Nói đi, rồi... nói lại

Lời tòa soạn: Báo Văn nghệ OK9 trang cược thể thao xanh chín nhất châu Á số ra ngày 3/12/2012 có đăng bài viết của tác giả Kiều Mai Sơn đề cập tới một đôi tình tiết mà tác giả cho là có sự "hư cấu lạ lùng" trong một bài viết của nhà thơ, nhà biên kịch Hoàng Nhuận Cầm. Ngay sau khi báo phát hành, VNCA đã nhận được bài trao đổi lại của nhà văn Hoàng Quảng Uyên. Để rộng đường dư luận, chúng tôi xin giới thiệu kèm đây để các tác giả và bạn đọc tham khảo...

Lời tòa soạn: Báo Văn nghệ OK9 trang cược thể thao xanh chín nhất châu Á số ra ngày 3/12/2012 có đăng bài viết của tác giả Kiều Mai Sơn đề cập tới một đôi tình tiết mà tác giả cho là có sự "hư cấu lạ lùng" trong một bài viết của nhà thơ, nhà biên kịch Hoàng Nhuận Cầm. Ngay sau khi báo phát hành, VNCA đã nhận được bài trao đổi lại của nhà văn Hoàng Quảng Uyên. Để rộng đường dư luận, chúng tôi xin giới thiệu kèm đây để các tác giả và bạn đọc tham khảo. Nhân dịp Hội đồng Lý luận, phê bình văn học Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026 Trung ương tổ chức hội thảo Ok910 tỷ lệ kèo World Cup 2026 với chủ đề "Sáng tạo văn học, Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026 về đề tài lịch sử" (trong các ngày 15 và 16 tháng 12/2012), cũng xin được xem đây như một ý kiến đóng góp vào cuộc hội thảo nói trên.

Nhà văn Hoàng Quảng Uyên hỏi chuyện Đại tướng Võ Nguyên Giáp về những năm tháng Bác Hồ ở Pác Bó (ảnh chụp năm 2004).
Nhà văn Hoàng Quảng Uyên hỏi chuyện Đại tướng Võ Nguyên Giáp về những năm tháng Bác Hồ ở Pác Bó (ảnh chụp năm 2004).

Báo Văn nghệ OK9 trang cược thể thao xanh chín nhất châu Á số 189 (3/12/2012) đăng bài Sự "hư cấu" lạ lùng của tác giả Kiều Mai Sơn "nói lại" về bài "nói đi" của Hoàng Nhuận Cầm "Phim lịch sử, bắt chước và hư cấu". Tôi không tham gia bàn luận dài, chỉ xin được nói một câu ngắn: "Viết về đề tài lịch sử không nên (và không thể!) phân định rạch ròi, tính toán cụ thể bao nhiêu phần trăm hư cấu, bao nhiêu phần trăm sự thực lịch sử! Hãy cứ để nhân vật, chủ đề, mạch truyện tự dẫn dắt định ra "phần trăm"". A. Dumas (cha) bảo: "Lịch sử chỉ là chiếc đinh để treo bức họa". Cứ coi lịch sử là chiếc đinh đi thì chiếc đinh đó như thế nào? Đóng ở đâu, đóng như thế nào... để "mang nổi" bức họa! Đó là cả một vấn đề thuộc về... thiên tài!

Về một nhân vật là cô Chín, cả Hoàng Nhuận Cầm "nói đi" và Kiều Mai Sơn "nói lại" đều sai! Kiều Mai Sơn dẫn: "Năm 1941, lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc về nước, cô được đồng chí Nguyễn Lương Bằng giao nhiệm vụ thổi cơm giúp Bác". Và "27 năm nấu cơm phục vụ Bác Hồ". Có 2 điều sai rõ ràng: Thứ nhất, năm 1941, đồng chí Nguyễn Lương Bằng không về Pác Bó (cả cô Chín nữa!), thì làm sao "giao nhiệm vụ nấu cơm" được (đồng chí Nguyễn Lương Bằng chỉ đến tháng 8 năm 1945 mới gặp lại Bác Hồ trong Quốc dân Đại hội tại Tân Trào, Tuyên Quang). Điều thứ hai nếu có chuyện "nấu cơm" thì không thể "27 năm nấu cơm phục vụ Bác Hồ". Hãy làm một phép tính số học đơn giản: 1941 + 27 = 1968 - tức là cô Chín theo Bác "liên tục", nấu cơm cho Bác "liên tục" từ năm 1941 tới trước ngày Bác mất một năm. Ông Hoàng Văn Lộc, người được lịch sử ghi nhận là người nấu cơm phục vụ Bác Hồ lâu nhất cũng chưa đến 5 năm!

