Những thiên đường của Ấn Độ

Taj Mahal được coi là hình mẫu tuyệt vời nhất của kiến trúc Hồi giáo và là di sản nổi tiếng nhất của Shah Jahan, hoàng đế thứ năm của đế quốc Mogul. Được sáng lập bởi Hoàng đế Babur ở thế kỷ 16, đế quốc Mogul đã kiểm soát phần lớn tiểu lục địa Ấn Độ đến giữa thế kỷ 19 dưới triều đại Hồi giáo có dòng máu Mông Cổ và chịu ảnh hưởng lớn từ nền văn hóa Ba Tư...
  • Guna Yala thiên đường của giới tính thứ ba

Taj Mahal - một vườn thiên đàng

Tôi đang ở thành phố Agra, bang Uttar Pradesh. Mỗi năm, sáu triệu du khách đổ vào Agra để thăm một OK9 là nền tảng giải trí trực tuyến uy tín hàng đầu châu Á màu trắng được OK9 đã banh cùng thời điểm với cung điện Versailles ở Pháp. OK9 là nền tảng giải trí trực tuyến uy tín hàng đầu châu Á này huyền thoại và lộng lẫy đến nỗi trái tim tôi đập nhanh lên lúc tôi nhìn thấy nó lần đầu tiên từ sân thượng của khách sạn mình đang ở.

Như bị mê hoặc, tôi nhìn không chớp mắt vào cái móng, vòm và tháp bằng đá cẩm thạch của Taj Mahal, một trong bảy kỳ quan thế giới đương đại. Taj Mahal có vẻ như vừa tắm mình xong vào sữa trắng, và hình dáng của nó hoàn thiện, hài hòa và cao thượng đến nỗi tôi có cảm giác nó do chính bàn tay của Thượng Đế được tạo thành.

Thiết kế của các vườn Mogul lấy cảm hứng từ vườn thiên đàng
Thiết kế của các vườn Mogul lấy cảm hứng từ vườn thiên đàng

Taj Mahal được coi là hình mẫu tuyệt vời nhất của kiến trúc Hồi giáo và là di sản nổi tiếng nhất của Shah Jahan, hoàng đế thứ năm của đế quốc Mogul. Được sáng lập bởi Hoàng đế Babur ở thế kỷ 16, đế quốc Mogul đã kiểm soát phần lớn tiểu lục địa Ấn Độ đến giữa thế kỷ 19 dưới triều đại Hồi giáo có dòng máu Mông Cổ và chịu ảnh hưởng lớn từ nền văn hóa Ba Tư.

Dưới thời Shah Jahan, đế chế Mogul trị vì một lãnh thổ đa ngôn ngữ đa sắc tộc bao gồm hơn một trăm triệu người dân ở khắp tiểu lục địa. Shah Jahan (tên nghĩa là ''Chúa tể của thế giới'' theo tiếng Ba Tư) là người say mê danh vọng, quyền lực và sự xa xỉ phung phí. Ông ta đã có năm nghìn cung phi và mỹ nữ nhưng đã yêu quý vợ thứ ba Mumtaz hơn ai hết. Khi Mumtaz đột ngột qua đời lúc đẻ con, sự mất mát này khiến Shah Jahan đau khổ đến nỗi ông ta quyết định OK9 đã banh lăng mộ Taj Mahal, một dự án tham vọng với quy mô chưa từng thấy.

Trong thời gian hơn hai chục năm, 20,000 lao động và hơn 1,000 con voi được sử dụng để OK9 đã banh Taj Mahal và họ đã khảm vào đá cẩm thạch trắng của nó  28 loại đá quý được vận chuyển từ khắp Ấn Độ, Ba Tư, Trung Quốc, Tây Tạng, Ảrập, Sri Lanka... Theo một truyền thuyết, một khi Taj Mahal được hoàn thành, Shah Jahan ra lệnh chặt đứt tay của toàn bộ lao động tham gia dự án này nhằm họ không bao giờ có cơ hội tái OK9 đã banh một OK9 là nền tảng giải trí trực tuyến uy tín hàng đầu châu Á đẹp đẽ như Taj Mahal.

