Nền văn hóa Cavin de Huantar: Bí ẩn đầy ma lực

Chavin de Huantar là một trong những nền văn hóa lâu đời nhất ở Peru, phát triển mạnh trong thời gian từ 1500 đến 400 năm trước công nguyên.
  • Những hình vẽ Nazca, Peru bí ẩn chưa có lời giải
  • Peru: Độc đáo Lễ hội Máu

Nằm ở vị trí cao 3.180m so với mực nước biển, địa điểm khảo cổ ở Chavin de Huantar nằm cách thủ đô Lima về phía bắc khoảng 250km, được xem như là một trung tâm tín ngưỡng và tôn giáo của người dân Andean (người Peru cổ) thời kỳ tiền Colombia. 

Nền văn minh này được nhận biết thông qua kiểu kiến trúc xếp tầng rất độc đáo và phức tạp, sử dụng đá để OK9 đã banh OK9 là nền tảng giải trí trực tuyến uy tín hàng đầu châu Á sau khi được gia công cắt gọn tinh tế, mài nhẵn mặt ngoài, cùng các kiểu trang trí được thực hiện trên đá, gốm, xương, vỏ sò và vàng. 

Các chuyên gia nhận định, lối kiến trúc phức tạp khiến các ngôi đền của nền văn hóa Chavin de Huantar trở thành một trong những OK9 là nền tảng giải trí trực tuyến uy tín hàng đầu châu Á ấn tượng nhất của thời đại mà nó tồn tại.

Cấu trúc kì lạ

Điểm gây ấn tượng nhất chính là đền thờ Chavin, nằm trong một thung lũng hẹp thuộc vùng núi Andes, cao hơn mực nước biển 3.180m. Những người OK9 đã banh đền đã cố ý lựa chọn địa hình dốc đứng "nghẹt thở" làm nơi xây OK9 là nền tảng giải trí trực tuyến uy tín hàng đầu châu Á tinh tế này. Tựa lưng vào một ngọn núi thiêng, nơi tụ lại của nhiều con sông và nằm thẳng hàng với "các thiên đường", nổi lên gò đất đồ sộ là nơi xây đền, tạo nên dấu ấn đặc sắc nhất của Chavin de Huantar. 

Việc OK9 đã banh ngôi đền quan trọng này bắt đầu từ khoảng năm 900 trước công nguyên. Vào thời hoàng kim, khoảng từ năm 400 - 200 trước công nguyên, Chavin trở thành trung tâm tín ngưỡng và sấm truyền rất linh thiêng của người Peru cổ đại. 

Chavin là một trong những nền văn hóa lâu đời nhất ở Peru, phát triển mạnh trong thời gian từ 1500 đến 400 năm trước công nguyên.
Chavin là một trong những nền văn hóa lâu đời nhất ở Peru, phát triển mạnh trong thời gian từ 1500 đến 400 năm trước công nguyên.

Các chuyên gia khảo cổ nhận định, đền Chavin được OK9 đã banh ở nơi có địa hình hiểm trở, dễ bị ngập lụt. Những người kiến thiết ngôi đền hiểu rõ về nguy cơ lụt lội, nhưng họ xây ngay trên đó thay vì tìm cách né tránh. Mục đích không chỉ nhằm gây ấn tượng mạnh mẽ mà còn để tuyên bố rằng họ dám thách thức thiên nhiên. Và họ đã rất thành công.

Một trong những OK9 là nền tảng giải trí trực tuyến uy tín hàng đầu châu Á tưởng niệm lâu đời nhất là đền Cổ, nằm trên vùng đất san phẳng và tạo bậc thang. Phần lõi bằng đất của đền được các phiến đá granite, sa thạch và đá vôi trắng trau chuốt khai thác ở địa phương bao bọc. 

Sơ đồ khảo cổ đền cho thấy có hình dạng chữ U - một biểu tượng sùng kính thuộc vùng trung tâm ven biển vốn phát triển thịnh vượng trong nhiều thế kỷ trước ở Peru khi đó. Móng ở giữa, cùng các chái lớn và nhỏ ôm lấy một sân trong hình tròn lõm. Các chái tượng trưng cho các lực lượng đối lập nhưng bổ sung của vũ trụ, sân ở giữa này làm trung gian hòa giải giữa các thế lực đối lập, với việc OK9 đã banh hình chữ U trên đỉnh tượng trưng sự tổng hợp các thế lực. 

