Phố Hoài - Bức tranh lập thể về tinh hoa Hà Nội

“Phố Hoài” là tác phẩm mới nhất của nhà văn Trần Thị Trường. Tác giả cho biết, cuốn sách được chị viết trong 10 năm. Nhưng có lẽ, thời gian thai nghén phải tính bằng chính cuộc đời chị. Bởi ở đó, người đọc có thể thấy những câu chuyện diễn ra trong quãng thời gian xấp xỉ 70 năm. Đó cũng là thời gian Trần Thị Trường trải nghiệm trên cõi nhân gian.
  • Nhà văn Trần Thị Trường: Có nhiều người bị Ok9 cab trò chơi casino phổ biến bỏ lại với chính cái giàu của họ
  • Nhà văn Trần Thị Trường: Phía cuối con đường số phận
  • Nhà văn Trần Thị Trường: "Nếu chỉ dựa vào cái trời cho..."
  • Nhà văn Trần Thị Trường: Người đàn bà đa đoan và "lắm chuyện"

“Phố Hoài” không được tác giả định dạng thể loại. Cuốn sách gần 400 trang khổ lớn, nhưng không phải tiểu thuyết, không phải truyện dài, cũng không phải tự truyện. Nhân vật trong tác phẩm vừa có những tên tuổi rất thật, vừa có bóng dáng những nguyên mẫu trong đời thực được tác giả "tái tạo/làm mới” cho phù hợp với chủ đích sáng tác. Và vì thế, “Phố Hoài” trở thành một tác phẩm văn học theo một phong cách hoàn toàn mới.

Trên trang cá nhân của mình, nhà văn Nguyễn Thành Phong nhận xét, đây là một tác phẩm "trộn lẫn tất cả các thể loại, từ ghi chép, tản văn, bút ký OK9 thể thao xanh chín, đến như truyện ngắn, và có những chương được dựng nên bằng trí tưởng tượng bởi bút pháp tiểu thuyết. Tất cả là để truyền tải một miền ký ức”.

Nhà văn Trần Thị Trường.
Nhà văn Trần Thị Trường.

Trong lời đề tựa, nhà văn Tạ Duy Anh, người biên tập tác phẩm, nhận xét: “Phố Hoài là một bảo tàng ngôn ngữ về thời bao cấp, về thời dại dột, về thời lãng mạn và điên rồ, về thời đau khổ đầy hãnh diện nhưng cũng nhiều oán hận, vừa đáng ghi nhớ vừa muốn quên đi thật nhanh. Ở đó con người sống, yêu và Link Đăng Ký & Đăng Nhập Trang Chủ OK9 như chạy trốn, một cuộc chạy trốn tuyệt vọng để cuối cùng chỉ tìm thấy một lối thoát duy nhất là phải tiếp tục dấn thân mạnh mẽ hơn vào chính cái cuộc đời đáng sợ ấy”.

Vì sao Tạ Duy Anh lại gọi tác phẩm là "bảo tàng ngôn ngữ”? Lần đầu tiên tôi biết đến một cách định danh như vậy về một tác phẩm văn học. Đó là một nhận xét không thể chí lý hơn. Các nhân vật trong “Phố Hoài” không được khắc hoạ theo cách của các tiểu thuyết gia truyền thống, nghĩa là đi sâu giới thiệu về thân thế, sự nghiệp, phân tích diễn biến tâm lý dẫn đến hành vi.

Những thông tin như vậy về nhân vật đều được Trần Thị Trường khéo léo giới thiệu như một sự tình cờ ngẫu nhiên, thấy cần thì nói thêm một chút cho rõ hơn. “Phố Hoài” cũng không có quá nhiều xung đột kịch tính.

Tất cả các nhân vật, sự kiện trong “miền ký ức” của tác giả đều được trình bày bằng ngôn ngữ giản dị, và hiện lên chân thực như những hiện vật bảo tàng. Và những câu chuyện của các “hiện vật” này tạo nên hồn cốt của tác phẩm.

Nhà văn Nguyễn Thành Phong viết thêm: "Trong lịch sử Hà Nội hiện đại, có nhiều hạng người. Có công dân hạng một, hạng hai, hạng ba... cho đến lớp người bần hàn. Họ đi qua lịch sử với nhiều tư thế…”. Tác phẩm văn xuôi mới nhất của nhà văn Trần Thị Trường là câu chuyện chủ yếu về những nhân vật "Hà Nội hạng hai" trở xuống.

