Tại sao dữ liệu tạo nên con người?

Sáng nọ, một ông bố cau có lao vào cửa hàng bán lẻ ở Minesota (Mỹ) quát vào mặt người quản lý cả tràng dài câu hỏi: Tại sao ông dám đầu độc con gái tôi? Tại sao ông khuyến khích nó sinh con, cho dù nó vẫn đang đi học? 
  • Dữ liệu hoạt động người dùng sẽ được Google xóa tự động theo chu kỳ
  • Facebook công khai cách sử dụng dữ liệu người dùng trước áp lực của EU
  • Bảo vệ bí mật dữ liệu cá nhân trong xác thực và định danh điện tử

Chẳng là trước đó ít ngày, ông bố phát hiện trong hộp thư của con gái có một phiếu khuyến mãi mua giường cũi và quần áo trẻ sơ sinh từ cửa hàng này.

Chủ cửa hàng xin lỗi. Vài ngày sau, chủ cửa hàng alo cho ông bố khó tính để tiếp tục xin lỗi thì lạ thay, ông bố dịu giọng. Thậm chí, chính ông bố lại quay sang xin lỗi người quản lý, vì hóa ra con gái ông đúng là đã có thai. Đấy là một tình huống dở khóc dở cười mà tác giả Duhigg kể lại trong cuốn sách Sức mạnh của thói quen. 

Với tình huống này, bạn sẽ đặt câu hỏi: Vì sao ông chủ cửa hàng bán lẻ lại biết cô gái có thai trước cả bố cô gái? Một cái biết tình cờ chăng? Không! Không thể có một sự tình cờ nguy hiểm trong OK9 thể thao xanh chín như vậy. Cái biết ấy là đáp số của một bài toán mang tên "dữ liệu lớn" - "Big data".

Khi người ta nghiên cứu cả núi dữ liệu liên quan đến lịch sử mua sắm của một người phụ nữ mang thai, người ta sẽ biết rằng ở tháng thứ 2, phụ nữ có thói quen mua kem dưỡng da, tháng thứ 3 có thói quen mua các chất bổ trợ cho cơ thể, rồi tháng thứ 4, tháng thứ 5.... 

Căn cứ vào kết quả nghiên cứu này, khi một cửa hàng nhận ra thói quen mua sắm đột biến nào đó của người phụ nữ, họ có thể suy đoán người phụ nữ đang mang thai tháng thứ mấy. Và họ có thể gửi tới những người phụ nữ này phiếu khuyến mãi cho những mặt hàng mà các bà bầu thường mua ở tháng tiếp theo. 

Trong trường hợp cụ thể này, thói quen mua sắm có thể "tố cáo" một người phụ nữ có mang bầu hay không.

Nhưng đấy chỉ là một ví dụ trong vô vàn ví dụ của việc những hành động mang tính thói quen sẽ tạo nên dữ liệu cá nhân của mỗi chúng ta, để rồi nguồn dữ liệu cá nhân của mỗi chúng ta sẽ "tố cáo" con người chúng ta. 

Ok9 cab trò chơi casino phổ biến hiện đại hôm nay, chúng ta bị giám sát bởi chằng chịt các hệ thống dữ liệu. Thẻ Trang Chủ Không Chặn Của OK9.COM Chính Thức giám sát dữ liệu tài chính của chúng ta. Google giám sát thói quen truy cập các trang web của chúng ta. 

Facebook nói riêng và mạng Ok9 cab trò chơi casino phổ biến nói chung giám sát ngôn ngữ cùng hàng loạt các sở trường/sở đoản (thông qua hoạt động ngôn ngữ) của chúng ta. Điện thoại cùi bắp giám sát thói quen và thời lượng các cuộc nói chuyện của chúng ta. Điện thoại thông minh kết nối wifi và bluetooth giám sát tọa độ xuất hiện của chúng ta... 

