Tiếng khóc mẩy

Nhiều người nói với tôi, nhà văn Hữu Tiến đi từ thơ đến với văn xuôi. Điều này không có gì lạ, bởi hầu hết những người mới cầm bút ở ta đều như thế. Khởi đầu họ làm thơ, rồi chuyển sang viết văn. Thậm chí có người nghĩ làm thơ dễ hơn văn xuôi?! Dùng ít chữ hơn văn xuôi. Chỉ cần nghe có vần là được...
  • Nhà văn Minh Chuyên: Suốt đời viết về đề tài hậu chiến
  • Nhà văn Nguyễn Văn Thọ: “Hồi xuân” ở tuổi 70
  • Nhà văn Nam Hà và bài thơ vỡ lòng của tôi
  • Nhà văn Nguyễn Bắc Sơn: Người kể chuyện đời nay

Không! Thơ giống như lấy hai cục đá đánh thật mạnh vào nhau mới đủ sức bật ra tia lửa. Cũng thế, nếu cảm xúc không tới, không đủ mạnh  thì chỉ được một bài văn vần. Nghĩa là còn xa mới đến thơ, chỉ ở mức dưới thơ mà thôi. Văn xuôi như củi đã chất lên thành đống. Lửa bén dần vào củi, rồi cứ thế thúc dần, củi biến thành than. Than nuôi sức ấm nóng lâu bền cho đời.

Nhớ vào những năm đầu thập niên tám mươi của thế kỷ trước, có một anh công nhân lái xe, chuyên chở Ok9cab khuyến mãi lớn trong mỏ thiếc Thin Tốc (tôi muốn dùng hai chữ Thin Tốc, nghĩa tiếng Tày là đá rơi.) Anh lái xe có dáng người to cao, đi hơi lòng khòng. Anh mang đến chỗ tôi một chùm thơ, ký tên dưới mỗi bài là Nguyễn Hữu Tiến.

Chữ ký rất hiền lành. Thơ viết khá đằm, và tình cảm cũng khá thành thật. Thơ anh so với mặt bằng ở tỉnh lẻ khi đó cũng có nhỉnh hơn. Tôi chọn ngay một bài, đề nghị đăng trên tờ Văn nghệ, do Ty Văn hóa Cao Bằng xuất bản. Hình như đó là những tháng cuối năm 1981. Kể từ đó, Tiến chăm chỉ viết và gửi cho tôi khá đều đặn.

Nhà văn Hữu Tiến (bên phải) và nhà thơ Hữu Thỉnh.
Nhà văn Hữu Tiến (bên phải)  và nhà thơ Hữu Thỉnh.

Rồi bẵng đi một dạo, tôi thấy Hữu Tiến bắt đầu viết văn xuôi, không làm thơ nữa. Văn của Hữu Tiến khá mạch lạc và sinh động. Kết cấu truyện chặt chẽ. Các tuyến nhân vật có đường đi lối lại và đã có cá tính. Tôi thực sự mừng vì Hữu Tiến đã tìm thấy cái tạng của mình. Kể từ đấy một loạt tập truyện "Trăng Gần" - xuất bản năm 1993; "Ngọn suối chân rừng" - xuất bản năm 1997; "Đèo không lặng gió" - xuất bản năm 2000; "Cô gái nhặt bông gạo" - xuất bản năm 2004; "Sông hát" - xuất bản năm 2006. Và cuốn tiểu thuyết "Dòng đời" - xuất bản năm 2007. Ấy là chưa kể Hữu Tiến đã từng cùng với Cao Duy Sơn tham gia viết kịch bản phim về Bác.

Tập thơ song ngữ Tày - Việt "Gừn Muổt" (Sau Đêm) ra đời năm 2008. Tập thơ hãy còn nóng sốt, lần này Tiến lại khiến cho tôi bị bất ngờ. Bất ngờ vì tôi nghĩ Tiến đã bỏ thơ bao năm nay. Tưởng bạn đã “cai” hẳn được thơ rồi, nay bỗng dưng Tiến quay lại với thơ. Một tập thơ đĩnh đạc, có chất lượng.

Ngày nay, nhiều người làm thơ có lòng tự trọng, họ tự nguyện “cai” hẳn thơ. Là vì… có khá nhiều người coi thơ là thứ Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026 dễ dãi. Ai cũng có thể làm thơ. Cả nước làm thơ. Các câu lạc bộ thơ ra đời như nấm sau mưa. Thơ in tới tấp. Thơ in trả bữa. Thơ của các nhà Trang Chủ Không Chặn Của OK9.COM Chính Thức. Các vị tổng giám đốc. Các cán bộ lão thành. Các giáo viên nghỉ hưu… các câu lạc bộ thơ ra đời ồ ạt, phỏng có ích gì cho quá trình kiếm tìm cái đẹp.