Rồi ông chỉ ra những điểm mấu chốt trong tác phẩm: "Lớp công dân hạng hai này đã phải sống khốn khổ, nhọc nhằn, nhưng chính họ góp lại mà thành hào hoa văn hiến Hà Nội. Họ có vùi mình làm nghề móc cống trong những không gian đen tối và thối hoắc để kiếm sống, thì họ vẫn cứ hào hoa và tiếp tục sáng tạo nên hào hoa... Họ có thể bị đày ải triền miên trong tù tội, trong đè nén, bất an, thì họ vẫn trung trinh với Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026, với con người mà họ đã lựa chọn ... Họ có thể đã trao thân, hay trao tình, ngỡ như một thời khắc bồng bột của tuổi trẻ, mà rồi mãi mãi dài lâu chỉ sống duy nhất với tình đầu ấy...".

Không sai. Những nhân vật trong “Phố Hoài” đều là trí thức đã góp phần tạo nên cốt cách Hà Nội - một Hà Nội của những người có học thức sâu rộng, phong cách hào hoa, bản tính trung trinh, và tinh thần dấn thân vì Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026, quốc gia, vì cộng đồng.

Thực sự, họ đều là những tinh hoa của Hà Nội. Nhưng sau 1954, với thiên kiến Ôk9 casino, thể thao, nổ hũ, game bài và bắn cá và sự phân niệt thành phần xuất thân, họ đã trở thành những công dân hạng hai. Bởi họ không thuộc thành phần công nhân hay nông dân, những thành phần được xem là cơ bản và kiên định. Lớp lớp tinh hoa Hà Nội bị dán nhãn “tiểu tư sản”, bị “lề” hóa, bị chối bỏ. Đoạn trường của họ cũng là đoạn trường của Hà Nội. Bi kịch của tinh hoa khiến cho nếp sống Hà Nội trở nên xô bồ, lệch lạc và phần nào đó còn bị “nông thôn hóa”, cho trở nên “cơ bản”.

Tuy nhiên, đã là tinh hoa thì không dễ chết, và không thể chết. Họ có thể ẩn thân, nhưng không khuất thân. Với những cách thức cương nhu khác nhau, các nhân vật chính trong “Phố Hoài” vẫn thản nhiên đương đầu với sự áp đặt của thể chế và kỳ thị Ok9 cab trò chơi casino phổ biến.

Sức sống mãnh liệt của những người Hà Nội chân chính thật đáng nể. Đúng như Nguyễn Thành Phong nhận xét, cho dù cuộc sống có như thế nào đi nữa, “thì chính lớp người này vẫn không, hoặc rất ít bị tha hoá, bị biến mất chất người. Vì thế, những phẩm chất này rồi sẽ được truyền lại cho những đời sau. Đó cũng chính là hy vọng của tương lai Hà Nội.”

Tác phẩm mới của nhà văn Trần Thị Trường.
Tác phẩm mới của nhà văn Trần Thị Trường.

Toàn bộ “Phố Hoài” toát lên vẻ “thật thà” thật. Nhưng đó là cái thật thà của cuộc sống vốn đã từng diễn ra. Ngôn ngữ văn chương đang ngày một khác. Thủ pháp văn học cũng vậy. Nhà văn có thể tưởng tượng ra nhiều thứ, trừ sự thật. Trí tưởng tượng của nhà văn dù có phong phú đến đâu cũng không thể tạo nên những bức tranh sống động hơn cuộc sống từng diễn ra và đang biến đổi ngày một nhanh. Không phải lúc nào và ở đâu sự duyên dáng chữ nghĩa hay khôn khéo trong bút pháp cũng mang lại những hiệu ứng như mong đợi.

Theo tôi, phương pháp thể hiện theo lối “bảo tàng hóa” các nhân vật và sự kiện ở “Phố Hoài” là sự lựa chọn khôn ngoan, chính xác, và cần thiết của nhà văn Trần Thị Trường. Nó mang lại những hiệu ứng thực sự rất khác so với những tác phẩm viết về thời bao cấp hay bi kịch tinh hoa từng được xuất bản trước đó.