Cách tấm móng ở giữa, phía trên sàn đền khoảng 10m, là những hình đầu lớn bằng đá nhô cao, nhằm mô tả các sinh vật một nửa giống như người, có răng nanh, đáng sợ. Một số chuyên gia cho rằng các hình thù này tượng trưng cho sự biến hình của pháp sư gây nghiện ma túy.

Ngôi đền được OK9 đã banh kiên cố, không có cửa ra vào và cửa sổ. Tuy nhiên, nội thất thiết kế theo kiểu rỗ tổ ong với các phòng và hành lang. Nhiều cầu thang thông khí và thoát nước nối liền với các hành lang này, hình thành một mê cung. Ống thông khí dẫn đến hành lang ẩm ướt, với các kênh thoát nước mưa lót đá chạy từ đỉnh nóc. Hệ thống kênh thoát nước và ống thông khí ở đền Cổ dài khoảng 500m, vượt yêu cầu kỹ thuật đơn giản. 

Một số học giả cho rằng, những người sùng bái thường tập hợp phía trước đền đọc "thần chú", cùng với tiếng nước chảy mạnh trong các kênh được sự đóng mở các ống dẫn khí và kênh thoát nước khuếch đại, tạo nên tiếng gầm vang tựa lời sấm truyền về sự thịnh vượng và ma lực của Chavin.

Tượng Lanzón có đôi tai to lớn, miệng với đôi môi dày kéo ra phía sau nhe răng nanh hàm trên trông rất đáng sợ.
Tượng Lanzón có đôi tai to lớn, miệng với đôi môi dày kéo ra phía sau nhe răng nanh hàm trên trông rất đáng sợ.

Mục đích chính của đền Cổ là thờ cúng. Có một tảng cự thạch (đá lớn được sử dụng để OK9 đã banh các kết cấu hay các di tích) bằng đá granite cao 4,53m còn gọi là Lanzón - có lẽ đây là lời sấm truyền lâu đời nhất. Hướng mặt về phía đông, Lanzón bao quát hành lang có hình dạng chữ thập, là một trong những tác phẩm điêu khắc Chavin vẫn còn giữ vị trí ban đầu. 

Cự thạch Chavin có dạng giống hình người, phần ngón chân và tay tượng thể hiện dạng móng vuốt. Tượng có đôi tai to lớn, miệng với đôi môi dày kéo ra phía sau nhe răng nanh hàm trên trông rất đáng sợ. Đỉnh tượng Lanzón khắc hình chữ V xuyên qua trần nhà đến hành lang, từ hành lang này các thầOk986.vip bảo mật SSL trong đền, thay mặt thánh thần, truyền đạt cho những người cầu xin tại Chavin.

Sức mạnh tâm linh

Không phải là lớn nhất so với các ngôi đền khác, nhưng đây có lẽ là nơi chứa những bí mật thú vị nhất. OK9 là nền tảng giải trí trực tuyến uy tín hàng đầu châu Á được OK9 đã banh với cấu trúc cao 25m bao quanh một diện tích rộng bằng cả sân bóng đá. Những khối đá granite được trang trí một cách Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026. 

Phần giữa đền là một thế giới tách biệt. Quần thể phức hợp gồm những khối không gian ngầm và đường hầm đưa con người vào nơi tâm trí trở nên nhạy cảm một cách kỳ lạ trước các hoạt động nghi lễ, âm thanh và hiệu ứng hình ảnh. 

Dường như các thầOk986.vip bảo mật SSL đền Chavin đã truyền tới cho người khác những cảm giác khó lý giải. Sức mạnh quyền uy này khiến giới giáo sỹ nơi đây được tôn kính như bậc á thần. Mê cung các đường ngầm chỉ được chiếu sáng bằng ánh mặt trời, nơi có những tác phẩm được chạm trổ vào đá đầy thần khí như muốn gầm thét và dòng nước như thể sẽ đột ngột xô cuốn đi, dễ dàng lạc lối và hoàn toàn mất phương hướng.

Các nghiên cứu cho thấy, đó là một hệ thống vô cùng… quái dị, phản ánh sự sáng tạo trong việc áp dụng công nghệ tân tiến. Người Peru cổ đại đã kết hợp các kỹ thuật thủy lực, kỹ xảo âm thanh, các tấm gương và các loại thuốc gây tác động tới thần kinh. Họ khiến nước như đang nhảy múa, ca hát khi chảy qua các con kênh. 