Dĩ nhiên nhiều bài trong đấy không phải thơ. Thơ ấy dùng để tặng bạn bè. Song bạn bè cũng mấy ai đọc. Thơ làm mát mặt. Thơ tự sướng. Thơ tự làm sang cho mình. Thế thôi. Vì thế thơ ngày nay bị nhàm.

Còn nhớ cái thời các ông Chế Lan Viên, Xuân Diệu, Huy Cận… cho in thơ quá ư chặt chẽ, nghiêm khắc. Nhưng đúng nghĩa là thơ. 

Thơ như một chiếc chìa khóa
Mở nghìn cánh cửa…

(Nhà thơ Chile - Vincente Hunldobro, 1893-1948.)

Có một nhà văn hóa vĩ đại nói đại ý rằng, thơ là thứ văn chương khó vào hàng bậc nhất của Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026 ngôn từ. Vì thế thơ được các nhà thơ danh tiếng chọn in rất ít, nhưng hay và kén người đọc.

Hồi ấy, có một bài thơ được đăng trên Báo Văn nghệ, Văn nghệ Quân đội là niềm vinh dự. Một tập thơ xuất bản coi như một tấm vé vào cửa Hội Nhà văn. Ngày đó, thơ đúng là một ngôi đền thiêng. Người nào tự biết mình, không bao giờ dám lảng vảng đến gần ngôi đền thơ.

Thơ, dĩ nhiên thời nào cũng cần thiết. Thơ quan trọng đến mức, các bậc thi bá nổi tiếng từ đời xưa từng tuyên bố xanh rờn “bất độc thi bất tri ngôn”. Không đọc thơ thì không có lời nói đẹp. Hay có câu này trong "Minh đạo gia huấn", cho rằng “Nhân sinh bách nghệ, văn học vi tiên, thi thư vị bảo…”. Người sinh trăm nghề, văn học là trước tiên, (trong văn học) thơ ca là quý nhất. Nói thế để biết thơ có tầm quan trọng như thế nào.

Ở tập thơ này, Hữu Tiến tìm được những góc khuất và anh đã lôi nó ra ánh sáng. Những vỉa quặng lẩn sâu trong tâm hồn dần dần phát lộ. Với chỉ vài dòng chấm phá, mà văn xuôi khó lòng đạt được.

…Bóng tôi gãy trên ruộng bậc thang…

…Bản thảo dày thêm vài trang
Còn tôi chết đi một ít…  

...không gặp được em
Anh lại cõng nỗi nhớ quay về…

Chỉ một chữ “gãy”, một chữ “chết”, một chữ “cõng” đã ra tay gánh đỡ cuộc đời của Hữu Tiến. Tôi biết bạn có nỗi lòng riêng tư sâu lắng. Nỗi buồn được giấu kín nơi đáy mắt. Bạn thật thân, Tiến mới thì thọt kể. Kể tới đâu mi mắt Tiến khô giòn đến đấy. Nhưng rồi, bỗng có một ngày, biết bao thương mến ngọt ngào, bù lại cho Tiến:

…Nắng thu như thể thêm vàng
 …Tiếng khóc tròn như trăng rằm,
Mẩy như hạt lúa ngoài đồng…

Thật đúng là “khổ tận cam lai”. Cho dù có đắng đót đến mức nào rồi cũng có ngày tràn đầy ngọt ngào hạnh phúc. Cuộc đời bù cho bạn bằng những “tiếng khóc mẩy”.

Y Phương

Các tin khác

Chuyện kể dưới chân núi Khau Rịa

Chuyện kể dưới chân núi Khau Rịa

Dưới chân núi Khau Rịa cao sừng sững, ngôi đền Nghĩa Đô cổ kính tọa lạc vững chãi và uy nghiêm, xa xa là dòng Nặm Luông hiền hòa chảy uốn quanh những bản làng. Từ bao đời nay, đồng bào Tày Nghĩa Đô từ bao thế hệ vẫn lưu giữ và kể cho nhau nghe câu chuyện về quá trình hình thành, bảo tồn ngôi đền thiêng của bản làng, gắn với tín ngưỡng thờ Chúa Bầu vùng Tây Bắc.

Ấn tượng Nhật Tuấn

Ấn tượng Nhật Tuấn

Nhật Tuấn người Hà Nội gốc, nhưng tính cách khá mạnh mẽ. Không bia rượu, bài bạc, thuốc lá, cả cuộc đời Tuấn gọn trong ba thứ: Văn chương, bạn bè và… người đẹp. Anh thú nhận, mình là kẻ lăng nhăng, yêu đương dắt dây. Không che đậy, giả tạo. Văn chương là con người anh.

Triết lý về sự “hẳn hoi”!

Triết lý về sự “hẳn hoi”!

