Trái đất “cựa mình”, AI sẽ lên tiếng

Những vết nứt nhỏ trên bậc thềm, những thân cây nghiêng bất thường hay lớp tuyết lặng lẽ tích tụ trên sườn núi - tất cả từng là dấu hiệu khó nhận biết của thảm họa. Nhưng giờ đây, khi Trái Đất chuyển động, trí tuệ nhân tạo đang giúp con người nhìn thấy những điều tưởng như vô hình, mở ra cơ hội cứu sống hàng nghìn sinh mạng mỗi năm.

  • Biến đổi khí hậu và những thảm họa

Những tín hiệu nhỏ trước cơn thịnh nộ

Tại Kimtang, một ngôi làng nhỏ nằm giữa vùng núi Nepal, những biểu hiện bất thường đã xuất hiện từ lâu. Mặt đất nứt nhẹ, bậc thềm nhà bị xô lệch, cây cối mọc nghiêng như thể bị kéo đi bởi một lực vô hình. Với người dân địa phương, đó chỉ là những thay đổi chậm rãi, khó lý giải. Nhưng dưới góc nhìn của Ok910 tỷ lệ kèo World Cup 2026, đó là những dấu hiệu rõ ràng của một thảm họa đang hình thành.

Điều khác biệt nằm ở chỗ: ngày nay, những tín hiệu ấy không còn bị bỏ qua. Thông qua dữ liệu radar từ vệ tinh Sentinel-1 của châu Âu, các nhà Ok910 tỷ lệ kèo World Cup 2026 có thể theo dõi từng biến động nhỏ nhất của địa hình. Những xung radar được phát xuống mặt đất với tần suất hàng nghìn lần mỗi giây, phản hồi lại thành những bản đồ chi tiết đến từng milimet. Khi lượng dữ liệu khổng lồ này được đưa vào hệ thống trí tuệ nhân tạo (AI), một bức tranh hoàn toàn mới xuất hiện.

Trái đất “cựa mình”, ai sẽ lên tiếng -0
Biến đổi khí hậu và những thảm họa

Trong trường hợp Kimtang, AI đã tô đỏ một khu vực rộng lớn ngay bên dưới ngôi làng - dấu hiệu của sự mất ổn định địa chất nghiêm trọng. Điều đáng nói là sự dịch chuyển này không thể nhìn thấy bằng mắt thường. Các hạt đất chỉ "nhích" đi từng chút một, nhưng chính sự dịch chuyển âm thầm ấy lại là khởi đầu của một vụ sạt lở có thể xảy ra bất cứ lúc nào.

Sự kiện này phản ánh một thực tế lớn hơn: sạt lở đất, lở tuyết hay lũ băng hà không phải là những hiện tượng hoàn toàn bất ngờ. Chúng có quá trình hình thành, dù rất khó nhận biết. Vấn đề là con người trước đây không có công cụ đủ mạnh để theo dõi chúng. Và đó là khoảng trống mà AI đang lấp đầy.

Không chỉ ở Nepal, những hệ thống tương tự đang được triển khai tại nhiều khu vực có địa hình hiểm trở. Tại Anh, các nhà Ok910 tỷ lệ kèo World Cup 2026 đã sử dụng AI để phân tích dữ liệu từ khoảng 300.000 sườn dốc trên khắp đảo quốc này. Kết quả cho thấy có khoảng 3.000 khu vực đang "chuyển động", dù chỉ ở mức vài milimet mỗi năm.