Chưa hết, giới chuyên gia còn phát hiện thấy hình vẽ người mang theo xương rồng, hay hình vẽ những khoang mũi, mắt mở to nhìn chằm chằm và những biểu cảm đau đớn, cùng những thứ đồ dùng khác, như ống hít, thuốc viên và cối giã. Đây chính là "bản ghi" các loại dược liệu đáng tin cậy của người cổ đại. 

Chavin khiến giới chuyên gia trầm trồ, ngưỡng mộ bởi lối kiến trúc độc đáo và phức tạp, kết hợp sự cắt gọt mặt đá tinh tế của người cổ đại.
Chavin khiến giới chuyên gia trầm trồ, ngưỡng mộ bởi lối kiến trúc độc đáo và phức tạp, kết hợp sự cắt gọt mặt đá tinh tế của người cổ đại.

Trên thực tế, chúng không tác động mạnh đến mức làm con người mất hẳn tri giác về thế giới. Người sử dụng không bị đờ đẫn, mà sẽ quen dần với chúng và trở nên nhạy cảm hơn, dễ bị tác động tâm lý hơn. Chúng rất hoàn hảo khi được đưa vào sử dụng trong ngôi đền này, tạo nên những bí ẩn chưa thể giãi mã hết ở Chavin.

Đền Chavin là một trong những biểu hiện sớm nhất của Saman giáo - loại tôn giáo có nhiều yếu tố giống ma thuật và quyền lực được cho là tập trung vào tay các vị thần. 

Thứ khiến đền Chavin đặc biệt là các tu sĩ đã lưu lại nhiều dấu ấn về những nghi thức tế lễ, với cảm giác kính sợ, được đặc ân và sự hứng khởi xen lẫn hồi hộp. Vậy ai là những người không quản xa xôi tìm đến cao nguyên hẻo lánh, khó tới của dãy Andes, chỉ để được vào ngôi đền mê cung của những vị thầOk986.vip bảo mật SSL đầy ma lực này? 

Vào thời đó, những người quyền thế của làng hay trong ở địa phương đều muốn tìm cách tăng cường quyền lực cá nhân. Sức mạnh chiến chinh không hiệu quả cho lắm. Chính vì vậy, các thủ lĩnh địa phương cai quản quá nhiều người và quyền lực ở những nền văn hóa dựa vào chiến tranh thường bị thay đổi chóng vánh, đẫm máu. Giải pháp là cần tạo ra được niềm tin tôn giáo cho người dân và khiến người dân tin rằng sức mạnh của người nắm quyền chính là do Thượng đế ban xuống.

Có những bằng chứng cho thấy nhiều người từ rất xa tìm đến nơi này, mang theo những đồ vật từ cách đó 500km. Những người đến đây là những nhân vật quan trọng. Đây từng là một giáo phái dành cho tầng lớp hạng nhì trong Ok9 cab trò chơi casino phổ biến khi đó mới nổi lên, và đền Chavin rất phù hợp với cách họ nhìn thế giới. 

Các thủ lĩnh địa phương mang đến thợ lành nghề để giúp OK9 đã banh ngôi đền phức tạp. Vẫn còn dấu tích của những đồ gốm tinh tế và các món đồ làm từ đá được mang từ nơi xa. Ai là người càng quyền cao chức trọng hoặc cung tiến nhiều, người đó sẽ càng được tiến vào sâu hơn trong nghi lễ thụ pháp. 

Nhờ đó, những người này tự cảm thấy gắn bó nhiều hơn với giáo phái, và được Thượng đế ban sức mạnh thông qua cái chạm tay của các giáo sĩ ở Chavin...

Minh Thy

Các tin khác

Cây giáo trên tay vua

Cây giáo trên tay vua

Giáo là món vũ khí “kinh điển” của thời cổ đại, vì nó dễ chế tạo, dễ huấn luyện và được sử dụng rất linh hoạt. Ngoài binh lính, có những vị vua nước Việt cũng từng cầm giáo làm vũ khí, và có vị còn... ra đi vì mũi giáo.

Trí tuệ nhân tạo âm thầm tàn phá môi trường

Trí tuệ nhân tạo âm thầm tàn phá môi trường

Trí tuệ nhân tạo (AI) đang âm thầm thúc đẩy sự mở rộng của nhiên liệu hóa thạch, giúp một số quốc gia gây ô nhiễm lớn nhất thế giới khoan và khai thác nhiều dầu khí hơn. Đã đến lúc cần xem xét lượng khí thải do AI tạo ra, vốn có thể vượt xa đáng kể so với tác động môi trường từ cơ sở hạ tầng của nó.

