Mảy ngồi tựa lưng vào gốc đào già. Cái lưng mỏi như muốn gãy. Tại quẩy tấu cỏ voi to hay tại lòng Mảy đang như có lửa đốt? Hai ngày rồi không gặp Xìn. Hai ngày trước Xìn đã hết ho, đã lại cười. Xìn cười đẹp lắm. Lần đầu tiên gặp ở chợ, nụ cười ấy làm Mảy say, quên cả giá can rượu đang bày bán trước mặt. Xìn đã lại ăn được. Xìn bảo: "Mảy cứ về đi, tôi tự ở đây được. Vài ngày rồi lại khỏe như cũ thôi. Ở đây tôi còn có các bác sĩ trông, chứ ở nhà chỉ có mình con bé Mai. Mấy hôm nữa tôi khắc về". Nụ cười của Xìn làm Mảy yên lòng. Vậy mà giờ đây, Mảy lại thấy lo lắng quá! Có tiếng mở cổng. Mai đang dắt con bò mẹ qua cổng. Mọi ngày, người đó là Xìn. Mảy sẽ đi lấy cho Xìn một cốc nước. Và Xìn lại cười, nụ cười khiến cho cái mệt, cái mỏi bay đi như những giọt mồ hôi khi đêm xuống. Cái Mai chạy đến ngồi bên mẹ:
- Mẹ à. Bố đang về! Bác Lềnh nhắn con thế!
- Thật à?
Mảy hỏi lại mà nghe bụng như có gió. Gió thổi tắt ngọn lửa, làm Mảy thấy dễ chịu, thấy khỏe hẳn ra. Mảy cười:
- Ờ. Bố về thì tốt rồi. Mẹ con mình quét dọn nhà cửa rồi đi nấu cơm thôi!
Mẹ con Mảy đang cắt tiết con gà thiến thì có tiếng chó sủa. Tiếng Xìn quát con chó. Có tiếng đẩy mạnh cánh cổng:
- Mời bác sĩ Tâm vào nhà!
Mảy chạy ra. Xìn bước vào. Cái dáng khỏe khoắn và nhanh nhẹn với bước đi hùng dũng như con hổ về rừng. Nhìn vẻ mặt vui sướng của Mảy, Xìn cười lớn:
- Tôi về rồi! Mảy làm sao thế?
- Không! Tôi, tôi...
Phía sau lưng Xìn có một người con gái. Trẻ và đẹp. Cô khoác một chiếc túi nhỏ. Làn da trắng lấm tấm chút mồ hôi. Đôi mắt đẹp như mắt con chim chân đỏ trong rừng. Đôi mắt ấy sẽ làm khổ những người con trai mất thôi.
- Đây là bác sĩ Tâm. Bác sĩ đưa tôi về tận nhà đấy. Bác sĩ bảo muốn vào bản mình thực tế nên tôi mời bác sĩ về nhà mình chơi.
- Mời bác sĩ vào nhà. Bác sĩ tốt quá!
Mảy quay vào bếp nấu cơm. Nồi cơm vừa cạn thì bác sĩ Tâm ngồi xuống bên bếp. Mảy bắc nồi nước luộc con gà. Bác sĩ Tâm đun mấy thân ngô khô vào bếp:
- Nhà chị xa thật nhưng gọn gàng, sạch sẽ. Một ngôi nhà ấm cúng. Anh chị thật hạnh phúc.
Mảy cười. Xìn khỏi ốm rồi. Vợ chồng Mảy lại cùng lên nương vun ngô, cắt cỏ chăn bò, đun mẻ rượu bán chợ phiên, nuôi đàn lợn đen ham ăn. Chẳng còn gì phải lo lắng cả.
*
Xìn khỏi ốm lại ít đi nương. Xìn thường xuôi xuống chân núi. Xìn bảo đi làm ăn. Xìn đi buôn. Mảy không biết Xìn buôn bán gì nhưng Mảy buồn lắm. Nương ngô cũng buồn nên ít bắp, ít hạt hơn. Con lợn cũng lớn chậm hơn. Một buổi tối, Xìn về nhà muộn. Hơi rượu lẫn trong hơi thở. Mảy ngồi đun nồi cám mà thấy muốn khóc. Xìn ngồi xuống bên Mảy, đôi mắt nhìn vào nồi cám đang sôi:
- Mảy à! Tôi muốn bán con bò đực. Tôi cần tiền đi buôn!
