Công tác tại trại tạm giam OK9 trang cược thể thao xanh chín nhất châu Á tỉnh đã hơn 15 năm, Thiếu tá Nguyễn Hoàng cùng các cộng sự của mình luôn thông cảm với những phạm nhân vì hoàn cảnh éo le, xô đẩy, thậm chí mù chữ mà dẫn đến phạm tội. Anh lo khi họ hết án trở về cộng đồng, họ sẽ là con số không tròn trĩnh nếu không được học chữ, học nghề hay tạo một việc làm nào đấy.
Ý nghĩ đó cứ đeo đuổi anh mãi, cho đến một ngày trại anh được bổ sung một số sĩ quan trẻ mới tốt nghiệp ra trường. Trong số đó, anh có thiện cảm với Thiếu úy Tâm ngay từ buổi đầu gặp gỡ. Tuy còn trẻ nhưng Tâm cũng khá chín chắn trong Ok986 vip thuộc liên minh OKVIP và một điều khiến Hoàng rất bất ngờ là Tâm không hề ngần ngại khi bảy tỏ ý định mở lớp học ban đêm cho phạm nhân, một việc mà anh từng trăn trở. Anh đã báo cáo việc này lên Ban Giám thị và rất được ủng hộ. Tâm được lãnh đạo tin tưởng giao cho phụ trách lớp.
Hơn một tháng trôi qua, tình hình lớp học đang tiến triển theo chiều hướng tốt thì bất ngờ một buổi sáng, trong lúc Hoàng cùng Minh, một quản giáo kỳ cựu trong nghề đang ngồi bàn Ok986 vip thuộc liên minh OKVIP thì Tâm lao vào phòng, giọng hốt hoảng:
- Báo cáo đội trưởng, xảy ra chuyện rồi…
Theo phản xạ nghề nghiệp, cả hai đứng bật dậy. Hoàng vội hỏi:
- Chuyện gì?
- Phạm nhân Kha bỏ trốn...!
- Kha trốn trại, thế này là thế nào?
- Báo cáo đội trưởng, sáng nay, theo phân công của đội trưởng, tôi đưa phạm nhân Kha cùng lên phố mua một số sách vở, đồ dùng phục vụ cho lớp học. Trong khi đang mải chọn sách trong cửa hàng, bất ngờ Kha bỏ chạy ra ngoài cửa, lấy xe máy của tôi, chạy mất...
- Tại sao cậu không hô hoán lên và đuổi theo...
- Tôi có đuổi theo, nhưng không kịp, với lại lúc đó đường rất đông người, Kha phóng xe rất nhanh....
Minh lúc này mới lên tiếng:
- Cậu thật mất cảnh giác, tại sao Kha lại có chìa khóa xe của cậu?
- Dạ, lúc cúi xuống xem hàng, chìa khóa xe trong túi áo ngực rơi ra, tôi bảo Kha nhặt hộ. Cứ tưởng không sao, nào ngờ... Thế này là chết tôi rồi...
- Tâm, cậu giải thích sao về việc này?
- Báo cáo anh, tôi cũng không ngờ Kha lại hành động như vậy, không lẽ...
- Không lẽ cái nỗi gì, cướp xe của quản giáo để chạy trốn, cao thủ đây... Thôi, không còn thời gian nữa, các cậu khẩn trương triển khai phương án đi bắt bằng được nó về đây... Ai đúng, ai sai, tính sau.
Mọi người chạy đi rồi, còn lại mình Hoàng trong phòng. Anh đi đi, lại lại, vẻ lo lắng hiện rõ trên khuôn mặt vốn dĩ khá điềm đạm. Đúng là không ai học được chữ ngờ, người trốn trại không ai khác lại chính là Kha, phạm nhân mà Tâm tin tưởng giao cho việc lên lớp. Anh vội gọi điện báo cáo sự việc lên Ban Giám thị và đề nghị cho tăng cường lực lượng truy bắt.