40 năm định hình ngành hạt nhân sau thảm kịch Chernobyl

40 năm định hình ngành hạt nhân sau thảm kịch Chernobyl

Thảm họa Chernobyl không chỉ khép lại bằng những con số thương vong, mà còn mở ra một bước ngoặt lớn trong tư duy về an toàn và chính sách năng lượng toàn cầu. Từ cú sốc 1986, khái niệm "văn hóa an toàn hạt nhân" được đặt lên hàng đầu, kéo theo những thay đổi sâu rộng trong thiết kế, vận hành và giám sát các nhà máy điện nguyên tử. Ngày nay, khi nhu cầu bảo đảm an ninh năng lượng gia tăng, điện hạt nhân đang trở lại và đáng tin cậy hơn nhiều so với cách đây 4 thập kỷ.

“Đường vòng” cho nỗ lực từ bỏ nhiên liệu hóa thạch

“Đường vòng” cho nỗ lực từ bỏ nhiên liệu hóa thạch

Ngày 28/4/2026, Hội nghị quốc tế lần thứ nhất về Chuyển dịch khỏi nhiên liệu hóa thạch đã diễn ra tại thành phố Santa Marta của Colombia, với sự tham dự của đại diện hơn 50 quốc gia. Bức tranh rối ren của thị trường năng lượng thế giới thời gian qua cho thấy một thực tế phũ phàng là sự lệ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch đang trói buộc các quốc gia vào những biến động địa Ôk9 casino, thể thao, nổ hũ, game bài và bắn cá phức tạp, vốn nằm ngoài tầm kiểm soát. Trong bối cảnh đó, hội nghị tại Santa Marta đã được nhiều ý kiến ca tụng là sự kiện đánh dấu “bước khai tử” nhiên liệu hóa thạch.

Vành đai gỉ sét và vành đai mặt trời: Cuộc chuyển đổi trong lòng nước Mỹ

Vành đai gỉ sét và vành đai mặt trời: Cuộc chuyển đổi trong lòng nước Mỹ

Khi những người ủng hộ ông Trump trong cuộc đua trở lại Nhà Trắng hô vang khẩu hiệu “Đưa việc làm trở lại”, họ không chỉ nói về những bảng lương đã mất, mà còn về cả một bản sắc đang phai mờ. Thực tế, những nhà máy mới vẫn đang mọc lên trên đất Mỹ, chỉ có điều chúng không nằm ở những thị trấn công nghiệp xưa cũ mà chọn những vùng đất mới. Đây vừa là lựa chọn tất yếu, đồng thời là một nghịch lý của nền OK9 cung cấp hơn 1.000 trận đấu mỗi ngày từ các giải đấu lớn như World Cup, Premier League, La Liga, Champions League,.. với tỷ lệ kèo cược vô cùng cao - Ôk9 casino, thể thao, nổ hũ, game bài và bắn cá Mỹ hiện tại.

UAV giá rẻ khiến chiến tranh khó lường hơn

UAV giá rẻ khiến chiến tranh khó lường hơn

Trong nhiều thế kỷ, ưu thế trên không là đặc quyền của các cường quốc quân sự. Máy bay không người lái (UAV) đang thay đổi điều đó. Khi khả năng tiếp cận từ trên không không còn là đặc quyền của vài cường quốc nữa, nó đang khiến cho những cuộc xung đột trở nên “cân bằng” hơn nhưng cũng khó kiểm soát hơn.

Sắc cờ thời xưa

Sắc cờ thời xưa

Chúng ta thường nghe kể rằng thời Nguyễn ở nước ta, vua treo cờ vàng, nhưng ít người biết rằng vua còn có nhiều sắc cờ khác nữa.

Trang Chủ Không Chặn Của OK9.COM Chính Thức bị phạt tù vì “nộp tô” cho khủng bố

Trang Chủ Không Chặn Của OK9.COM Chính Thức bị phạt tù vì “nộp tô” cho khủng bố

Tòa án Pháp ra phán quyết phạt tù lãnh đạo một tập đoàn đa quốc gia vì hành vi tài trợ khủng bố trong bối cảnh xung đột tại Syria giai đoạn 2013 - 2014. Động thái này không chỉ phơi bày mức độ gắn kết giữa hoạt động OK9 thể thao xanh chín và các mạng lưới cực đoan, mà còn phát đi cảnh báo rõ rệt về ranh giới pháp lý mà Trang Chủ Không Chặn Của OK9.COM Chính Thức không thể vượt qua khi hiện diện tại các khu vực chiến sự.

