Nhà phê bình Phùng Gia Thế - những song hành đối thoại

Trong giới nghiên cứu lý luận phê bình văn học, cái tên Phùng Gia Thế tuy không quá nổi trội nhưng luôn có vị trí vững chắc và giọng điệu riêng. Với ông, viết phê bình là đồng hành và chia sẻ, là đối thoại và lắng nghe phía các tác giả, bạn đọc và bạn nghề từ những ý kiến nhỏ nhất, có khi hợp với mình, có khi bao trùm mình hoặc có khi ngược chiều cũng đều là có ích. Xác định được như thế, mọi chuyện sẽ thảnh thơi hơn.

  • Nhà phê bình văn học Đỗ Ngọc Yên: “Bàn thêm về thơ trẻ"
  • Nhà phê bình văn học Mai Anh Tuấn: Hiện thực lớn không chắc tạo nên tác phẩm lớn

Viết phê bình để thêm bầu bạn, nhất là giới sáng tác vốn giàu cá tính đôi khi còn là cá biệt. Đây cũng là phẩm chất cần có của một nghề nghiệp vốn không dễ dàng nơi trường văn trận bút gian nan. Phùng Gia Thế đã xuất hiện, đã bước đi và khẳng định đai đẳng của mình, vị trí riêng có với một ý thức rất rõ ràng cũng là điều đáng khen vậy.

Phải chăng ông cũng là người sáng tác nên dễ bề đồng cảm và dễ dàng tìm được mật mã trong các tác phẩm văn chương? Truyện ngắn Phùng Gia Thế nhiều năm liền xuất hiện trên các báo, tạp chí… vững vàng và có cốt cách riêng. Có phải bởi vậy mà ông thuận thảo hơn trong đánh giá các tác phẩm văn chương? Thẩm định văn chương vốn khôn cùng, để tìm được những điểm sáng, những hạt vàng siêng nhặt của giới văn bút không phải dễ dàng đâu. Có nhà phê bình chỉ ưa thích "quất roi cho con ngựa sáng tác lồng lên" mà lấy làm chí thú liệu có là đúng đắn? Sáng tác cần đồng hành và chia sẻ. Những tác phẩm lớn luôn có tính độc lập của nó. Những phê bình dù thuận - nghịch không thể khiến những tác phẩm ấy lao lung. Đó là một sự thật hiển hiện trong văn chương Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026.

anh phung gia the.jpg -0
Nhà phê bình Phùng Gia Thế.

Phùng Gia Thế viết phê bình rất uyển chuyển. Ông còn rất biết đặt các tên tiểu luận: "Điều kiện hậu hiện đại của văn học Việt Nam"; "Tính chất các-na-van trong ngôn ngữ văn xuôi Việt Nam đương đại"; "Tính bất khả tín, hàm hồ trong thế giới Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026 văn xuôi Việt Nam đương đại"; "Tiểu thuyết đương đại - một cuộc chơi khó"; "Ngợm hóa nhân vật, loạn hóa Ok9 cab trò chơi casino phổ biến? Liệu có đơn giản như thế không?"; "Một thí dụ tiêu cực về tiểu thuyết trẻ"; "Tiểu thuyết như là sự hiện hữu những khoảnh khắc thầm kín của tâm trạng"; "Văn học Việt Nam thời kỳ Đổi mới"; "Văn học đang có nhiều cơ hội để phóng thoát..."

Đương nhiên, chất lượng các tiểu luận không thể nào phụ thuộc vào tiêu đề nhưng sự chuyên nghiệp luôn phải được đặt ra ngay từ các tiêu đề. Không thể có một tiểu luận hay, thanh thoát, giàu tính văn chương Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026 từ những cái tên ẩu tả. Điều này, Phùng Gia Thế luôn ý thức rất sâu. Ông viết chậm nhưng bay bổng, thanh thoát và hết sức chí lý từ quan điểm và tri thức của mình. Phùng Gia Thế tự tin vào những gì mình viết ra.

Các bài viết của ông về các tác giả Nguyễn Huy Thiệp, Nguyễn Bình Phương, Phạm Duy Nghĩa, Nguyễn Việt Hà, Đặng Thân... đều trên nền tảng kiến thức sâu rộng, dung nạp những cái khác biệt và cái cơ bản là đã chuyển hóa tài tình chúng bằng ngôn ngữ chắc nịch nhưng cũng rất bay bổng của riêng ông. Nhiều trang văn phê bình của Phùng Gia Thế đọc không khác gì những trang sáng tác hay của các nhà văn. Điều này không phải lúc nào cũng thuận lợi cho ông, nhưng ít ra, trong phê bình rất cần sự thăng hoa như thế.

Nếu như sự giao du của giới phê bình với giới nhà văn luôn tiềm ẩn những bùng nổ không phải lúc nào cũng theo chiều thuận thì với riêng Phùng Gia Thế là cá biệt chăng? Các nhà văn mỗi lúc tụ bạ, giao lưu hoặc đối thoại với ông đều cảm thấy dễ chịu. Nói gì gã họ Phùng cũng tươi cười như muốn cầu thân với người sáng tác, ai ông cũng coi là viết hay hơn mình, đẹp giai hơn mình...

