Tin buồn về dự án làm đường ở xóm Cây Mưng bị gác lại do việc không giải phóng được mặt bằng, nhanh chóng lan truyền khắp xóm, khắp xã, khắp nhiều vùng, miền OK9 cung cấp hơn 1.000 trận đấu mỗi ngày từ các giải đấu lớn như World Cup, Premier League, La Liga, Champions League,.. với tỷ lệ kèo cược vô cùng cao. Thậm chí là tới cả nhiều nước trên thế giới, bởi xóm Cây Mưng bây giờ có hàng trăm chiếc điện thoại di động. Dù là điện thoại thông minh hay là kiểu cũ “cục gạch” thì vẫn kết nối tới con cháu đang học tập hoặc làm ăn trong Nam, ngoài Bắc và ở nhiều nước.
Không ít người đang lâng lâng như bay bổng giữa trời mây, bỗng rơi tòm xuống đất. Thất vọng ê chề, thế là đi đời con đường hơn một cây số, được đổ bê tông, rộng 5 mét chạy từ Quốc lộ 8, ven bờ sông Con đến chân núi Hét. Xóm làng mất một cơ hội thêm khởi sắc, bề thế. Nhà ở, đất vườn của hàng trăm gia đình hai bên đường tưởng sẽ lên giá vù vù. Ai cũng tiếc đứt ruột. Người ta oán trách giám đốc công ty Bồng Lai bội ước một phần thì oán trách ông Thắng chín phần.
Không thể tưởng tượng nổi, người có công mời gọi được nhà tài trợ lại chính là kẻ cản trở, không chịu di dời hai cây mưng khiến con đường bị thắt cổ chai. Nhưng cư dân hai bên bờ sông Con gọi chai là be, nên họ cứ gọi là “Thắt cổ be”. Nên Công ty Bồng Lai không thể tài trợ cho con đường hai đầu to, giữa thóp lại như cái chày tay như thế.
*
Nhác thấy hai ả đang vào ngõ nhà mình, ông Thắng tự trấn an mình: Bao nhiêu người đã chê bai, chất vấn và chửi, mắng nữa, nghe đầy tai rồi. Hôm nay hai ả đến, tôi sẵn sàng nghe đây? Hai ả kém ông 11 tuổi, lại ở giáp bờ sông, cách nhà ông nửa cây số. Có khi cả tháng chả gặp nhau, nhưng lại có nhiều kỷ niệm nên ông coi như em gái. Hai ả quý mến ông, coi ông như thần tượng. Vậy mà…
Thì mình cũng sẽ nói lý do khiến mình có lỗi với dân làng là vì hai cây mưng cổ thụ, từ đời cố can để lại, đụng vào cây là đụng vào long mạch. Nhưng khi ông vừa mở miệng thanh minh thì ả Vân gạt đi.
- Việc đó bọn em đã được nghe rồi.
Mận cũng góp vào, anh làm vậy hẳn cũng có lý do chính đáng. Rồi hỏi:
- Anh có biết chúng em nhớ nhất là kỷ niệm gì của anh em mình không?
- À…?
Thoáng chút bối rối, rồi ông Thắng nói:
- Hai đứa bị sốc nước lụt. Ôm nhau “giã gạo” giữa sông, không có tao thì chúng mày thành ma hà bá lâu rồi.
 |
| Minh họa: Nguyễn Thị Hiền |
Vân lắc đầu:
- Chuyện đó không bao giờ chúng em quên. Nhưng…
Không chờ Vân nói hết câu, ông Thắng hỏi:
- Chuyện con Mận bị con cá mắc câu, quấn chân, uống no nước sông chứ gì?
- Hôm đó em hồn vía lên ngọn cây, cứ tưởng bị ma bắt.
- Tao cũng hoảng. Ai mà ngờ được con cá Lấu lại lao từ vực sâu vào bờ. Tao đang nới dây cước chờ nó mệt mới cuốn câu bắt cá thì nghe chúng bay kêu thất thanh. Biết ngay là con cá đã quấn dây cước vào đứa nào rồi. Vì thế bọn bay tắm truồng, tao vẫn xông vào lựa thế đưa cả cá và con Mận vào bờ.
- Nhưng đấy cũng chưa phải là kỷ niệm mà chúng em muốn nhắc đến đâu ạ.
- Há? – Ông Thắng ngạc nhiên nhìn Vân, nhìn Mận rồi nói - Chúng mày nhắc đến chuyện bài vè chứ gì?