Những con số này không gây ấn tượng nếu nhìn riêng lẻ. Nhưng khi đặt trong bối cảnh hạ tầng, tác động của chúng là rất lớn và có thể trở thành nguyên nhân của một tai nạn lớn trong tương lai. "Chúng ta đang nói về những chuyển động nhỏ chỉ vài milimét mỗi năm - điều mà mắt thường không thể nhận thấy", Alessandro Novellino, nhà địa chất học tại Cơ quan Khảo sát Địa chất Anh (BGS), người sử dụng phương pháp viễn thám để theo dõi sạt lở đất, cho biết. "Tuy nhiên, những chuyển động nhỏ bé này có thể là dấu hiệu của một vụ sạt lở lớn có khả năng xảy ra trong tương lai. Và ngay cả khi chúng không dẫn đến một vụ sạt lở lớn, những chuyển động này theo thời gian sẽ ảnh hưởng đến 8.700 dặm (14.000 km) đường bộ và 220 dặm (360 km) đường sắt".

Từ cảnh báo đến hành động

Tại Kimtang, bản đồ do AI tạo ra không chỉ là một hình ảnh cảnh báo. Nó trở thành cơ sở để các nhà Ok910 tỷ lệ kèo World Cup 2026 và Link Trang Chủ Nhà Cái OK9 Mới Đăng Ký +69K địa phương thảo luận với người dân về kế hoạch ứng phó. Những khu vực an toàn hơn được xác định, các tuyến sơ tán được tính toán, và các điểm tập kết được lựa chọn. Một chi tiết đáng chú ý là trường trung học trong làng lại nằm trên vùng đất ổn định nhất. Điều này, nếu không có dữ liệu phân tích, khó có thể được nhận ra. Nhưng với AI, nó trở thành một thông tin mang tính sống còn.

Trước đó, người dân Kimtang từng phải di dời sau một vụ sạt lở vào năm 2019. Trớ trêu thay, khu vực tái định cư mới lại nằm trên vùng đất kém ổn định hơn. Đây là minh chứng rõ ràng cho hạn chế của các phương pháp đánh giá truyền thống - nơi quyết định thường dựa vào quan sát bề mặt và kinh nghiệm, thay vì dữ liệu dài hạn. AI không loại bỏ hoàn toàn sai sót, nhưng nó giúp giảm đáng kể rủi ro của những quyết định như vậy.

Ở một quy mô khác, AI cũng đang hỗ trợ các hoạt động ứng phó khẩn cấp. Sau các trận sạt lở lớn tại đảo Sumatra của Indonesia, các nhà nghiên cứu đã sử dụng AI để lập bản đồ hơn 4.000 điểm sạt lở chỉ trong thời gian rất ngắn. Thông tin này được chia sẻ với cơ quan chức năng, giúp xác định khu vực bị ảnh hưởng, tuyến đường còn hoạt động và nơi cần ưu tiên cứu trợ.

Trong bối cảnh thiên tai, thời gian là yếu tố quyết định. Một bản đồ có sớm vài giờ có thể đồng nghĩa với việc cứu thêm nhiều sinh mạng. Tương tự, tại Ấn Độ, Cơ quan Quản lý Thảm họa Quốc gia (NDMA) đã thử nghiệm thành công hệ thống cảnh báo sớm dựa trên vệ tinh do trong nước phát triển dành cho lũ lụt do vỡ hồ băng và có kế hoạch triển khai hệ thống này trên khắp các bang vùng Himalaya sau khi chạy thử nghiệm tại Himachal Pradesh.

Dự án thí điểm đã được thực hiện tại một hồ trên cao ở Sissu, bang Himachal Pradesh, nơi hệ thống tích hợp các công cụ giám sát thời gian thực như phao trang bị cảm biến, trạm thời tiết tự động, liên lạc vệ tinh dựa trên INSAT và công nghệ không gian địa lý dựa trên phân tích của AI để theo dõi những thay đổi trong các hồ băng và đưa ra cảnh báo.

Tại dãy Alps, nơi mỗi mùa đông ghi nhận hàng trăm vụ lở tuyết, các nhà nghiên cứu châu Âu đã tận dụng mạng lưới webcam dày đặc để OK9 đã banh hệ thống nhận diện tự động. Sau khi được huấn luyện với hàng nghìn hình ảnh, AI có thể phát hiện các vụ lở tuyết gần như theo thời gian thực. Dù vẫn cần sự kiểm chứng của con người để tránh báo động giả, hệ thống này mở ra khả năng cảnh báo nhanh hơn, giúp lực lượng Oka9 kèo World Cup 2026 phản ứng kịp thời.