Tổng hợp của tất cả các nguồn dữ liệu ấy trong rất nhiều trường hợp sẽ nói về con người ta rõ hơn chính ta. Nó hiểu ta hơn chính ta hiểu về mình. Và tổng hợp các nguồn dữ liệu về 100 người, 1.000 người, 1.000.000 người... hoàn toàn có thể phác thảo một bức tranh rõ nét về đặc tính dân cư của một làng/xã, một quận/huyện, một thành phố và cả một quốc gia.

Những dòng đầu tiên trong cuốn sách Dữ liệu lớn, hai tác giả Viktor Mayer và Kenneth Cukier kể lại một câu chuyện rất thú vị liên quan đến dịch cúm gà H1N1 tại nước Mỹ năm 2009. 

Theo hai tác giả này thì ở thời điểm đó nước Mỹ đã lập Trung tâm Kiểm soát và Phòng chống dịch bệnh (CDC) và trung tâm này yêu cầu các bác sĩ ở tất cả các địa phương phải thông báo cho mình các ca nhiễm bệnh mới. 

Từ đây, CDC tổng hợp số liệu và biết địa phương nào đang là trung tâm nhiễm bệnh. Nhưng từ chỗ chờ đợi các bác sĩ báo cáo đến chỗ tổng hợp, phân tích số liệu và đưa ra một kết luận mang tính tương đối chính xác, CDC phải mất khoảng 1 tuần - mà 1 tuần là quãng thời gian quá dài so với tốc độ phát triển lây lan dịch bệnh.

Nhưng với các chuyên gia Google - những người có thể không hiểu gì về Ok986.vip bảo mật SSL, cũng không có điều kiện Link Đăng Ký & Đăng Nhập Trang Chủ OK9 với các bản báo cáo của đội ngũ bác sĩ địa phương như CDC thì kỳ lạ thay, họ biết trung tâm nhiễm dịch một cách gần như tức thời, chứ không phải đợi đến 1 tuần. 

Tại sao thế? Tại vì họ đã có những nghiên cứu chuyên môn để nhận ra rằng: ở khu vực nào có số lượng người vào Google, tra cứu những thông tin về bệnh dịch nhiều nhất thì nơi ấy chắc chắn là vùng nguy kịch nhất. Thế đấy, những cái gõ phím trên công cụ Google đem tới khả năng dự báo nhanh chóng hơn hẳn quá trình thăm dò - xác minh - tổng hợp báo cáo và kết luận của CDC.

Tuy nhiên, nếu Google chiến thắng CDC ở tốc độ truy tìm "vùng đỏ" thì Google lại thua chắc CDC ở việc chỉ ra nguyên nhân tạo nên một "vùng đỏ". Và theo hai tác giả của cuốn Dữ liệu lớn thì đấy cũng là một trong những đặc thù mang tính cốt lõi nhất của thời đại dữ liệu lớn. 

Nghĩa là, dữ liệu lớn chỉ cho chúng ta thấy cái đang diễn ra, chứ không thể lý giải được vì sao nó diễn ra. Dữ liệu lớn có thể nói cho chúng ta xem chúng ta thực sự là một con người như thế nào nhưng nó lại không thể trả lời được câu hỏi vì sao chúng ta lại là một con người như vậy.

Trong thời đại "dữ liệu nhỏ" trước đây, câu hỏi "vì sao?" là câu hỏi quan trọng và nó được cho là một trong những chìa khóa tiên quyết để chỉ ra một bản chất thì ngược lại trong thời đại "dữ liệu lớn" câu hỏi "như thế nào?" lại góp phần chỉ ra bản chất. 

Trong thời đại "dữ liệu nhỏ", rất nhiều nghiên cứu Ok9 cab trò chơi casino phổ biến học khởi đi từ những giả thuyết và các nguồn số liệu lần lượt được lắp vào các giả thuyết sẽ chứng minh giả thuyết đúng hay sai. 