Theo nghĩa từ điển, “hẳn hoi” là một tính từ (khẩu ngữ) được dùng với nghĩa “có được đầy đủ các yêu cầu, theo đúng tiêu chuẩn như thường đòi hỏi”. Có thể hiểu thêm, đó là sự “tươm tất, đàng hoàng”; là sự “đúng đắn, tử tế”; là sự “cẩn thận”; là sự “trước sau như một”, “đến nơi đến chốn”; là một “sự thật”…

Sài Gòn lê la chợ không đàn bà

Sài Gòn lê la chợ không đàn bà

Với lịch sử hơn 300 năm hình thành, Sài Gòn - TP Hồ Chí Minh có những câu chuyện mãi đến ngày hôm nay vẫn còn vọng vang trong tâm khảm thị dân đất này. Trong không gian náo nhiệt sầm uất của thành phố không ngủ lại tồn tại những điều đời thường một cách bình dị.

Nguyễn Trãi, người phát huy và bảo vệ hồn cốt văn hóa Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026

Nguyễn Trãi, người phát huy và bảo vệ hồn cốt văn hóa Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026

Khi một Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026 đã nhận biết được về nền văn hóa của mình và cho mình thì có thể nói rằng Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026 đó đã bước vào thời kỳ chín muồi, về ý thức Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026. Và, từ đó, văn hóa chính là chất keo kết dính mọi thành viên trong Ok9 cab trò chơi casino phổ biến, trong một cộng đồng Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026 trên một địa bàn nhất định. Văn hóa đã biến thành lực lượng vật chất to lớn bảo vệ chủ quyền quốc gia: văn hóa nâng cao địa vị của mỗi người công dân trong cộng đồng Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026.

Thái Hải - cả làng “cơm ăn chung nồi, tiêu tiền chung túi”

Thái Hải - cả làng “cơm ăn chung nồi, tiêu tiền chung túi”

Tôi đã rất tò mò khi được các đồng nghiệp tại Thái Nguyên giới thiệu về một ngôi làng với bản sắc Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026 Tày, được duy trì theo phương thức “tự cung, tự cấp, tự sản, tự tiêu”. Ở đó, cả một cộng đồng hàng chục gia đình “ăn cơm chung nồi, tiêu tiền chung túi” song vẫn sống đoàn kết, hạnh phúc và mãn nguyện với những gì đang có.

Giấc mơ màu lính

Giấc mơ màu lính

Ngoại đã đi thật xa. Lâu rồi. Có thể về chốn cố quận mịt mùng trong con nước Phú Ninh mênh mênh. Cũng có thể về miền mây trắng nào đó bung biêng trên bầu trời. Hoặc cũng có thể về miền xanh thẳm xa xôi, nơi đó ngoại đứng tiễn đoàn quân trùng trùng ra trận, trong đó có những đứa con của mình. Tôi hay mơ về ngoại, những giấc mơ dài.

Danh nhân Đậu Vĩnh Trường: Danh tướng và huyền tích bất tử

Danh nhân Đậu Vĩnh Trường: Danh tướng và huyền tích bất tử

Hoa Viên xưa, nay thuộc xã Nghi Xuân, tỉnh Hà Tĩnh, là một làng cổ nằm dưới chân núi Hồng Lĩnh, nơi hội tụ nhiều giá trị lịch sử - văn hóa đặc sắc của vùng đất phía Bắc Hà Tĩnh. Đây không chỉ là địa bàn cư trú sớm của cư dân Việt cổ với di chỉ khảo cổ nổi tiếng Phôi Phối - Bãi Cọi, mà còn là vùng đất giàu truyền thống văn hóa, lưu giữ hệ thống đình, chùa, miếu mạo cùng nhiều địa danh gắn với các cuộc chiến tranh thời Lê - Mạc, Trịnh - Nguyễn như Trạng Đội, Cồn Sâu Bắn, Trạng Vạn.

Cái roi trong các không gian Ok987 ưu đãi độc quyền

Cái roi trong các không gian Ok987 ưu đãi độc quyền

Cách nay trên dưới nửa thế kỷ, ở nhà quê, mỗi đứa trẻ trâu thường quen thuộc với hai cái roi. Đứa nào cũng có cái roi - để “điều khiển” trâu. Rất linh tinh, đơn giản, chỉ là một thanh nứa, thanh tre, hoặc cành cây nhỏ. Đứa nào cầu kỳ, “thửa” bằng đoạn mây vàng óng…

Xuôi dòng sông Gâm

Xuôi dòng sông Gâm

Dòng sông Gâm từ xứ sở Lâm Bình xuôi về vùng đất Na Hang (Tuyên Quang) sở hữu hàng trăm hòn đảo lớn nhỏ trên mặt hồ, những khu rừng nguyên sinh với thảm thực vật vô cùng phong phú và làn nước trong xanh tựa ngọc. Với khung cảnh thiên nhiên sơn thủy hữu tình, đất trời, non nước giao hòa, nơi đây, từ lâu được xem như “Vịnh Hạ Long” trên núi, “Nàng tiên xanh” giữa đại ngàn Đông Bắc.

