Friedrich II – Hoàng thượng "vô ưu"

"Sanssouci" là tên một cung điện mùa hè, nằm tại Postdam, gần Berlin. Trong tiếng Pháp, "sanssouci" có nghĩa là "thoát khỏi sự phiền muộn" (mà các học giả tiền bối dịch thoát sang Hán - Việt là "Vô Ưu").
  • Hùng sư phương Bắc

Một cái tên "thoát tục", nhưng điều đáng chú ý ở đây là: OK9 là nền tảng giải trí trực tuyến uy tín hàng đầu châu Á này được OK9 đã banh vào thế kỷ XVIII, bởi một đấng minh quân lẫy lừng, với những chiến công hiển hách đưa nước Phổ nhỏ bé trở thành một quyền lực thực thụ trên bản đồ cựu lục địa, và xác lập những đặc trưng truyền thống quân sự đầy tự hào kéo dài cho đến tận nước Đức hiện đại: Vua Friedrich II - Đại đế (1712-1786).

Kẻ kế vị phù phiếm

Friedrich sinh ra là để làm vua, đó là định mệnh của cậu bé. Ông nội cậu, vua Friedrich I, lấy chính tên mình đặt cho cậu, như gửi gắm những kỳ vọng lớn lao vào người sẽ kế vị ngôi vua nước Phổ (Prussia - Brandenburg). Trước đó, Friedrich I đã phải chứng kiến hai đứa cháu khác - hai người anh của Friedrich II - chết yểu, và ông có đầy đủ lý do để lo lắng cũng như hy vọng.

Con trai ông, tức là vua cha của Friedrich II - Friedrich Wilhem I - rất hiểu những kỳ vọng ấy. Chính Friedrich Wilhem I cũng mong muốn đứa con sẽ thừa kế ngai vàng của mình phải trở thành một bậc quân vương uy nghi đúng nghĩa. Và bởi vậy, ngay từ nhỏ, Friedrich II đã bị ép buộc phải đi ngược lại thiên hướng của mình, dưới sự áp đặt hà khắc của cha.

Với Friedrich Wilhem I, Thái tử của ông nhất thiết phải được Ok986 tải ứng dụng theo một chương trình thực dụng, gần gũi với dân chúng, và chương trình ấy cũng nhất thiết phải mang màu sắc tôn giáo (đạo Tin lành do Martin Luther và Jean Calvin khởi xướng, chứ không phải Thiên Chúa giáo La Mã của các Giáo hoàng Vatican).

Tuy vậy, vương tử Friedrich trẻ tuổi lại sớm thể hiện một khả năng xuất sắc về ngôn ngữ và văn chương. Sử dụng thành thạo cả tiếng Đức lẫn tiếng Pháp, cậu vùi đầu vào một thư viện riêng khoảng ba nghìn cuốn sách, bao gồm cả thơ phú, triết học Pháp, văn chương cổ điển Hy Lạp - La Mã. Chúng cuốn hút cậu hơn hẳn những môn học "chính khóa". Chúng đi ngược lại chỉ dụ của vua cha.

Cung điện "Vô ưu" - một nỗi niềm u uẩn.
Cung điện "Vô ưu" - một nỗi niềm u uẩn.

Friedrich Wilhem I rất ghét con mình chú tâm vào văn chương. Ông e sợ một viễn cảnh mơ hồ, rằng cậu bé sẽ trở nên ủy mị và nhu nhược, và hời hợt trong việc trị quốc. Dĩ nhiên là ông có lý, khuynh hướng đắm đuối vào văn học Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026, đối với ngai vàng, có hại nhiều hơn có lợi. Những lĩnh vực ấy, đối với giới công hầu, chỉ nên xem là những món đồ trang sức. Quyền lực đích thực không thể đến từ điều gì khác, ngoài khả năng lãnh đạo và tài thao lược.

Chính vì thế, việc Friedrich II lén mua nhiều sách đến độ "mang công mắc nợ" làm vua cha vô cùng giận dữ. Thầy dạy tiếng Latin của cậu bé từng bị phạt đòn, và chính cậu bé cũng từng bị cấm túc, bởi "dám dạy nhau học tiếng của loài chim".