Cả hai đứa đều gật đầu. Vân nói:
- Nếu không có anh thì bây giờ trẻ con hai xóm hai bên sông vẫn đọc vè bất phân thắng bại là lấy đá ném nhau, nhiều đứa bươu đầu, sứt trán.
Câu nói của Vân làm ông Thắng nhớ lại chuyện ông dẹp vè vúng 40 năm trước. Hôm ấy ông đang ngồi thả câu bên bờ sông thì nghe bọn trẻ đọc vè. Đầu tiên là bọn trẻ xóm Cây Mưng cao giọng:
Lạ lùng ở xóm Cà phê
Có o rồ dại đút be vô L….
Lập tức bọn trẻ bên kia sông đáp lời:
Lạ lùng ở xóm Cây Mưng
Trông đi ăn cỗ để bưng cỗ về…
Cố nhiên là sau hai câu mở đầu như thế là các câu tiếp theo giiễu cợt, móc máy cái tật xấu của mỗi làng. Ông Thắng phì cười khi nghe những câu vè mà ông cũng từng biết, nhưng ông đâu biết cái sự cay cú của bọn trẻ. Vì thế khi nghe tiếng vun vút xé gió như đàn ong rừng bay qua, lại nghe cả tiếng chửi, tiếng khóc của bọn trẻ, ông chạy tới mới biết bọn trẻ đang ném đá vào nhau. Ông ngăn không cho chúng ném, rồi dẫn bọn trẻ xóm Cơn Mưng lội sông sang gặp “đối phương” ở xóm cà phê để nghe ông kể một câu chuyện.
Ông Thắng là người tăng tướng, sức vóc hơn người lại là vua câu cá ống bọn trẻ hai xóm đâu có lạ. Nhưng ông kể chuyện thì ngạc nhiên quá. Ông hỏi bọn trẻ xóm Cây Mưng có biết cái o làm chuyện lạ lùng đó là ai không? Bọn trẻ lắc đầu quầy quậy. Ông nói, không chỉ các em không biết mà anh cũng không biết. Các cụ già chín mươi, một trăm tuổi ở cả hai làng cũng không biết. Điều đó chứng tỏ chỉ là chuyện xuyên tạc đùa thôi. Nhưng nếu có o nào làm chuyện ấy thì cũng không phải là chuyện xấu xa. Đúng không? Chuyện không xấu nhưng người nhắc chuyện đó ra là xấu. Rất xấu.
Bọn trẻ choai mười, mười hai tuổi đưa mắt nhìn nhau, ngượng ngùng xấu hổ.
Còn chuyện người làng Mưng đi ăn cỗ đám cưới, mừng thọ hay hội làng thường chia phần cho nhau mang về cho con cháu, đâu phải là chuyện xấu xa?. Bài vè chê việc lấy quà về là tham lam, là quá quê mùa. Nhưng các em chưa biết rằng người xóm Cây Mưng làm thế là học theo người thành thị đấy. Khi anh còn nhỏ đã thấy một bà tên là U rất đẹp lão. Tuổi bà ngoài bảy mươi mà da trắng, tóc vẫn đen nhức. Các bà ở xóm Cơn Mưng kém bà cả chục tuổi mà da đen nhẻm, nhăn nheo, tóc đã bạc nên trông già nua hơn bà U.
Không biết căn nguyên gì mà bà lại rời phố Triều Khúc, Hà Nội, một thân một mình đến ở xóm Cây Mưng. Ngôi nhà bà còn nhỏ hơn cái nhà bếp của mọi nhà nhưng rất gọn gàng sạch sẽ, luôn đông người đến chơi. Nhất là ban đêm, bà là người xởi lởi dễ gần nhưng cái chính là người ta thích nghe bà kể chuyện. Bà kể chuyện rất hay và có vô vàn câu chuyện để kể.
Tuy chẳng có ai ruột rà thân thích nhưng cả xóm đều thương quý bà. Nhà ai có cỗ cũng mời bà. Bà rất tự nhiên, ăn xong còn lấy phần đưa về nhà. Thấy cử chỉ dị thường, ai cũng lắc đầu. Có người rỉ tai bà, đừng làm thế, người ta cười cho.
Bà bảo “Cười hở mười cái răng”. Tôi hỏi các bà, các ông có ai chê xôi thịt, giò chả, cá rán không? Không hả? Không chê mà không lấy về là vì cái bệnh sỹ. Những lần ăn cỗ tiếp theo, bà U vẫn mang sẵn cái túi nhỏ để lấy quà về. Có mấy bà cũng làm theo, bà U khuyến khích: Tôi một thân, một mình mà vẫn lấy quà về, mọi người còn có con cháu càng nên lấy về cho chúng mừng. Cỗ bàn ê hề ra đó, mình chỉ lấy phần trong mâm của mình thôi, chả việc gì phải ngượng cả.