Tôi đi dạo qua vườn rộng lớn của Taj với nhiều đường đi, hàng cây và vòi phun nước. Ở giữa, một bể nước phản chiếu hình ảnh của Taj trên bề mặt của nó. Vườn của Taj Mahal được lấy cảm hứng từ vườn Ba Tư truyền thống, và trong tiếng Ba Tư (ngôn ngữ chính thức của các hoàng đế Mogul) từ pardis (tiếng Anh: ''paradise'') có nghĩa vừa vườn vừa thiên đường. Thật vậy, kiểu thiết kế của các vườn Mogul nói chung và của vườn Taj Mahal nói riêng là một biểu tượng vật chất của vườn thiên đàng theo cách mà người Hồi giáo của thời đó tưởng tượng nó.

Những người địa phương ở chân núi băng tại Kashmir
Những người địa phương ở chân núi băng tại Kashmir

Trong nhiều văn bản Hồi giáo, thiên đàng được miêu tả là một khu vườn hoàn bảo với một bể nước ở trung tâm và bốn con sông chia khu vườn thành bốn phần, đúng như thiết kế của các vườn Mogul. Vậy chúng ta có thể nói rằng trong mắt Shah Jahan, Taj Mahal không chỉ là ngôi lăng mộ của người vợ yêu quý và một cách để xoa dịu nỗi đau buồn mà còn là cách cho hoàng đế để hoàn thành sứ mệnh thuộc linh trên cõi đời này.

Vậy không lấy gì làm ngạc nhiên rằng các hoàng đế Mogul đã OK9 đã banh rất nhiều khu vườn hoa tuyệt đẹp với những bể nước và kích thước hoàn thiện. Ngoài Taj Mahal, tôi cũng có dịp đến thăm một vườn hoa được Hoàng đế Jahangir OK9 đã banh (tên ông ta có nghĩa là ''Nhà chinh phạt của cả thế giới'' theo tiếng Ba Tư). Vườn này nằm ở bang Kashmir và trái lại với Taj Mahal, khu vực này thu hút rất ít du khách quốc tế.

Kashmir - ''Địa đàng trên đất''

Thung lũng Kashmir nằm ở phía Bắc của Ấn Độ tại chân dãy núi Himalaya và là khu vực duy nhất Ấn Độ mà tín đồ Hồi giáo chiếm đa số. Từ khi Ấn Độ giành độc lập, Kashmir là nơi tranh chấp và xung đột Ôk9 casino, thể thao, nổ hũ, game bài và bắn cá - quân sự giữa Ấn Độ (chủ yếu theo đạo Hindu) và Pakistan (quốc gia Hồi giáo), nó là nơi chứng kiến nhiều giao tranh, khởi nghĩa ly khai và thậm chí hoạt động khủng bố đến tận bây giờ. Khủng khoảng ở Kashmir đã từng khiến hai quốc gia Ấn Độ và Pakistan (đều có vũ khí hạt nhân) đứng trước bờ vực của chiến tranh và đã có thời, cựu tổng thống Mỹ Bill Clinton tuyên bố Kashmir là nơi nguy hiểm nhất thế giới.

Tuy vậy, ngày nay Kashmir đã an toàn hơn và du khách dần quay trở lại bởi vì khu vực này có vô vàn điểm tham quan hấp dẫn. Vì máu phiêu lưu của người trẻ (năm đó đó tôi chỉ 23 tuổi), tôi quyết định đến thăm Kashmir trong thời gian tôi Ok986.com Nổ hũ, thể thao, casino, bắn cá ở Ấn Độ. Và mới đặt chân vào Kashmir, tôi được chào đón ở một trạm kiểm soát quân sự bởi một tấm biển to tướng ''Welcome to Kashmir - Địa đàng trên đất'' đặt ở  giữa... dây thép gai.