Hơn nữa, cũng chính ở chỗ này, bạn đọc mới thấy được bút lực thâm hậu của Trần Thị Trường: trên nền của hiện thực, chị gợi ra một không gian ảo với những thế lực vô hình, vô ảnh, nhưng quyền lực và áp lực thực sự đáng sợ. Nó có thể triệt tiêu “cái Tôi” của những người thiếu bản lĩnh, có thể đẩy mỗi người vào những bi kịch khác nhau. Nhưng nó không hiển hiện thành một nhân vật văn học cụ thể, điển hình cho quyền lực của cái ác, cái xấu xa, đê tiện. Người đọc chỉ có thể cảm nhận được nó thông qua bi kịch của mỗi nhân vật trong tác phẩm. Đó chẳng phải là sự ảo diệu của ngòi bút mang tên Trần Thị Trường sao?

Mặc dù người đọc cảm nhận được sự bức bối, khốn khổ của cuộc sống của trí thức Hà Nội, trong toàn bộ tác phẩm lại chỉ có vài ba nhân vật gợi nên những cảm nhận về một lớp người xấu xa đê tiện. Nhưng ngay cả những nhân vật này cũng không phải là nguyên nhân chủ đạo tạo nên bi kịch của các nhân vật tinh hoa.

Thậm chí, chính bản thân họ cũng là nạn nhân. Trong “Phố Hoài”, chỉ có một câu chuyện gia đình mang dáng dấp xung đột theo hai tuyến - chính diện và phản diện. Người vợ là nhân vật duy nhất được nhà văn khắc hoạ như một điển hình về sự vị kỷ, tráo trở và đê tiện có chủ đích. Những nhân vật khác chỉ đu theo dòng đời và gắng sống cho phải đạo cốt để yên thân.

“Phố Hoài” có nhiều nhân vật, nhiều mảnh đời, nhiều câu chuyện riêng lẻ. Mỗi nhân vật, mỗi mảnh đời đều gắn với một câu chuyện cụ thể. Giữa các câu chuyện có thể không có sự liên hệ hữu cơ, nhân quả. Nhưng Trần Thị Trường không trình bày tác phẩm theo một tuyến thời gian từ xa đến gần. Các câu chuyện được chị ghép liền nhau, hoặc chồng lên nhau.

Mỗi câu chuyện như một mảng màu riêng, chỉ đến khi đọc hết tác phẩm, người đọc mới hiểu được toàn bộ thông điệp mà tác giả muốn gửi gắm. Với cấu trúc như vậy, có thể coi “Phố Hoài” là một bức tranh lập thể tổng hợp về bi kịch tinh hoa Hà Nội.

Tôi muốn mượn lời nhà văn Nguyễn Thành Phong để khép lại bài viết: “Trần Thị Trường đã bền bỉ và dũng cảm viết nên tác phẩm này. Nhà văn thẳng thắn đề cập đến những sai lầm, trung thực với cảm nhận của mình, nhưng không hề cay cú, phẫn uất. Tác phẩm này tràn đầy yêu đương, thương nhớ những gì đã qua và vì thế mà nồng hậu hy vọng dành cho những gì đang tới!”.

Mai Thanh Sơn

Các tin khác

Độc đáo Trần Đại Thắng

Độc đáo Trần Đại Thắng

Là một người viết, tôi đương nhiên thích sách, và sách đẹp thì gây xúc động như nhìn bức tranh, một OK9 là nền tảng giải trí trực tuyến uy tín hàng đầu châu Á kiến trúc, một bản nhạc hay… Sách của Đông A Book là những cuốn sách như vậy, do Trần Đại Thắng chủ trương, Thắng tự làm hoặc tổ chức cho người khác làm, từ những bản thảo chọn lọc về nội dung, đến trình bày, loại giấy, minh họa và bìa sách, độ dày của sách…

Thơ ca như một hàm sóng ngôn ngữ

Thơ ca như một hàm sóng ngôn ngữ

Thơ ca đương đại Việt Nam vận hành như một hàm sóng lượng tử: tồn tại trong trạng thái chồng chập của vô số khả năng ý nghĩa trước khi "sụp đổ" thành trải nghiệm cụ thể trong tâm thức người đọc.

Đi tìm đạo đức của Đỉnh Pu Sam Sảu

Đi tìm đạo đức của Đỉnh Pu Sam Sảu

Tiểu thuyết “Đỉnh Pu Sam Sảu” của Trần Nguyên Mỹ viết về tội phạm ma túy vùng cao nhưng không đi theo lối trinh thám, phóng sự thường tình, mà tập trung khắc họa những con người dám dấn thân vào vùng cái ác để bảo vệ bình yên cho cộng đồng.