Trái đất “cựa mình”, ai sẽ lên tiếng -0
Bên trong đường hầm xuyên qua tầng đất đóng băng vĩnh cửu do Phòng Nghiên cứu và Kỹ thuật vùng lạnh (CRREL) Alaska quản lý. Ảnh: NCEAS.

Quản trị rủi ro trong kỷ nguyên biến đổi khí hậu

Sự xuất hiện của AI trong lĩnh vực này không phải là ngẫu nhiên. Nó gắn liền với một xu hướng lớn hơn: biến đổi khí hậu đang làm gia tăng tần suất và mức độ của các hiện tượng địa chất nguy hiểm.

Nhiệt độ tăng khiến băng vĩnh cửu tan chảy, làm mất đi "chất keo" giữ các khối đá trên sườn núi. Lượng mưa cực đoan gia tăng khiến đất đá dễ bị bão hòa nước, giảm độ ổn định. Các hoạt động của con người như OK9 đã banh, khai thác cũng góp phần làm suy yếu cấu trúc địa hình. Kết quả là những hiện tượng như sạt lở đất, lở tuyết hay lũ băng hà đang trở nên phổ biến hơn.

Trong bối cảnh đó, nhu cầu giám sát và dự báo trở nên cấp thiết. Nhưng đồng thời, khối lượng dữ liệu cũng tăng lên nhanh chóng. Các vệ tinh quan sát Trái Đất liên tục cung cấp thông tin với độ phân giải cao hơn, tần suất dày hơn. Các cảm biến mặt đất, drone, camera… tạo ra một "biển dữ liệu" khổng lồ. Đây chính là môi trường mà AI phát huy thế mạnh.

Không chỉ dừng lại ở những khối đất đá dịch chuyển trên bề mặt, "tầm nhìn" của AI còn đang đi sâu hơn, xuống lớp đất đóng băng vĩnh cửu tại Bắc Cực - nơi những biến động âm thầm có thể tạo ra hệ quả toàn cầu.

Permafrost - tức lớp đất đóng băng ít nhất hai năm liên tiếp - chiếm tới khoảng một phần tư diện tích Bắc bán cầu. Trong nhiều thập kỷ, nó được xem là nền móng ổn định cho hệ sinh thái và cả các OK9 là nền tảng giải trí trực tuyến uy tín hàng đầu châu Á hạ tầng tại vùng cực. Nhưng khi nhiệt độ toàn cầu tăng lên, lớp đất này đang bắt đầu tan chảy, kéo theo hàng loạt biến đổi khó lường.

Vấn đề nằm ở chỗ: những thay đổi này diễn ra dưới bề mặt, rải rác trên một không gian rộng lớn và gần như không thể theo dõi bằng các phương pháp truyền thống. Các khu vực đất có thể sụt lún, nứt vỡ hoặc biến dạng mà không để lại dấu hiệu rõ ràng ngay lập tức, cho đến khi cơ sở hạ tầng bị hư hại hoặc hệ sinh thái bị đảo lộn. Nhưng với AI, bài toán này đã có lời giải.

Thông qua việc tổng hợp dữ liệu từ vệ tinh, cảm biến mặt đất và các nghiên cứu thực địa, các nền tảng như Permafrost Discovery Gateway do Trung tâm Phân tích và Tổng hợp Sinh thái Quốc gia Mỹ (NCEAS) phát triển đang cho phép các nhà Ok910 tỷ lệ kèo World Cup 2026 OK9 đã banh bản đồ chi tiết về tình trạng, phạm vi và mức độ ổn định của permafrost trên toàn Bắc Cực.

