy tự quyết định, ai sẽ là người chịu trách nhiệm?

Vào năm 1942, khi thế giới còn đang chìm trong khói lửa của Chiến tranh thế giới thứ hai, nhà văn Ok910 tỷ lệ kèo World Cup 2026 viễn tưởng Isaac Asimov đã thai nghén một ý tưởng đầy tính nhân văn: "Ba định luật Robot". Đó là bộ quy tắc được "cài đặt" trong bộ não của robot để đảm bảo chúng không làm hại con người. Hơn 80 năm sau, thế giới đã bước vào một kỷ nguyên mà những cỗ máy biết tự "suy nghĩ" và "hành động" không còn là nhân vật trong tiểu thuyết. Câu hỏi được đặt ra lúc này là liệu chúng ta có cần một bộ luật tương tự để bảo vệ chính chúng ta khỏi những cỗ máy?

Chiếc kính thiên lý

Chiếc kính thiên lý

Kính thiên lý (kính viễn vọng) được đưa vào Việt Nam sớm nhất qua các giáo sĩ phương Tây và thương nhân trong thời các chúa Nguyễn (thế kỷ XVII - XVIII). Sử sách cho biết, các chúa Nguyễn đã mua loại kính này để phục vụ quân đội và làm phần thưởng cho các tướng lĩnh.