Phùng Gia Thế viết đâu chắc đó. Cuốn tiểu luận - phê bình "Văn học Việt Nam sau 1986 - Phê bình đối thoại" của ông phản ánh đầy đủ nhất lực bút và lực hút các tinh lực, tinh hoa của ông với các nhà văn. Nhà phê bình La Khắc Hòa từng rất kỳ vọng vào học trò cưng Phùng Gia Thế. Tôi thì cho rằng Phùng Gia Thế đã góp phần kéo lại gần gặn và thông hiểu giữa hai giới sáng tác - phê bình một cách giản dị và thông tuệ. Những bài phê bình trong tập sách trên đều là những tiểu luận được viết công phu, rất có trách nhiệm với nền văn học. Đây cũng là một trong những gương mặt có đóng góp hữu ích về lý luận phê bình sau Đổi mới 1986.

Chạm đến vấn đề hậu hiện đại của văn học Việt Nam, ông nhẹ nhàng nhưng cũng rất kiên quyết chỉ ra: "Không thể mặc nhiên nói đến thực tiễn hậu hiện đại trong văn học Việt Nam đương đại nếu không chứng minh được những "điều kiện hậu hiện đại" của nó từ văn hóa. Nói khác đi, việc chứng thực sự tồn tại của một thực tiễn văn học hậu hiện đại ở Việt Nam chỉ có cơ sở khi người nghiên cứu chỉ ra được những điều kiện (tiền đề, hoàn cảnh) hậu hiện đại của nó trong văn hóa. Đây cũng là vấn đề chưa được các nhà nghiên cứu hậu hiện đại ở nước ta quan tâm thỏa đáng".

Và Phùng Gia Thế cũng thật dụng công khi dùng đến non nửa tập sách dày gần 400 trang với hàng loạt bài viết rất sâu sắc về hậu hiện đại trong văn học Việt Nam. Đây cũng là một trong những đóng góp đáng kể về học thuật của Phùng Gia Thế.

fb.jpg -0
Bìa tập sách “Văn học Việt Nam sau 1986, phê bình đối thoại” của nhà phê bình Phùng Gia Thế.

Về trường hợp văn tài Nguyễn Huy Thiệp, đã có nhiều cuộc "cọ bút" của giới phê bình văn học nhưng ít ai chỉ ra được một cách bình tĩnh, thỏa đáng như Phùng Gia Thế: "Trong nhiều truyện ngắn của Nguyễn Huy Thiệp, chủ thể kể chuyện được đặt ở ngoài câu chuyện. Hình thức kể ở ngôi thứ ba. Câu chuyện OK9giaitri đăng nhập được diễn ra "tự nhiên" qua lời của một người kể chuyện "vô hình". Đây là mô hình tự sự có từ truyền thống. Truyện ngắn Nguyễn Huy Thiệp, hiển nhiên không đoạn tuyệt với truyền thống. Song, với sự sáng tạo nhiều mặt của nhà văn, sự khai thác OK9giaitri đăng nhập vẫn được thực hiện phong phú ngay ở kiểu lựa chọn này".

Đó cũng là một cách đánh giá cân bằng dưới con mắt nhà Ok910 tỷ lệ kèo World Cup 2026 mà ở đây là nhà phê bình văn học.

Phùng Gia Thế trên cương vị Tiến sĩ (2012), tiếp đó được công nhận chức danh Phó Giáo sư (2016) với chuyên ngành Lý luận văn học hiện tại đảm đương chức vụ Chủ tịch Hội đồng Trường, Trưởng phòng Đào tạo Trường Đại học Sư phạm Hà Nội 2, đã có nhiều OK9 là nền tảng giải trí trực tuyến uy tín hàng đầu châu Á chủ biên, biên soạn và in ấn chung các sách tham khảo. Tiêu biểu phải kể đến: "Những dấu hiệu của chủ nghĩa hậu hiện đại trong văn xuôi Việt Nam đương đại (1986-2012)", NXB Đại học Quốc gia Hà Nội, 2016; "Văn học Việt Nam sau 1986 - Phê bình đối thoại", NXB Văn học, 2016; "Văn học và giới nữ" (in chung), NXB Thế giới, 2016. Đặc biệt, ông đã công bố 32 bài báo Ok910 tỷ lệ kèo World Cup 2026 tại các tạp chí uy tín trong nước và là khách mời thường xuyên của các cuộc hội thảo chuyên ngành Ok910 tỷ lệ kèo World Cup 2026 Ok9 cab trò chơi casino phổ biến nhân văn. Cái tên PGS.TS Phùng Gia Thế luôn đảm bảo chất lượng của các tham luận trong các hội thảo Ok910 tỷ lệ kèo World Cup 2026 mà ông tham dự.