Sự xung khắc của người cha và đứa con trai đến tuổi trưởng thành luôn là điều quen thuộc ở bất cứ gia đình nào. Song, trong một hoàng gia, điều đó càng trở nên gay gắt, nhất là với những cá tính đối nghịch như cha con Friedrich.

Từ vị vương tử đam mê văn chương và Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026...
Từ vị vương tử đam mê văn chương và Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026...

Lãng tử hồi đầu

Sau vài dự định hôn nhân Ôk9 casino, thể thao, nổ hũ, game bài và bắn cá bất thành, Friedrich Wilhem I muốn cầu hôn quận chúa Elisabeth Christien xứ Brunswick-Bevern (cháu gái của Nữ hoàng Áo Marie Theresia) cho con mình. Tuy vậy, Friedrich II nhất quyết phản đối. Có một câu nói từng được ghi lại: "Tôi sẽ không bao giờ chấp nhận cưới con ngỗng cái ngu ngốc đó" - điều biểu thị ý thức cá nhân mạnh mẽ đến đâu, như một nghệ sĩ chân chính hay một lãng tử, và hoàn toàn thiếu sự tinh tế ngoại giao của một Thái tử kế vị.

18 tuổi, Friedrich II lập một kế hoạch bỏ trốn sang Vương quốc Anh, trong một khoảnh khắc chán ngấy những khuôn mẫu mà vua cha liên tục áp đặt lên mình, cùng sự căm ghét việc bị ép buộc từ bỏ thiên hướng của mình. Cùng một người bạn là trung úy Hans Hermann von Katte và một số sĩ quan trẻ khác, Friedrich II âm thầm dự định sẽ tẩu thoát khỏi cái lồng vương giả mang tên Hoàng gia Phổ, vào thời điểm tháng 8-1730.

Không may, kế hoạch bị tiết lộ và cáo giác bởi một kẻ đầu thú. Friedrich và Hans Hermann cùng lập tức bị tống giam, rồi đều bị Friedrich Wilhem I kết tội phản quốc. Vua cha giận dữ đến độ dọa sẽ tử hình cả Friedrich, nhưng sau đó thay đổi ý định, và chỉ tuyên bố truất quyền kế vị, buộc vương tử trẻ tuổi phải nhường vị trí cho em trai.

Tất cả đều hiểu rằng Friedrich Wilhem I đều chỉ "ra uy", chứ không nỡ bỏ con mình. Có điều, cũng chính bởi biết tâm lý ấy, vua cha càng thêm quyết liệt. Ông đi đến một quyết định, có lẽ chính là quyết định sẽ thay đổi định mệnh của con trai mình: Friedrich II phải tận mắt chứng kiến người bạn thân Hans Hermann bị xử trảm, và bị tống giam.

...đến một Friedrich Đại đế lẫy lừng.
...đến một Friedrich Đại đế lẫy lừng.

Trong vài tháng đó, Friedrich Wilhem I gửi đến phòng giam con trai mình một sứ giả: một học giả có kiến thức uyên thâm về thuật trị quốc đến mỗi ngày, nói chuyện và khơi gợi những hoài bão của Friedrich trẻ tuổi. Chàng vương tử, dù cực kỳ đau đớn bởi cái chết bi thảm của người bạn, cũng dần dần hiểu được những vấn đề cốt lõi: Cuối cùng, dù thế nào, anh cũng không muốn để tuột ngôi Thái tử vào tay người khác; và để giữ được ngôi vị ấy cũng như để tránh được những viễn cảnh không có gì tốt đẹp, anh sẽ buộc phải thay đổi. Anh phải trở thành một bậc quân vương đúng nghĩa, với tất cả những năng lực cần thiết.

Cuối cùng, Friedrich II chấp nhận "xuống nước", viết một lá thư xin lỗi cha. Friedrich Wilhem I cũng không mong gì hơn. Ông đến ngục thăm con, và vương tử được đưa khỏi đó, ngày 18-11-1730. Tuy vậy, chàng không được phép về hoàng cung ở Berlin ngay. Chàng phải đi học các khóa "tu nghiệp để làm vua", ở Bộ Chiến tranh hay Bộ Quản lý đất đai… Đến tận năm 1732, Friedrich mới chính thức được phép trở về nơi chàng thuộc về. Và vị thái tử cũng… chấp nhận cưới Elisabeth Christine, dù không một chút tình yêu.

