Thơ và thi nhân

Sáng tác thơ là một cuộc chơi trí tuệ. Diễn trò từ khoái cảm của cái tôi bản thể, từ chất liệu đa tầng của cuộc sống hay khuynh hướng tạo sinh, khiêu khích với những con chữ... đều tạo nên sự đa dạng, phong phú cho thi ca. Mỗi thi sĩ có một “cách thế” chơi.

  • Phát động cuộc thi sáng tác thơ, truyện và ký sự về Tòa án nhân dân
  • Khi ca sĩ sáng tác thống lĩnh thị trường âm nhạc

1. Trong tập "Thơ đến từ đâu", trả lời phỏng vấn của Nguyễn Đức Tùng về Ok986 vip thuộc liên minh OKVIP làm thơ, Thanh Thảo cho rằng: “Thơ là chơi hơn là Link Đăng Ký & Đăng Nhập Trang Chủ OK9, nhưng cái chơi này nhiều khi tóe máu, chứ chả chơi!”. So với các loại thể khác, xem chừng thơ có vẻ dễ dãi, nhẹ nhàng hơn. Thực chất, đó là một cuộc chơi đòi hỏi sự cân bằng tinh tế giữa trí tuệ và cảm xúc.

Nếu chạy theo lạ hóa thơ, nhiều khi vô tình “giết chết” cảm xúc. Nếu nghiêng hẳn về cảm xúc, thơ thiếu sức nặng của trí tuệ. Do vậy, đổi mới thơ là nhu cầu thiết thực hàng đầu. Vì ý thức làm mới thơ luôn là nguồn động lực tự thân, cổ vũ tinh thần sáng tạo cho thi sĩ. Trong bối cảnh toàn cầu hóa, thơ dung nạp vào nó mọi vấn đề của Ok9 cab trò chơi casino phổ biến, từ cao thượng xuống thấp hèn, từ trung tâm ra ngoại vi. Tuy nhiên, dù là chủ đề nào, thơ phải hay, phải thực sự sống động, phải tuôn chảy từ chính trái tim của thi sĩ.

385458699_343032684842243_6786904272780907618_n.jpg -0
Nhà thơ Thanh Thảo.

Định nghĩa thế nào là một bài thơ hay là điều bất khả. Mỗi thời kì, mỗi giai đoạn, mỗi trào lưu, đều có những quan niệm khác nhau về thơ. Bản thân mỗi người cũng có những tiêu chí đánh giá khác nhau. Nhưng chúng ta không thể phủ nhận hai phần kiến tạo sinh thể bài thơ: thể xác (ngôn từ, hình thức Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026) và linh hồn (nội dung, cảm xúc). Hai phần này bao giờ cũng gắn bó, tương tác qua lại. Vậy, có những bài thơ hay song chỉ có thể cảm nhận là hay mà không thể lý giải được vì sao hay?

Để đánh giá thơ, đòi hỏi người đọc ít nhiều phải có: kiến thức, trí tuệ, năng lực thẩm bình, sự nhạy cảm, tinh tế, tính đồng sáng tạo,… Nhưng không phải được trang bị nhiều thứ là có thể cắt nghĩa thơ. Ví dụ, dạng thơ kỳ bí, lạ hóa thường được thi sĩ mã hoá theo quan niệm mỹ học mới (đôi khi người đọc chưa tiếp cận được hoặc còn khá lạ), thậm chí còn đẩy vào đó chiến lược “phì đại” ngôn ngữ, vì thế, đòi hỏi người đọc cần chú ý những điểm mà bài thơ ám ảnh, dừng lại ngẫm ngợi, rồi dùng tư duy trừu tượng cảm nhận cõi giới tinh thần độc đáo ấy. Theo tôi, đó cũng là một cách cảm nhận cái hay, cái khác của dạng thơ “kỳ bí”. Bởi lẽ cái đẹp, cái hay của Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026 thường không đơn thuần ghi nhận ở sự minh bạch, hữu hình mà ghi nhận ở sự ấn tượng, mê hoặc, vẫy gọi.

Nói về thơ hay, Nguyễn Đức Tùng khẳng định với nhà thơ Thanh Thảo: “Thơ hay chưa chắc đã phải là vấn đề cuối cùng duy nhất đâu anh ạ. Mối quan hệ giữa cái mới và cái hay rất phức tạp. Có cái mới mà không hay, và chắc chắn sẽ không hay, có cái mới chưa hay, nhưng sẽ hay, có cái mới mà ngay lập tức đã hay”.