Thế đấy, cái tục đi ăn cỗ còn lấy phần về cho con cháu của làng Mưng là do bà U để lại. Đó là một nét đẹp chứ không phải là việc đáng chê trách.
Nhắc lại câu chuyện từ hồi Vân và Mận mới hơn mười tuổi, bây giờ đã sắp U sáu mươi, tóc đã điểm bạc mà hai ả vẫn bồi hồi. Ông Thắng cũng không kém phần xúc động.
Tiễn hai ả xuống ngõ, đến cạnh cây mưng, ông Thắng chìa tay ra bắt, nhưng Vân, Mận lắc đầu. Phải chụp mấy kiểu ảnh đã, mấy khi gặp dịp cả hai cây nở hoa rực rỡ thế này. Hai cây mưng khủng, thân cây hai người ôm không xuể. Cách nhau cả chục mét mà tán, cành đan vào nhau tạo thành cái cổng hoa lá đẹp tuyệt. Những chùm, những dây hoa đỏ sậm như màu mận chín từ các cành, nhánh buông xuống như có ai kết, ai treo thật khéo, thật công phu, thơm lừng con đường nhỏ. Mận lấy làm tiếc là không chụp được mùi thơm của hoa.
- Em nghe nói rau mưng ngon lắm hả anh?- Mận hỏi.
- Lá mưng non có vị hơi chát, luộc ăn giống như rau ngải cứu. Nhưng ngon nhất là quấn thịt dê, tai lợn, hoặc cá lẹp, cá mương. Em không nghe người ta nói:
“Cá lẹp mà kẹp rau mưng
Chồng gắp nặng đũa vợ trừng mắt lên” à?
- Thế hôm nào chúng em phải đến xin anh một ít rau mưng nhá?
- Xong ngay. Nhưng phải mùa xuân mới có lá mưng non các ả ơi!
*
Tháng 2 năm 1979, Trung Quốc kéo 60 ngàn quân xâm lược trên toàn tuyến biên giới phía Bắc nước ta. Ông Thắng đang làm Kế toán trưởng phòng Thương nghiệp huyện, thuộc diện miễn tòng quân nhưng không thể thờ ơ trước họa xâm lăng. Ông đã viết đơn xin được hưởng ứng lệnh Tổng động viên, ra biên giới.
Lê Tấn, nhân viên kế toán của phòng không viết đơn cũng có tên trong danh sách tổng động viên. Anh ta mất ăn mất ngủ tìm cách thoái thác. Hỏi dò cán bộ huyện đội biết ba ngày nữa sẽ gọi tân binh nhập ngũ. Chiều hôm đó, sắp đến giờ nghỉ Lê Tấn ôm bụng kêu đau, xin phép về nhà uống thuốc. Đêm đó người nhà khênh đến bệnh viện Lâm trường mổ ruột thừa. Bốn ngày sau, Lê Tấn ra viện. Mọi người ở cơ quan đến thăm, bụng Tấn vẫn quấn băng. Lúc ấy thì ông Thắng đã lên đường nhập ngũ. Tấn không phải ra nơi bom đạn lại được lên chức Kế toán trưởng.
Sau 5 năm làm nhiệm vụ ở biên giới Lạng Sơn, ông Thắng trở về Phòng Thương nghiệp huyện, nhưng không làm chuyên môn như trước, mà được nhậm chức Phó phòng. Ngay tháng đầu tiên thâm nhập Ok986 vip thuộc liên minh OKVIP, nắm tình hình cơ quan, ông Thắng đã phát hiện sổ sách kế toán có những điều khuất tất.
Trưởng phòng rất ngạc nhiên khi nghe ông Thắng báo cáo. Tuy vậy ông cũng không muốn làm to chuyện. “Nhưng những khoản Lê Tấn tham ô thì phải trả lại cho Link Đăng Ký Đăng Nhập Nhà Cái OK9 Chính Thức”. Trưởng phòng nói vậy.
Ngay sau khi bị phát hiện, Lê Tấn đã gặp ông Thắng xin nhận khuyết điểm. Cùng với sự “thành khẩn” là một gói quà. Ông Thắng đỡ gói quà, rồi hỏi:
- Quà gì mà nằng nặng?
- Tiền anh ạ. Đây tấm lòng thành của em, anh nhận cho em mừng ạ.