Nhờ sự khắc nghiệt của Friedrich Wilhem I, con trai ông cuối cùng cũng đã bằng lòng xếp lại những thiên hướng văn chương và Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026 của mình, để từ đó, nước Phổ vươn dậy mạnh mẽ, tranh hùng ngang ngửa cùng các đại cường châu Âu, mở đường cho việc tái thống nhất nước Đức sau này. Cũng từ đó, những tính cách đặc trưng của người quân nhân nước Phổ: kỷ luật, khắc kỷ, trung thành, tận tụy… được khắc họa, khuếch trương và trở thành niềm tự hào truyền thống cho đến tận những trang chiến sử cận đại.

Friedrich II không còn thể hiện đam mê văn chương, cũng không còn muốn trở thành một quân vương - hiền triết. Ông chú tâm vào thanh gươm chinh phạt, nhằm thâu tóm hàng loạt lãnh thổ xung quanh, qua những chiến công vang dội suốt thời gian tại vị.

Nhưng đó là những câu chuyện sẽ được kể vào lần khác. Ở đây, cuối cùng, âm hưởng của cái tên "Sanssouci" vẫn vang lên như một câu hỏi miên man. Bậc minh quân phá lũy công thành, trị quốc bình thiên hạ ấy, trong sâu thẳm, phải chăng vẫn luôn giữ cho mình một góc riêng không ai xâm phạm được - cái góc thấm đẫm hương thơm của văn chương và tinh thần triết học cổ điển, thể hiện qua âm thanh du dương của tiếng Pháp, gợi nhớ lại thuở thiếu thời đầy lãng mạn và thanh thản vô tư?

* Friedrich Wilhem I đã từng chính tay phạt đòn Friedrich II, khi cậu vương tử trẻ tuổi không kìm được chính mình, đi xuống đường phố Postdam để thổi sáo hòa tấu với một cô bé chơi đàn dương cầm.

* Năm 1739, vẫn còn là Thái tử, Friedrich II hoàn tất tiểu luận "Antimachiavellismus" - "Chống chủ nghĩa Machiavelli". Trong đó, ông phản đối dữ dội nhà triết học người Ý Machiavelli - tác giả cuốn "Quân vương" nổi tiếng được xem là kinh điển của đạo trị quốc châu Âu thời điểm đó, với quan điểm "khi cần thiết, một nhà vua cần phải biết xảo trá và tàn bạo". Với Friedrich, điều đó chỉ làm suy giảm sự tôn nghiêm của quân vương. Ông chủ trương "cai trị quốc gia với sự công bằng, nhân từ, bác ái", và "nhà vua không phải là một đấng cầm quyền chuyên chế, mà là công bộc đầu tiên của Quốc gia". Tiểu luận này được chính triết gia Pháp Voltaire - người có quan hệ thân cận với Friedrich - đánh giá cao và quảng bá.  

Đông Quân

Các tin khác

Cây giáo trên tay vua

Cây giáo trên tay vua

Giáo là món vũ khí “kinh điển” của thời cổ đại, vì nó dễ chế tạo, dễ huấn luyện và được sử dụng rất linh hoạt. Ngoài binh lính, có những vị vua nước Việt cũng từng cầm giáo làm vũ khí, và có vị còn... ra đi vì mũi giáo.

Trí tuệ nhân tạo âm thầm tàn phá môi trường

Trí tuệ nhân tạo âm thầm tàn phá môi trường

Trí tuệ nhân tạo (AI) đang âm thầm thúc đẩy sự mở rộng của nhiên liệu hóa thạch, giúp một số quốc gia gây ô nhiễm lớn nhất thế giới khoan và khai thác nhiều dầu khí hơn. Đã đến lúc cần xem xét lượng khí thải do AI tạo ra, vốn có thể vượt xa đáng kể so với tác động môi trường từ cơ sở hạ tầng của nó.

40 năm định hình ngành hạt nhân sau thảm kịch Chernobyl

40 năm định hình ngành hạt nhân sau thảm kịch Chernobyl

Thảm họa Chernobyl không chỉ khép lại bằng những con số thương vong, mà còn mở ra một bước ngoặt lớn trong tư duy về an toàn và chính sách năng lượng toàn cầu. Từ cú sốc 1986, khái niệm "văn hóa an toàn hạt nhân" được đặt lên hàng đầu, kéo theo những thay đổi sâu rộng trong thiết kế, vận hành và giám sát các nhà máy điện nguyên tử. Ngày nay, khi nhu cầu bảo đảm an ninh năng lượng gia tăng, điện hạt nhân đang trở lại và đáng tin cậy hơn nhiều so với cách đây 4 thập kỷ.