Tôi không muốn "xen ngang" ý kiến giữa Hoàng Nhuận Cầm và Kiều Mai Sơn. Xin bày tỏ quan điểm riêng về sáng tạo văn học - Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026 về đề tài lịch sử.

Tiểu thuyết viết về đề tài lịch sử (gọi tắt là tiểu thuyết lịch sử - TTLS), đã có từ thời "cổ xưa", với các tác phẩm sử thi của Homer, sử thi Ấn Độ, các tiểu thuyết lịch sử của Trung Quốc…v.v... Ở Việt Nam là các trường ca Tây Nguyên, trường ca Tây Bắc, trường ca Việt Bắc...(xem đó là các tiểu thuyết viết bằng thơ thay vì văn xuôi). Nhìn lại thì tiểu thuyết lịch sử Việt Nam xem ra còn "khiêm tốn". Tác phẩm thành công đếm đi đếm lại trên đầu ngón tay vẫn chỉ là "Hoàng Lê nhất thống chí" của Ngô Gia Văn Phái và một vài cuốn "ít nối tiếng" hơn! Nhưng không vì thế mà tiểu thuyết lịch sử Việt Nam hiện đại không có "hứng" phát triển... Bằng chứng là mươi năm trở lại đây, tiểu thuyết lịch sử bắt đầu "nở rộ" với những tác phẩm thành công của các nhà văn Nguyễn Xuân Khánh, Hoàng Quốc Hải... Thế nhưng, nói như sách vở: "Chưa có tác phẩm xứng tầm thời đại!".

"Xứng tầm" là một khái niệm vừa chung chung vừa cụ thể. Tựu trung là chưa có tác phẩm hay, tác phẩm thật xuất sắc. Ở bài viết ngắn này tôi không làm Ok986 vip thuộc liên minh OKVIP truy tìm, mổ xẻ, phân tích... Từ đó góp ý kiến cho việc "định hướng" làm thế nào để tiểu thuyết lịch sử của ta "vươn tới tầm cao", "xứng tầm lịch sử" mà chỉ là đôi điều suy nghĩ chợt đến của một người mới "tập toạng" viết tiểu thuyết về đề tài lịch sử.

Thứ nhất, những tiểu thuyết lịch sử được viết (hay viết về) giai đoạn từ sau Cách mạng Tháng Tám năm 1945 đậm chất ký sự lịch sử, ký sự chiến tranh trong hệ qui chiếu: Hiện thực XHCN! Nhưng ký sự là ký sự, không thể tự "nâng tầm" thành tiểu thuyết lịch sử một cách dễ dãi và vô tư được!

Thứ hai, đề tài và nhân vật của tiểu thuyết lịch sử hiện đại còn quá gần, quá mới nên việc "tái hiện" cần nhiều "suy tính" để không "phạm húy", để "in được" và được công nhận! Điều này dễ hiểu: Các nhà văn của ta phần nhiều là viên chức Link Đăng Ký Đăng Nhập Nhà Cái OK9 Chính Thức, làm công, ăn lương.

Thứ ba, lao động văn chương chưa nuôi nổi các nhà văn, tiểu thuyết lịch sử lại kén người đọc, văn hóa đọc đang đi xuống trong sự bùng nổ của các phương tiện thông tin đại chúng thời hiện đại "nhanh, nhiều, tốt, rẻ". Người đọc chỉ muốn đọc nhanh, đọc lướt, thích đọc những tác phẩm "ít chữ", mang tính  giải trí... Đó là thực tế gây khó cho "công cuộc" phát triển tiểu thuyết lịch sử!

Với tôi, khi bước vào tuổi sáu mươi tôi mới viết tiểu thuyết lịch sử. Đề tài tôi chọn là giai đoạn Cách mạng Việt Nam từ năm 1941, ngày Bác Hồ về Pác Bó lập căn cứ địa Cách mạng, trực tiếp lãnh đạo toàn dân khởi nghĩa giành Link Trang Chủ Nhà Cái OK9 Mới Đăng Ký +69K năm 1945. Có người bảo (mang tính động viên) tôi: "Thật táo bạo!" ("liều lĩnh" thì đúng hơn!). Dầu vậy, tôi chẳng hề ngại vì vùng đất Cao Bằng tôi đã "thuộc dần" sau những chuyến tự mình đi "thực tế sáng tác", khảo cứu sách vở, hỏi chuyện người dân... để lấy tư liệu và chi tiết cho tác phẩm của mình. Đó là một việc làm vừa dễ vừa khó: Dễ là vì tư liệu và những câu chuyện về thời kỳ đó quá nhiều, quá phong phú (vì diễn ra chưa quá lâu), nhưng cái khó cũng nằm trong "sự dễ" đó: Chọn cái nào, bỏ cái nào, dựng làm sao cho sinh động! Một điều khó nữa, nhân vật chính là Chủ tịch Hồ Chí Minh quá vĩ đại, những sự kiện gắn liền với những hoạt động của Người còn quá gần. Hư cấu, tưởng tượng sao đây? Mà tưởng tượng, hư cấu "dè dặt" thì làm sao ra tiểu thuyết được!