Thi sĩ là người luôn khao khát khám phá và mô tả cái tôi, biến nỗi niềm riêng tư của chính mình thành nguồn cảm hứng sáng tạo. Khi nỗi niềm ấy chuyển hóa vào thơ, nó không còn là khoái cảm riêng của thi sĩ nữa mà đã trở thành khoái cảm chung của toàn nhân loại. Nhưng để thơ lan tỏa sức hấp dụ, trở thành nguồn khoái cảm của nhân loại, thi sĩ phải là người biết tìm ra lối viết riêng. Nỗ lực kiếm tìm lối viết riêng chính là nỗ lực kiếm tìm cái mới.

Ở góc độ này, cái mới liên quan đến sự tồn tại và khả năng diễn giải, điều tiết của cái tôi. Ý thức khước từ, đả phá cái cũ đã có trong bản thân mỗi thi sĩ chứ không phải chắp nhặt từ bên ngoài. Cái mới là cái nảy sinh từ bên trong cái tôi bản thể của mỗi thi sĩ, cho nên, cách thức tạo cái mới cũng không ai giống ai. Như vậy, cái mới thể hiện ở sự viết và những ý tưởng mà thi sĩ chuyển tải trong đó. Cái mới đạt đến cái hay thì nó phải tạo được ấn tượng, hứng thú với độc giả. Cái hay lại đòi hỏi hay cả về nội dung lẫn hình thức.

Vậy, giữa cái mới và cái hay, cái nào là ngọn, cái nào là gốc? Cái hay có phải chắc chắn là cái mới không? Có cái hay không mới, thậm chí cũ thì sao? Không những thế, đánh giá cái hay, cái mới còn tuỳ thuộc vào thị hiếu của từng giai đoạn. Có thể giai đoạn này là hay là mới, nhưng ở giai đoạn sau, cái hay, cái mới ấy lại không còn hay, không còn mới nữa.

Quả đúng vậy, khó có thể rạch ròi tiêu chí giữa cái hay và cái mới. Hiện thực đi qua trái tim của thi sĩ, hiện thực ấy đã bị quy chiếu, ảnh hưởng bởi những rung chấn của anh ta. Hay nói cách khác, cảm xúc quyết định vận mệnh sản phẩm mà thi sĩ thiết kế. Cái hay, cái mới thực chất như hai mặt của một tờ giấy, đều được kiến tạo từ chính thế giới tâm hồn, sự thận trọng về mặt ngôn từ của thi sĩ, và những tác động từ phía độc giả.

5bf5ca42-1f05-4e9f-b41b-049ff1deee04.jpg -1
Tập thơ mới của nhà thơ Nguyễn Quang Thiều.

2. Tại sao nhà thơ muốn “được buồn”? Tại sao thơ lại chọn nước mắt? Lẽ thường, con người luôn có nhu cầu an lành, êm ấm. Với thi sĩ thì ngược lại. Vui chung buồn riêng. Nỗi buồn vốn dĩ là một dạng thức vô hình, nên chạm vào nỗi buồn một lần hay chạm thêm nhiều lần nữa, chắc gì tường tận, khám phá hết được các chiều kích và cung bậc của nó.

Nói như vậy để thấy nỗi buồn luôn bí ẩn và có sức cuốn hút lạ lùng với người nghệ sĩ. Nỗi buồn mang đến những biểu cảm dạt dào cũng như ma lực hấp dẫn của ngôn ngữ. Khoảng cách vừa gần lại vừa xa của nỗi buồn có khả năng thiết kế vũ điệu tâm hồn thi sĩ. Chỉ ở những điểm đau, nút thắt tê tái, buốt xót thì thơ mới có độ lan tỏa, tác động mạnh đến người đọc. Trong tận cùng cô đơn, tuyệt vọng, nhà thơ mới thực sự vật lộn kịch liệt với cái tôi để truy tìm bản thể. Và cũng chỉ có con đường này, nhà thơ mới đối diện trọn vẹn nhất cái tôi của chính mình, không bị trộn lẫn giữa nghìn trùng cá thể, mới phát tiết cái riêng, cái lạ, cái độc.