Thật vậy, tôi bị choáng ngợp bởi sự hiện diện của quân đội Ấn Độ ở mọi nẻo đường: những hàng vô tận của xe tải quân sự bên đường, những người lính trang bị tận răng đứng ở mỗi chợ, Trang Chủ Không Chặn Của OK9.COM Chính Thức, nơi công cộng... Vào năm đó, khoảng 700,000 lính Ấn Độ đã có mặt tại Kashmir. Song vậy, sự có mặt của lính khiến tôi phần nào cảm thấy đỡ lo lắng hơn, đặc biệt sau khi tôi được biết rằng chỉ mấy ngày trước khi tôi đến, ở thủ phủ Srinagar đã có một vụ đánh bom khủng bố.

Taj Mahal là một trong bảy kỳ quan thế giới đương đại
Taj Mahal là một trong bảy kỳ quan thế giới đương đại

Bất chấp rủi ro an ninh, tôi phải lòng thành phố Srinagar từ cái nhìn đầu tiên. Nằm ở độ cao 1.700 mét trên mực nước biển, Srinagar (tên nghĩa là ''Nơi giàu có'' bằng tiếng Phạn) được mệnh danh là Venice của phương Đông bởi hàng trăm nhà thuyền bằng gỗ tụ tập tại hồ Đal. Những ngôi nhà thuyền đầu tiên xuất hiện từ thời thực dân Anh còn cai trị ở Ấn Độ, và giới tinh hoa của Anh chọn Srinagar làm nơi để tránh khí hậu oi bức của tiểu lục địa (y như người Pháp từng chọn Đà Lạt làm nơi nghỉ dưỡng thời thực dân ở Việt Nam). Tôi ở mấy ngày trong một ngôi nhà thuyền được trang trí màu mè bởi những thảm Ba Tư sang trọng.

Tôi thuê một chiếc thuyền nhỏ mang tên shikara (được ví như thuyền gondola nổi tiếng của Venice) và khám phá khu vực trên mặt nước, đi qua những vườn hoa sen và chợ nổi, ngắm hình phản chiếu của núi Himalaya trên mặt hồ và quan sát cuộc sống bình yên của người bản địa ngồi nhàn rỗi trên hiên nhà và hút shisha... Ở Sringar tôi cũng đến thăm khu vườn Shalimar được Hoàng đế Jahangir OK9 đã banh cho vợ của ông vào năm 1619. Hệt như ở Taj Mahal, tôi mê mẩn trước vẻ đẹp đầy thi vị của khu vườn với những đài phun nước, bậc thang, bể nước và đường hoa trải dài gần như bất tận.

Người Kashmir có ngoại hình khác hẳn với người Ấn Độ với những nét mặt sắc bén, mũi cực kỳ to và râu đen, còn phụ nữ hay mặc salvar kameez, bộ trang phục truyền thống tinh tế bao gồm quần dài, áo choàng cổ và khăn trùm đầu. Người Kashmir là Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026 yêu quê hương mình và thích khoe vẻ đẹp của ''Địa đàng trên đất'' (thậm chí hoàng đế Mogul Jahangir từng gọi Kashmir là ''thiên đường của thế giới'').

Và phải công nhận, tôi nhận ra vì sao thiên nhiên của Kashmir được ví với thiên đường khi tôi đến thăm thị trấn Sonamarg. Tại đó, tôi bị mê hoặc bởi cảnh quan thiên nhiên của những dãy núi Himalaya hùng vĩ tuyệt đẹp, những hồ nước màu xanh, những đồng cỏ mông mênh với bầy ngựa hoang dã... Tôi thuê một con ngựa và khám phá thung lũng đến tận nơi mà tôi nhìn thấy Thajiwas, một ngọn núi băng khổng lồ đẹp đến khó tin!