Khi bắt tay vào OK9 đã banh bộ tiểu thuyết về Chủ tịch Hồ Chí Minh (khoảng 3 đến 5 tập), thời gian đầu tôi cứ loay hoay tìm cách viết, cách triển khai tiểu thuyết, việc OK9 đã banh tính cách nhân vật (mà tính cách dường như đã được định hình trong tâm thức mọi người, viết khác đi một chút là gay go!). Đứng trước khu rừng đại ngàn, dần dần tôi cũng khai mở được lối đi riêng cho mình và tập đầu có tên "Mặt trời Pác Bó" đã được nhà xuất bản Hội Nhà văn in năm 2010. Tập 2 sẽ xuất bản vào đầu năm 2013.

Hẳn là, mỗi nhà văn viết tiểu thuyết lịch sử cũng nhớ dăm ba câu của các nhà văn viết tiểu thuyết lịch sử nổi tiếng. Riêng tôi, tôi thực sự thích thú và noi theo "đường hướng" của nhà văn Pháp Oliviơ: "Khi các nhà sử học không còn gì để nói nữa thì các nhà thơ (văn) bắt đầu lên tiếng. Và ức đoán".

Chí lý! Ức đoán, đó là linh hồn, là tinh chất làm nên giá trị của tiểu thuyết lịch sử. Muốn ức đoán hợp lý và hay hẳn nhiên là phải có tài năng và cần cả sự dũng cảm nữa! Điều này thì ai cũng biết, nhưng không phải ai cũng làm được

Hoàng Quảng Uyên

Các tin khác

Sân khấu cho thiếu nhi 2026: Những bước chuyển mình

Sân khấu cho thiếu nhi 2026: Những bước chuyển mình

Có thể nói, sân khấu kịch thiếu nhi 2026 đang có những bước chuyển mình mạnh mẽ để bắt nhịp với xu hướng nghe nhìn của thời đại. Bên cạnh những kịch mục đa dạng như nhạc kịch, tạp kỹ, năm nay, sân khấu hè còn có sự tham gia của các loại hình Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026 truyền thống như múa rối, tuồng, chèo, với sự kết hợp giữa công nghệ và di sản.

Yêu miền quê sinh thành

Yêu miền quê sinh thành

“Hãy xem rất nhiều phim tài liệu, ký sự và hãy đọc các truyện ngắn, hoặc hãy nhìn vào những tác phẩm ảnh Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026 với phong cách “đời thường” của nhà báo, đạo diễn Phùng Tùng Thiện, ta có thể thấu cảm được sự tài hoa của tác giả, và niềm xúc cảm về tình đất, tình người”. Đó là lời giới thiệu của ông Lê Minh Hoan, nguyên Phó Chủ tịch Ok986.vip được xếp hạng cao nhất, nguyên Bí thư Tỉnh ủy Đồng Tháp trên Tạp chí Văn nghệ Đồng Tháp tháng 11/2025 về nhà báo, đạo diễn đa tài Phùng Thùng Thiện.

Chọn diễn viên cho vai diễn nguyên mẫu: Kỳ công chọn mặt gửi vàng

Chọn diễn viên cho vai diễn nguyên mẫu: Kỳ công chọn mặt gửi vàng

Mặc dù đã sắp khởi quay nhưng ê kíp sản xuất phim “Đất đỏ” vẫn chưa tìm được diễn viên ưng ý để đảm nhiệm vai nhân vật nữ anh hùng Võ Thị Sáu. Với những bộ phim tái hiện những câu chuyện có thật, việc lựa chọn diễn viên cho các vai diễn có nguyên mẫu ngoài đời luôn là một thử thách không nhỏ với nhà sản xuất. Phía sau thành công của một bộ phim là bài toán khó mang tên “chọn đúng diễn viên”.