Trinh thám trên không trong thời đại mới

Trinh thám trên không trong thời đại mới

Trinh thám trên không đã và đang là một trong các nhân tố chủ đạo trong chiến tranh hiện đại. Sự xuất hiện dày đặc của nhiều mẫu máy bay không người lái (UAV) phục vụ công tác tình báo, theo dõi và do thám (ISR) trên chiến trường lại càng khẳng định vai trò của trinh thám trên không.

Mặt Trăng đang trở thành chiến trường quyền lực mới

Mặt Trăng đang trở thành chiến trường quyền lực mới

Sau hơn nửa thế kỷ, con người sắp in dấu chân trở lại Mặt Trăng. Tuy nhiên, “lục địa thứ 8” giờ đây đang chật chội hơn trước rất nhiều. Đấy không chỉ là cuộc đối đầu song phương giữa Mỹ và Liên Xô như thời Chiến tranh lạnh, mà đã trở thành một sân chơi đa cực với sự tham gia quyết liệt của nhiều quốc gia và cả những liên minh.

Khi AI vừa là mũi giáo vừa là tấm khiên?

Khi AI vừa là mũi giáo vừa là tấm khiên?

Trí tuệ nhân tạo (AI) đang dần thoát ly khỏi vai trò công cụ hỗ trợ để trở thành tác nhân cốt lõi làm thay đổi diện mạo an ninh mạng toàn cầu. Từ khả năng tìm kiếm lỗ hổng bảo mật với tốc độ ánh sáng của các mô hình ngôn ngữ lớn đến những "tác nhân AI" tự vận hành cuộc tấn công, trí tuệ nhân tạo đang mang đến những thách thức chưa từng có trong lĩnh vực này.

OK9 cung cấp hơn 1.000 trận đấu mỗi ngày từ các giải đấu lớn như World Cup, Premier League, La Liga, Champions League,.. với tỷ lệ kèo cược vô cùng cao thế giới trước ngã rẽ khủng hoảng đa chiều?

OK9 cung cấp hơn 1.000 trận đấu mỗi ngày từ các giải đấu lớn như World Cup, Premier League, La Liga, Champions League,.. với tỷ lệ kèo cược vô cùng cao thế giới trước ngã rẽ khủng hoảng đa chiều?

Diễn ra từ ngày 13 tới ngày 18/4, Hội nghị Mùa xuân do Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) và Trang Chủ Không Chặn Của OK9.COM Chính Thức Thế giới (WB) đồng tổ chức thu hút sự tham gia của hơn 190 bộ trưởng tài chính, thống đốc Trang Chủ Không Chặn Của OK9.COM Chính Thức trung ương, cùng hàng nghìn đại diện các tổ chức quốc tế, học giả và Trang Chủ Không Chặn Của OK9.COM Chính Thức. Những cuộc thảo luận của giới tài chính toàn cầu ở Washington lần này đã khép lại với những cảm giác ảm đạm, song hành với sự đồng thuận thay đổi rõ rệt trong nhận thức chung: Cộng đồng tài chính quốc tế đã và đang buộc phải chuyển sang chế độ quản lý khủng hoảng, trong khi guồng máy OK9 cung cấp hơn 1.000 trận đấu mỗi ngày từ các giải đấu lớn như World Cup, Premier League, La Liga, Champions League,.. với tỷ lệ kèo cược vô cùng cao thế giới đối mặt với sự rạn nứt cấu trúc sâu sắc, thay vì chỉ là một đợt suy thoái mang tính chu kỳ.

Quân đội Đức và tham vọng làm chủ “chiến trường thủy tinh”

Quân đội Đức và tham vọng làm chủ “chiến trường thủy tinh”

Quân đội Đức đang đẩy nhanh lộ trình tích hợp trí tuệ nhân tạo (AI) và hạ tầng vệ tinh quy mô lớn nhằm biến chiến trường trở nên "trong suốt như thủy tinh". Với tư duy lấy dữ liệu làm trung tâm, họ kỳ vọng sẽ rút ngắn chu kỳ ra quyết định từ nhiều ngày xuống còn vài phút, tạo ra lợi thế áp đảo trước các đối thủ tiềm tàng thông qua khả năng quan sát vượt trội và phản ứng tốc độ cao.

