Nhà thơ Hoàng Tố Nguyên: Người không chịu an phận

Hoàng Tố Nguyên là nhà thơ Nam Bộ tập kết ra Bắc vào năm 1954. Thời gian đầu, khi anh "ngồi" ở báo Văn Nghệ, lớp trẻ chúng tôi ít dám lai vãng, coi nơi đó như "thánh đường" của văn học, bởi ở đó có Xuân Diệu, có Chế Lan Viên, có Tế Hanh… những "cây đa cây đề" mà chúng tôi thuộc thơ từ nhỏ. Hoàng Tố Nguyên là tác giả mới xuất hiện, về sau chúng tôi mới được đọc tập thơ "Gò Me" của anh.

Nhưng khi anh về báo Độc Lập thì lại khác, đó là nơi có ông Ngô Quân Miện nhỏ thó mà gần gụi, luôn hỏi về OK9giaitri đăng nhập của chúng tôi và biết lắng nghe… Đặc biệt luôn có sự đồng tình, bộc lộ chỉ bằng một từ "Đúng! Đúng!" làm người nghe hởi dạ. Nhưng niềm vui trên hết: thỉnh thoảng được in bài thơ, bài bút ký, truyện ngắn… nhất là khi mỗi chúng tôi vừa có chuyến đi thực tế ở đâu về, đang hào hứng vì thấy văn mình khởi sắc khi viết về những miền đất lạ, con người mới…

Khi Hoàng Tố Nguyên xuất hiện ở báo Độc Lập với nhiệm vụ biên tập văn học, trực tiếp cả phần mỹ thuật, "mi" các trang báo thì một không khí mới tràn về. Phòng khách của báo Độc Lập nhỏ lại vì tiếng cười cởi mở xả láng của anh. "Cười rung cả rốn" là ấn tượng khá thống nhất của chúng tôi khi anh tiếp bạn tại phòng riêng, khi anh ngồi xếp bằng trên giường uống rượu, phanh áo đề lộ cái bụng bự mà nói cười rổn rảng. Anh là điển hình chất người Nam Bộ. Anh có cách chê độc đáo, khi nghe bài thơ dở: "Này! Cậu nằm cả tuần dưới ấy, kể hay như thế mà lại viết thế! Thật là… phí rượu!" rồi cười ha hả. Chả ai giận anh được! 

Ngoại hình của anh cũng rất đặc biệt: Anh bị hỏng một chân từ nhỏ, phải chống đôi nạng, nhưng thể lực rất sung mãn. Khi cần anh có thể đu từng bước dài, một chân mà đi nhanh hơn chúng tôi. Khi cần, chiếc nạng tay phải trở thành vũ khí. Anh chưa đánh ai, nhưng thẳng tính, đôi lúc nổi nóng, hay quát lớn, dỗ cây nạng rầm rầm xuống sàn lát gỗ. Có vụ rắc rối nào ngoài phố, chỉ vài câu can thiệp của anh là êm. Người ta còn ngỡ anh là thương binh, nên vừa sợ vừa nể. Trẻ con đường phố Bà Triệu rất thích anh, theo anh ròng ròng, nhất là thời gian anh nuôi được con khỉ nhỏ, thường cho ngồi lên vai. Hai thầy trò ngất nghểu trên phố như gánh xiếc nhỏ càng khiến trẻ con thích thú...

Khó hình dung con người "bặm trợn" ăn to nói lớn như vậy lại là người viết những dòng thơ đau đáu với quê hương Gò Công mà không biết khi nào anh mới được trở về:      

Quê tôi đó, mặt trông ra bể
Đốm hải đăng tắt lóe đêm đêm
Con đê cát đỏ, cỏ viền
Leng keng nhạc ngựa ngược lên chợ Gò
Ruộng vây quanh bốn mùa gió mát
Lúa nàng Keo cháy rực mặt trời
Ao làng trăng tắm mây bơi
Nước trong như nước mắt người tôi yêu…
("Gò Me", 1957)

Còn những câu thơ tình thì quá chừng da diết và hào sảng:

Anh từng đứng ngắm em lặng lẽ
Với tâm tình của trẻ mồ côi
Trong tay có cả đất trời
Vẫn chưa có trái tim người cạnh bên
("Quê chung", 1962)

Chưa có chuyến đi xa thì anh la cà "giang hồ vặt" quanh quanh ngoại vi Hà Nội, Hà Đông. Những chiếc xe đạp của chúng tôi là những tình nguyện viên đáp ứng mọi nhu cầu đi lại của anh. Anh may mắn có chúng tôi, chúng tôi may mắn hơn bởi những cuộc đàm đạo văn chương xen những chuyện vui nổ trời. Những bài thơ, câu thơ mới viết được đọc cho nhau nghe và được khen, được phang thẳng cánh, để tước đi những kể lể rườm rà, những cảm hứng nóng vội… Nơi gần, anh thích lui tới nhất là bãi Giữa sông Hồng, có nhà anh Thanh Hào. Đó là một xóm nhỏ trù phú, cây trồng trên đất phù sa màu mỡ xanh mát mắt, trước khi bị quy luật lở bồi của sông Hồng cuốn đi mất hút…

Không gì thú bằng chỉ mươi phút đạp xe, đến giữa cầu Long Biên, đến cái thang khá dốc xuống bãi Giữa, chúng tôi đặt cái yên xe trên vai mà leo xuống. Hoàng Tố Nguyên thì khéo léo đu từng bậc bằng đôi nạng.  Ít phút sau, chúng tôi đã ở giữa một cảnh sắc nông thôn yên bình, có tiếng gà nhẩy ổ, có tiếng chào mào đối đáp nhau trên bụi ớt đỏ au. Mấy con lợn nuôi thả tự do ủn ỉn ngay chân khách. Về đêm, mấy đứa chúng tôi cùng anh ngồi trên bãi cát giữa trời trăng sáng, nhâm nhi chén rượu với mấy củ lạc… hoặc mấy bắp ngô nếp non do chính vợ chồng chủ nhân gieo trồng giữa gió sông Hồng lộng thổi.

Có hồi, anh còn được hấp dẫn bởi cô em gái hiền hậu của chủ nhân (cũng bị tật ở chân) mà chúng tôi ngây thơ cứ định vun vào cho anh, mà không hiểu rằng hạnh phúc là sự bù đắp những thiếu hụt cho nhau chứ không phải hợp nhau ở những thiếu hụt! Chúng tôi nhanh chóng gạt ngay ý đồ đó để ít lâu sau anh có được cô Sa mạnh mẽ đảm đang ở Hương Canh mà anh luôn âu yếm gọi cả trong thơ là Em Sa (chúng tôi nhái là Elsa, tên người tình của nhà thơ Pháp Aragon ). Ở Hà Nội, đi kèm anh thường có Băng Sơn, Tạ Vũ, Lữ Giang, Nguyễn Hà, Vân Long… rồi thi thoảng mấy đàn anh: Quang Dũng, Trần Lê Văn, Ngô Quân Miện. Ở Hà Đông thì có họa sĩ Lai Vu, Bế Kiến Quốc gày nhom kẽo kẹt đèo anh lang thang khắp các huyện Phúc Thọ, Ba Vì, thị xã Sơn Tây…  

Hành trình trong cuộc sống, tôi cũng bôn ba tỉnh này tỉnh khác như anh, nhưng có sự trùng hợp đặc biệt là hai chúng tôi cùng công tác ở báo Độc Lập, ở Ty Văn hóa Hà Tây (nay là Hà Nội) với thời gian lệch nhau: Anh thì làm báo Độc Lập, chán lại xin vào Hà Tây làm cán bộ phong trào, chán rồi lại đòi chuyển về Thái Bình cũng với Ok986 vip thuộc liên minh OKVIP đó. Tức là anh đi một vòng cung từ thủ đô ra vùng biển, chặng dừng giữa đường là Ty Văn hóa Hà Tây, tôi lại từ biển (Hải Phòng) về thủ đô, điểm dừng là Ty văn hóa Hà Tây đến dăm năm. Vậy là chúng tôi đi ngược đường đời của nhau, trong khi vẫn cùng một con đường thơ, cùng một nghề biên tập!  