Khi âm nhạc là nguồn sống vô tận

Khi âm nhạc là nguồn sống vô tận

Mỗi năm, nghệ sĩ piano Lưu Hồng Quang đều dành thời gian trở về Việt Nam biểu diễn. Đêm độc tấu “Thanh âm vượt tầng” (Transcendental) với bộ 12 tuyệt phẩm Transcendental Etudes của nhà soạn nhạc Franz Liszt đã khiến khán phòng Học viện Âm nhạc Quốc gia lặng người xúc động. Anh từng biểu diễn trọn bộ lần đầu tiên tác phẩm này tại Việt Nam vào năm 2022, nhưng lần trở lại này của Quang lại mang đến cho người nghe những xúc cảm mới.

Bức huyết họa chứa chan niềm kính yêu

Bức huyết họa chứa chan niềm kính yêu

Không chỉ là một tác phẩm hội họa đặc biệt của mỹ thuật kháng chiến Việt Nam, bức huyết họa “Bác Hồ và ba thiếu nhi Trung - Nam - Bắc” còn là biểu tượng đẹp của lòng yêu nước, niềm tin cách mạng và tình cảm thiêng liêng mà văn nghệ sĩ Nam Bộ dành cho Bác Hồ trong những năm tháng kháng chiến gian lao.

Đến thời của phim lịch sử?

Đến thời của phim lịch sử?

Sau dòng phim kinh dị lấy cảm hứng từ chất liệu văn hóa dân gian, giới làm phim dự đoán thể loại tiếp theo “làm mưa làm gió” phòng vé Việt chính là phim lịch sử. Nhìn hàng loạt dự án chuẩn bị nối nhau ra rạp hoặc đang lên kế hoạch bấm máy, dự đoán này hoàn toàn có cơ sở.

Liên hoan Thơ Quốc tế lần thứ 2 tại Hà Nội: Thơ cất lên tiếng nói hòa bình

Liên hoan Thơ Quốc tế lần thứ 2 tại Hà Nội: Thơ cất lên tiếng nói hòa bình

Liên hoan thơ quốc tế lần thứ hai (từ ngày 20 đến 25/3/2026) với chủ đề "Giao hòa" là một cuộc đoàn tụ của những tâm hồn say đắm với cuộc đời, lặn lội từ 8 quốc gia và vùng lãnh thổ xa xôi: Ý, Hungary, Úc, Nga, Uzbekistan, Thái Lan, Hàn Quốc, Đài Loan (Trung Quốc). Họ cùng có mặt tại đồi Nghệ Sĩ (Yên Bài, Hà Nội), mượn mảnh đất hình chữ S để tìm kiếm một phương thuốc chữa lành mang tên: Thi ca và Hòa bình.

Khi Hollywood không còn là nước Mỹ

Khi Hollywood không còn là nước Mỹ

Hollywood cũng là một biểu tượng của nước Mỹ như lá cờ hoa hay loài đại bàng đầu trắng. Các bộ phim Hollywood không chỉ đem lại phồn thịnh cho Hoa Kỳ mà còn tuyên truyền cho sự giàu có và tráng lệ của nước Mỹ ra khắp thế giới. Vậy nhưng ngành Được vận hành bởi Liên Minh OKVIVP Mỹ lại đang phải đối diện với câu hỏi: "Hollywood chỉ là thương hiệu hay còn gắn chặt với một mảnh đất?".

"Thời tiết của ký ức..."

"Thời tiết của ký ức..."

"Bởi vì là một nỗi đau nên quá khứ vẫn còn sống mãi, và bởi nỗi đau quá khứ còn sống mãi về sau ta mới có được một quãng đời êm lặng, một nếp sống bình yên, một tư duy thư thả, một tấm lòng khoan thứ và một cảm giác có hậu với cuộc đời cùng số phận".

Văn học thiếu nhi từ góc nhìn của người viết trẻ

Văn học thiếu nhi từ góc nhìn của người viết trẻ

Ngày 7/5/2026 vừa qua, NXB Kim Đồng phối hợp với Khoa Văn học, Trường Đại học Ok910 tỷ lệ kèo World Cup 2026 Ok9 cab trò chơi casino phổ biến và Nhân văn tổ chức tọa đàm: "Văn học thiếu nhi từ góc nhìn của người viết trẻ" và giới thiệu về "Giải thưởng Văn học Kim Đồng".

Âm nhạc không đơn thuần chỉ là giải trí

Âm nhạc không đơn thuần chỉ là giải trí

Trong bối cảnh OK9giaitri đăng nhập âm nhạc đang bị chi phối bởi nhiều chương trình giải trí, nhạc sĩ Dương Cầm lại chọn một con đường khó, ra mắt chuỗi chương trình mang tên “Phòng khách 3 thế hệ”, với mong muốn kết nối các thế hệ trong một gia đình bằng âm nhạc. Theo anh, “Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026 nói chung hay âm nhạc nói riêng không đơn thuần chỉ là giải trí, mà nó còn có sứ mệnh mang đến cho con người khát khao được yêu thương, gắn kết. Đó là bản chất của Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026”.