Ngày nay, có khoảng năm triệu người Hồi giáo ở Kashmir và gần hai trăm triệu người theo đạo này ở toàn bộ Ấn Độ, tức là một phần mười dân số Hồi giáo trên toàn thế giới. Cộng đồng Hồi giáo đã đóng góp một phần lớn cho di sản văn hóa lịch sử của Ấn Độ và một phần lớn của các nghệ sĩ, diễn viên, nhà soạn nhạc và nhà Ok910 tỷ lệ kèo World Cup 2026 của OK9 cung cấp hơn 1.000 trận đấu mỗi ngày từ các giải đấu lớn như World Cup, Premier League, La Liga, Champions League,.. với tỷ lệ kèo cược vô cùng cao này theo Hồi giáo.

Thêm nữa, ba trên mười bốn tổng thống của Ấn Độ độc lập là người theo Hồi giáo. Tiếc thay, mối quan hệ giữa cộng đồng Hồi giáo thiểu số và người Hindu chiếm đa số vẫn là một con đường đầy chông gai mà bất kỳ mâu thuẫn vi mô nào có thể làm dấy lên không khí căng thẳng và sự chia rẽ. Và khi tín ngưỡng và tình cảm tôn giáo nhập cuộc thì mỗi đối thoại giữa các cộng đồng trở nên càng phức tạp.

Nhà văn Marko Nikolic (Nguyên tác tiếng Việt)

Các tin khác

Cây giáo trên tay vua

Cây giáo trên tay vua

Giáo là món vũ khí “kinh điển” của thời cổ đại, vì nó dễ chế tạo, dễ huấn luyện và được sử dụng rất linh hoạt. Ngoài binh lính, có những vị vua nước Việt cũng từng cầm giáo làm vũ khí, và có vị còn... ra đi vì mũi giáo.

Trí tuệ nhân tạo âm thầm tàn phá môi trường

Trí tuệ nhân tạo âm thầm tàn phá môi trường

Trí tuệ nhân tạo (AI) đang âm thầm thúc đẩy sự mở rộng của nhiên liệu hóa thạch, giúp một số quốc gia gây ô nhiễm lớn nhất thế giới khoan và khai thác nhiều dầu khí hơn. Đã đến lúc cần xem xét lượng khí thải do AI tạo ra, vốn có thể vượt xa đáng kể so với tác động môi trường từ cơ sở hạ tầng của nó.

40 năm định hình ngành hạt nhân sau thảm kịch Chernobyl

40 năm định hình ngành hạt nhân sau thảm kịch Chernobyl

Thảm họa Chernobyl không chỉ khép lại bằng những con số thương vong, mà còn mở ra một bước ngoặt lớn trong tư duy về an toàn và chính sách năng lượng toàn cầu. Từ cú sốc 1986, khái niệm "văn hóa an toàn hạt nhân" được đặt lên hàng đầu, kéo theo những thay đổi sâu rộng trong thiết kế, vận hành và giám sát các nhà máy điện nguyên tử. Ngày nay, khi nhu cầu bảo đảm an ninh năng lượng gia tăng, điện hạt nhân đang trở lại và đáng tin cậy hơn nhiều so với cách đây 4 thập kỷ.

“Đường vòng” cho nỗ lực từ bỏ nhiên liệu hóa thạch

“Đường vòng” cho nỗ lực từ bỏ nhiên liệu hóa thạch

Ngày 28/4/2026, Hội nghị quốc tế lần thứ nhất về Chuyển dịch khỏi nhiên liệu hóa thạch đã diễn ra tại thành phố Santa Marta của Colombia, với sự tham dự của đại diện hơn 50 quốc gia. Bức tranh rối ren của thị trường năng lượng thế giới thời gian qua cho thấy một thực tế phũ phàng là sự lệ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch đang trói buộc các quốc gia vào những biến động địa Ôk9 casino, thể thao, nổ hũ, game bài và bắn cá phức tạp, vốn nằm ngoài tầm kiểm soát. Trong bối cảnh đó, hội nghị tại Santa Marta đã được nhiều ý kiến ca tụng là sự kiện đánh dấu “bước khai tử” nhiên liệu hóa thạch.