Dẫu sao anh cũng là người phải chịu trách nhiệm chính trong việc này. Mọi việc có thể đảo lộn tất cả nếu không bắt lại được Kha. Còn nhớ cách đây không lâu, khi bàn chuyện mở lớp học cho phạm nhân, Tâm là người tự tin nhất và chính Hoàng cũng không nghi ngại gì khi Tâm đề xuất cho phạm nhân Kha tham gia dạy học. Câu chuyện cứ như thước phim quay chậm trong đầu anh…
Lần ấy, Hoàng đề nghị Tâm báo cáo tình hình tổ chức lớp học cho phạm nhân. Tâm rất tự tin trình bày Ok986 vip thuộc liên minh OKVIP của mình. Nghe xong, Hoàng chậm rãi nói:
- Về cá nhân, tôi ủng hộ cậu trong việc tổ chức mở các lớp học ban đêm cho phạm nhân vì đây cũng nằm trong chủ trương của Ban Giám thị về mở rộng hình thức Ok986 tải ứng dụng cải tạo phạm nhân để họ sớm hoàn lương trở lại cuộc sống cộng đồng. Nhưng việc tổ chức lớp học như thế này ta mới làm lần đầu, lại tổ chức vào ban đêm nên anh em phải hết sức cẩn trọng trong công tác bảo vệ, tránh tuyệt đối việc phạm nhân lợi dụng điều kiện này để tụ tập gây rối, thậm chí tổ chức trốn trại.
- Điều này thì anh yên tâm, số phạm nhân được lựa chọn đi học phần lớn là lao động tự giác, tích cực và cũng gần hết án rồi ạ.
- Vấn đề quan trọng nhất vẫn là công tác bảo vệ, chúng ta không được phép lơ là, chủ quan, sai sót trong mọi trường hợp.
- Vâng, em hiểu... Dạ, em có việc này muốn đề xuất lên Ban Giám thị...
Thấy Tâm ngần ngừ, Hoàng khích lệ:
- Có chuyện gì cậu cứ trình bày xem nào?
- Trong số tham gia lớp học, em thấy có phạm nhân Kha là người có khả năng sư phạm và cũng là phạm nhân tích cực, em đề nghị Ban Giám thị cho phép Kha tham gia lên lớp dạy học được không ạ.
- Có phải Kha có án phạt tù 5 năm về tội cố ý gây thương tích không? Phạm nhân Kha là người khá đặc biệt đấy, khi chuyển về đây anh ta rất lầm lỳ, thậm chí nhiều khi còn đánh nhau với phạm nhân khác nữa.
- Việc này chúng em cũng biết, Kha nguyên là giáo viên dạy thể dục ở một trường trung học. Cậu ta bị kết án vì đã đánh trọng thương 3 người... chắc anh biết rõ về Kha?
- Vụ án này cũng gây xôn xao dư luận một thời gian, vắn tắt thế này: Gần trường của Kha có đám thanh niên hay vào trường gây lộn, phá phách, trêu ghẹo nữ sinh. Kha là giáo viên đồng thời cũng kiêm luôn bảo vệ của trường. Nhiều lần bị Kha và đội bảo vệ của trường đánh trả, đám thanh niên cay cú bày cách dụ Kha ra khỏi trường rồi đánh đòn hội đồng, nhưng tay Kha này cũng khá, một mình chọi nhau với gần chục đứa, hậu quả như thế nào thì cậu biết rồi đấy.
- Kể ra thì cũng là tự vệ chính đáng thôi.
- Nhưng tự vệ gây thương tích đến mức phải truy cứu trách nhiệm hình sự thì không còn đơn giản nữa, vả lại trước tòa Kha cũng đã nhận tội... Án đã thành rồi thì anh em mình phải lo cho tốt phần còn lại thôi. Để tôi báo cáo Ban Giám thị xem có thể để Kha tham gia dạy học được không?