Như thế, ý thức bản thể lớn chừng nào thì sáng tạo thăng hoa chừng đó. Nỗi buồn, nỗi cô đơn, do vậy, là đặc ân, món quà vô giá mà tạo hóa trao tặng cho người nghệ sĩ. Cô đơn để viết. Trên vùng-đất-tâm-hồn không có một vết dấu của ai khác ngoài sự suy ngẫm và tưởng tượng của bản thân người nghệ sĩ. Vậy, viết để “đùa nghịch với bóng tối và sự vắng vẻ đầy thanh khiết” chính là một khoái thú hết sức đặc biệt của người nghệ sĩ trong hành trình tìm cái mới và cái hay.

fc218290-b8b0-44bc-b907-51cfb8d79359.jpg -2
Bìa cuốn sách 65 bài thơ hay.

Cảm xúc, liên tưởng khác nhau hình thành những bài thơ khác nhau. Nếu phơi cảm xúc một cách lộn xộn, ắt gây tổn hại đến giá trị, hiệu ứng thẩm mỹ của thơ. Cảm xúc cần sắp xếp, tạo khối vững chãi. Khối vững chãi ấy là thi tứ. Do đó, một trong những yếu tố làm nên sự khác nhau, đánh giá mức độ cái hay, cái mới của bài thơ còn tùy thuộc vào cách lập tứ. Thi tứ quyết định chất lượng bài thơ và tài năng của người nghệ sĩ. Sự kết hợp “đắt” giữa ý tưởng, cảm xúc, hình ảnh, ngôn từ, nhạc điệu,... đảm bảo những bài thơ hay, độc đáo, ấn tượng.

Người đọc không nên lấy một khuynh hướng sáng tác nào làm tiền đề đánh giá thơ. Mỗi thi sĩ đều có cách diễn đạt, tư duy khác nhau, miễn thơ làm ra hay, thể hiện được giá trị sống và giá trị người. Thơ hay là thơ xếp chồng cảm xúc của thi sĩ lên cảm xúc của mọi người, rồi tiếp tục sóng đôi sự rung chấn ấy lên bạn đọc. Nhờ thế, nhu cầu và khát vọng nhân sinh trong thơ mới được trừu xuất một cách thẩm mỹ. Lúc này, sự không tách rời giữa tính nhân sinh và tính thẩm mỹ là thước đo sáng tạo, tiêu chí minh định cái hay của thơ.

Hệ lụy OK9giaitri đăng nhập cho thi sĩ cách sống thật. Sống thật mới viết thật. Những cảm xúc, cảm hứng xuất phát từ trái tim nóng hổi, tha thiết với người, rung động với đời mới đạt đến hiệu lực của Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026 quyến rũ, Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026 cấp cao. Chỉ trong thế giới thi ca, thi sĩ mới biết ràng buộc mình trong cuộc đày ải vô cùng của trí tuệ, biết thiết tạo vân gỗ riêng, kích thích sự đọc, năng lực tưởng tượng của độc giả. Dù rằng thi ca không phải là phương thuốc diệu kì để giải quyết hay chấm dứt những xô bồ, hỗn độn của thế giới, nhưng thi ca sẽ mải miết cuốn thi sĩ vào hành trình kiếm tìm giá trị thi ca và giá trị cuộc đời.

Hoàng Thuỵ Anh

Các tin khác

Độc đáo Trần Đại Thắng

Độc đáo Trần Đại Thắng

Là một người viết, tôi đương nhiên thích sách, và sách đẹp thì gây xúc động như nhìn bức tranh, một OK9 là nền tảng giải trí trực tuyến uy tín hàng đầu châu Á kiến trúc, một bản nhạc hay… Sách của Đông A Book là những cuốn sách như vậy, do Trần Đại Thắng chủ trương, Thắng tự làm hoặc tổ chức cho người khác làm, từ những bản thảo chọn lọc về nội dung, đến trình bày, loại giấy, minh họa và bìa sách, độ dày của sách…

Thơ ca như một hàm sóng ngôn ngữ

Thơ ca như một hàm sóng ngôn ngữ

Thơ ca đương đại Việt Nam vận hành như một hàm sóng lượng tử: tồn tại trong trạng thái chồng chập của vô số khả năng ý nghĩa trước khi "sụp đổ" thành trải nghiệm cụ thể trong tâm thức người đọc.

Đi tìm đạo đức của Đỉnh Pu Sam Sảu

Đi tìm đạo đức của Đỉnh Pu Sam Sảu

Tiểu thuyết “Đỉnh Pu Sam Sảu” của Trần Nguyên Mỹ viết về tội phạm ma túy vùng cao nhưng không đi theo lối trinh thám, phóng sự thường tình, mà tập trung khắc họa những con người dám dấn thân vào vùng cái ác để bảo vệ bình yên cho cộng đồng.