Vành đai gỉ sét và vành đai mặt trời: Cuộc chuyển đổi trong lòng nước Mỹ

Vành đai gỉ sét và vành đai mặt trời: Cuộc chuyển đổi trong lòng nước Mỹ

Khi những người ủng hộ ông Trump trong cuộc đua trở lại Nhà Trắng hô vang khẩu hiệu “Đưa việc làm trở lại”, họ không chỉ nói về những bảng lương đã mất, mà còn về cả một bản sắc đang phai mờ. Thực tế, những nhà máy mới vẫn đang mọc lên trên đất Mỹ, chỉ có điều chúng không nằm ở những thị trấn công nghiệp xưa cũ mà chọn những vùng đất mới. Đây vừa là lựa chọn tất yếu, đồng thời là một nghịch lý của nền OK9 cung cấp hơn 1.000 trận đấu mỗi ngày từ các giải đấu lớn như World Cup, Premier League, La Liga, Champions League,.. với tỷ lệ kèo cược vô cùng cao - Ôk9 casino, thể thao, nổ hũ, game bài và bắn cá Mỹ hiện tại.

UAV giá rẻ khiến chiến tranh khó lường hơn

UAV giá rẻ khiến chiến tranh khó lường hơn

Trong nhiều thế kỷ, ưu thế trên không là đặc quyền của các cường quốc quân sự. Máy bay không người lái (UAV) đang thay đổi điều đó. Khi khả năng tiếp cận từ trên không không còn là đặc quyền của vài cường quốc nữa, nó đang khiến cho những cuộc xung đột trở nên “cân bằng” hơn nhưng cũng khó kiểm soát hơn.

Sắc cờ thời xưa

Sắc cờ thời xưa

Chúng ta thường nghe kể rằng thời Nguyễn ở nước ta, vua treo cờ vàng, nhưng ít người biết rằng vua còn có nhiều sắc cờ khác nữa.

Trang Chủ Không Chặn Của OK9.COM Chính Thức bị phạt tù vì “nộp tô” cho khủng bố

Trang Chủ Không Chặn Của OK9.COM Chính Thức bị phạt tù vì “nộp tô” cho khủng bố

Tòa án Pháp ra phán quyết phạt tù lãnh đạo một tập đoàn đa quốc gia vì hành vi tài trợ khủng bố trong bối cảnh xung đột tại Syria giai đoạn 2013 - 2014. Động thái này không chỉ phơi bày mức độ gắn kết giữa hoạt động OK9 thể thao xanh chín và các mạng lưới cực đoan, mà còn phát đi cảnh báo rõ rệt về ranh giới pháp lý mà Trang Chủ Không Chặn Của OK9.COM Chính Thức không thể vượt qua khi hiện diện tại các khu vực chiến sự.

Trinh thám trên không trong thời đại mới

Trinh thám trên không trong thời đại mới

Trinh thám trên không đã và đang là một trong các nhân tố chủ đạo trong chiến tranh hiện đại. Sự xuất hiện dày đặc của nhiều mẫu máy bay không người lái (UAV) phục vụ công tác tình báo, theo dõi và do thám (ISR) trên chiến trường lại càng khẳng định vai trò của trinh thám trên không.

Mặt Trăng đang trở thành chiến trường quyền lực mới

Mặt Trăng đang trở thành chiến trường quyền lực mới

Sau hơn nửa thế kỷ, con người sắp in dấu chân trở lại Mặt Trăng. Tuy nhiên, “lục địa thứ 8” giờ đây đang chật chội hơn trước rất nhiều. Đấy không chỉ là cuộc đối đầu song phương giữa Mỹ và Liên Xô như thời Chiến tranh lạnh, mà đã trở thành một sân chơi đa cực với sự tham gia quyết liệt của nhiều quốc gia và cả những liên minh.