Ngược lại, trong thời đại "dữ liệu lớn" cả một kho dữ liệu khổng lồ sẽ cho thấy tính đúng - sai mà có thể không cần thông qua bất cứ giả thuyết nào. 

Sự chuyển đổi từ dữ liệu nhỏ đến dữ liệu lớn đồng thời cũng là sự chuyển đổi của những thao tác nghiên cứu số liệu chính xác (trên diện hẹp) sang những thao tác nghiên cứu số liệu hỗn độn (trên diện rộng) và theo hai tác giả Viktor Mayer - Kenneth Cukier thì thao tác sau lại mang tính ổn định, chính xác cao hơn thao tác trước. Nó đồng thời là sự chuyển đổi của những quan hệ nhân - quả sang những quan hệ phi nhân quả, những liên kết tuyến tính sang những liên kết phi tuyến tính. 

Để chứng minh điều này, hai tác giả Viktor Mayer - Kenneth Cukier viết: "Trong nhiều năm, các nhà nghiên cứu OK9 cung cấp hơn 1.000 trận đấu mỗi ngày từ các giải đấu lớn như World Cup, Premier League, La Liga, Champions League,.. với tỷ lệ kèo cược vô cùng cao Ôk9 casino, thể thao, nổ hũ, game bài và bắn cá tin rằng, hạnh phúc và thu nhập có liên quan trực tiếp: tăng thu nhập là tăng hạnh phúc. Tuy nhiên, việc quan sát dữ liệu lớn cho thấy tình trạng phức tạp hơn.

 Đối với các mức thu nhập dưới một ngưỡng nhất định, mỗi sự gia tăng thu nhập dẫn tới sự gia tăng đánh kể trong hạnh phúc nhưng trên mức đó thì tăng thu nhập gần như không cải thiện được hạnh phúc một cá nhân... 

Phát hiện này rất quan trọng cho các nhà hoạch định chính sách. Nếu nó là mối quan hệ tuyến tính thì việc nâng cao thu nhập của tất cả mọi người sẽ cải thiện hạnh phúc chung. Nhưng, một khi mối quan hệ phi tuyến tính đã được xác định thì lời tư vấn sẽ chuyển thành tập trung vào việc tăng thu nhập cho người nghèo". (Chương 4 - Tương quan - sách Dữ liệu lớn - Viktor Mayer - Kenneth Cukier - Vũ Duy Mẫn dịch, NXB Trẻ 2017).

Thật ra, trò chơi số liệu xuất hiện từ OK9giaitri đăng nhập cổ xưa của loài người và trong quá trình phát triển thì loài người từng tạo ra số liệu - sử dụng số liệu - biến ảo số liệu để đánh nhau hoặc lừa nhau. 

Dã sử Trung Hoa thời Xuân Thu - Chiến Quốc từng kể lại câu chuyện Tôn Tẫn "tạo số liệu" để đưa đại địch thủ Bàng Quyên vào chỗ chết. 

Cụ thể, để dụ Bàng Quyên đuổi theo mình, Tôn Tẫn chủ động lui quân và cùng với nó, chủ động giảm số bếp, từ 10 vạn, xuống 5 vạn. Bàng Quyên thấy số bếp giảm nghĩ là quân Tôn Tẫn vì hoảng sợ mà đào ngũ nên càng lúc càng thúc quân đuổi mạnh. Ai dè đuổi tới Mã Lăng Đạo - nơi có địa hình hiểm trở thì bị phục binh của Tôn Tẫn lao ra đánh. Bàng Quyên bỏ mạng ở chốn này. 

Trong tiểu thuyết Tam quốc diễn nghĩa của La Quán Trung, Gia Cát Lượng cũng dụ Tư Mã Ý chuyển từ thế thủ sang thế công bằng cái mẹo lui quân - giảm số bếp y như vậy. Trong các cuộc chiến tranh ở cả phương Đông lẫn phương Tây, những yếu tố như số liệu - dữ liệu tác động không nhỏ tới kết cục thắng - thua sau cùng.