- Xìn à! Tôi không muốn Xìn đi buôn. Tôi muốn Xìn ở nhà. Muốn Xìn cùng tôi lên nương, cùng chăn đàn bò, đàn lợn...
- Tôi phải đi buôn. Tôi sẽ có nhiều tiền. Tôi sẽ mua cho Mảy ti vi, xe máy...
- Tôi không cần. Tôi chỉ cần Xìn ở nhà thôi!
- Không! Tôi muốn đi buôn. Tôi không muốn ở nhà. Họ bảo, tôi bám váy vợ. Tôi sẽ bán bò!
Xìn nói to rồi lảo đảo đứng dậy đi lên nhà. Một lát đã nghe tiếng Xìn ngáy. Bếp lửa nổ lép bép. Nước mắt Mảy chảy dài trên má. Tại sao Xìn lại như thế? Hay là Xìn có người khác thật rồi. Chị Diu bảo có lần thấy Xìn nắm tay một cô gái đi chợ huyện. Không! Xìn không phải là người như thế. Mảy cố xua đi hình ảnh Xìn đang cầm tay ai đó. Mảy vun đống lửa dưới nồi cám rồi đóng cửa. Bé Mai đang gà gật bên trang sách và ngọn đèn dầu. Mảy ôm con vào lòng, nghe những cơn gió chạy ngang mái nhà lành lạnh...
Mảy ngồi xuống bên con mà nghe gió ù ù qua tai. Gió từ dưới thung lũng thổi lên mỗi lúc một mạnh dần. Những cây ngô khẳng khiu đang rung lên từng đợt. Mảy ôm con vào lòng. Có cái gì đang vỡ trong lòng Mảy. Xìn à! Xìn còn nhớ những gì đã hứa chứ? "Tôi sẽ yêu thương và nghe lời Mảy cả đời". Vì những lời đó mà Mảy đã bắt bố mẹ trả lễ nhà Dình. Bị phạt mất một nương ngô mà Mảy cắn răng chịu. Nhà Xìn cũng nghèo, chẳng giúp được gì. Mảy chưa bao giờ hối hận vì để mất nương ngô tốt tự tay mình khai phá. Bây giờ, Xìn dắt con bò đi bán. Con bò ấy là tài sản duy nhất bố mẹ Xìn cho khi hai vợ chồng ra ở riêng. Xìn mang bò đi hay mang đi lòng tin của mẹ con Mảy, mang đi cái ấm áp của ngọn lửa đêm mùa đông? Bé Mai kéo tay mẹ : "Về đi mẹ! Con đói rồi".
Ba ngày. Xìn không về nhà. Người trong bản kháo nhau : Xìn xuống huyện ở với bác sĩ Tâm. Cô bác sĩ đẹp như hoa mùa xuân. Mảy choáng váng. Cô bác sĩ có đôi mắt của con nai rừng. Con nai ấy đến nhà một đêm rồi mang Xìn đi sao? Mảy không muốn tin điều ấy. Mảy xuôi núi xuống huyện. Mảy phải tìm Xìn hỏi cho rõ. Ngôi nhà nhỏ trong ngõ có vườn hoa trước sân. Ngôi nhà đẹp lắm. Xìn và Tâm đang ngồi ăn cơm. Xìn gắp cho Tâm một miếng. Tâm gắp cho Xìn một miếng. Tiếng cười ăm ắp yêu thương. Mảy thấy bụng mình cồn cào. Tiếng cười kia không còn là của Mảy. Cái cồn cào cuộn lên ngực làm Mảy nghẹn thở. Tâm nhìn ra thấy Mảy đứng đó. Đôi mắt bối rối và sợ hãi của đứa ăn trộm. Mắt Mảy hoa lên. Mảy khuỵu xuống.
