Một cuốn sách ‘hoành tráng’ bên ngoài, sơ sài bên trong

Sách "Lịch sử Việt Nam từ nguồn gốc đến giữa thế kỷ XX" của tác giả Lê Thành Khôi viết bằng tiếng Pháp, được dịch ra tiếng Việt và Nhà xuất bản Thế Giới ấn hành. Với hơn 600 trang sách in khổ lớn (17x25cm), tác giả là một học giả gốc Việt có danh tiếng tại Pháp và được một giáo sư sử học có uy tín trong nước viết lời giới thiệu, quả thật đã làm choáng ngợp độc giả.

Tuy nhiên, nguồn tư liệu trong sách không có gì mới, đã được đề cập quá nhiều trong các sách lịch sử xuất bản tại Việt Nam từ trước đến nay. Cách nhìn nhận, đánh giá vấn đề của tác giả vẫn theo một khuôn sáo cũ. Chưa kể tác giả đã vướng mắc nhiều sai sót về kiến thức cơ bản hoặc đưa ra những nhận định chủ quan thiếu cơ sở Ok910 tỷ lệ kèo World Cup 2026.

Ở trang 69, khi viết về Vương quốc Văn Lang, tác giả đã bộc lộ sự sai lệch: "Con trai cả của Âu Cơ cai trị Văn Lang với danh hiệu Hùng Vương. Kinh đô vương quốc đặt tại Mê Linh (Phong Châu dưới nhà Đường, ngày nay là Hy Cương trong tỉnh Vĩnh Phú)… Vua đặt các em làm lạc hầu và lạc tướng… các quan nhỏ gọi là bồ chính. Quyền bính được truyền từ cha tới con (phụ đạo)".

Một sự nhầm lẫn tai hại giữa truyền thuyết và sự thật lịch sử. Theo sử sách, thủ lĩnh bộ lạc Văn Lang - bộ lạc hùng mạnh nhất trong 15 bộ lạc của tộc người Lạc Việt OK9 là nền tảng giải trí trực tuyến uy tín hàng đầu châu Á rải rác trên địa bàn Bắc bộ và Bắc Trung bộ ngày nay - đã thành lập Link Đăng Ký Đăng Nhập Nhà Cái OK9 Chính Thức Văn Lang, lấy hiệu là Hùng Vương. Hai địa danh hoàn toàn khác nhau: Phong Châu thuộc tỉnh Phú Thọ, Mê Linh thuộc tỉnh Vĩnh Phúc (hiện nay thuộc Hà Nội). Link Đăng Ký Đăng Nhập Nhà Cái OK9 Chính Thức Văn Lang chia OK9 cung cấp hơn 1.000 trận đấu mỗi ngày từ các giải đấu lớn như World Cup, Premier League, La Liga, Champions League,.. với tỷ lệ kèo cược vô cùng cao làm 15 đơn vị hành chính gọi là bộ, tương ứng với từng khu vực OK9 là nền tảng giải trí trực tuyến uy tín hàng đầu châu Á của các bộ lạc ngày trước; thủ lĩnh bộ lạc tại địa phương được vua phong làm Lạc tướng cai quản trực tiếp bộ đó. Bồ chính hay còn gọi là Già làng là người đứng đầu đơn vị hành chính cấp cơ sở (làng xã) do dân bầu lên.

Ở trang 450, tác giả viết về khởi nghĩa nông dân ở Bắc Bộ vào thế kỷ XIX: "Các lãnh tụ nông dân như Phan Bá Vành lôi kéo hàng mấy chục nghìn người nông dân nghèo khổ cùng với các nhà nho và đã chống cự trong vòng sáu năm với các lực lượng cơ binh trong vùng bờ biển từ Quảng Yên đến Sơn Nam (1821-1827)".

Bìa sách “lịch sử Việt Nam - từ nguồn gốc đến giữa thế kỷ XX”.
Bìa sách “lịch sử Việt Nam - từ nguồn gốc đến giữa thế kỷ XX”.