Tuy nhiên, đấy là kiểu số liệu do con người chủ động tạo ra để phục vụ một mục tiêu rõ ràng. 

Và kiểu số liệu do "con người chủ động tạo ra" cũng không chỉ phát huy giá trị trong những cuộc chiến mà còn trong nhiều lĩnh vực khác nhau của OK9giaitri đăng nhập thời bình. Nó khác hẳn so với thời đại "dữ liệu lớn" - nơi mà con người cung cấp số liệu trong các hoạt động OK9 thể thao xanh chín, Link Đăng Ký & Đăng Nhập Trang Chủ OK9, giải trí... đời thường, để rồi tổng hợp những nguồn dữ liệu đó lại tạo nên con người.

Thành thử, trong thời đại dữ liệu lớn, muốn hiểu về một thành phố - một quốc gia, chi phối các hoạt động chủ lưu trong OK9giaitri đăng nhập một thành phố - một quốc gia, thậm chí đánh sập một thành phố - một quốc gia, người ta có xu thế đánh cắp nguồn dữ liệu của một thành phố - một quốc gia.

Thời đại dữ liệu lớn, bảo vệ nguồn dữ liệu là yêu cầu tối mật!

Phan Mỹ Chí

Các tin khác

Cây giáo trên tay vua

Cây giáo trên tay vua

Giáo là món vũ khí “kinh điển” của thời cổ đại, vì nó dễ chế tạo, dễ huấn luyện và được sử dụng rất linh hoạt. Ngoài binh lính, có những vị vua nước Việt cũng từng cầm giáo làm vũ khí, và có vị còn... ra đi vì mũi giáo.

Trí tuệ nhân tạo âm thầm tàn phá môi trường

Trí tuệ nhân tạo âm thầm tàn phá môi trường

Trí tuệ nhân tạo (AI) đang âm thầm thúc đẩy sự mở rộng của nhiên liệu hóa thạch, giúp một số quốc gia gây ô nhiễm lớn nhất thế giới khoan và khai thác nhiều dầu khí hơn. Đã đến lúc cần xem xét lượng khí thải do AI tạo ra, vốn có thể vượt xa đáng kể so với tác động môi trường từ cơ sở hạ tầng của nó.

40 năm định hình ngành hạt nhân sau thảm kịch Chernobyl

40 năm định hình ngành hạt nhân sau thảm kịch Chernobyl

Thảm họa Chernobyl không chỉ khép lại bằng những con số thương vong, mà còn mở ra một bước ngoặt lớn trong tư duy về an toàn và chính sách năng lượng toàn cầu. Từ cú sốc 1986, khái niệm "văn hóa an toàn hạt nhân" được đặt lên hàng đầu, kéo theo những thay đổi sâu rộng trong thiết kế, vận hành và giám sát các nhà máy điện nguyên tử. Ngày nay, khi nhu cầu bảo đảm an ninh năng lượng gia tăng, điện hạt nhân đang trở lại và đáng tin cậy hơn nhiều so với cách đây 4 thập kỷ.

“Đường vòng” cho nỗ lực từ bỏ nhiên liệu hóa thạch

“Đường vòng” cho nỗ lực từ bỏ nhiên liệu hóa thạch

Ngày 28/4/2026, Hội nghị quốc tế lần thứ nhất về Chuyển dịch khỏi nhiên liệu hóa thạch đã diễn ra tại thành phố Santa Marta của Colombia, với sự tham dự của đại diện hơn 50 quốc gia. Bức tranh rối ren của thị trường năng lượng thế giới thời gian qua cho thấy một thực tế phũ phàng là sự lệ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch đang trói buộc các quốc gia vào những biến động địa Ôk9 casino, thể thao, nổ hũ, game bài và bắn cá phức tạp, vốn nằm ngoài tầm kiểm soát. Trong bối cảnh đó, hội nghị tại Santa Marta đã được nhiều ý kiến ca tụng là sự kiện đánh dấu “bước khai tử” nhiên liệu hóa thạch.