Có lần, tôi về Hà Tây thăm chỗ Link Đăng Ký & Đăng Nhập Trang Chủ OK9 của anh, cũng là thăm dò, "dọn đường" để thay chân anh khi biết anh định rời đi Thái Bình. Anh thì có chị Sa bên cạnh, tỉnh nào muốn cầu hiền thì phải rước cả gia đình anh đi cùng. Còn tôi, sức hút lại là gia đình ở Hà Nội, nhưng Hà Nội đóng chặt cửa, tôi phải ghé tạm ở cửa ngõ thủ đô. Hôm đó, tôi gặp đúng lúc anh đang bị "tra tấn" bởi một "vè sĩ" địa phương. Nguyên ông này viết được một bản trường ca "Ta đi đắp đê", đưa đến Ty Văn hóa đòi in để phục vụ kịp thời nhiệm vụ đi dân công của tỉnh. Mấy hôm trước bản thảo đã được trả lời không in được. Tác giả không chịu, đòi phải được đọc cho nhà biên tập nghe, xem yếu chỗ nào thì sửa chỗ đó. Hoàng Tố Nguyên đã tìm cớ thoái thác. Nhưng đến hôm nay, tác giả đem theo một vệ sĩ to con, mặt mũi căng thẳng như sẵn sàng gây gổ, đòi nhà biên tập phải nghe bằng được... hàng nghìn câu… vè.

Cực chẳng đã, mọi người khuyên họ Hoàng nên thực hiện khổ nhục kế, cứ lặng mà nghe hết rồi tìm cớ thoái thác sau. Tôi đến đúng lúc nhà thơ đang "thọ nạn nghề nghiệp", mặt mũi khó đăm đăm vờ nghe chăm chú. Đại loại tôi nghe được những câu như: "Đắp đê thì phải tiến lên/ Tiến lên là phải tiến lên hàng đầu/ Hàng đầu là đứng ở đâu? Hàng đầu là đứng trên đầu chứ sao!"...Gã vệ sĩ đứng ngay sau lưng Hoàng Tố Nguyên, hai tay nổi bắp khoanh lại trước ngực…

Biết không có cách nào cứu được anh, tôi chạy sang phòng Link Đăng Ký & Đăng Nhập Trang Chủ OK9 của bác Trần Lê Văn cạnh đó. Một hồi lâu sau, nghe tiếng nạng lộc cộc, tôi biết cuộc bình vè đã kết thúc, không rõ anh thoát ra bằng cách nào, nhưng tác giả và vệ sĩ đã hết căng thẳng, có lẽ đọc hết được tác phẩm của mình cho ông nhà thơ nghe là tác giả đã hả lòng… Thấy chúng tôi ngó ra, Hoàng Tố Nguyên kẹp cái nạng vào nách, vái dài một vái sau lưng khách. Bất đồ, gã vệ sĩ quay lại, chúng tôi tái mặt lo cho thi sĩ họ Hoàng, nhưng may quá, gã vệ sĩ chỉ cau mặt, hẳn là gã thấy mục đích chính của "đại ca" đã đạt được, chẳng cần gây sự làm gì…

Sinh năm 1928 tại xã Bình Ân, huyện Gò Công Đông, tỉnh Tiền Giang, tên khai sinh là Lê Hoằng Mưu, Hoàng Tố Nguyên chỉ sống ở quê Gò Công vào những năm thơ ấu: Học xong bậc tiểu học, ông lên Sài Gòn học trường Mỹ thuật Gia Định. Mười bảy tuổi tham gia Cách mạng tháng Tám 1945 tại đây. Khi Pháp tái chiếm Sài Gòn, ông hoạt động bí mật ở nội thành Sài Gòn. Từ 1947 đến 1949, ra vùng kháng chiến, ông làm Chủ tịch Hội học sinh Mỹ thuật kháng chiến Gia Định. Ông là hội viên sáng lập Hội Nhà văn Việt Nam (1957). 