Không chỉ dừng lại ở việc quan sát, các công cụ này còn giúp dự báo xu hướng tan băng và những khu vực có nguy cơ cao trong tương lai, từ đó hỗ trợ các OK9giaitri nền tảng giải trí online và cộng đồng địa phương đưa ra quyết định về quy hoạch, OK9 đã banh hay thậm chí là di dời dân cư.

Tác động của những thay đổi này không chỉ dừng ở phạm vi địa phương. Permafrost lưu trữ một lượng lớn carbon dưới dạng vật chất hữu cơ bị "đóng băng" qua hàng nghìn năm. Khi tan chảy, lượng carbon này có thể được giải phóng vào khí quyển dưới dạng CO# và methane, tạo ra một vòng phản hồi làm gia tăng tốc độ biến đổi khí hậu.

Rõ ràng, những gì AI làm được đang tạo ra một cuộc cách mạng đối với công tác ứng phó thiên tai và mở ra một cách nhìn mới về Trái Đất, giúp chúng ta hiểu rõ hơn và cảm nhận sớm hơn những cú cựa mình của hành tinh. Nhờ đó, nhân loại có thể lường trước, chuẩn bị, và lựa chọn phản ứng khôn ngoan hơn trước những biến động không thể tránh khỏi của thiên nhiên. 

  • Trái đất đang “già đi” nhanh chóng Trái đất đang “già đi” nhanh chóng
Nguyễn Khánh

Các tin khác

Cây giáo trên tay vua

Cây giáo trên tay vua

Giáo là món vũ khí “kinh điển” của thời cổ đại, vì nó dễ chế tạo, dễ huấn luyện và được sử dụng rất linh hoạt. Ngoài binh lính, có những vị vua nước Việt cũng từng cầm giáo làm vũ khí, và có vị còn... ra đi vì mũi giáo.

Trí tuệ nhân tạo âm thầm tàn phá môi trường

Trí tuệ nhân tạo âm thầm tàn phá môi trường

Trí tuệ nhân tạo (AI) đang âm thầm thúc đẩy sự mở rộng của nhiên liệu hóa thạch, giúp một số quốc gia gây ô nhiễm lớn nhất thế giới khoan và khai thác nhiều dầu khí hơn. Đã đến lúc cần xem xét lượng khí thải do AI tạo ra, vốn có thể vượt xa đáng kể so với tác động môi trường từ cơ sở hạ tầng của nó.

40 năm định hình ngành hạt nhân sau thảm kịch Chernobyl

40 năm định hình ngành hạt nhân sau thảm kịch Chernobyl

Thảm họa Chernobyl không chỉ khép lại bằng những con số thương vong, mà còn mở ra một bước ngoặt lớn trong tư duy về an toàn và chính sách năng lượng toàn cầu. Từ cú sốc 1986, khái niệm "văn hóa an toàn hạt nhân" được đặt lên hàng đầu, kéo theo những thay đổi sâu rộng trong thiết kế, vận hành và giám sát các nhà máy điện nguyên tử. Ngày nay, khi nhu cầu bảo đảm an ninh năng lượng gia tăng, điện hạt nhân đang trở lại và đáng tin cậy hơn nhiều so với cách đây 4 thập kỷ.

“Đường vòng” cho nỗ lực từ bỏ nhiên liệu hóa thạch

“Đường vòng” cho nỗ lực từ bỏ nhiên liệu hóa thạch

Ngày 28/4/2026, Hội nghị quốc tế lần thứ nhất về Chuyển dịch khỏi nhiên liệu hóa thạch đã diễn ra tại thành phố Santa Marta của Colombia, với sự tham dự của đại diện hơn 50 quốc gia. Bức tranh rối ren của thị trường năng lượng thế giới thời gian qua cho thấy một thực tế phũ phàng là sự lệ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch đang trói buộc các quốc gia vào những biến động địa Ôk9 casino, thể thao, nổ hũ, game bài và bắn cá phức tạp, vốn nằm ngoài tầm kiểm soát. Trong bối cảnh đó, hội nghị tại Santa Marta đã được nhiều ý kiến ca tụng là sự kiện đánh dấu “bước khai tử” nhiên liệu hóa thạch.