Mảy không nhớ mình về nhà bằng cách nào. Đầu óc Mảy cứ ong ong, u u. Mảy thấy nụ cười của Xìn thấp thoáng trong phiên chợ xuân. Mảy nghe tiếng kèn lá đêm trăng non đầu tháng. Mảy nắm tay Xìn trong đêm mùa xuân thơm hương hoa dại. Mảy thấy nụ cười như có ánh sáng của Xìn đang nhìn mẹ con Mảy ngày Mảy sinh bé Mai... Là thật hay là Mảy đang mơ? Sự thật hay giấc mơ cũng kết thúc rồi, khi Mảy đứng trước mặt Tâm. Người đàn bà run rẩy, sợ hãi nhưng vẫn đủ sức nói rành rẽ: "Em yêu anh Xìn. Em biết là sai nhưng em không làm khác được". Mảy thua rồi. Mảy thua khi không giữ được yêu thương cho riêng mình. Mảy choàng tỉnh khi vấp phải bậu cổng ngã nhào. Ngón chân tóe máu. Mảy bật khóc. Mảy đau. Lòng Mảy đau lắm. Có bao giờ Mảy nghĩ một người như Xìn lại thay đổi? Hay vì trận ốm mà Xìn sinh ra thế? Hay cô Tâm kia có bùa yêu?... Những câu hỏi càng làm đầu óc Mảy rối bời. Không! Nhất định là Xìn không thay đổi. Chỉ tại cô Tâm, chỉ vì Xìn uống rượu nên mới thế. Mảy cố nhịn khóc và dỗ lòng mình như thế.
Buổi tối, Xìn về. Lại nồng nặc hơi rượu. Mảy vẫn hi vọng Xìn sẽ nghĩ lại, quay về với Mảy và con. Mảy dọn cơm cho Xìn. Xìn lắc đầu:
- Tôi không ăn. Tôi về đưa cho Mảy cái này.
Mảy cầm lấy tờ giấy. Tay Mảy run lên. Đơn li hôn. Mảy ngước lên nhìn Xìn. Thật sự có cần phải làm thế không? Đôi mắt Mảy đầy giận hờn, oán trách. Xìn cúi đầu, tránh ánh nhìn của Mảy. Mảy hít một hơi dài cho cái giận, cái uất nghẹn ở ngực chìm xuống:
- Xìn yêu cô Tâm nhiều lắm à?
Xìn im lặng. Gió ngoài hiên xào xạc. Tiếng gió nghe rõ lắm. Xìn câm lặng như một hòn đá. Đôi mắt Xìn nhìn chăm chăm vào lửa. Vậy là rõ rồi. Xìn không cần mẹ con Mảy nữa. Mảy thấy chân mình mềm rũ. Mảy muốn khuỵu xuống. Không được! Mảy không được thế! Mảy lấy bút kí tên mình vào tờ đơn.
- Xìn về đi. Đi đường cẩn thận nhé!
Mảy nghe giọng mình như giọng của người lạ. Gió bên ngoài nổi lên mỗi lúc một mạnh. Xìn liêu xiêu bước khỏi nhà. Mảy gục xuống bên đống lửa.
*
Con đường từ tòa án về sao mà dài. Mảy như người ốm lê lết trên đường. Gió từ phía mặt trời thổi đến táp vào mặt bỏng rát. Con đường xuống chợ huyện mọi lần Mảy vẫn qua sao giờ khó đi quá. Mọi ngày còn có thêm đôi chân của Xìn. Hôm nay thì có gió, có cái đau. Ở bản ngang lưng núi này, Mảy và Xìn học cao nhất. Ai cũng ước ao được như vợ chồng Mảy. Vậy mà hôm nay, cái gia đình ấy đã vỡ vụn. Xìn lấy hết đàn bò về ở phố huyện. Còn nóc nhà, một người đàn bà và một đứa con gái. Xìn cứ lấy hết đi, Mảy có tiếc gì đâu! Một người Ok986 vip Thiên đường trò chơi mà Mảy không giữ được thì Mảy giữ lại các thứ khác làm gì! Rồi đây sẽ phải sống làm sao? Dân bản thương không nói gì nhưng làm sao dám bước ra ngoài, sao dám gặp mặt ai? Mảy ngồi sụp xuống ven đường. Nắng hanh đổ xuống làm héo những chiếc lá non. A! Lá ngón! Một bụi lá ngón mọc bên miệng hang phía trên cao. Những chiếc lá non như hút chặt lấy Mảy. Mảy đưa chân bước về phía ấy. Phải rồi! Những chiếc lá này sẽ giúp Mảy hết buồn. Mảy không phải nghĩ, phải khổ. Mảy sẽ quên Xìn. Mảy leo lên phía miệng hang, về phía bụi lá ngón hút người ấy. Mảy vội vàng hái một nắm lá đưa lên môi. Chợt có tiếng khóc trong hang vẳng tới. Mảy rùng mình. Tiếng khóc trẻ con. Mảy buông rơi nắm lá ngón. Trong hang, một người đàn bà đang vật vã, lăn lộn bên cạnh một đứa trẻ. Một người đàn bà Mông dại dột ăn lá ngón. Mảy vội xốc chị ta dậy, vừa dìu, vừa lôi chị ta xuống đường...