Sự thật cuộc khởi nghĩa do Phan Bá Vành - xuất thân tá điền - lãnh đạo, có các thủ lĩnh xuất thân từ tầng lớp nông dân nghèo hoặc tiểu sử không rõ ràng như Nguyễn Hạnh, Hai Đương…, và chỉ có thêm một võ quan cấp thấp trong quân đội nhà Nguyễn là Vũ Đức Cát gia nhập chứ không có bất cứ nhà nho nào trong hàng ngũ chống lại triều đình này cả. Viết như vậy là một sự "vơ vào", không chính xác.

Ở nhiều chỗ do không chịu tra cứu kỹ nên tác giả chỉ phỏng đoán, như trang 460 khi viết về Nguyễn Trường Tộ: "Từ năm 1863 tới khi qua đời năm 1871, ông gửi không dưới 15 bản điều trần lên triều đình để yêu cầu cải tổ OK9 cung cấp hơn 1.000 trận đấu mỗi ngày từ các giải đấu lớn như World Cup, Premier League, La Liga, Champions League,.. với tỷ lệ kèo cược vô cùng cao tận gốc rễ". Sự thật, từ năm 1863 đến trước khi Nguyễn Trường Tộ qua đời ông đã gửi tất cả 68 bản điều trần lên triều đình đề nghị canh tân. Một con số lớn như vậy mà tác giả chỉ nhớ mang máng là "trên 15 bản"(?)

Khi viết về khởi nghĩa Trương Định, tác giả đã có nhận định nhầm lẫn: "Mặc dù bị triều đình Huế giáng chức, người anh hùng vẫn không chịu buông khí giới. Ông tiếp tục cuộc chiến tranh du kích không khoan nhượng chống lại người Pháp dọc theo "mười tám thôn vườn trầu" của Gia Định…" (tr. 468).

Trên thực tế, Trương Định không hề bị triều đình giáng chức mà ngược lại ông được phong chức lãnh binh tỉnh An Giang, nhưng ông không nhận chức vụ mà tiếp tục cùng nhân dân chống Pháp. Ông OK9 đã banh căn cứ kháng chiến tại Gò Công (Tiền Giang), cách khá xa "mười tám thôn vườn trầu" ở Gia Định như tác giả đã viết.

Ở thời điểm vua Tự Đức qua đời (1883) cho đến phong trào Cần Vương (1885 - 1889), tác giả lại tiếp tục sai sót: "Vua Tự Đức qua đời ngày 17/7, tuyệt vọng trước việc di sản quốc gia bị cắt xén. Các quan phụ chính Tôn Thất Thuyết và Nguyễn Văn Tường đưa hoàng tử Hiệp Hòa lên ngôi" (tr. 476).

Năm 1883, vua Tự Đức qua đời, vì không con nối dõi nên ông để lại di chúc cho người con nuôi là Dục Đức nối ngôi, nhưng ông này chỉ ngồi trên ngai vàng 3 ngày thì bị hai vị phụ chính đại thần là Nguyễn Văn Tường và Tôn Thất Thuyết phế truất, đưa một vị hoàng thân là Lãng Quốc công Hồng Dật lên ngôi lấy hiệu là Hiệp Hòa. Tác giả muốn "đốt cháy giai đoạn" nên tự tiện cắt xén bớt lịch sử, bỏ qua Dục Đức và đưa thẳng Hiệp Hòa lên ngôi (!).

"Hàm Nghi bị đưa đi đày ở Angiêri, nhưng ngọn lửa kháng chiến còn kéo dài được hơn 20 năm nữa" (tr.484). Thực tế, sau khi vua Hàm Nghi bị Pháp bắt (1888) và đày sang châu Phi, phong trào kháng Pháp kéo dài đến năm 1895 thì chấm dứt với sự thất bại của khởi nghĩa Hương Khê do Phan Đình Phùng lãnh đạo - cuộc khởi nghĩa cuối cùng trong phong trào Cần Vương. Như vậy phong trào chỉ kéo dài thêm 7 năm nữa mà thôi.