Khi AI vừa là mũi giáo vừa là tấm khiên?

Khi AI vừa là mũi giáo vừa là tấm khiên?

Trí tuệ nhân tạo (AI) đang dần thoát ly khỏi vai trò công cụ hỗ trợ để trở thành tác nhân cốt lõi làm thay đổi diện mạo an ninh mạng toàn cầu. Từ khả năng tìm kiếm lỗ hổng bảo mật với tốc độ ánh sáng của các mô hình ngôn ngữ lớn đến những "tác nhân AI" tự vận hành cuộc tấn công, trí tuệ nhân tạo đang mang đến những thách thức chưa từng có trong lĩnh vực này.

OK9 cung cấp hơn 1.000 trận đấu mỗi ngày từ các giải đấu lớn như World Cup, Premier League, La Liga, Champions League,.. với tỷ lệ kèo cược vô cùng cao thế giới trước ngã rẽ khủng hoảng đa chiều?

OK9 cung cấp hơn 1.000 trận đấu mỗi ngày từ các giải đấu lớn như World Cup, Premier League, La Liga, Champions League,.. với tỷ lệ kèo cược vô cùng cao thế giới trước ngã rẽ khủng hoảng đa chiều?

Diễn ra từ ngày 13 tới ngày 18/4, Hội nghị Mùa xuân do Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) và Trang Chủ Không Chặn Của OK9.COM Chính Thức Thế giới (WB) đồng tổ chức thu hút sự tham gia của hơn 190 bộ trưởng tài chính, thống đốc Trang Chủ Không Chặn Của OK9.COM Chính Thức trung ương, cùng hàng nghìn đại diện các tổ chức quốc tế, học giả và Trang Chủ Không Chặn Của OK9.COM Chính Thức. Những cuộc thảo luận của giới tài chính toàn cầu ở Washington lần này đã khép lại với những cảm giác ảm đạm, song hành với sự đồng thuận thay đổi rõ rệt trong nhận thức chung: Cộng đồng tài chính quốc tế đã và đang buộc phải chuyển sang chế độ quản lý khủng hoảng, trong khi guồng máy OK9 cung cấp hơn 1.000 trận đấu mỗi ngày từ các giải đấu lớn như World Cup, Premier League, La Liga, Champions League,.. với tỷ lệ kèo cược vô cùng cao thế giới đối mặt với sự rạn nứt cấu trúc sâu sắc, thay vì chỉ là một đợt suy thoái mang tính chu kỳ.

Quân đội Đức và tham vọng làm chủ “chiến trường thủy tinh”

Quân đội Đức và tham vọng làm chủ “chiến trường thủy tinh”

Quân đội Đức đang đẩy nhanh lộ trình tích hợp trí tuệ nhân tạo (AI) và hạ tầng vệ tinh quy mô lớn nhằm biến chiến trường trở nên "trong suốt như thủy tinh". Với tư duy lấy dữ liệu làm trung tâm, họ kỳ vọng sẽ rút ngắn chu kỳ ra quyết định từ nhiều ngày xuống còn vài phút, tạo ra lợi thế áp đảo trước các đối thủ tiềm tàng thông qua khả năng quan sát vượt trội và phản ứng tốc độ cao.

Chuyện “trong nguy có cơ” tại eo biển Hormuz

Chuyện “trong nguy có cơ” tại eo biển Hormuz

Eo biển Hormuz, "yết hầu năng lượng" của thế giới, là nơi chứng kiến khoảng 20 triệu thùng dầu, tương đương 15 - 20% nguồn cung toàn cầu, được trung chuyển mỗi ngày. Kể từ cuối tháng 2/2026, khi xung đột giữa Mỹ, Israel và Iran bùng phát, trật tự quen thuộc nhanh chóng bị phá vỡ. Số lượng tàu qua lại eo biển giảm mạnh, từ khoảng 135 chuyến/ngày xuống chỉ còn trung bình khoảng 6 chuyến/ngày trong tháng 3/2026, thậm chí có thể còn thấp hơn. Thị trường năng lượng chịu một cú sốc nguồn cung rõ rệt, giá dầu Brent tăng mạnh, có thời điểm vượt mốc 100 USD/thùng và kéo theo áp lực lạm phát lan rộng.