Chuyện “trong nguy có cơ” tại eo biển Hormuz

Chuyện “trong nguy có cơ” tại eo biển Hormuz

Eo biển Hormuz, "yết hầu năng lượng" của thế giới, là nơi chứng kiến khoảng 20 triệu thùng dầu, tương đương 15 - 20% nguồn cung toàn cầu, được trung chuyển mỗi ngày. Kể từ cuối tháng 2/2026, khi xung đột giữa Mỹ, Israel và Iran bùng phát, trật tự quen thuộc nhanh chóng bị phá vỡ. Số lượng tàu qua lại eo biển giảm mạnh, từ khoảng 135 chuyến/ngày xuống chỉ còn trung bình khoảng 6 chuyến/ngày trong tháng 3/2026, thậm chí có thể còn thấp hơn. Thị trường năng lượng chịu một cú sốc nguồn cung rõ rệt, giá dầu Brent tăng mạnh, có thời điểm vượt mốc 100 USD/thùng và kéo theo áp lực lạm phát lan rộng.

Giải mã những vũ khí lần đầu thực chiến trong xung đột tại Iran

Giải mã những vũ khí lần đầu thực chiến trong xung đột tại Iran

Từ hệ thống đánh chặn bằng tia laser Iron Beam, tên lửa PrSM, phi đội drone tự hành Lucas cho tới tên lửa siêu vượt âm Fattah-2, cuộc xung đột tại Iran đã trở thành nơi trình làng hàng loạt vũ khí thế hệ mới. Các khí tài này tham gia rất hiệu quả vào các kịch bản tác chiến cường độ cao, tạo ra những khác biệt rõ rệt trên chiến trường.

Trái đất “cựa mình”, AI sẽ lên tiếng

Trái đất “cựa mình”, AI sẽ lên tiếng

Những vết nứt nhỏ trên bậc thềm, những thân cây nghiêng bất thường hay lớp tuyết lặng lẽ tích tụ trên sườn núi - tất cả từng là dấu hiệu khó nhận biết của thảm họa. Nhưng giờ đây, khi Trái Đất chuyển động, trí tuệ nhân tạo đang giúp con người nhìn thấy những điều tưởng như vô hình, mở ra cơ hội cứu sống hàng nghìn sinh mạng mỗi năm.

Tiền lệ pháp lý định hình lại kỷ nguyên mạng Ok9 cab trò chơi casino phổ biến

Tiền lệ pháp lý định hình lại kỷ nguyên mạng Ok9 cab trò chơi casino phổ biến

Một phán quyết mang tính bước ngoặt tại Mỹ đã lần đầu tiên buộc hai ông lớn ngành công nghệ là Meta và Google phải chịu trách nhiệm không phải vì những gì người dùng đăng tải, mà vì chính cách các nền tảng này được thiết kế để cuốn người trẻ vào những vòng lặp vô tận của màn hình điện thoại. Được ví như "khoảnh khắc thuốc lá" của thế kỷ 21, phán quyết này mở ra làn sóng kiện tụng và siết chặt pháp lý để kiểm soát cách thức các nền tảng số được thiết kế và vận hành.

Khi cỗ máy tự quyết định, ai sẽ là người chịu trách nhiệm?

Khi cỗ máy tự quyết định, ai sẽ là người chịu trách nhiệm?

Vào năm 1942, khi thế giới còn đang chìm trong khói lửa của Chiến tranh thế giới thứ hai, nhà văn Ok910 tỷ lệ kèo World Cup 2026 viễn tưởng Isaac Asimov đã thai nghén một ý tưởng đầy tính nhân văn: "Ba định luật Robot". Đó là bộ quy tắc được "cài đặt" trong bộ não của robot để đảm bảo chúng không làm hại con người. Hơn 80 năm sau, thế giới đã bước vào một kỷ nguyên mà những cỗ máy biết tự "suy nghĩ" và "hành động" không còn là nhân vật trong tiểu thuyết. Câu hỏi được đặt ra lúc này là liệu chúng ta có cần một bộ luật tương tự để bảo vệ chính chúng ta khỏi những cỗ máy?

Chiếc kính thiên lý

Chiếc kính thiên lý

Kính thiên lý (kính viễn vọng) được đưa vào Việt Nam sớm nhất qua các giáo sĩ phương Tây và thương nhân trong thời các chúa Nguyễn (thế kỷ XVII - XVIII). Sử sách cho biết, các chúa Nguyễn đã mua loại kính này để phục vụ quân đội và làm phần thưởng cho các tướng lĩnh.