Phố cổ Hà thành và những điều kỳ lạ

Phố cổ Hà thành và những điều kỳ lạ

Biết tôi có ý định tìm hiểu về phố cổ Mã Mây (Hà Nội), ông bạn cùng học đại học Văn hóa năm xưa tên là Đạt, nhà ở phố này, gọi điện với giọng vồn vã: “Ông lên nhà tôi, văn phòng Tour Ok986.com Nổ hũ, thể thao, casino, bắn cá quãng giữa phố nhé, tôi sẽ đưa ông đi khắp phố, tha hồ tìm hiểu…Phố này nhiều cái kỳ lạ lắm!”

Bảo tàng Nguyễn Tử Lan trên đất cố đô

Bảo tàng Nguyễn Tử Lan trên đất cố đô

Bảo tàng Nguyễn Tử Lan tọa lạc trên đường Đông Phương Hồng, phường Hoa Lư, tỉnh Ninh Bình, do Nhà nghiên cứu Lịch sử Văn hóa Nguyễn Tử Chương sáng lập từ năm 2020. Đó là một không gian nghiêm tĩnh, lưu giữ những tư liệu, kỷ vật thiêng liêng về cựu chiến binh - nhà giáo Nguyễn Tử Lan cùng đồng đội - những người đã tham gia chiến dịch Điện Biên Phủ ngay từ những ngày đầu, và góp phần không nhỏ làm nên chiến thắng vĩ đại của Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026.

Về Thoại Sơn thăm đình thần 3 danh hiệu

Về Thoại Sơn thăm đình thần 3 danh hiệu

Trải qua bao thăng trầm lịch sử, đình thần Thoại Ngọc Hầu vẫn giữ nguyên nét cổ kính, uy nghiêm và trở thành “linh hồn” của vùng đất Thoại Sơn. Năm 1990, Bộ Văn hóa - Thông tin công nhận bia Thoại Sơn là Di tích lịch sử - văn hóa cấp quốc gia.

Một người lặng lẽ sống và viết

Một người lặng lẽ sống và viết

Văn chương Quách Liêu cũng giống như tính cách con người anh: không ồn ào, không phô trương, chỉ lặng lẽ cảm thông và chia sẻ với số phận của những con người bình dị.

“Cuộc đời cho ta quả quýt”!

“Cuộc đời cho ta quả quýt”!

Trong “Truyện Kiều”, đoạn tả Mã Giám Sinh trên đường đưa Kiều đi, có “độc thoại nội tâm” rất hay: “Về đây nước trước bẻ hoa/ Vương tôn, quý khách, ắt là đua nhau/ Hẳn ba trăm lạng kém đâu/ Cũng đà vừa vốn, còn sau thì lời/ Miếng ngon kề đến tận nơi/ Vốn nhà cũng tiếc, của trời cũng tham/ Đào tiên đã bén tay phàm/ Thì vin cành quýt cho cam sự đời”. Đây là “âm mưu” của Mã Giám Sinh sau khi mua Kiều “ba trăm lạng”.

Giá trị của hòa bình

Giá trị của hòa bình

Ngày ấy mẹ tôi tầm sáu tuổi, chưa biết chữ và sống dưới những tiếng nổ inh tai. Những tiếng nổ từ mấy loại vũ khí chiến tranh - thứ mà thời của chúng tôi ít khi chứng kiến. Mẹ kể, bầu trời dạo đó toàn bóng khói. Những làn khói từ thuốc súng, từ đạn bom, từ mấy ngôi nhà cháy trụi sau trận càn đột ngột.

Con mối và cái tổ kỳ lạ...

Con mối và cái tổ kỳ lạ...

Bởi khí hậu nóng ẩm, thuận lợi cho loài mối phát triển – một đe doạ với sự đục phá nhà cửa, đồ dùng,… nên con mối không được thiện cảm trong văn hóa Việt. Nó thường bò vào ngụ ngôn, không được làm “nhân vật”, chỉ là cái cớ để cốt truyện phát triển.

Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026 tạo hình – liều thuốc chữa lành tâm hồn

Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026 tạo hình – liều thuốc chữa lành tâm hồn

Giữa nhịp sống gấp gáp của thời đại số, con người khỏe hơn về thể chất nhưng lại mong manh hơn về tinh thần. Khi y học chăm lo tuổi thọ sinh học, câu hỏi đặt ra là: ai nuôi dưỡng OK9giaitri đăng nhập nội tâm? Trong bối cảnh ấy, Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026 tạo hình không còn chỉ là lĩnh vực của cái đẹp, mà trở thành một phương thức chữa lành âm thầm nhưng bền bỉ.