Hai anh em đang bàn Ok986 vip thuộc liên minh OKVIP thì đại úy Minh đến. Minh tính tình cương trực, thẳng thắn nhưng khá nóng nảy. Minh cũng là người còn nhiều băn khoăn nhất trong việc đề xuất mở lớp học của Tâm, nay lại thấy Tâm có ý định lựa chọn phạm nhân Kha tham gia dạy học, Minh thấy không thể không nói ra điều mà mình lo lắng. Uống nhanh ngụm nước, Minh vào đề luôn:
- Báo cáo đồng chí đội trưởng, nếu đội trưởng cho phép tôi xin nói thật... Tôi thấy việc này không được ổn lắm. Thứ nhất, phạm nhân đi lao động cả ngày rồi, họ cũng rất mệt, cần cho họ nghỉ ngơi để lấy lại sức khỏe. Thứ hai: Học vào ban đêm là rất mạo hiểm, vì đây là cơ hội tốt cho phạm nhân có thể tụ tập làm nhiều việc mà mình không thể kiểm soát được. Thứ ba là... nói thật với anh, anh em mình cũng vất vả cả ngày rồi, tối còn lo việc canh gác bảo vệ chung trong toàn trại, anh em cũng cần được nghỉ ngơi nữa, nay lại thêm việc bảo vệ cho lớp học, quân cán cứ căng ra....
Không đợi Minh nói xong, Hoàng lên tiếng:
- Còn gì nữa không?
- Thứ tư là, tôi không đồng ý để phạm nhân Kha tham gia dạy học cho các phạm nhân khác vì khi bàn việc mở lớp dạy học cho phạm nhân, chúng ta đã thống nhất là việc dạy học do quản giáo đảm nhận. Hơn nữa Kha tính tình nóng nảy, lại khá giỏi võ, tôi e rằng... lợi bất cập hại...
Tâm nghe thấy vậy bèn đứng dậy cắt ngang điều mà Minh đang định nói tiếp:
- Tôi lại nghĩ khác, việc mở lớp là rất cần thiết và thực tế đã chứng minh điều đó là đúng. Phạm nhân vào đây, ngoài lao động cải tạo ra họ cũng cần được học tập để có thể nâng cao nhận thức, từ đó cải tạo tốt hơn. Các anh không thấy là từ hôm mở lớp đến nay, phạm nhân phấn khởi và tiến bộ hẳn lên đấy sao? Với phạm nhân Kha thì mọi người đều biết, gần đây Kha rất tiến bộ.
Minh cũng không vừa:
- Họ phấn khởi vì được cậu cho "tự do" đấy...!
Câu nói của Minh làm Tâm nghẹn đứng:
- Anh… Anh không thể nói như vậy được, tự do là thế nào?
- Tâm ạ, cậu cũng mới về trại công tác cũng chưa được bao lâu, cậu hiểu sao hết được những phức tạp trong công tác quản lý, giam giữ, cải tạo phạm nhân?
Thấy hai người có vẻ căng thẳng với nhau, Hoàng nói như kết luận:
- Thôi, không tranh luận nữa, việc này tôi sẽ có trách nhiệm báo cáo thêm với Ban Giám thị. Việc cần thiết lúc này là gần đến dịp cuối năm rồi, các cậu phải hết sức lưu ý công tác bảo vệ, tuyệt đối không để xảy ra bất cứ tình huống xấu nào. Riêng lớp học mà Tâm đang phụ trách, tôi đề nghị ta cứ tiếp tục, còn việc phạm nhân Kha có tham gia dạy hay không phải có ý kiến của tập thể Ban Giám thị, nhưng chắc không vấn đề gì đâu. Thôi hai cậu đi làm đi.
Minh và Tâm đi rồi, còn lại một mình Hoàng, anh ngồi thừ người suy nghĩ, những điều Minh nói không phải là không có lý, cái lo của Minh cũng là cái lo chung trong tất cả cán bộ chiến sĩ ở đây. Ok986 vip thuộc liên minh OKVIP quản lý, giam giữ cải tạo phạm nhân phức tạp, khó khăn, vất vả đã đành, nó lại rất nhạy cảm, khó nói trước được điều gì, chỉ cần một bất cẩn, sơ suất nhỏ thì mọi chuyện đều có thể xảy ra.