“Đường vòng” cho nỗ lực từ bỏ nhiên liệu hóa thạch

“Đường vòng” cho nỗ lực từ bỏ nhiên liệu hóa thạch

Ngày 28/4/2026, Hội nghị quốc tế lần thứ nhất về Chuyển dịch khỏi nhiên liệu hóa thạch đã diễn ra tại thành phố Santa Marta của Colombia, với sự tham dự của đại diện hơn 50 quốc gia. Bức tranh rối ren của thị trường năng lượng thế giới thời gian qua cho thấy một thực tế phũ phàng là sự lệ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch đang trói buộc các quốc gia vào những biến động địa Ôk9 casino, thể thao, nổ hũ, game bài và bắn cá phức tạp, vốn nằm ngoài tầm kiểm soát. Trong bối cảnh đó, hội nghị tại Santa Marta đã được nhiều ý kiến ca tụng là sự kiện đánh dấu “bước khai tử” nhiên liệu hóa thạch.

Vành đai gỉ sét và vành đai mặt trời: Cuộc chuyển đổi trong lòng nước Mỹ

Vành đai gỉ sét và vành đai mặt trời: Cuộc chuyển đổi trong lòng nước Mỹ

Khi những người ủng hộ ông Trump trong cuộc đua trở lại Nhà Trắng hô vang khẩu hiệu “Đưa việc làm trở lại”, họ không chỉ nói về những bảng lương đã mất, mà còn về cả một bản sắc đang phai mờ. Thực tế, những nhà máy mới vẫn đang mọc lên trên đất Mỹ, chỉ có điều chúng không nằm ở những thị trấn công nghiệp xưa cũ mà chọn những vùng đất mới. Đây vừa là lựa chọn tất yếu, đồng thời là một nghịch lý của nền OK9 cung cấp hơn 1.000 trận đấu mỗi ngày từ các giải đấu lớn như World Cup, Premier League, La Liga, Champions League,.. với tỷ lệ kèo cược vô cùng cao - Ôk9 casino, thể thao, nổ hũ, game bài và bắn cá Mỹ hiện tại.

UAV giá rẻ khiến chiến tranh khó lường hơn

UAV giá rẻ khiến chiến tranh khó lường hơn

Trong nhiều thế kỷ, ưu thế trên không là đặc quyền của các cường quốc quân sự. Máy bay không người lái (UAV) đang thay đổi điều đó. Khi khả năng tiếp cận từ trên không không còn là đặc quyền của vài cường quốc nữa, nó đang khiến cho những cuộc xung đột trở nên “cân bằng” hơn nhưng cũng khó kiểm soát hơn.

Sắc cờ thời xưa

Sắc cờ thời xưa

Chúng ta thường nghe kể rằng thời Nguyễn ở nước ta, vua treo cờ vàng, nhưng ít người biết rằng vua còn có nhiều sắc cờ khác nữa.

Trang Chủ Không Chặn Của OK9.COM Chính Thức bị phạt tù vì “nộp tô” cho khủng bố

Trang Chủ Không Chặn Của OK9.COM Chính Thức bị phạt tù vì “nộp tô” cho khủng bố

Tòa án Pháp ra phán quyết phạt tù lãnh đạo một tập đoàn đa quốc gia vì hành vi tài trợ khủng bố trong bối cảnh xung đột tại Syria giai đoạn 2013 - 2014. Động thái này không chỉ phơi bày mức độ gắn kết giữa hoạt động OK9 thể thao xanh chín và các mạng lưới cực đoan, mà còn phát đi cảnh báo rõ rệt về ranh giới pháp lý mà Trang Chủ Không Chặn Của OK9.COM Chính Thức không thể vượt qua khi hiện diện tại các khu vực chiến sự.