Sau ngày giải phóng Sài Gòn hai tháng, Hoàng Tố Nguyên chưa kịp thu xếp trở lại quê nhà, thì bị bạo bệnh rồi mất (tại Thái Bình), để  lại người vợ góa và 3 đứa con thơ.

Nhà thơ Chế Lan Viên đã định vị về anh trong lời đề tựa tập "Từ nhớ đến thương": "Trong mấy nhà thơ Nam Bộ tập kết ra Bắc hồi ấy, phải nói rằng anh là một trong mấy người có tài hơn cả… Lần đầu  tiên khi thơ  anh xuất hiện ở thủ đô, nó đã được nhiều người yêu mến và giới sành thơ trân trọng".

Với tôi, Hoàng Tố Nguyên là một người bạn thơ lớn tuổi, một người anh thật cởi mở chân tình, hết mình với bạn bè và cuộc sống…

Vân Long

Các tin khác

Chuyện kể dưới chân núi Khau Rịa

Chuyện kể dưới chân núi Khau Rịa

Dưới chân núi Khau Rịa cao sừng sững, ngôi đền Nghĩa Đô cổ kính tọa lạc vững chãi và uy nghiêm, xa xa là dòng Nặm Luông hiền hòa chảy uốn quanh những bản làng. Từ bao đời nay, đồng bào Tày Nghĩa Đô từ bao thế hệ vẫn lưu giữ và kể cho nhau nghe câu chuyện về quá trình hình thành, bảo tồn ngôi đền thiêng của bản làng, gắn với tín ngưỡng thờ Chúa Bầu vùng Tây Bắc.

Ấn tượng Nhật Tuấn

Ấn tượng Nhật Tuấn

Nhật Tuấn người Hà Nội gốc, nhưng tính cách khá mạnh mẽ. Không bia rượu, bài bạc, thuốc lá, cả cuộc đời Tuấn gọn trong ba thứ: Văn chương, bạn bè và… người đẹp. Anh thú nhận, mình là kẻ lăng nhăng, yêu đương dắt dây. Không che đậy, giả tạo. Văn chương là con người anh.

Triết lý về sự “hẳn hoi”!

Triết lý về sự “hẳn hoi”!

Theo nghĩa từ điển, “hẳn hoi” là một tính từ (khẩu ngữ) được dùng với nghĩa “có được đầy đủ các yêu cầu, theo đúng tiêu chuẩn như thường đòi hỏi”. Có thể hiểu thêm, đó là sự “tươm tất, đàng hoàng”; là sự “đúng đắn, tử tế”; là sự “cẩn thận”; là sự “trước sau như một”, “đến nơi đến chốn”; là một “sự thật”…

Sài Gòn lê la chợ không đàn bà

Sài Gòn lê la chợ không đàn bà

Với lịch sử hơn 300 năm hình thành, Sài Gòn - TP Hồ Chí Minh có những câu chuyện mãi đến ngày hôm nay vẫn còn vọng vang trong tâm khảm thị dân đất này. Trong không gian náo nhiệt sầm uất của thành phố không ngủ lại tồn tại những điều đời thường một cách bình dị.

Nguyễn Trãi, người phát huy và bảo vệ hồn cốt văn hóa Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026

Nguyễn Trãi, người phát huy và bảo vệ hồn cốt văn hóa Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026

Khi một Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026 đã nhận biết được về nền văn hóa của mình và cho mình thì có thể nói rằng Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026 đó đã bước vào thời kỳ chín muồi, về ý thức Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026. Và, từ đó, văn hóa chính là chất keo kết dính mọi thành viên trong Ok9 cab trò chơi casino phổ biến, trong một cộng đồng Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026 trên một địa bàn nhất định. Văn hóa đã biến thành lực lượng vật chất to lớn bảo vệ chủ quyền quốc gia: văn hóa nâng cao địa vị của mỗi người công dân trong cộng đồng Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026.