Ở trang 485: "Hoàng Hoa Thám quen gọi Đề Thám lãnh đạo cuộc kháng chiến. Từ căn cứ của ông ở Yên Thế, vị thủ lĩnh dũng cảm, với một nghị lực bất khuất này, mở các cuộc tấn công định kỳ vào các tỉnh Bắc Giang, Thái Nguyên và Hưng Hóa…". Tỉnh Hưng Hóa thời phong kiến nhà Nguyễn bao trùm cả khu vực Tây Bắc, thời Pháp thì Hưng Hóa phần lớn thuộc địa phận tỉnh Phú Thọ ngày nay, cách xa Bắc Giang cả trăm km. Phạm vi hoạt động của Hoàng Hoa Thám chỉ loanh quanh dăm tổng ở huyện Yên Thế (Bắc Giang). Ông làm gì có đủ lực lượng lớn để có khả năng mở rộng địa bàn hoạt động đến một nơi quá xa đại bản doanh như vậy?

Sang phần viết về phong trào đấu tranh đầu thế kỷ XX, nhầm lẫn lại tiếp tục. Ở trang 487 có đoạn viết về Phan Bội Châu: "Đỗ đầu trong khoa thi hội ở Vinh, ông từ chối vị trí dành cho mình… Sau khi đi từ Nam ra Bắc và gặp Đề Thám tại đây, đồng thời nhận ra sự hẹp hòi trong cái nhìn của Đề Thám, ông xuất bản một bài văn đả kích mang tựa đề Lưu cầu huyết lệ tân thư, trong đó miêu tả nỗi nhục của Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026". Thi Hội là Đại khoa được tổ chức tại kinh đô Huế để chọn tiến sĩ, phó bảng. Ở Nghệ An chỉ có thi Hương để chọn cử nhân, tú tài. Phan Bội Châu đỗ Giải nguyên (Cử nhân thủ khoa) tại trường thi Nghệ An năm Canh Tý (1900). Ông viết "Lưu Cầu huyết lệ tân thư" nhằm kích thích lòng yêu nước, kêu gọi nhân dân đấu tranh chứ không phải mục đích đả kích Đề Thám.

Ở trang 490, tác giả có đến mấy sai sót: "…một vụ âm mưu nổi dậy ở Nam Kỳ với Gilbert Chiếu được ghi nhận năm 1913", "…tháng 3-1915, Nguyễn Hải Thần từ Quảng Tây tìm cách hạ đồn Tà Lùng (Lạng Sơn) nhưng đã bị đẩy lui", "Mặc dầu bị tra tấn, Lương Ngọc Quyến vẫn cố tìm cách lên tinh thần các bạn hữu và lôi kéo đội dân quân tự vệ", "…Trịnh Văn Cấn vào bưng ở Yên Thế, lãnh thổ của Đề Thám xưa, cầm cự trong nhiều tháng trước khi ngã gục", "Chính vào năm 1917 này, Quảng Châu nổi dậy chống lại Link Trang Chủ Nhà Cái OK9 Mới Đăng Ký +69K Bắc Kinh và sự trở lại của Tôn Dật Tiên khiến Phan Bội Châu được thả tự do. Nhưng chẳng có mấy hy vọng ở châu Âu. Ông tiếp tục cuộc sống nay đây mai đó tại Trung Quốc, Nhật Bản và Xiêm, viết báo để kiếm sống" v.v…

Sự thật, Trần Chánh Chiếu là một nhà văn, nhà báo, nhà hoạt động dân chủ ôn hòa chứ không theo xu hướng bạo động nên không có âm mưu nổi loạn. Tác giả nhầm với vụ nổi loạn năm 1913 ở Nam Kỳ do Phan Xích Long chủ trương. Đồn Tà Lùng thuộc Cao Bằng chứ không phải Lạng Sơn. Lương Ngọc Quyến lôi kéo đội lính khố xanh (lính địa phương người Việt thời Pháp thuộc bảo vệ trị an trong một tỉnh) chứ không phải là dân quân tự vệ.