Mảy về đến nhà khi trời đã tối. Bé Mai đang ngồi đợi trước cổng. Nhìn cái dáng buồn thiu của con mà Mảy héo cả lòng. Nếu hôm nay không gặp người đàn bà ấy thì chắc giờ nảy Mảy đã chết. Không biết có ai tìm thấy Mảy không? Mảy thấy mình dại quá. Nếu Mảy chết thì bé Mai sẽ ra sao? Xìn đã thay lòng. Vậy ai sẽ nuôi nó, sẽ thương nó? Xìn à! Hôm nay Mảy vô tình làm được việc tốt. Mảy cứu được hai người đàn bà dại. Mảy giữ cho hai đứa trẻ còn có mẹ. Mảy muốn kể với Xìn như mọi lần Mảy có chuyện vui. Hôm nay, Mảy muốn kể cho Xìn biết rằng: Khi nắm lá ngón rơi khỏi tay, Mảy đã thắng. Mảy thắng con ma lá ngón. Nó không giết được Mảy nhưng nó đã giết chết Xìn trong lòng Mảy. Trong lòng Mảy không còn bóng Xìn nữa đâu.
*
Những mùa trăng nối tiếp nhau đi qua cổng. Chị Diu vẫn thường kể chuyện dưới huyện, dưới xã cho Mảy nghe. Xìn đã về ở gần chợ trung tâm xã. Bố mẹ cô Tâm không đồng ý cho hai người lấy nhau nên đuổi cô Tâm ra khỏi ngôi nhà ấy. Cô Tâm giờ làm ở trạm Ok986.vip bảo mật SSL xã. Xìn mổ lợn, bán thịt ngoài chợ. Mảy nghe mà lòng dửng dưng như nghe chuyện của người lạ. Ngày ngày, Mảy dậy sớm nấu cơm cho bé Mai ăn, tranh thủ thái ít rau lợn hay nấu nồi ngô ủ rượu rồi lên nương, chiều về đem theo quẩy tấu đầy rau lợn. Tối ngồi bên bếp lửa đun nồi rượu rồi lấy bỗng nấu cám cho lợn ăn. Nhiều người đàn bà nhìn Mảy ghen tị. Nó không có chồng mà lại sướng. Chẳng phải nghe chồng say, chồng chửi, chẳng phải nấu cơm, giặt quần áo cho chồng rồi bị chồng đánh vào mặt. Mảy nghe cả nhưng cứ để ngoài tai như người ta nói về chuyện người khác. Những người Ok986 vip Thiên đường trò chơi cũng nhỏ to về Mảy những lúc bên mâm rượu. Nó giờ như miếng mỡ. Miếng mỡ chẳng của ai. Thằng nào nhanh tay thì được. Thế là bên ngoài cổng thường có bóng Ok986 vip Thiên đường trò chơi qua lại. Có tiếng xì xầm, có tiếng gọi, có tiếng sáo thổi, có tiếng kèn... Có người có vợ, có người chết vợ, chê vợ, có cả người chưa vợ. Có người xấu, người tốt... Mảy nuôi thêm hai con chó to trong nhà. Nhờ anh Lềnh sửa cánh cổng lại cho chắc. Mảy đóng cổng từ lúc gà lên chuồng và thả đàn chó trước sân. Mảy chẳng quan tâm đến lời xì xào chê những người Ok986 vip Thiên đường trò chơi dại.