Ông Thắng đẩy gói tiền về phía Tấn rồi nói:
- Thấy sổ sách rõ ràng, tất toán hàng năm khá hợp lý tôi đã mừng, nào ngờ lại không hiếm những điều khuất tất?
Câu nói của ông Thắng khiến Tấn rùng mình. Việc đau ruột thừa kín như bưng mà vẫn có tiếng eo xèo. Còn khuất tất thì ông Thắng là người đầu tiên nhắc tới.
Gã nỉ non:
- Anh ơi! Em thừa nhận là có những sai trái. Chẳng qua là em phải hợp lý hóa những chi tiêu theo lệnh Trưởng phòng thôi ạ.
- Vậy tôi hỏi anh, gói tiền kia cũng là lệnh của Trưởng phòng sao?
- Không! Không phải ạ, đây là lòng thành của em. Mong anh hiểu cho em - Lê Tấn líu ríu nói.
- Việc anh phải làm bây giờ là hoàn trả tất cả các khoản mà anh đã chiếm dụng. Nếu anh không tự giác trả lại những gì đã tham ô thì sẽ khó tránh khỏi bị cơ quan Oki9 Sòng bạc trực tuyến khởi tố. Về phần mình, tôi sẽ không tố giác chuyện anh đã hối lộ. Đấy, tôi chỉ có thể giúp anh như thế.
Lê Tấn đã nghe lời ông Thắng, trả lại số tài sản đã tham ô, nhận kỷ luật cảnh cáo và buộc phải thôi việc. Anh ta về quê buôn bán nhì nhằng rồi thành lập công ty OK9 đã banh, dịch vụ cũng khấm khá có trụ sở to đùng ở thành phố Vinh. Thỉnh thoảng anh ta cũng ghé thăm ông Thắng. Lần này Lê Tấn chê con đường vào xóm bé quá, chiếc xe Fo bảy chỗ suýt sa xuống ruộng.
Ông Thắng bảo xóm nghèo quá chưa đủ tiền làm đường to. Lê Tấn nổi hứng tuyên bố em sẽ làm đường cho xóm nhưng phải bỏ hai cây Lộc vừng này. Đương nhiên rồi, tiếc thì tiếc lắm nhưng vì bà con xóm ngõ tôi sẵn sàng. Ngắm nghía hai cây lộc vừng Lê Tấn nghĩ hai cây khủng này mà về thành phố Vinh thì ra vấn đề. Anh ta hỏi mua. Ông Thắng bảo để trồng ở nhà văn hóa. Gọi là xóm Cây Mưng mà không có Cây Mưng còn ra thể thống gì. Thế còn một cây để cho em nhé? Chú cứ làm đường cho đẹp, tôi biếu chú một cây. Lê Tấn hứa hẹn sẽ tài trợ 400 triệu đồng và sang tháng sau sẽ trực tiếp thi công đường. Nhưng mới được nửa tháng anh ta đến nhà ông Thắng, chỉ có bà Chiến, vợ ông ở nhà.
Lê Tấn trình bày công ty có mấy OK9 là nền tảng giải trí trực tuyến uy tín hàng đầu châu Á đang cần tiền mà chưa được vay vốn vì chưa nộp đủ thuế, nên xin hoãn sang năm mới làm đường. Nhưng nói thế thì xấu hổ, nên em nhờ anh chị nhận là mình không chịu di dời cây mưng, gây cản trở giải phóng mặt bằng. Bà Chiến cãi chúng tôi đâu có cản trở? Lê Tấn nói đây chỉ là giả vờ thôi, như là một vở kịch ấy mà? Anh chị không chịu di dời hai cây mưng vì sợ động vào long mạch. Lê Tấn đưa cho bà Chiến 30 triệu đồng. Bà Chiến không nhận nhưng anh ta cứ để gói tiền giữa bàn rồi vội vã lên xe như thể chạy trốn.
*
Chợt nhìn thấy những lá mưng đầu tiên đã chuyển sang màu vàng, ông Thắng giật mình. Phải hành động thôi, chần chừ sẽ không kịp. Ông bấm máy gọi Mận và Vân đến. Vừa mở cửa xe, Mận đã rổn rảng:
- Nghe anh gọi đến có chuyện cần bàn bọn em đến ngay, lại đưa cả ô tô đến xin anh mấy kiểu ảnh trước cây mưng.