Vành đai gỉ sét và vành đai mặt trời: Cuộc chuyển đổi trong lòng nước Mỹ

Vành đai gỉ sét và vành đai mặt trời: Cuộc chuyển đổi trong lòng nước Mỹ

Khi những người ủng hộ ông Trump trong cuộc đua trở lại Nhà Trắng hô vang khẩu hiệu “Đưa việc làm trở lại”, họ không chỉ nói về những bảng lương đã mất, mà còn về cả một bản sắc đang phai mờ. Thực tế, những nhà máy mới vẫn đang mọc lên trên đất Mỹ, chỉ có điều chúng không nằm ở những thị trấn công nghiệp xưa cũ mà chọn những vùng đất mới. Đây vừa là lựa chọn tất yếu, đồng thời là một nghịch lý của nền OK9 cung cấp hơn 1.000 trận đấu mỗi ngày từ các giải đấu lớn như World Cup, Premier League, La Liga, Champions League,.. với tỷ lệ kèo cược vô cùng cao - Ôk9 casino, thể thao, nổ hũ, game bài và bắn cá Mỹ hiện tại.

UAV giá rẻ khiến chiến tranh khó lường hơn

UAV giá rẻ khiến chiến tranh khó lường hơn

Trong nhiều thế kỷ, ưu thế trên không là đặc quyền của các cường quốc quân sự. Máy bay không người lái (UAV) đang thay đổi điều đó. Khi khả năng tiếp cận từ trên không không còn là đặc quyền của vài cường quốc nữa, nó đang khiến cho những cuộc xung đột trở nên “cân bằng” hơn nhưng cũng khó kiểm soát hơn.

Sắc cờ thời xưa

Sắc cờ thời xưa

Chúng ta thường nghe kể rằng thời Nguyễn ở nước ta, vua treo cờ vàng, nhưng ít người biết rằng vua còn có nhiều sắc cờ khác nữa.

Trang Chủ Không Chặn Của OK9.COM Chính Thức bị phạt tù vì “nộp tô” cho khủng bố

Trang Chủ Không Chặn Của OK9.COM Chính Thức bị phạt tù vì “nộp tô” cho khủng bố

Tòa án Pháp ra phán quyết phạt tù lãnh đạo một tập đoàn đa quốc gia vì hành vi tài trợ khủng bố trong bối cảnh xung đột tại Syria giai đoạn 2013 - 2014. Động thái này không chỉ phơi bày mức độ gắn kết giữa hoạt động OK9 thể thao xanh chín và các mạng lưới cực đoan, mà còn phát đi cảnh báo rõ rệt về ranh giới pháp lý mà Trang Chủ Không Chặn Của OK9.COM Chính Thức không thể vượt qua khi hiện diện tại các khu vực chiến sự.

Trinh thám trên không trong thời đại mới

Trinh thám trên không trong thời đại mới

Trinh thám trên không đã và đang là một trong các nhân tố chủ đạo trong chiến tranh hiện đại. Sự xuất hiện dày đặc của nhiều mẫu máy bay không người lái (UAV) phục vụ công tác tình báo, theo dõi và do thám (ISR) trên chiến trường lại càng khẳng định vai trò của trinh thám trên không.

Mặt Trăng đang trở thành chiến trường quyền lực mới

Mặt Trăng đang trở thành chiến trường quyền lực mới

Sau hơn nửa thế kỷ, con người sắp in dấu chân trở lại Mặt Trăng. Tuy nhiên, “lục địa thứ 8” giờ đây đang chật chội hơn trước rất nhiều. Đấy không chỉ là cuộc đối đầu song phương giữa Mỹ và Liên Xô như thời Chiến tranh lạnh, mà đã trở thành một sân chơi đa cực với sự tham gia quyết liệt của nhiều quốc gia và cả những liên minh.