Một đêm sáng trăng, Mảy nghe thấy tiếng gọi tên mình. Chưa ai dám gọi tên Mảy giữa đêm cả. Mảy ngồi dậy. Bé Mai ngủ đã lâu. Mảy với con dao quắm ở đầu giường. Giọng người Ok986 vip Thiên đường trò chơi khê nồng, lè nhè. Giọng Xìn. Giọng của một người say. Một cơn giận bùng lên. Mảy mở cổng bước ra sân. "Nếu Xìn dám phá cổng vào, mình sẽ chém! Mình không thể để Xìn cứ phá cuộc đời mẹ con mình thế được". Bên ngoài, Xìn vừa gọi, vừa đập cổng:
- Mảy à! Mở cổng cho tôi vào đi. Tôi nhớ Mảy lắm! Tôi nhớ bé Mai nữa! Mảy mở cổng cho tôi vào đi!
Mảy thấy lòng mình dịu lại đôi chút. Thì ra, Xìn vẫn còn nhớ đến căn nhà này, vẫn quen bước trở về đây khi say không nhớ nổi đường đi. Có tiếng khóc. Tiếng khóc nhỏ thôi và giọng Xìn nhỏ dần. Mảy tiến lại sát bên cổng. Giọng của một người say đang hối lỗi:
- Mảy à! Tôi sai rồi. Tại sao tôi lại đi với người khác khi còn thương Mảy và bé Mai nhiều thế? Có phải cái đầu tôi bị hỏng rồi không? Hay tại tôi tham quá, cái tim tôi to quá, muốn có một lúc nhiều người? Tôi đi không phải vì thương Tâm nhiều hơn hay thương Mảy ít hơn. Tôi đi vì tôi thấy mình sai. Bây giờ có bé Thắng rồi, sao tôi vẫn không quên được bé Mai hả Mảy?
Tiếng khóc nhỏ dần rồi im lặng. Và tiếng ngáy! Xìn say quá và đã ngủ rồi. Mảy thở dài quay vào nhà. Sương đêm đã rơi ướt bậc thềm đá. Xìn à! Sao phải khổ thế. Cứ quên đi, cứ sống như Xìn đã chọn có phải tốt cho mọi người không? Mảy lưỡng lự khi đưa tay đóng cửa. Ngoài kia lạnh thế mà Xìn lại đang say. Để Xìn nằm đó có được không? Mảy ra ngồi trước thềm. Một giọt sương từ trên mái nhà rơi xuống cổ lành lành. Để Xìn nằm đó, nhỡ phải cảm thì chết. Mảy đứng dậy ra mở cổng. Xìn đang ngồi dựa vào cổng ngã lăn ra. Mảy dìu Xìn vào nhà, đặt Xìn lên giường, đắp chăn cho Xìn rồi sang ngủ với bé Mai. "Xìn à! Đây là lần cuối cùng Xìn được ngủ trong ngôi nhà này. Xìn đừng quên điều đó".
*
Cây đào bên cổng ra hoa rồi đậu quả. Cây cối đón mùa mưa đã lại lên xanh. Đôi lần Mảy xuống chợ, đi qua Xìn như người không quen. Hình như Xìn buồn lắm. Cũng có lần Mảy không ở nhà, Xìn về. Xìn ôm bé Mai vào lòng, đưa cho bé Mai bộ quần áo mới rồi đi. Xìn không dám đợi Mảy về. Có lẽ Xìn đã nhìn thấy trong mắt Mảy không còn Xìn nữa rồi.
Một buổi chiều, Mảy vừa hái đầy quẩy tấu đào thì chị Diu đến. Chị vừa đi vừa chạy, mặt đầy mồ hôi:
- Mảy à! Cô Tâm chết rồi!
- Sao? Sao lại chết?
- Nghe nói đi xe máy bị rơi xuống vực!
- Lâu chưa?