Những ước mơ, khát vọng của Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026 cần được hiện thực hóa bằng những quy hoạch tầm nhìn cho tương lai.

Hiện thực hóa các giá trị để nhân dân được thụ hưởng

Lịch sử phát triển của loài người cũng chính là hành trình hiện thực hóa các mục tiêu, mơ ước, khát vọng từ vật chất đến tinh thần. Để đạt được thành quả đó không chỉ cần đến sự nỗ lực, kiên trì mà còn cả tầm nhìn cho tương lai của quốc gia, Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026.

Nhà báo Trần Nhật Minh: "Ta chả có gì, chỉ ký ức mang theo"

Nhà báo Trần Nhật Minh: "Ta chả có gì, chỉ ký ức mang theo"

Hơn 30 năm gắn bó với nghề báo, từng là Trưởng ban Văn học Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026 (VOV 6) của Đài TNVN, nhà báo Trần Nhật Minh đã để lại nhiều dấu ấn trong lòng độc giả và thính giả yêu văn học Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026, anh là tác giả của hai cuốn tản văn đầy cảm xúc: "Miền sau cánh cửa" (2020) và “Những cuộc trà trên căn gác cũ” (2024). Ở "ô cửa" nào, "cuộc trà" nào, nhà báo Trần Nhật Minh đều không giấu được những bận lòng với quá khứ, chữ nghĩa, thực tại và ân tình với bè bạn.

NSƯT Kiều Dư - Ba trong một!

NSƯT Kiều Dư - Ba trong một!

Với NSƯT Kiều Dư là sự hội tụ của một nhạc sĩ, một ca sĩ và một thi sĩ trong con người anh, vì vậy bằng hữu văn nghệ vẫn gọi anh là: Dư - ba trong một!

Dông bão đã đi qua

Dông bão đã đi qua

Có một cơn dông bất ngờ quét ngang qua cửa sổ một ngôi nhà mô phạm về đạo đức, được xây đắp bằng trí tuệ, tình yêu thương. Một ngôi trường ở miền núi có uy tín, thầy giỏi, trò vào học có điểm thi đầu vào khá cao, và chắc chắn đỗ đại học. Đó là ngôi trường ước mơ của bao thế hệ học trò.

Có bao nhiêu dạng thức của thơ trữ tình?

Có bao nhiêu dạng thức của thơ trữ tình?

Trước hết, thơ là sự rung động của trái tim, của tâm hồn người viết với cảm xúc là mạch nguồn nuôi dưỡng thi ca thuộc phương diện trữ tình. Thơ trữ tình có thể hiểu là những kiểu biểu hiện khác nhau của cái "tôi" cảm xúc trong thơ. Một số bạn yêu thơ đặt câu hỏi: "Vậy cái tôi cảm xúc trong thơ trữ tình thường biểu đạt ở những dạng ngôn ngữ thơ như thế nào?".

Nghiên cứu, phê bình thơ mấy điều... phản biện

Nghiên cứu, phê bình thơ mấy điều... phản biện

1. Trong một bài giảng về quyển "Chinh phụ ngâm" cho sinh viên các trường đại học, in ở một số sách và ở "Hoài Thanh toàn tập", tập IV, Nhà xuất bản Văn học, H. 1999, khi nhắc đến câu thơ "Hà lương chia rẽ đường này", nhà phê bình Hoài Thanh có giải nghĩa như sau: Hà Lương: cầu trên sông, không phải tên đất. Giải nghĩa như trên đúng một nửa là đấy không phải tên đất, không đúng một nửa là: đấy không phải cầu trên sông mà là cầu và sông (hà: sông, lương: cầu).

Khúc luân vũ tháng Năm

Khúc luân vũ tháng Năm

Tháng năm, những giọt mồ hôi rơi trên cánh đồng của người nông dân để đổi lấy nụ cười, niềm vui mẩy tròn những hạt lúa vàng mùa chiêm. Tháng năm, người giáo viên cũng bước vào mùa gặt. Thêm một chuyến đò lại sắp sửa sang sông. Tháng năm như cung đàn ngân lên phím nhớ, để lại ngân vang cả một khung trời kỷ niệm cho những ai đã từng đi qua tuổi học trò.