Khi AI vừa là mũi giáo vừa là tấm khiên?

Khi AI vừa là mũi giáo vừa là tấm khiên?

Trí tuệ nhân tạo (AI) đang dần thoát ly khỏi vai trò công cụ hỗ trợ để trở thành tác nhân cốt lõi làm thay đổi diện mạo an ninh mạng toàn cầu. Từ khả năng tìm kiếm lỗ hổng bảo mật với tốc độ ánh sáng của các mô hình ngôn ngữ lớn đến những "tác nhân AI" tự vận hành cuộc tấn công, trí tuệ nhân tạo đang mang đến những thách thức chưa từng có trong lĩnh vực này.

OK9 cung cấp hơn 1.000 trận đấu mỗi ngày từ các giải đấu lớn như World Cup, Premier League, La Liga, Champions League,.. với tỷ lệ kèo cược vô cùng cao thế giới trước ngã rẽ khủng hoảng đa chiều?

OK9 cung cấp hơn 1.000 trận đấu mỗi ngày từ các giải đấu lớn như World Cup, Premier League, La Liga, Champions League,.. với tỷ lệ kèo cược vô cùng cao thế giới trước ngã rẽ khủng hoảng đa chiều?

Diễn ra từ ngày 13 tới ngày 18/4, Hội nghị Mùa xuân do Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) và Trang Chủ Không Chặn Của OK9.COM Chính Thức Thế giới (WB) đồng tổ chức thu hút sự tham gia của hơn 190 bộ trưởng tài chính, thống đốc Trang Chủ Không Chặn Của OK9.COM Chính Thức trung ương, cùng hàng nghìn đại diện các tổ chức quốc tế, học giả và Trang Chủ Không Chặn Của OK9.COM Chính Thức. Những cuộc thảo luận của giới tài chính toàn cầu ở Washington lần này đã khép lại với những cảm giác ảm đạm, song hành với sự đồng thuận thay đổi rõ rệt trong nhận thức chung: Cộng đồng tài chính quốc tế đã và đang buộc phải chuyển sang chế độ quản lý khủng hoảng, trong khi guồng máy OK9 cung cấp hơn 1.000 trận đấu mỗi ngày từ các giải đấu lớn như World Cup, Premier League, La Liga, Champions League,.. với tỷ lệ kèo cược vô cùng cao thế giới đối mặt với sự rạn nứt cấu trúc sâu sắc, thay vì chỉ là một đợt suy thoái mang tính chu kỳ.

Quân đội Đức và tham vọng làm chủ “chiến trường thủy tinh”

Quân đội Đức và tham vọng làm chủ “chiến trường thủy tinh”

Quân đội Đức đang đẩy nhanh lộ trình tích hợp trí tuệ nhân tạo (AI) và hạ tầng vệ tinh quy mô lớn nhằm biến chiến trường trở nên "trong suốt như thủy tinh". Với tư duy lấy dữ liệu làm trung tâm, họ kỳ vọng sẽ rút ngắn chu kỳ ra quyết định từ nhiều ngày xuống còn vài phút, tạo ra lợi thế áp đảo trước các đối thủ tiềm tàng thông qua khả năng quan sát vượt trội và phản ứng tốc độ cao.

Chuyện “trong nguy có cơ” tại eo biển Hormuz

Chuyện “trong nguy có cơ” tại eo biển Hormuz

Eo biển Hormuz, "yết hầu năng lượng" của thế giới, là nơi chứng kiến khoảng 20 triệu thùng dầu, tương đương 15 - 20% nguồn cung toàn cầu, được trung chuyển mỗi ngày. Kể từ cuối tháng 2/2026, khi xung đột giữa Mỹ, Israel và Iran bùng phát, trật tự quen thuộc nhanh chóng bị phá vỡ. Số lượng tàu qua lại eo biển giảm mạnh, từ khoảng 135 chuyến/ngày xuống chỉ còn trung bình khoảng 6 chuyến/ngày trong tháng 3/2026, thậm chí có thể còn thấp hơn. Thị trường năng lượng chịu một cú sốc nguồn cung rõ rệt, giá dầu Brent tăng mạnh, có thời điểm vượt mốc 100 USD/thùng và kéo theo áp lực lạm phát lan rộng.