Giải mã những vũ khí lần đầu thực chiến trong xung đột tại Iran

Giải mã những vũ khí lần đầu thực chiến trong xung đột tại Iran

Từ hệ thống đánh chặn bằng tia laser Iron Beam, tên lửa PrSM, phi đội drone tự hành Lucas cho tới tên lửa siêu vượt âm Fattah-2, cuộc xung đột tại Iran đã trở thành nơi trình làng hàng loạt vũ khí thế hệ mới. Các khí tài này tham gia rất hiệu quả vào các kịch bản tác chiến cường độ cao, tạo ra những khác biệt rõ rệt trên chiến trường.

Trái đất “cựa mình”, AI sẽ lên tiếng

Trái đất “cựa mình”, AI sẽ lên tiếng

Những vết nứt nhỏ trên bậc thềm, những thân cây nghiêng bất thường hay lớp tuyết lặng lẽ tích tụ trên sườn núi - tất cả từng là dấu hiệu khó nhận biết của thảm họa. Nhưng giờ đây, khi Trái Đất chuyển động, trí tuệ nhân tạo đang giúp con người nhìn thấy những điều tưởng như vô hình, mở ra cơ hội cứu sống hàng nghìn sinh mạng mỗi năm.

Tiền lệ pháp lý định hình lại kỷ nguyên mạng Ok9 cab trò chơi casino phổ biến

Tiền lệ pháp lý định hình lại kỷ nguyên mạng Ok9 cab trò chơi casino phổ biến

Một phán quyết mang tính bước ngoặt tại Mỹ đã lần đầu tiên buộc hai ông lớn ngành công nghệ là Meta và Google phải chịu trách nhiệm không phải vì những gì người dùng đăng tải, mà vì chính cách các nền tảng này được thiết kế để cuốn người trẻ vào những vòng lặp vô tận của màn hình điện thoại. Được ví như "khoảnh khắc thuốc lá" của thế kỷ 21, phán quyết này mở ra làn sóng kiện tụng và siết chặt pháp lý để kiểm soát cách thức các nền tảng số được thiết kế và vận hành.

Khi cỗ máy tự quyết định, ai sẽ là người chịu trách nhiệm?

Khi cỗ máy tự quyết định, ai sẽ là người chịu trách nhiệm?

Vào năm 1942, khi thế giới còn đang chìm trong khói lửa của Chiến tranh thế giới thứ hai, nhà văn Ok910 tỷ lệ kèo World Cup 2026 viễn tưởng Isaac Asimov đã thai nghén một ý tưởng đầy tính nhân văn: "Ba định luật Robot". Đó là bộ quy tắc được "cài đặt" trong bộ não của robot để đảm bảo chúng không làm hại con người. Hơn 80 năm sau, thế giới đã bước vào một kỷ nguyên mà những cỗ máy biết tự "suy nghĩ" và "hành động" không còn là nhân vật trong tiểu thuyết. Câu hỏi được đặt ra lúc này là liệu chúng ta có cần một bộ luật tương tự để bảo vệ chính chúng ta khỏi những cỗ máy?

Chiếc kính thiên lý

Chiếc kính thiên lý

Kính thiên lý (kính viễn vọng) được đưa vào Việt Nam sớm nhất qua các giáo sĩ phương Tây và thương nhân trong thời các chúa Nguyễn (thế kỷ XVII - XVIII). Sử sách cho biết, các chúa Nguyễn đã mua loại kính này để phục vụ quân đội và làm phần thưởng cho các tướng lĩnh.