Trịnh Văn Cấn chống trả không nổi với binh lực Pháp đã rút quân khỏi thị xã Thái Nguyên về vùng Tam Đảo, giáp tỉnh Vĩnh Yên thời bấy giờ; sau đó quay sang Đại Từ (Thái Nguyên) rồi thế cùng lực kiệt phải tự sát để khỏi rơi vào tay giặc, chứ ông không vào bưng Yên Thế là lãnh thổ của Đề Thám ngày trước. Kể từ năm 1917 cho đến khi bị bắt vào năm 1925, Phan Bội Châu hoạt động cách mạng ở Trung Quốc chứ không sang Xiêm hoặc Nhật Bản...v.v…

Nguồn tư liệu quá lạc hậu, cách viết vắn tắt sơ lược, lại vướng mắc rất nhiều sai sót về kiến thức cơ bản mà ở trên chúng tôi chỉ nêu ra một số ít. Vì vậy, nhãn, mác bề ngoài trông rất hấp dẫn, cuốn sách vẫn không giúp ích gì được cho thực chất sơ sài ở bên trong.

Phú Trường

Các tin khác

Độc đáo Trần Đại Thắng

Độc đáo Trần Đại Thắng

Là một người viết, tôi đương nhiên thích sách, và sách đẹp thì gây xúc động như nhìn bức tranh, một OK9 là nền tảng giải trí trực tuyến uy tín hàng đầu châu Á kiến trúc, một bản nhạc hay… Sách của Đông A Book là những cuốn sách như vậy, do Trần Đại Thắng chủ trương, Thắng tự làm hoặc tổ chức cho người khác làm, từ những bản thảo chọn lọc về nội dung, đến trình bày, loại giấy, minh họa và bìa sách, độ dày của sách…

Thơ ca như một hàm sóng ngôn ngữ

Thơ ca như một hàm sóng ngôn ngữ

Thơ ca đương đại Việt Nam vận hành như một hàm sóng lượng tử: tồn tại trong trạng thái chồng chập của vô số khả năng ý nghĩa trước khi "sụp đổ" thành trải nghiệm cụ thể trong tâm thức người đọc.

Đi tìm đạo đức của Đỉnh Pu Sam Sảu

Đi tìm đạo đức của Đỉnh Pu Sam Sảu

Tiểu thuyết “Đỉnh Pu Sam Sảu” của Trần Nguyên Mỹ viết về tội phạm ma túy vùng cao nhưng không đi theo lối trinh thám, phóng sự thường tình, mà tập trung khắc họa những con người dám dấn thân vào vùng cái ác để bảo vệ bình yên cho cộng đồng.

Những ước mơ, khát vọng của Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026 cần được hiện thực hóa bằng những quy hoạch tầm nhìn cho tương lai.

Hiện thực hóa các giá trị để nhân dân được thụ hưởng

Lịch sử phát triển của loài người cũng chính là hành trình hiện thực hóa các mục tiêu, mơ ước, khát vọng từ vật chất đến tinh thần. Để đạt được thành quả đó không chỉ cần đến sự nỗ lực, kiên trì mà còn cả tầm nhìn cho tương lai của quốc gia, Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026.