Những ước mơ, khát vọng của Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026 cần được hiện thực hóa bằng những quy hoạch tầm nhìn cho tương lai.

Hiện thực hóa các giá trị để nhân dân được thụ hưởng

Lịch sử phát triển của loài người cũng chính là hành trình hiện thực hóa các mục tiêu, mơ ước, khát vọng từ vật chất đến tinh thần. Để đạt được thành quả đó không chỉ cần đến sự nỗ lực, kiên trì mà còn cả tầm nhìn cho tương lai của quốc gia, Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026.

Nhà báo Trần Nhật Minh: "Ta chả có gì, chỉ ký ức mang theo"

Nhà báo Trần Nhật Minh: "Ta chả có gì, chỉ ký ức mang theo"

Hơn 30 năm gắn bó với nghề báo, từng là Trưởng ban Văn học Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026 (VOV 6) của Đài TNVN, nhà báo Trần Nhật Minh đã để lại nhiều dấu ấn trong lòng độc giả và thính giả yêu văn học Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026, anh là tác giả của hai cuốn tản văn đầy cảm xúc: "Miền sau cánh cửa" (2020) và “Những cuộc trà trên căn gác cũ” (2024). Ở "ô cửa" nào, "cuộc trà" nào, nhà báo Trần Nhật Minh đều không giấu được những bận lòng với quá khứ, chữ nghĩa, thực tại và ân tình với bè bạn.

NSƯT Kiều Dư - Ba trong một!

NSƯT Kiều Dư - Ba trong một!

Với NSƯT Kiều Dư là sự hội tụ của một nhạc sĩ, một ca sĩ và một thi sĩ trong con người anh, vì vậy bằng hữu văn nghệ vẫn gọi anh là: Dư - ba trong một!

Dông bão đã đi qua

Dông bão đã đi qua

Có một cơn dông bất ngờ quét ngang qua cửa sổ một ngôi nhà mô phạm về đạo đức, được xây đắp bằng trí tuệ, tình yêu thương. Một ngôi trường ở miền núi có uy tín, thầy giỏi, trò vào học có điểm thi đầu vào khá cao, và chắc chắn đỗ đại học. Đó là ngôi trường ước mơ của bao thế hệ học trò.

Có bao nhiêu dạng thức của thơ trữ tình?

Có bao nhiêu dạng thức của thơ trữ tình?

Trước hết, thơ là sự rung động của trái tim, của tâm hồn người viết với cảm xúc là mạch nguồn nuôi dưỡng thi ca thuộc phương diện trữ tình. Thơ trữ tình có thể hiểu là những kiểu biểu hiện khác nhau của cái "tôi" cảm xúc trong thơ. Một số bạn yêu thơ đặt câu hỏi: "Vậy cái tôi cảm xúc trong thơ trữ tình thường biểu đạt ở những dạng ngôn ngữ thơ như thế nào?".

Nghiên cứu, phê bình thơ mấy điều... phản biện

Nghiên cứu, phê bình thơ mấy điều... phản biện

1. Trong một bài giảng về quyển "Chinh phụ ngâm" cho sinh viên các trường đại học, in ở một số sách và ở "Hoài Thanh toàn tập", tập IV, Nhà xuất bản Văn học, H. 1999, khi nhắc đến câu thơ "Hà lương chia rẽ đường này", nhà phê bình Hoài Thanh có giải nghĩa như sau: Hà Lương: cầu trên sông, không phải tên đất. Giải nghĩa như trên đúng một nửa là đấy không phải tên đất, không đúng một nửa là: đấy không phải cầu trên sông mà là cầu và sông (hà: sông, lương: cầu).

Khúc luân vũ tháng Năm

Khúc luân vũ tháng Năm

Tháng năm, những giọt mồ hôi rơi trên cánh đồng của người nông dân để đổi lấy nụ cười, niềm vui mẩy tròn những hạt lúa vàng mùa chiêm. Tháng năm, người giáo viên cũng bước vào mùa gặt. Thêm một chuyến đò lại sắp sửa sang sông. Tháng năm như cung đàn ngân lên phím nhớ, để lại ngân vang cả một khung trời kỷ niệm cho những ai đã từng đi qua tuổi học trò.