Vành đai gỉ sét và vành đai mặt trời: Cuộc chuyển đổi trong lòng nước Mỹ

Vành đai gỉ sét và vành đai mặt trời: Cuộc chuyển đổi trong lòng nước Mỹ

Khi những người ủng hộ ông Trump trong cuộc đua trở lại Nhà Trắng hô vang khẩu hiệu “Đưa việc làm trở lại”, họ không chỉ nói về những bảng lương đã mất, mà còn về cả một bản sắc đang phai mờ. Thực tế, những nhà máy mới vẫn đang mọc lên trên đất Mỹ, chỉ có điều chúng không nằm ở những thị trấn công nghiệp xưa cũ mà chọn những vùng đất mới. Đây vừa là lựa chọn tất yếu, đồng thời là một nghịch lý của nền OK9 cung cấp hơn 1.000 trận đấu mỗi ngày từ các giải đấu lớn như World Cup, Premier League, La Liga, Champions League,.. với tỷ lệ kèo cược vô cùng cao - Ôk9 casino, thể thao, nổ hũ, game bài và bắn cá Mỹ hiện tại.

UAV giá rẻ khiến chiến tranh khó lường hơn

UAV giá rẻ khiến chiến tranh khó lường hơn

Trong nhiều thế kỷ, ưu thế trên không là đặc quyền của các cường quốc quân sự. Máy bay không người lái (UAV) đang thay đổi điều đó. Khi khả năng tiếp cận từ trên không không còn là đặc quyền của vài cường quốc nữa, nó đang khiến cho những cuộc xung đột trở nên “cân bằng” hơn nhưng cũng khó kiểm soát hơn.

Sắc cờ thời xưa

Sắc cờ thời xưa

Chúng ta thường nghe kể rằng thời Nguyễn ở nước ta, vua treo cờ vàng, nhưng ít người biết rằng vua còn có nhiều sắc cờ khác nữa.

Trang Chủ Không Chặn Của OK9.COM Chính Thức bị phạt tù vì “nộp tô” cho khủng bố

Trang Chủ Không Chặn Của OK9.COM Chính Thức bị phạt tù vì “nộp tô” cho khủng bố

Tòa án Pháp ra phán quyết phạt tù lãnh đạo một tập đoàn đa quốc gia vì hành vi tài trợ khủng bố trong bối cảnh xung đột tại Syria giai đoạn 2013 - 2014. Động thái này không chỉ phơi bày mức độ gắn kết giữa hoạt động OK9 thể thao xanh chín và các mạng lưới cực đoan, mà còn phát đi cảnh báo rõ rệt về ranh giới pháp lý mà Trang Chủ Không Chặn Của OK9.COM Chính Thức không thể vượt qua khi hiện diện tại các khu vực chiến sự.

Trinh thám trên không trong thời đại mới

Trinh thám trên không trong thời đại mới

Trinh thám trên không đã và đang là một trong các nhân tố chủ đạo trong chiến tranh hiện đại. Sự xuất hiện dày đặc của nhiều mẫu máy bay không người lái (UAV) phục vụ công tác tình báo, theo dõi và do thám (ISR) trên chiến trường lại càng khẳng định vai trò của trinh thám trên không.

Mặt Trăng đang trở thành chiến trường quyền lực mới

Mặt Trăng đang trở thành chiến trường quyền lực mới

Sau hơn nửa thế kỷ, con người sắp in dấu chân trở lại Mặt Trăng. Tuy nhiên, “lục địa thứ 8” giờ đây đang chật chội hơn trước rất nhiều. Đấy không chỉ là cuộc đối đầu song phương giữa Mỹ và Liên Xô như thời Chiến tranh lạnh, mà đã trở thành một sân chơi đa cực với sự tham gia quyết liệt của nhiều quốc gia và cả những liên minh.