....Dòng hồi tưởng cứ chầm chậm trôi như nén cùng với sự lo lắng sốt ruột của Hoàng, không biết tình hình thế nào, đã mấy tiếng đồng hồ trôi qua mà chưa có tin tức gì. Không kìm nén nổi, Hoàng vơ vội chiếc mũ rồi lao ra khỏi phòng đúng lúc Minh bước vào với dáng vẻ mệt mỏi. Hoàng vội hỏi:
- Thế nào Minh, bắt được chưa?
- Chưa anh ạ, chúng tôi đã chia làm mấy hướng truy tìm nhưng đều chưa có kết quả gì?
- Cậu Tâm đâu, sao không thấy tin tức gì?
- Tâm dẫn theo một tổ đang truy đuổi theo đối tượng nhưng vẫn chưa thấy tin tức gì.
- Cậu Tâm này thật quá chủ quan…
- Tôi đã nói ngay từ đầu là mở lớp sẽ không ổn, kể cả phạm nhân Kha cũng vậy... Thế mà có ai chịu nghe đâu, bây giờ xảy ra thế này lại gần dịp cuối năm rồi, khó tránh khỏi phiền phức...
Nghe Minh nói vậy, Hoàng cố nén giận:
- Vấn đề quan trọng nhất bây giờ phải là bắt lại cho được Kha. Cậu hãy hiến kế đi chứ đừng lên giọng đúng sai nữa…
Vừa lúc đó, Tâm bước vào phòng với vẻ mặt thất vọng. Thấy hai người đang giận dữ, anh lý nhí:
- Em xin lỗi hai anh, em chưa tìm thấy Kha...
- Xin lỗi cái gì, tôi đã nhắc cậu là không được chủ quan. Cậu phải hoàn toàn chịu trách nhiệm về việc này. Đến giờ này mà chưa có thông tin gì là tại sao?
Minh đứng bên cạnh, cười nhạt:
- Không chỉ chịu trách nhiệm không đâu, phạm nhân trốn, quản giáo biết mình sẽ như thế nào rồi đấy?
- Tôi không thể nào tin là Kha lại có thể bỏ trốn được...
Nhìn thẳng vào Tâm, Minh xổ luôn một tràng:
- Một phạm nhân như Kha luôn mong muốn được thóat ra khỏi nơi giam giữ là điều dễ hiểu. Cậu lại cho anh ta một cơ hội vàng...
Hoàng đang bức xúc, thấy hai người lại tiếp tục điệp khúc "ai đúng, ai sai", anh gắt lên:
- Các cậu có thôi đi không nào, tôi đang rối hết cả ruột lên đây...!
Tâm nói như giãi bày:
- Khó có thể tin được một người như Kha lại bỏ trốn khi mà anh ta đã cố gắng rất nhiều để sớm được đến ngày trở về đoàn tụ với gia đình.
Hoàng xua tay:
- Thôi, thôi, đây không phải lúc cho cậu lý thuyết dài dòng nữa. Tại sao, tại sao... tại cậu hết. Bây giờ cậu chuẩn bị lý do mà giải thích với Ban Giám thị. Tôi nói trước nếu cậu không bắt lại được Kha thì...
- Báo cáo, tôi xin chịu hoàn toàn trách nhiệm. Tự tôi phải biết làm gì để bắt lại Kha, nhưng các đồng chí cũng phải để cho tôi có thời gian chứ?
- Thời gian lúc này là vàng cậu hiểu không. Chỉ còn ít ngày nữa là tổng kết năm rồi, mọi nỗ lực của anh em mình bị cậu cho xuống sông, xuống biển hết, cậu hiểu chưa?
Trong lúc mọi người đang căng thẳng để bảo vệ ý kiến của mình thì mấy chiến sĩ cảnh sát dẫn Kha vào. Tay Kha quấn băng trắng, vậy mà máu tươi vẫn thấm cả ra ngoài. Kha lý nhí không thành câu:
- Chào các cán bộ... tôi... tôi...!
Cả Hoàng, Minh, Tâm đều lao về phía Kha. Minh không kìm chế được liền túm lấy tay Kha:
- Anh biết tội trốn trại sẽ như thế nào rồi chứ? Trực ban đâu, đưa anh ta xuống phòng biệt giam.