Những thế giới sụp đổ lặng lẽ trong văn học phản địa đàng

Những thế giới sụp đổ lặng lẽ trong văn học phản địa đàng

Bạn đã bao giờ thức giấc giữa đêm và bỗng không chắc mình là ai? Văn học phản địa đàng khai thác nỗi bất an tận cùng ấy. Đó là nơi con người sống dưới lòng đất, nơi những đứa trẻ sinh ra chỉ để hiến tạng, nơi tiếng mẹ đẻ chẳng còn ai để cất lên.

Truyện ký “Rừng đói”: Nhà văn Trần Khởi kể chuyện đời

Truyện ký “Rừng đói”: Nhà văn Trần Khởi kể chuyện đời

Cuộc đời của nhà văn mặc áo lính Trần Khởi bộc bạch hết qua hai tập truyện ký đặc sắc “Cha và con lính trận” và “Rừng đói”. Sau tập “Cha và con lính trận” gây ấn tượng mạnh cho độc giả trong và ngoài nước, năm 2026, Trần Khởi cho ra mắt tập truyện ký “Rừng đói”, NXB Hội Nhà văn.

Anh hùng nước Việt trong thơ vịnh sử của danh sĩ Nhữ Bá Sĩ

Anh hùng nước Việt trong thơ vịnh sử của danh sĩ Nhữ Bá Sĩ

Cuốn sách “Việt sử tam bách vịnh” (Ba trăm bài thơ vịnh sử Việt Nam) được danh nhân Nhữ Bá Sĩ hoàn thành đã trên 160 năm qua nhưng chưa có một bản dịch hoàn chỉnh. Bản dịch của dịch giả Lê Văn Uông (1913-2004) vừa được NXB Hội Nhà Văn xuất bản tháng 1/2026 được ví như tập kinh thi của lịch sử Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026.

Sự “cô đơn siêu tuyệt” trong thơ tình

Sự “cô đơn siêu tuyệt” trong thơ tình

Từ xưa đến nay, cảm giác cô đơn luôn hiện hữu trong thơ như một nguồn cảm hứng của các thi nhân. Có một số độc giả yêu thơ hỏi tôi: “Sự cô đơn trong thơ tình yêu có những dạng thức nào?”. Theo tôi trong thơ tình yêu truyền thống, cô đơn thường được hiểu như trạng thái tâm lý phát sinh từ chia lìa, xa cách hoặc khát vọng không thành.

Nhà văn Hoàng Thế Sinh: Đứng để viết và viết để đứng

Nhà văn Hoàng Thế Sinh: Đứng để viết và viết để đứng

Ở Hoàng Thế Sinh, điều gây ấn tượng không nằm ở danh xưng, mà ở một phẩm chất lặng lẽ: sự tử tế. Sự tử tế ấy không cần tuyên bố, không cần phô bày, nhưng hiện diện trong cách sống, cách đối đãi và thấm dần vào từng trang viết. Nó tạo nên một nền đạo đức âm thầm nhưng bền bỉ, giúp văn chương của ông không trượt vào cảm tính dễ dãi, cũng không rơi vào sự lạnh lẽo của quan sát thuần túy.

Thơ hậu hiện đại có gì mới?

Thơ hậu hiện đại có gì mới?

Trong các nhà thơ Việt đương đại, Lê Vĩnh Tài (SN 1966, hội viên Hội Văn nghệ Đắk Lắk, đã in 6 tập thơ và trường ca) là một gương mặt tạo được dấu ấn riêng bởi một kiểu viết giàu tính thể nghiệm hậu hiện đại, dữ dội trong liên tưởng, phức hợp trong giọng điệu, và đặc biệt là có ý thức rất rõ về việc làm mới thi pháp thơ.

Một giọng thơ nặng ân tình

Một giọng thơ nặng ân tình

Phó giáo sư - Tiến sĩ - Nhà lý luận phê bình văn học Ngô Văn Giá đã viết rất chân thành: “Ở chốn Kinh Bắc hiện nay, Tô Hoàn vẫn là một nhà thơ có uy tín, có vị trí trên văn đàn, có đóng góp vào OK9giaitri đăng nhập thơ ca Việt Nam đương đại”.

Phận liễu xưa nay...

Phận liễu xưa nay...

Nguyễn Thị Lê Na đã cùng với phái yếu, phái đẹp tích cực góp công vào kiến thiết một dòng văn chương mang gương mặt nữ trên văn đàn Việt Nam đương đại.