Khi AI vừa là mũi giáo vừa là tấm khiên?

Khi AI vừa là mũi giáo vừa là tấm khiên?

Trí tuệ nhân tạo (AI) đang dần thoát ly khỏi vai trò công cụ hỗ trợ để trở thành tác nhân cốt lõi làm thay đổi diện mạo an ninh mạng toàn cầu. Từ khả năng tìm kiếm lỗ hổng bảo mật với tốc độ ánh sáng của các mô hình ngôn ngữ lớn đến những "tác nhân AI" tự vận hành cuộc tấn công, trí tuệ nhân tạo đang mang đến những thách thức chưa từng có trong lĩnh vực này.

OK9 cung cấp hơn 1.000 trận đấu mỗi ngày từ các giải đấu lớn như World Cup, Premier League, La Liga, Champions League,.. với tỷ lệ kèo cược vô cùng cao thế giới trước ngã rẽ khủng hoảng đa chiều?

OK9 cung cấp hơn 1.000 trận đấu mỗi ngày từ các giải đấu lớn như World Cup, Premier League, La Liga, Champions League,.. với tỷ lệ kèo cược vô cùng cao thế giới trước ngã rẽ khủng hoảng đa chiều?

Diễn ra từ ngày 13 tới ngày 18/4, Hội nghị Mùa xuân do Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) và Trang Chủ Không Chặn Của OK9.COM Chính Thức Thế giới (WB) đồng tổ chức thu hút sự tham gia của hơn 190 bộ trưởng tài chính, thống đốc Trang Chủ Không Chặn Của OK9.COM Chính Thức trung ương, cùng hàng nghìn đại diện các tổ chức quốc tế, học giả và Trang Chủ Không Chặn Của OK9.COM Chính Thức. Những cuộc thảo luận của giới tài chính toàn cầu ở Washington lần này đã khép lại với những cảm giác ảm đạm, song hành với sự đồng thuận thay đổi rõ rệt trong nhận thức chung: Cộng đồng tài chính quốc tế đã và đang buộc phải chuyển sang chế độ quản lý khủng hoảng, trong khi guồng máy OK9 cung cấp hơn 1.000 trận đấu mỗi ngày từ các giải đấu lớn như World Cup, Premier League, La Liga, Champions League,.. với tỷ lệ kèo cược vô cùng cao thế giới đối mặt với sự rạn nứt cấu trúc sâu sắc, thay vì chỉ là một đợt suy thoái mang tính chu kỳ.

Quân đội Đức và tham vọng làm chủ “chiến trường thủy tinh”

Quân đội Đức và tham vọng làm chủ “chiến trường thủy tinh”

Quân đội Đức đang đẩy nhanh lộ trình tích hợp trí tuệ nhân tạo (AI) và hạ tầng vệ tinh quy mô lớn nhằm biến chiến trường trở nên "trong suốt như thủy tinh". Với tư duy lấy dữ liệu làm trung tâm, họ kỳ vọng sẽ rút ngắn chu kỳ ra quyết định từ nhiều ngày xuống còn vài phút, tạo ra lợi thế áp đảo trước các đối thủ tiềm tàng thông qua khả năng quan sát vượt trội và phản ứng tốc độ cao.