- Được gần một tuần rồi! Mày xuống dưới đó chứ?
Mảy cúi đầu suy nghĩ một lát rồi ngẩng lên :
- Vâng! Mai tôi xuống.
- Ừ! Xuống đó cho thằng Xìn thấy khổ. Cái Tâm cướp thằng Xìn mà chẳng mang theo được. Thằng Xìn bỏ đi giờ trắng tay. Cả bản này chẳng ai còn thương nó đâu. Nó là người xấu rồi.
- Không. Tôi chỉ muốn xuống thắp cho cô ấy nén hương. Người chết là hết rồi. Còn trách nhau làm gì nữa. Còn Xìn, tôi đã không nhìn Xìn từ lâu rồi.
Ngôi nhà nhỏ nằm phía sau chợ. Một ngôi nhà tồi tàn, lụp xụp. Cửa khép hờ. Mảy gọi mãi mà chẳng thấy ai. Mảy đẩy cửa bước vào. Trong nhà bừa bộn bát đũa. Mùi thức ăn thiu thối bốc lên. Có tiếng trẻ khóc. Trong chiếc cũi ở góc nhà, một thằng bé đang nằm. Tiếng khóc yếu lắm. Có lẽ nó sắp lả đi rồi. Mảy vội bế nó lên. Thằng bé rúc mặt vào ngực Mảy. Nó tìm hơi ấm của mẹ, tìm bầu sữa của mẹ. Mảy ôm nó vào lòng mà thấy lòng mình dâng lên một cảm giác thật khó tả, giống như ấm áp, giống như yêu thương khi ôm bé Mai trong tay. Không tìm được sữa từ Mảy, thằng bé lại khóc. Mảy vội đi tìm. Còn một chút sữa bột và một chút nước ấm trong phích. Mảy pha cho thằng bé. Nó mút lấy, mút để bình sữa. No nê rồi nó lăn ra ngủ. Nó ngủ ngon lành trong vòng tay Mảy. Nhìn gương mặt như thiên thần của nó, Mảy không muốn đặt nó xuống giường. Lúc này, Mảy mới có thời gian quan sát kĩ gian nhà. Nơi góc nhà, phía trong chiếc cũi là một đống chiếu. Hình như có người đang nằm đắp chiếu. Mảy bước tới lật chiếu lên. Là Xìn. Mùi rượu và mùi chua bốc lên nồng nặc khiến Mảy buồn nôn.
- Xìn! Xìn à!
Không có tiếng trả lời. Chỉ có tiếng ngáy. Có lẽ Xìn đã say và ngủ từ lâu lắm. Một cơn giận bùng lên, Mảy túm lấy cổ áo Xìn lôi dậy:
- Xìn! Dậy đi!
Người Xìn mềm oặt không còn chút sức lực, không còn chút tự chủ. Cơn giận làm mắt Mảy mờ đi. Tại sao Xìn lại như thế? Tại sao Xìn không biết thương con? Mảy lấy cốc nước trên bàn hắt vào mặt Xìn:
- Xìn! Dậy tôi bảo!
Cốc nước lạnh và tiếng quát của Mảy khiến Xìn từ từ mở mắt. Một đôi mắt đỏ quạch và mệt mỏi. Xìn từ từ ngồi dậy.
- Mảy à! Mảy đến lâu chưa? Mảy đến để cười tôi, phải không?
- Tôi không có lòng cười Xìn - Mảy quát - Tôi đến thắp cho cô Tâm nén hương. Tôi sẽ xin cô ấy đón thằng bé về nuôi. Tôi sẽ thương nó như cái Mai. Tôi không thể để nó ở lại đây. Tôi không muốn Xìn bỏ nó chết đói.
Mảy ra về khi mặt trời sắp xuống núi. Sau lưng Mảy là căn nhà đã được dọn gọn gàng và một người Ok986 vip Thiên đường trò chơi mắt đỏ hoe ngồi tựa cửa. Trên lưng Mảy là một sinh linh bé nhỏ. Mảy thấy lòng mình nhẹ tênh. Mảy vỗ nhè nhẹ tay về phía sau nựng thằng bé. Trong giấc mơ, thằng bé toét miệng cười...