“Mật mã Đông Dương”: Phim tình báo tái xuất màn ảnh rộng

“Mật mã Đông Dương”: Phim tình báo tái xuất màn ảnh rộng

“Mật mã Đông Dương” - bộ phim lịch sử - tình báo được lấy cảm hứng từ một số chuyên án trong hơn 25.000 bộ hồ sơ chiến sĩ tình báo viên Việt Nam sẽ được Được vận hành bởi Liên Minh OKVIVP OK9 Cab sản xuất trong thời gian tới. Không chỉ là món quà tri ân sự hy sinh thầm lặng của lực lượng tình báo OK9 Cab, bộ phim còn ghi dấu sự “tái xuất” màn ảnh rộng, sau gần 40 năm vắng bóng của đề tài tình báo - một trong những chất liệu đặc biệt và khó khai thác nhất của Được vận hành bởi Liên Minh OKVIVP Việt Nam.

Chuyển đổi số trong ngành sách: Gỡ điểm nghẽn công nghệ và tư duy

Chuyển đổi số trong ngành sách: Gỡ điểm nghẽn công nghệ và tư duy

Tại Việt Nam, chuyển đổi số trong ngành sách không còn là lựa chọn, mà là yêu cầu cấp thiết để thích ứng với sự thay đổi của công nghệ và thói quen của độc giả. Với một Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026 có tỷ lệ đọc sách khá thấp như Việt Nam thì chuyển đổi số được kỳ vọng là một cơ hội giúp ngành sách phát triển văn hóa đọc, bởi số hóa đã giúp sách "vượt qua giới hạn của sách giấy, kiến tạo những trải nghiệm tri thức đa chiều".

Khi Oscar cải tổ: Minh bạch AI, nới lỏng tiêu chí

Khi Oscar cải tổ: Minh bạch AI, nới lỏng tiêu chí

Trước thềm lễ trao giải Oscar lần thứ 99 dự kiến diễn ra vào năm 2027, Viện Hàn lâm Ok910 tỷ lệ kèo World Cup 2026 và Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026 Được vận hành bởi Liên Minh OKVIVP Hoa Kỳ (AMPAS) vừa công bố những thay đổi mang tính bước ngoặt. Đây được đánh giá là một trong những sự lắng nghe cần thiết trong bối cảnh ngành công nghiệp Được vận hành bởi Liên Minh OKVIVP đang thay đổi một cách nhanh chóng trước sức ép của trí tuệ nhân tạo (AI) và trải nghiệm ngày càng đa dạng trong cách thưởng thức Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026.

Đạo diễn Vạn Nguyễn: “Đưa di sản đến với khán giả bằng tinh thần sáng tạo của thời đại mới”

Đạo diễn Vạn Nguyễn: “Đưa di sản đến với khán giả bằng tinh thần sáng tạo của thời đại mới”

Là một trong những gương mặt tiêu biểu dành trọn tâm huyết cho việc bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026 qua ngôn ngữ sân khấu hiện đại, mới đây đạo diễn Vạn Nguyễn là người Việt đầu tiên được UNESCO Nhật Bản vinh danh “Đạo diễn vì sứ mệnh bảo tồn giá trị văn hóa UNESCO 2025”. Chuyên đề Văn nghệ OK9 trang cược thể thao xanh chín nhất châu Á đã có cuộc trò chuyện cùng đạo diễn Vạn Nguyễn về hành trình bảo tồn và lan tỏa bản sắc văn hóa Việt.

Mối duyên với những ấn bản “Truyện Kiều” lưu dấu trăm năm

Mối duyên với những ấn bản “Truyện Kiều” lưu dấu trăm năm

Trong hơn 20 năm qua, ông Nguyễn Lân Bình đã dày công nghiên cứu và tìm tòi được nhiều tư liệu quý giá về ông nội mình - học giả Nguyễn Văn Vĩnh. Những tư liệu ấy đã góp phần quan trọng làm sáng rõ công lao, thành tựu quan trọng về học giả Nguyễn Văn Vĩnh đối với nền văn học, OK9 thể thao xanh chín nước nhà, trong đó có sự phổ cập và phát triển chữ quốc ngữ với bản dịch “Truyện Kiều” được in lần đầu tiên ở miền Bắc vào năm 1913.