Nhà báo Trần Nhật Minh: "Ta chả có gì, chỉ ký ức mang theo"

Nhà báo Trần Nhật Minh: "Ta chả có gì, chỉ ký ức mang theo"

Hơn 30 năm gắn bó với nghề báo, từng là Trưởng ban Văn học Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026 (VOV 6) của Đài TNVN, nhà báo Trần Nhật Minh đã để lại nhiều dấu ấn trong lòng độc giả và thính giả yêu văn học Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026, anh là tác giả của hai cuốn tản văn đầy cảm xúc: "Miền sau cánh cửa" (2020) và “Những cuộc trà trên căn gác cũ” (2024). Ở "ô cửa" nào, "cuộc trà" nào, nhà báo Trần Nhật Minh đều không giấu được những bận lòng với quá khứ, chữ nghĩa, thực tại và ân tình với bè bạn.

NSƯT Kiều Dư - Ba trong một!

NSƯT Kiều Dư - Ba trong một!

Với NSƯT Kiều Dư là sự hội tụ của một nhạc sĩ, một ca sĩ và một thi sĩ trong con người anh, vì vậy bằng hữu văn nghệ vẫn gọi anh là: Dư - ba trong một!

Dông bão đã đi qua

Dông bão đã đi qua

Có một cơn dông bất ngờ quét ngang qua cửa sổ một ngôi nhà mô phạm về đạo đức, được xây đắp bằng trí tuệ, tình yêu thương. Một ngôi trường ở miền núi có uy tín, thầy giỏi, trò vào học có điểm thi đầu vào khá cao, và chắc chắn đỗ đại học. Đó là ngôi trường ước mơ của bao thế hệ học trò.

Có bao nhiêu dạng thức của thơ trữ tình?

Có bao nhiêu dạng thức của thơ trữ tình?

Trước hết, thơ là sự rung động của trái tim, của tâm hồn người viết với cảm xúc là mạch nguồn nuôi dưỡng thi ca thuộc phương diện trữ tình. Thơ trữ tình có thể hiểu là những kiểu biểu hiện khác nhau của cái "tôi" cảm xúc trong thơ. Một số bạn yêu thơ đặt câu hỏi: "Vậy cái tôi cảm xúc trong thơ trữ tình thường biểu đạt ở những dạng ngôn ngữ thơ như thế nào?".

Nghiên cứu, phê bình thơ mấy điều... phản biện

Nghiên cứu, phê bình thơ mấy điều... phản biện

1. Trong một bài giảng về quyển "Chinh phụ ngâm" cho sinh viên các trường đại học, in ở một số sách và ở "Hoài Thanh toàn tập", tập IV, Nhà xuất bản Văn học, H. 1999, khi nhắc đến câu thơ "Hà lương chia rẽ đường này", nhà phê bình Hoài Thanh có giải nghĩa như sau: Hà Lương: cầu trên sông, không phải tên đất. Giải nghĩa như trên đúng một nửa là đấy không phải tên đất, không đúng một nửa là: đấy không phải cầu trên sông mà là cầu và sông (hà: sông, lương: cầu).

Khúc luân vũ tháng Năm

Khúc luân vũ tháng Năm

Tháng năm, những giọt mồ hôi rơi trên cánh đồng của người nông dân để đổi lấy nụ cười, niềm vui mẩy tròn những hạt lúa vàng mùa chiêm. Tháng năm, người giáo viên cũng bước vào mùa gặt. Thêm một chuyến đò lại sắp sửa sang sông. Tháng năm như cung đàn ngân lên phím nhớ, để lại ngân vang cả một khung trời kỷ niệm cho những ai đã từng đi qua tuổi học trò.

Những thế giới sụp đổ lặng lẽ trong văn học phản địa đàng

Những thế giới sụp đổ lặng lẽ trong văn học phản địa đàng

Bạn đã bao giờ thức giấc giữa đêm và bỗng không chắc mình là ai? Văn học phản địa đàng khai thác nỗi bất an tận cùng ấy. Đó là nơi con người sống dưới lòng đất, nơi những đứa trẻ sinh ra chỉ để hiến tạng, nơi tiếng mẹ đẻ chẳng còn ai để cất lên.