Giải mã những vũ khí lần đầu thực chiến trong xung đột tại Iran

Giải mã những vũ khí lần đầu thực chiến trong xung đột tại Iran

Từ hệ thống đánh chặn bằng tia laser Iron Beam, tên lửa PrSM, phi đội drone tự hành Lucas cho tới tên lửa siêu vượt âm Fattah-2, cuộc xung đột tại Iran đã trở thành nơi trình làng hàng loạt vũ khí thế hệ mới. Các khí tài này tham gia rất hiệu quả vào các kịch bản tác chiến cường độ cao, tạo ra những khác biệt rõ rệt trên chiến trường.

Trái đất “cựa mình”, AI sẽ lên tiếng

Trái đất “cựa mình”, AI sẽ lên tiếng

Những vết nứt nhỏ trên bậc thềm, những thân cây nghiêng bất thường hay lớp tuyết lặng lẽ tích tụ trên sườn núi - tất cả từng là dấu hiệu khó nhận biết của thảm họa. Nhưng giờ đây, khi Trái Đất chuyển động, trí tuệ nhân tạo đang giúp con người nhìn thấy những điều tưởng như vô hình, mở ra cơ hội cứu sống hàng nghìn sinh mạng mỗi năm.

Tiền lệ pháp lý định hình lại kỷ nguyên mạng Ok9 cab trò chơi casino phổ biến

Tiền lệ pháp lý định hình lại kỷ nguyên mạng Ok9 cab trò chơi casino phổ biến

Một phán quyết mang tính bước ngoặt tại Mỹ đã lần đầu tiên buộc hai ông lớn ngành công nghệ là Meta và Google phải chịu trách nhiệm không phải vì những gì người dùng đăng tải, mà vì chính cách các nền tảng này được thiết kế để cuốn người trẻ vào những vòng lặp vô tận của màn hình điện thoại. Được ví như "khoảnh khắc thuốc lá" của thế kỷ 21, phán quyết này mở ra làn sóng kiện tụng và siết chặt pháp lý để kiểm soát cách thức các nền tảng số được thiết kế và vận hành.

Khi cỗ máy tự quyết định, ai sẽ là người chịu trách nhiệm?

Khi cỗ máy tự quyết định, ai sẽ là người chịu trách nhiệm?

Vào năm 1942, khi thế giới còn đang chìm trong khói lửa của Chiến tranh thế giới thứ hai, nhà văn Ok910 tỷ lệ kèo World Cup 2026 viễn tưởng Isaac Asimov đã thai nghén một ý tưởng đầy tính nhân văn: "Ba định luật Robot". Đó là bộ quy tắc được "cài đặt" trong bộ não của robot để đảm bảo chúng không làm hại con người. Hơn 80 năm sau, thế giới đã bước vào một kỷ nguyên mà những cỗ máy biết tự "suy nghĩ" và "hành động" không còn là nhân vật trong tiểu thuyết. Câu hỏi được đặt ra lúc này là liệu chúng ta có cần một bộ luật tương tự để bảo vệ chính chúng ta khỏi những cỗ máy?

Chiếc kính thiên lý

Chiếc kính thiên lý

Kính thiên lý (kính viễn vọng) được đưa vào Việt Nam sớm nhất qua các giáo sĩ phương Tây và thương nhân trong thời các chúa Nguyễn (thế kỷ XVII - XVIII). Sử sách cho biết, các chúa Nguyễn đã mua loại kính này để phục vụ quân đội và làm phần thưởng cho các tướng lĩnh.