Thái Hải - cả làng “cơm ăn chung nồi, tiêu tiền chung túi”

Thái Hải - cả làng “cơm ăn chung nồi, tiêu tiền chung túi”

Tôi đã rất tò mò khi được các đồng nghiệp tại Thái Nguyên giới thiệu về một ngôi làng với bản sắc Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026 Tày, được duy trì theo phương thức “tự cung, tự cấp, tự sản, tự tiêu”. Ở đó, cả một cộng đồng hàng chục gia đình “ăn cơm chung nồi, tiêu tiền chung túi” song vẫn sống đoàn kết, hạnh phúc và mãn nguyện với những gì đang có.

Giấc mơ màu lính

Giấc mơ màu lính

Ngoại đã đi thật xa. Lâu rồi. Có thể về chốn cố quận mịt mùng trong con nước Phú Ninh mênh mênh. Cũng có thể về miền mây trắng nào đó bung biêng trên bầu trời. Hoặc cũng có thể về miền xanh thẳm xa xôi, nơi đó ngoại đứng tiễn đoàn quân trùng trùng ra trận, trong đó có những đứa con của mình. Tôi hay mơ về ngoại, những giấc mơ dài.

Danh nhân Đậu Vĩnh Trường: Danh tướng và huyền tích bất tử

Danh nhân Đậu Vĩnh Trường: Danh tướng và huyền tích bất tử

Hoa Viên xưa, nay thuộc xã Nghi Xuân, tỉnh Hà Tĩnh, là một làng cổ nằm dưới chân núi Hồng Lĩnh, nơi hội tụ nhiều giá trị lịch sử - văn hóa đặc sắc của vùng đất phía Bắc Hà Tĩnh. Đây không chỉ là địa bàn cư trú sớm của cư dân Việt cổ với di chỉ khảo cổ nổi tiếng Phôi Phối - Bãi Cọi, mà còn là vùng đất giàu truyền thống văn hóa, lưu giữ hệ thống đình, chùa, miếu mạo cùng nhiều địa danh gắn với các cuộc chiến tranh thời Lê - Mạc, Trịnh - Nguyễn như Trạng Đội, Cồn Sâu Bắn, Trạng Vạn.

Cái roi trong các không gian Ok987 ưu đãi độc quyền

Cái roi trong các không gian Ok987 ưu đãi độc quyền

Cách nay trên dưới nửa thế kỷ, ở nhà quê, mỗi đứa trẻ trâu thường quen thuộc với hai cái roi. Đứa nào cũng có cái roi - để “điều khiển” trâu. Rất linh tinh, đơn giản, chỉ là một thanh nứa, thanh tre, hoặc cành cây nhỏ. Đứa nào cầu kỳ, “thửa” bằng đoạn mây vàng óng…

Xuôi dòng sông Gâm

Xuôi dòng sông Gâm

Dòng sông Gâm từ xứ sở Lâm Bình xuôi về vùng đất Na Hang (Tuyên Quang) sở hữu hàng trăm hòn đảo lớn nhỏ trên mặt hồ, những khu rừng nguyên sinh với thảm thực vật vô cùng phong phú và làn nước trong xanh tựa ngọc. Với khung cảnh thiên nhiên sơn thủy hữu tình, đất trời, non nước giao hòa, nơi đây, từ lâu được xem như “Vịnh Hạ Long” trên núi, “Nàng tiên xanh” giữa đại ngàn Đông Bắc.

Phố cổ Hà thành và những điều kỳ lạ

Phố cổ Hà thành và những điều kỳ lạ

Biết tôi có ý định tìm hiểu về phố cổ Mã Mây (Hà Nội), ông bạn cùng học đại học Văn hóa năm xưa tên là Đạt, nhà ở phố này, gọi điện với giọng vồn vã: “Ông lên nhà tôi, văn phòng Tour Ok986.com Nổ hũ, thể thao, casino, bắn cá quãng giữa phố nhé, tôi sẽ đưa ông đi khắp phố, tha hồ tìm hiểu…Phố này nhiều cái kỳ lạ lắm!”