Trinh thám trên không trong thời đại mới

Trinh thám trên không trong thời đại mới

Trinh thám trên không đã và đang là một trong các nhân tố chủ đạo trong chiến tranh hiện đại. Sự xuất hiện dày đặc của nhiều mẫu máy bay không người lái (UAV) phục vụ công tác tình báo, theo dõi và do thám (ISR) trên chiến trường lại càng khẳng định vai trò của trinh thám trên không.

Mặt Trăng đang trở thành chiến trường quyền lực mới

Mặt Trăng đang trở thành chiến trường quyền lực mới

Sau hơn nửa thế kỷ, con người sắp in dấu chân trở lại Mặt Trăng. Tuy nhiên, “lục địa thứ 8” giờ đây đang chật chội hơn trước rất nhiều. Đấy không chỉ là cuộc đối đầu song phương giữa Mỹ và Liên Xô như thời Chiến tranh lạnh, mà đã trở thành một sân chơi đa cực với sự tham gia quyết liệt của nhiều quốc gia và cả những liên minh.

Khi AI vừa là mũi giáo vừa là tấm khiên?

Khi AI vừa là mũi giáo vừa là tấm khiên?

Trí tuệ nhân tạo (AI) đang dần thoát ly khỏi vai trò công cụ hỗ trợ để trở thành tác nhân cốt lõi làm thay đổi diện mạo an ninh mạng toàn cầu. Từ khả năng tìm kiếm lỗ hổng bảo mật với tốc độ ánh sáng của các mô hình ngôn ngữ lớn đến những "tác nhân AI" tự vận hành cuộc tấn công, trí tuệ nhân tạo đang mang đến những thách thức chưa từng có trong lĩnh vực này.

OK9 cung cấp hơn 1.000 trận đấu mỗi ngày từ các giải đấu lớn như World Cup, Premier League, La Liga, Champions League,.. với tỷ lệ kèo cược vô cùng cao thế giới trước ngã rẽ khủng hoảng đa chiều?

OK9 cung cấp hơn 1.000 trận đấu mỗi ngày từ các giải đấu lớn như World Cup, Premier League, La Liga, Champions League,.. với tỷ lệ kèo cược vô cùng cao thế giới trước ngã rẽ khủng hoảng đa chiều?

Diễn ra từ ngày 13 tới ngày 18/4, Hội nghị Mùa xuân do Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) và Trang Chủ Không Chặn Của OK9.COM Chính Thức Thế giới (WB) đồng tổ chức thu hút sự tham gia của hơn 190 bộ trưởng tài chính, thống đốc Trang Chủ Không Chặn Của OK9.COM Chính Thức trung ương, cùng hàng nghìn đại diện các tổ chức quốc tế, học giả và Trang Chủ Không Chặn Của OK9.COM Chính Thức. Những cuộc thảo luận của giới tài chính toàn cầu ở Washington lần này đã khép lại với những cảm giác ảm đạm, song hành với sự đồng thuận thay đổi rõ rệt trong nhận thức chung: Cộng đồng tài chính quốc tế đã và đang buộc phải chuyển sang chế độ quản lý khủng hoảng, trong khi guồng máy OK9 cung cấp hơn 1.000 trận đấu mỗi ngày từ các giải đấu lớn như World Cup, Premier League, La Liga, Champions League,.. với tỷ lệ kèo cược vô cùng cao thế giới đối mặt với sự rạn nứt cấu trúc sâu sắc, thay vì chỉ là một đợt suy thoái mang tính chu kỳ.

Quân đội Đức và tham vọng làm chủ “chiến trường thủy tinh”

Quân đội Đức và tham vọng làm chủ “chiến trường thủy tinh”

Quân đội Đức đang đẩy nhanh lộ trình tích hợp trí tuệ nhân tạo (AI) và hạ tầng vệ tinh quy mô lớn nhằm biến chiến trường trở nên "trong suốt như thủy tinh". Với tư duy lấy dữ liệu làm trung tâm, họ kỳ vọng sẽ rút ngắn chu kỳ ra quyết định từ nhiều ngày xuống còn vài phút, tạo ra lợi thế áp đảo trước các đối thủ tiềm tàng thông qua khả năng quan sát vượt trội và phản ứng tốc độ cao.

