Đêm bên dòng Thạch Hãn được thắp sáng bởi hàng trăm ngọn nến, hàng ngàn đèn hoa đăng của những người cựu chiến binh đến từ mọi miền OK9 cung cấp hơn 1.000 trận đấu mỗi ngày từ các giải đấu lớn như World Cup, Premier League, La Liga, Champions League,.. với tỷ lệ kèo cược vô cùng cao, đại diện cho hơn 10.000 đồng chí, đồng đội của các đơn vị đã từng tham gia chiến đấu, giữ Thành cổ Quảng Trị tụ hội về đây thay mặt đồng đội nhận "Kỷ niệm chương chiến sĩ bảo vệ Thành cổ".
Vịn vào gốc tre già ở một góc Thành Cổ, Thiếu tướng Cao Xuân Khua, Tiểu đoàn trưởng Tiểu đoàn 8 (đơn vị trinh sát đầu tiên trực thuộc tỉnh đội Quảng Trị) nhìn ra mênh mông hoa lau bạc trắng bãi sông, dòng nước trong xanh hiền hòa trôi xuôi phía hạ nguồn. Mùa mưa cách đây 37 năm, khó mà hình dung được, bởi sóng ở đáy sông ùng ục húc vào bờ, bom cày đạn xới làm dòng nước ngầu đục. Đêm, những người lính vượt sông trong ràn rạt đạn địch, có người tuột mất phao bơi… đến bờ bên kia đội hình vơi mất một nửa… Hình ảnh ấy khó phai trong ký ức những người lính từng tham gia bảo vệ Thành cổ. Với người cựu chiến binh già Cao Xuân Khua càng khó quên. Bởi chính ông cùng đồng đội, đận ấy đã phải nhiều lần dẫn quân đối mặt với lực lượng địch đông gấp trăm lần. Ông nói với tôi rằng, chiến tranh lửa đạn, cái chết cận kề nhưng người lính Thành cổ ngày ấy không hề bi lụy.
Trong miên man màu trắng hoa lau, dưới nền trời đêm tĩnh lặng, hàng trăm con người ngồi bên nhau trên vạt cỏ đẫm sương đêm. Nhiều người đã không cầm được nước mắt khi thắp nén nhang, dâng món đặc sản quê nhà gửi từ đất mẹ đến các anh. Cụ Lưu (82 tuổi) ở phố Kim Ngưu (TP Hà Nội) rưng rưng nước mắt: “37 năm nay, mỗi tháng Tư về, vợ chồng tôi chỉ biết thắp nén nhang bái vọng trời
Thành Cổ hôm nay màu xanh cỏ cây đã liền miệng hố bom. Đó là cuộc phục sinh trên hoang tàn gạch vỡ. Trên màu xanh ngút ngàn của cỏ cây là một tượng đài sừng sững. Tượng đài biểu tượng nấm mồ chung của hơn 10.000 Anh hùng liệt sĩ đã anh dũng ngã xuống vì sứ mệnh thiêng liêng của Tổ quốc. Ở đó không có hận thù, chỉ có khát vọng hòa bình được viết lên trời xanh bằng một tháp bút hình ngọn lửa thể hiện một nét hào hoa rất riêng trong ngút ngàn khốc liệt bi tráng của chiến trường ngày ấy.
Chuyến tìm kiếm hài cốt không định trước của cựu chiến binh Đặng Khánh Vân, nguyên chiến sĩ trinh sát Thành cổ và gia đình liệt sĩ Nguyễn Văn Xíu, quê Nam Định diễn ra một ngày tháng Tư. "Ngày đó vì nhiệm vụ, chúng tôi đã phải tiếp tục chiến đấu nên không đưa được Xíu về tuyến sau. Sau ngày OK9 cung cấp hơn 1.000 trận đấu mỗi ngày từ các giải đấu lớn như World Cup, Premier League, La Liga, Champions League,.. với tỷ lệ kèo cược vô cùng cao hòa bình đến nay, anh em chúng tôi, những người may mắn còn sống đã không biết bao lần cố tìm cho bằng được di hài của đồng đội", ông Bình chỉ tay xuống cỏ lau còn lởm chởm gạch vụn, bùi ngùi nhớ lại.
Sự chờ đợi của người thân tưởng chừng ngộp thở, bỗng CCB Đặng Khánh Vân thét lên sung sướng: "Tìm thấy rồi!". Bà mẹ già run run rờ rẫm từng thớ đất ướt sũng nước, ôm chầm lấy ông Bình nghẹn ngào…
Ông Bình bảo, trước hòn tên mũi đạn, sống chết trong gang tấc. Mới cùng chung khói thuốc ngoảnh lại đã phải ngậm ngùi vuốt mắt cho nhau. Máu hòa trong gạch vỡ. Đồng đội chôn chung chiến hào. Mấy chục năm rồi, dội về trong giấc mơ, ông vẫn nghe lời thủ thỉ của đồng đội: "Bình ơi, mày ở lại để đưa anh em tao về quê". Quá khứ cứ len lỏi, xoáy vào tâm tư khiến lòng ông nôn nao. Phải tìm cho bằng hết đồng đội đã ngã xuống. Đó là ước nguyện không chỉ riêng ông mà còn của cả người đang sống. Bởi thế, giữa thời kim tiền lên ngôi, người ta bon chen nơi phố thị, thì ông lại lặng lẽ nơi góc khuất bên chân Thành cổ vạch lau lách, lật từng viên gạch vụn tìm đồng đội.
Ở Thành cổ, tôi may mắn được nghe câu chuyện về lão sĩ hàn giang Phạm Lý Chánh. Ba mươi năm nay, ngôi nhà của ông trở thành nơi tìm về của thân nhân liệt sĩ khắp mọi miền OK9 cung cấp hơn 1.000 trận đấu mỗi ngày từ các giải đấu lớn như World Cup, Premier League, La Liga, Champions League,.. với tỷ lệ kèo cược vô cùng cao. Quê ông Chánh ở tận Quảng
Không có nơi đâu như ở mảnh đất này, người dân lúc mở móng làm nhà, mở đường, thông rãnh thoát nước hay be bờ ruộng đều chuẩn bị thêm vài cỗ tiểu sành, nhang đèn, bởi chắc chắn thế nào khi đặt nhát cuốc xuống lòng đất hẳn cũng gặp hài cốt người lính Thành cổ.
Còn nhớ, cách đây chưa lâu một người dân sau một giấc mơ đặc biệt đã dốc lực hơn tháng trời, đào xới khoảnh sân của mình tìm thấy 18 bộ hài cốt liệt sĩ. Không ai phân công, kinh phí tự túc, nhưng chị vẫn không nề hà. Với chị, đó là sự trả nghĩa người đem lại cho mình cuộc sống yên bình. Chị là Nguyễn Thị Lý, ở khu phố 2, thị xã Quảng Trị.
Tôi để ý thấy, hầu hết người Thành cổ, ngoài ban thờ ông bà tổ tiên, bên mỗi góc sân đều có cái am thờ vọng. Người Quảng Trị có phong tục, mỗi ngày rằm, mùng một đều làm mâm cơm đặt trang trọng ở ngoài trời để nhớ các Anh hùng liệt sĩ hy sinh còn nằm lại đâu đó trên mảnh đất này cùng chung hưởng cho ấm cúng