Truyện ký “Rừng đói”: Nhà văn Trần Khởi kể chuyện đời

Truyện ký “Rừng đói”: Nhà văn Trần Khởi kể chuyện đời

Cuộc đời của nhà văn mặc áo lính Trần Khởi bộc bạch hết qua hai tập truyện ký đặc sắc “Cha và con lính trận” và “Rừng đói”. Sau tập “Cha và con lính trận” gây ấn tượng mạnh cho độc giả trong và ngoài nước, năm 2026, Trần Khởi cho ra mắt tập truyện ký “Rừng đói”, NXB Hội Nhà văn.

Anh hùng nước Việt trong thơ vịnh sử của danh sĩ Nhữ Bá Sĩ

Anh hùng nước Việt trong thơ vịnh sử của danh sĩ Nhữ Bá Sĩ

Cuốn sách “Việt sử tam bách vịnh” (Ba trăm bài thơ vịnh sử Việt Nam) được danh nhân Nhữ Bá Sĩ hoàn thành đã trên 160 năm qua nhưng chưa có một bản dịch hoàn chỉnh. Bản dịch của dịch giả Lê Văn Uông (1913-2004) vừa được NXB Hội Nhà Văn xuất bản tháng 1/2026 được ví như tập kinh thi của lịch sử Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026.

Sự “cô đơn siêu tuyệt” trong thơ tình

Sự “cô đơn siêu tuyệt” trong thơ tình

Từ xưa đến nay, cảm giác cô đơn luôn hiện hữu trong thơ như một nguồn cảm hứng của các thi nhân. Có một số độc giả yêu thơ hỏi tôi: “Sự cô đơn trong thơ tình yêu có những dạng thức nào?”. Theo tôi trong thơ tình yêu truyền thống, cô đơn thường được hiểu như trạng thái tâm lý phát sinh từ chia lìa, xa cách hoặc khát vọng không thành.

Nhà văn Hoàng Thế Sinh: Đứng để viết và viết để đứng

Nhà văn Hoàng Thế Sinh: Đứng để viết và viết để đứng

Ở Hoàng Thế Sinh, điều gây ấn tượng không nằm ở danh xưng, mà ở một phẩm chất lặng lẽ: sự tử tế. Sự tử tế ấy không cần tuyên bố, không cần phô bày, nhưng hiện diện trong cách sống, cách đối đãi và thấm dần vào từng trang viết. Nó tạo nên một nền đạo đức âm thầm nhưng bền bỉ, giúp văn chương của ông không trượt vào cảm tính dễ dãi, cũng không rơi vào sự lạnh lẽo của quan sát thuần túy.

Thơ hậu hiện đại có gì mới?

Thơ hậu hiện đại có gì mới?

Trong các nhà thơ Việt đương đại, Lê Vĩnh Tài (SN 1966, hội viên Hội Văn nghệ Đắk Lắk, đã in 6 tập thơ và trường ca) là một gương mặt tạo được dấu ấn riêng bởi một kiểu viết giàu tính thể nghiệm hậu hiện đại, dữ dội trong liên tưởng, phức hợp trong giọng điệu, và đặc biệt là có ý thức rất rõ về việc làm mới thi pháp thơ.

Một giọng thơ nặng ân tình

Một giọng thơ nặng ân tình

Phó giáo sư - Tiến sĩ - Nhà lý luận phê bình văn học Ngô Văn Giá đã viết rất chân thành: “Ở chốn Kinh Bắc hiện nay, Tô Hoàn vẫn là một nhà thơ có uy tín, có vị trí trên văn đàn, có đóng góp vào OK9giaitri đăng nhập thơ ca Việt Nam đương đại”.

Phận liễu xưa nay...

Phận liễu xưa nay...

Nguyễn Thị Lê Na đã cùng với phái yếu, phái đẹp tích cực góp công vào kiến thiết một dòng văn chương mang gương mặt nữ trên văn đàn Việt Nam đương đại.