Bảo tàng Nguyễn Tử Lan trên đất cố đô

Bảo tàng Nguyễn Tử Lan trên đất cố đô

Bảo tàng Nguyễn Tử Lan tọa lạc trên đường Đông Phương Hồng, phường Hoa Lư, tỉnh Ninh Bình, do Nhà nghiên cứu Lịch sử Văn hóa Nguyễn Tử Chương sáng lập từ năm 2020. Đó là một không gian nghiêm tĩnh, lưu giữ những tư liệu, kỷ vật thiêng liêng về cựu chiến binh - nhà giáo Nguyễn Tử Lan cùng đồng đội - những người đã tham gia chiến dịch Điện Biên Phủ ngay từ những ngày đầu, và góp phần không nhỏ làm nên chiến thắng vĩ đại của Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026.

Về Thoại Sơn thăm đình thần 3 danh hiệu

Về Thoại Sơn thăm đình thần 3 danh hiệu

Trải qua bao thăng trầm lịch sử, đình thần Thoại Ngọc Hầu vẫn giữ nguyên nét cổ kính, uy nghiêm và trở thành “linh hồn” của vùng đất Thoại Sơn. Năm 1990, Bộ Văn hóa - Thông tin công nhận bia Thoại Sơn là Di tích lịch sử - văn hóa cấp quốc gia.

Một người lặng lẽ sống và viết

Một người lặng lẽ sống và viết

Văn chương Quách Liêu cũng giống như tính cách con người anh: không ồn ào, không phô trương, chỉ lặng lẽ cảm thông và chia sẻ với số phận của những con người bình dị.

“Cuộc đời cho ta quả quýt”!

“Cuộc đời cho ta quả quýt”!

Trong “Truyện Kiều”, đoạn tả Mã Giám Sinh trên đường đưa Kiều đi, có “độc thoại nội tâm” rất hay: “Về đây nước trước bẻ hoa/ Vương tôn, quý khách, ắt là đua nhau/ Hẳn ba trăm lạng kém đâu/ Cũng đà vừa vốn, còn sau thì lời/ Miếng ngon kề đến tận nơi/ Vốn nhà cũng tiếc, của trời cũng tham/ Đào tiên đã bén tay phàm/ Thì vin cành quýt cho cam sự đời”. Đây là “âm mưu” của Mã Giám Sinh sau khi mua Kiều “ba trăm lạng”.

Giá trị của hòa bình

Giá trị của hòa bình

Ngày ấy mẹ tôi tầm sáu tuổi, chưa biết chữ và sống dưới những tiếng nổ inh tai. Những tiếng nổ từ mấy loại vũ khí chiến tranh - thứ mà thời của chúng tôi ít khi chứng kiến. Mẹ kể, bầu trời dạo đó toàn bóng khói. Những làn khói từ thuốc súng, từ đạn bom, từ mấy ngôi nhà cháy trụi sau trận càn đột ngột.

Con mối và cái tổ kỳ lạ...

Con mối và cái tổ kỳ lạ...

Bởi khí hậu nóng ẩm, thuận lợi cho loài mối phát triển – một đe doạ với sự đục phá nhà cửa, đồ dùng,… nên con mối không được thiện cảm trong văn hóa Việt. Nó thường bò vào ngụ ngôn, không được làm “nhân vật”, chỉ là cái cớ để cốt truyện phát triển.

Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026 tạo hình – liều thuốc chữa lành tâm hồn

Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026 tạo hình – liều thuốc chữa lành tâm hồn

Giữa nhịp sống gấp gáp của thời đại số, con người khỏe hơn về thể chất nhưng lại mong manh hơn về tinh thần. Khi y học chăm lo tuổi thọ sinh học, câu hỏi đặt ra là: ai nuôi dưỡng OK9giaitri đăng nhập nội tâm? Trong bối cảnh ấy, Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026 tạo hình không còn chỉ là lĩnh vực của cái đẹp, mà trở thành một phương thức chữa lành âm thầm nhưng bền bỉ.