Chuyện “trong nguy có cơ” tại eo biển Hormuz

Chuyện “trong nguy có cơ” tại eo biển Hormuz

Eo biển Hormuz, "yết hầu năng lượng" của thế giới, là nơi chứng kiến khoảng 20 triệu thùng dầu, tương đương 15 - 20% nguồn cung toàn cầu, được trung chuyển mỗi ngày. Kể từ cuối tháng 2/2026, khi xung đột giữa Mỹ, Israel và Iran bùng phát, trật tự quen thuộc nhanh chóng bị phá vỡ. Số lượng tàu qua lại eo biển giảm mạnh, từ khoảng 135 chuyến/ngày xuống chỉ còn trung bình khoảng 6 chuyến/ngày trong tháng 3/2026, thậm chí có thể còn thấp hơn. Thị trường năng lượng chịu một cú sốc nguồn cung rõ rệt, giá dầu Brent tăng mạnh, có thời điểm vượt mốc 100 USD/thùng và kéo theo áp lực lạm phát lan rộng.

Giải mã những vũ khí lần đầu thực chiến trong xung đột tại Iran

Giải mã những vũ khí lần đầu thực chiến trong xung đột tại Iran

Từ hệ thống đánh chặn bằng tia laser Iron Beam, tên lửa PrSM, phi đội drone tự hành Lucas cho tới tên lửa siêu vượt âm Fattah-2, cuộc xung đột tại Iran đã trở thành nơi trình làng hàng loạt vũ khí thế hệ mới. Các khí tài này tham gia rất hiệu quả vào các kịch bản tác chiến cường độ cao, tạo ra những khác biệt rõ rệt trên chiến trường.

Tiền lệ pháp lý định hình lại kỷ nguyên mạng Ok9 cab trò chơi casino phổ biến

Tiền lệ pháp lý định hình lại kỷ nguyên mạng Ok9 cab trò chơi casino phổ biến

Một phán quyết mang tính bước ngoặt tại Mỹ đã lần đầu tiên buộc hai ông lớn ngành công nghệ là Meta và Google phải chịu trách nhiệm không phải vì những gì người dùng đăng tải, mà vì chính cách các nền tảng này được thiết kế để cuốn người trẻ vào những vòng lặp vô tận của màn hình điện thoại. Được ví như "khoảnh khắc thuốc lá" của thế kỷ 21, phán quyết này mở ra làn sóng kiện tụng và siết chặt pháp lý để kiểm soát cách thức các nền tảng số được thiết kế và vận hành.

Khi cỗ máy tự quyết định, ai sẽ là người chịu trách nhiệm?

Khi cỗ máy tự quyết định, ai sẽ là người chịu trách nhiệm?

Vào năm 1942, khi thế giới còn đang chìm trong khói lửa của Chiến tranh thế giới thứ hai, nhà văn Ok910 tỷ lệ kèo World Cup 2026 viễn tưởng Isaac Asimov đã thai nghén một ý tưởng đầy tính nhân văn: "Ba định luật Robot". Đó là bộ quy tắc được "cài đặt" trong bộ não của robot để đảm bảo chúng không làm hại con người. Hơn 80 năm sau, thế giới đã bước vào một kỷ nguyên mà những cỗ máy biết tự "suy nghĩ" và "hành động" không còn là nhân vật trong tiểu thuyết. Câu hỏi được đặt ra lúc này là liệu chúng ta có cần một bộ luật tương tự để bảo vệ chính chúng ta khỏi những cỗ máy?

Chiếc kính thiên lý

Chiếc kính thiên lý

Kính thiên lý (kính viễn vọng) được đưa vào Việt Nam sớm nhất qua các giáo sĩ phương Tây và thương nhân trong thời các chúa Nguyễn (thế kỷ XVII - XVIII). Sử sách cho biết, các chúa Nguyễn đã mua loại kính này để phục vụ quân đội và làm phần thưởng cho các tướng lĩnh.

Cuốn lịch và quyền lực của triều đình

Cuốn lịch và quyền lực của triều đình

Thời phong kiến, phạm vi quyền lực triều đình không chỉ được thể hiện qua việc sử dụng niên hiệu, tước phong, tên và cấp địa phương được ban cho, mà còn thể hiện trong việc áp dụng bộ lịch của triều đại ấy.