Chuyện “trong nguy có cơ” tại eo biển Hormuz

Chuyện “trong nguy có cơ” tại eo biển Hormuz

Eo biển Hormuz, "yết hầu năng lượng" của thế giới, là nơi chứng kiến khoảng 20 triệu thùng dầu, tương đương 15 - 20% nguồn cung toàn cầu, được trung chuyển mỗi ngày. Kể từ cuối tháng 2/2026, khi xung đột giữa Mỹ, Israel và Iran bùng phát, trật tự quen thuộc nhanh chóng bị phá vỡ. Số lượng tàu qua lại eo biển giảm mạnh, từ khoảng 135 chuyến/ngày xuống chỉ còn trung bình khoảng 6 chuyến/ngày trong tháng 3/2026, thậm chí có thể còn thấp hơn. Thị trường năng lượng chịu một cú sốc nguồn cung rõ rệt, giá dầu Brent tăng mạnh, có thời điểm vượt mốc 100 USD/thùng và kéo theo áp lực lạm phát lan rộng.

Giải mã những vũ khí lần đầu thực chiến trong xung đột tại Iran

Giải mã những vũ khí lần đầu thực chiến trong xung đột tại Iran

Từ hệ thống đánh chặn bằng tia laser Iron Beam, tên lửa PrSM, phi đội drone tự hành Lucas cho tới tên lửa siêu vượt âm Fattah-2, cuộc xung đột tại Iran đã trở thành nơi trình làng hàng loạt vũ khí thế hệ mới. Các khí tài này tham gia rất hiệu quả vào các kịch bản tác chiến cường độ cao, tạo ra những khác biệt rõ rệt trên chiến trường.

Trái đất “cựa mình”, AI sẽ lên tiếng

Trái đất “cựa mình”, AI sẽ lên tiếng

Những vết nứt nhỏ trên bậc thềm, những thân cây nghiêng bất thường hay lớp tuyết lặng lẽ tích tụ trên sườn núi - tất cả từng là dấu hiệu khó nhận biết của thảm họa. Nhưng giờ đây, khi Trái Đất chuyển động, trí tuệ nhân tạo đang giúp con người nhìn thấy những điều tưởng như vô hình, mở ra cơ hội cứu sống hàng nghìn sinh mạng mỗi năm.

Tiền lệ pháp lý định hình lại kỷ nguyên mạng Ok9 cab trò chơi casino phổ biến

Tiền lệ pháp lý định hình lại kỷ nguyên mạng Ok9 cab trò chơi casino phổ biến

Một phán quyết mang tính bước ngoặt tại Mỹ đã lần đầu tiên buộc hai ông lớn ngành công nghệ là Meta và Google phải chịu trách nhiệm không phải vì những gì người dùng đăng tải, mà vì chính cách các nền tảng này được thiết kế để cuốn người trẻ vào những vòng lặp vô tận của màn hình điện thoại. Được ví như "khoảnh khắc thuốc lá" của thế kỷ 21, phán quyết này mở ra làn sóng kiện tụng và siết chặt pháp lý để kiểm soát cách thức các nền tảng số được thiết kế và vận hành.

Khi cỗ máy tự quyết định, ai sẽ là người chịu trách nhiệm?

Khi cỗ máy tự quyết định, ai sẽ là người chịu trách nhiệm?

Vào năm 1942, khi thế giới còn đang chìm trong khói lửa của Chiến tranh thế giới thứ hai, nhà văn Ok910 tỷ lệ kèo World Cup 2026 viễn tưởng Isaac Asimov đã thai nghén một ý tưởng đầy tính nhân văn: "Ba định luật Robot". Đó là bộ quy tắc được "cài đặt" trong bộ não của robot để đảm bảo chúng không làm hại con người. Hơn 80 năm sau, thế giới đã bước vào một kỷ nguyên mà những cỗ máy biết tự "suy nghĩ" và "hành động" không còn là nhân vật trong tiểu thuyết. Câu hỏi được đặt ra lúc này là liệu chúng ta có cần một bộ luật tương tự để bảo vệ chính chúng ta khỏi những cỗ máy?

Chiếc kính thiên lý

Chiếc kính thiên lý

Kính thiên lý (kính viễn vọng) được đưa vào Việt Nam sớm nhất qua các giáo sĩ phương Tây và thương nhân trong thời các chúa Nguyễn (thế kỷ XVII - XVIII). Sử sách cho biết, các chúa Nguyễn đã mua loại kính này để phục vụ quân đội và làm phần thưởng cho các tướng lĩnh.