Kha đưa mắt như cầu cứu với Tâm. Tâm đến bên Kha, giọng cố ghìm xuống:
- Tôi thực sự thất vọng về anh!
- Cán bộ... tôi... tôi...
- Không lôi thôi nữa, đưa anh ta xuống phòng biệt giam ngay. Không cùm lại chắc chắn anh ta sẽ nhanh chân làm một cú nữa...
- Thưa cán bộ, cán bộ cho phép tôi được nói điều này, tôi không chạy trốn, tôi chỉ...
Minh cười nhạt:
- Cướp xe của quản giáo để chạy trốn, lại định cãi nữa hả?
Hoàng vội lên tiếng:
- Cứ để cho anh ta nói.
- Vâng, đúng là tôi có lấy xe của cán bộ Tâm nhưng không phải lấy trộm mà lúc đó vội quá, tôi sợ không kịp... Thưa cán bộ, lúc cán bộ đang chọn sách, tôi để ý thấy một thanh niên cứ lởn vởn bên một phụ nữ, thế rồi nhanh như cắt, nó chộp túi đồ của chị ta rồi lao như tên bắn ra ngoài. Mọi người không kịp phản ứng... Tôi cũng không kịp nghĩ được điều gì, chỉ biết lao theo... Nó phóng xe nhanh quá, tôi đuổi mãi mới kịp.
Biết có người đuổi theo, nó càng phóng nhanh và còn quay đầu lại giơ dao dọa tôi. Khi tiến kịp nó, tôi đành liều cho xe đâm thẳng vào nó, cả hai cùng bắn lên vỉa hè. Tôi bắt được và đã giao nó cho OK9 trang cược thể thao xanh chín nhất châu Á phường. Vì tôi nói với cán OK9 đã banh phường tôi là phạm nhân ở trại, cán bộ cứ tra hỏi mãi, với lại thấy tay tôi bị thương, cán bộ bắt tôi ở lại để ra trạm xá băng bó, tiêm thuốc nên mới về muộn thế này. Tôi... tôi... biết lỗi rồi...
Nghe Kha trình bày xong, Hoàng thở phào nhẹ nhõm:
- Tôi hiểu rồi... Anh Kha, anh khá lắm, anh đã làm được một việc ngoài sức tưởng tượng của tôi đấy… Không biết lỗi "chạy trốn" này ta nên thưởng hay phạt đây nhỉ...?
- Thưa cán bộ, lúc đó tôi chỉ hành động theo phản xạ và nghĩ trong bụng là phải bắt cho được tên cướp…
- Thế anh không nghĩ rằng, nếu anh không bắt được tên cướp thì chính anh sẽ không giải thích được hành vi của mình?
- Thưa cán bộ, tôi đã từng mắc sai lầm và đã phải trả giá cho sự sai lầm của mình. Trong thâm tâm tôi chỉ muốn làm được một điều gì đó để mọi người tin tôi. Cán bộ Tâm và các cán bộ quản giáo ở đây vẫn thường nói với tôi và anh em phạm nhân, đừng bao giờ đánh mất niềm tin vào cuộc sống và chính điều đó đã giúp chúng tôi hiểu nên phải sống như thế nào để sớm được đoàn tụ với gia đình!
Minh từ nãy đến giờ đứng lặng lẽ nghe hết câu chuyện. Anh đến bên Tâm và bắt tay thật chặt:
- Tâm, cậu đã đúng khi đề xuất mở lớp dạy học cho phạm nhân và rất có lý khi chọn Kha làm người đứng lớp. Cảm ơn cậu!
Tâm xúc động không kém, ánh mắt anh nhìn mọi người ngời sáng niềm vui. Thiếu tá Hoàng cũng không giấu được nỗi vui mừng, anh nói to:
- Không ai nói lời cảm ơn lúc này, mà tất cả chúng ta phải nói lời chúc mừng cho cuộc "chạy trốn" thú vị này, phải không các bạn!