Ông Thắng nói cho hai ả biết, những chiếc lá mưng đã đổi màu báo hiệu hai cây mưng bắt đầu vào mùa rụng lá. Thời cơ di dời tốt nhất là khi cây vừa rụng hết lá. Cây đã trút hết lá là đã nhẹ đi rất nhiều, chuyển cây nhẹ hạn chế được sự chấn động ảnh hưởng bầu rễ. Từ khi có lá vàng xuất hiện đến khi rụng hết lá chừng hai tuần thôi. Nhưng, dời thì dời đi đâu ạ? Lên Nhà văn hóa xóm chứ dời đi đâu nữa? Một việc làm đạt được hai mục đích. Vừa giữ được cây quý cho làng, vừa có mặt bằng để làm đường. Cả Vân và Mận cùng ồ lên vì bất ngờ. Thần tượng của họ mới tuyệt vời làm sao?
Nhưng hai ả còn bị bất ngờ hơn. Không phải cứ di dời cây mưng, bỏ được cái “Thắt cổ be” là sẽ có 400 triệu tiền làm đường đâu. Đừng mơ! Đó chỉ là cái cớ để che đậy sự thoái thác của lão Giám đôc công ty Bồng Lai. Hôm nay ông bà Thắng, Chiến nói rõ sự thật. Ông giao nhiệm vụ cho bà Chiến và hai ả đến công ty Bồng Lai, rũ bỏ vai kịch mà mình phải đóng hơn một tháng nay. Còn ông sẽ gặp trưởng xóm xin chuyển cây mưng lên nhà văn hóa. Ba chị em trả lại số tiền mà Lê Tấn biếu trước đây. Đồng thời đề nghị Công ty ủng hộ tiền và thi công như đã hứa. Nếu họ nuốt lời hứa thì mình bán một cây mưng, nếu thiếu bao nhiêu sẽ kêu gọi mọi người ủng hộ.
Sự xuất hiện của bà vợ ông Thắng, người đã chấp nhận vai kịch làm Tấn chột dạ, lại còn hai chị khá bắt mắt đi cùng, chắc không phải chỉ là đến thăm chơi? Nghĩ vậy nhưng Tấn vẫn xởi lởi chào đón.
Bà Chiến mở lời:
- Hôm nay tôi và hai chị đây đến xin trả lại số tiền mà chú đã đưa đến nhà tôi. Và cũng để nói với chú là vai kịch chú giao cho nhà tôi không diễn được nữa. Tôi xin trả lại cho nhà chú?
Thấy Tấn cứ làm bộ ngơ ngác, bà Chiến nói:
- Tôi đã nói cho hai chị đây biết rõ sự tình rồi. Chú cũng có cái khó, chưa thể tài trợ kinh phí nên nhà tôi phải đóng kịch gây cản trở không giải phóng được mặt bằng. Nhưng chú có biết không, một tháng qua nhà tôi luôn phải dằn vặt, lo lắng. Người lúc nào cũng như phát sốt, phát rét vì mang tội với dân làng. Hôm nay tôi trả lại vai kịch cho chú.
- Kịch cọt gì đâu. Thế bây giờ ý anh chị là?
- Sẽ di dời cây để xóm làm đường. Nếu chú vẫn có tấm lòng tài trợ như đã hứa thì xóm hoan nghênh.
- Dịp này công ty em rất khó khăn, tiền thuế vẫn chưa nộp đủ. Nếu không thì em cần chi bày đặt chuyện “Thắt cổ chai” làm gì. Anh chị để cây mưng cho em. Còn đường đã có mặt bằng thì làm thôi. Nhưng cho em khất sang đầu năm sau.
- Nhưng đường rất cần phải làm để kịp thời điểm công nhận “Nông thôn mới” vào tháng tới. Nếu Bồng Lai không làm chúng tôi nhờ người khác. Còn cây mưng thì nhà tôi cung tiến cho xóm trồng ở nhà văn hóa rồi. Chú cứ suy nghĩ rồi lên gặp ông nhà tôi nhé.
Sự cương quyết của bà Chiến khiến mặt Lê Tấn đang đỏ au bỗng trắng bệch. Ngồi trong phòng có điều hòa mà mồ hội rịn ra đầy trán. Phải gặp ông Thắng mới mong thương thuyết được.
Đây là điều ông Thắng đã nghĩ đến. Lê Tấn sẽ bằng mọi giá để có được cây mưng.
Sáng sớm hôm sau mới bảnh mắt đã thấy chiếc xe Fo của Lê Tấn lừ lừ vào ngõ. Ông Thắng hiểu con đường của xóm Cây Mưng nhất định sẽ hoàn thành trước khi được công nhận “Xã đạt chuẩn Nông thôn mới”.