Những thế giới sụp đổ lặng lẽ trong văn học phản địa đàng

Những thế giới sụp đổ lặng lẽ trong văn học phản địa đàng

Bạn đã bao giờ thức giấc giữa đêm và bỗng không chắc mình là ai? Văn học phản địa đàng khai thác nỗi bất an tận cùng ấy. Đó là nơi con người sống dưới lòng đất, nơi những đứa trẻ sinh ra chỉ để hiến tạng, nơi tiếng mẹ đẻ chẳng còn ai để cất lên.

Truyện ký “Rừng đói”: Nhà văn Trần Khởi kể chuyện đời

Truyện ký “Rừng đói”: Nhà văn Trần Khởi kể chuyện đời

Cuộc đời của nhà văn mặc áo lính Trần Khởi bộc bạch hết qua hai tập truyện ký đặc sắc “Cha và con lính trận” và “Rừng đói”. Sau tập “Cha và con lính trận” gây ấn tượng mạnh cho độc giả trong và ngoài nước, năm 2026, Trần Khởi cho ra mắt tập truyện ký “Rừng đói”, NXB Hội Nhà văn.

Anh hùng nước Việt trong thơ vịnh sử của danh sĩ Nhữ Bá Sĩ

Anh hùng nước Việt trong thơ vịnh sử của danh sĩ Nhữ Bá Sĩ

Cuốn sách “Việt sử tam bách vịnh” (Ba trăm bài thơ vịnh sử Việt Nam) được danh nhân Nhữ Bá Sĩ hoàn thành đã trên 160 năm qua nhưng chưa có một bản dịch hoàn chỉnh. Bản dịch của dịch giả Lê Văn Uông (1913-2004) vừa được NXB Hội Nhà Văn xuất bản tháng 1/2026 được ví như tập kinh thi của lịch sử Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026.

Sự “cô đơn siêu tuyệt” trong thơ tình

Sự “cô đơn siêu tuyệt” trong thơ tình

Từ xưa đến nay, cảm giác cô đơn luôn hiện hữu trong thơ như một nguồn cảm hứng của các thi nhân. Có một số độc giả yêu thơ hỏi tôi: “Sự cô đơn trong thơ tình yêu có những dạng thức nào?”. Theo tôi trong thơ tình yêu truyền thống, cô đơn thường được hiểu như trạng thái tâm lý phát sinh từ chia lìa, xa cách hoặc khát vọng không thành.

Nhà văn Hoàng Thế Sinh: Đứng để viết và viết để đứng

Nhà văn Hoàng Thế Sinh: Đứng để viết và viết để đứng

Ở Hoàng Thế Sinh, điều gây ấn tượng không nằm ở danh xưng, mà ở một phẩm chất lặng lẽ: sự tử tế. Sự tử tế ấy không cần tuyên bố, không cần phô bày, nhưng hiện diện trong cách sống, cách đối đãi và thấm dần vào từng trang viết. Nó tạo nên một nền đạo đức âm thầm nhưng bền bỉ, giúp văn chương của ông không trượt vào cảm tính dễ dãi, cũng không rơi vào sự lạnh lẽo của quan sát thuần túy.

Thơ hậu hiện đại có gì mới?

Thơ hậu hiện đại có gì mới?

Trong các nhà thơ Việt đương đại, Lê Vĩnh Tài (SN 1966, hội viên Hội Văn nghệ Đắk Lắk, đã in 6 tập thơ và trường ca) là một gương mặt tạo được dấu ấn riêng bởi một kiểu viết giàu tính thể nghiệm hậu hiện đại, dữ dội trong liên tưởng, phức hợp trong giọng điệu, và đặc biệt là có ý thức rất rõ về việc làm mới thi pháp thơ.

Một giọng thơ nặng ân tình

Một giọng thơ nặng ân tình

Phó giáo sư - Tiến sĩ - Nhà lý luận phê bình văn học Ngô Văn Giá đã viết rất chân thành: “Ở chốn Kinh Bắc hiện nay, Tô Hoàn vẫn là một nhà thơ có uy tín, có vị trí trên văn đàn, có đóng góp vào OK9giaitri đăng nhập thơ ca Việt Nam đương đại”.

Phận liễu xưa nay...

Phận liễu xưa nay...

Nguyễn Thị Lê Na đã cùng với phái yếu, phái đẹp tích cực góp công vào kiến thiết một dòng văn chương mang gương mặt nữ trên văn đàn Việt Nam đương đại.