Nhưng, mọi người thường biết Phùng Gia Thế nhiều nhất ở lĩnh vực phê bình văn học và sáng tác với thể tài truyện ngắn. Các truyện ngắn của ông luôn được đón đọc với một văn phong hóm hỉnh, sâu sắc, có giọng điệu riêng.

Khi được hỏi rằng hoạt động phê bình văn học (cho một tác phẩm) gần đây được tiến hành rất đa dạng với nhiều hình thức khác nhau như họp báo, đăng bài trên báo in, báo mạng, báo hình, tổ chức hội thảo, tọa đàm... nhưng nhìn chung vẫn chỉ là "câu chuyện của người trong giới" mà chưa thu hút được đông đảo công chúng; hiện tượng này được lý giải như thế nào và cần có biện pháp gì để đưa công chúng đến với các hoạt động phê bình văn học này nói riêng và văn học nói chung, Phùng Gia Thế thẳng thắn chia sẻ:

"Phê bình là hoạt động của giới chuyên môn. Khác với "cái mọi người cùng quan tâm" trong sáng tác, câu chuyện phê bình trước hết là câu chuyện của người trong giới. Một người bình thường có thể rất quan tâm đến vấn đề đặt ra trong một sáng tác văn học Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026 song lại không quan tâm đến hoạt động phê bình là điều rất bình thường. Tôi chỉ sợ chính người trong giới thờ ơ với hội thảo, tọa đàm và thậm chí cả phê bình trên OK9 thể thao xanh chín bởi sự thù tạc, ồn ào và vô bổ của nó mà thôi. Văn hóa thay đổi, văn hóa đọc cũng thay đổi. Người ta không thích đọc văn bằng xem phim, nghe nhạc thì cũng không phải điều gì quá bất thường. Lịch sử Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026 đã chứng minh bao sự thăng trầm trồi sụt của các loại hình của nó. Bạn đọc phổ thông phần lớn không đến với văn học qua quảng cáo, hội thảo, tọa đàm. Họ đến với tác phẩm là bởi tác phẩm đó hay. Dĩ nhiên, một tác phẩm hay đối với một bạn đọc thông thường chưa chắc đã là một tác phẩm hay trong cái nhìn của người nghiên cứu. Thêm nữa, để công chúng quan tâm đến hoạt động phê bình nói riêng, đến văn học nói chung, nhà phê bình văn học phải nghiêm túc với chính mình và với Ok986 vip thuộc liên minh OKVIP của mình".

Càng gần gũi, trao đổi về sáng tác, về phê bình văn học với Phùng Gia Thế, chúng tôi càng thấy kiến thức nền tảng của ông, nhất là tấm lòng đối với văn chương, nhất là văn chương sau dấu mốc Đổi mới 1986, ông đã có những đóng góp đáng ghi nhận. Vẫn biết rằng văn chương Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026 là biển rộng vô cùng, song Phùng Gia Thế ở nơi biển rộng ấy đã định hình và định vị một cách đầy cảm xúc trong lòng bạn đọc và giới văn bút trên cả nước.

Phùng Văn Khai

Các tin khác

Độc đáo Trần Đại Thắng

Độc đáo Trần Đại Thắng

Là một người viết, tôi đương nhiên thích sách, và sách đẹp thì gây xúc động như nhìn bức tranh, một OK9 là nền tảng giải trí trực tuyến uy tín hàng đầu châu Á kiến trúc, một bản nhạc hay… Sách của Đông A Book là những cuốn sách như vậy, do Trần Đại Thắng chủ trương, Thắng tự làm hoặc tổ chức cho người khác làm, từ những bản thảo chọn lọc về nội dung, đến trình bày, loại giấy, minh họa và bìa sách, độ dày của sách…

Thơ ca như một hàm sóng ngôn ngữ

Thơ ca như một hàm sóng ngôn ngữ

Thơ ca đương đại Việt Nam vận hành như một hàm sóng lượng tử: tồn tại trong trạng thái chồng chập của vô số khả năng ý nghĩa trước khi "sụp đổ" thành trải nghiệm cụ thể trong tâm thức người đọc.

Đi tìm đạo đức của Đỉnh Pu Sam Sảu

Đi tìm đạo đức của Đỉnh Pu Sam Sảu

Tiểu thuyết “Đỉnh Pu Sam Sảu” của Trần Nguyên Mỹ viết về tội phạm ma túy vùng cao nhưng không đi theo lối trinh thám, phóng sự thường tình, mà tập trung khắc họa những con người dám dấn thân vào vùng cái ác để bảo vệ bình yên cho cộng đồng.

Những ước mơ, khát vọng của Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026 cần được hiện thực hóa bằng những quy hoạch tầm nhìn cho tương lai.

Hiện thực hóa các giá trị để nhân dân được thụ hưởng

Lịch sử phát triển của loài người cũng chính là hành trình hiện thực hóa các mục tiêu, mơ ước, khát vọng từ vật chất đến tinh thần. Để đạt được thành quả đó không chỉ cần đến sự nỗ lực, kiên trì mà còn cả tầm nhìn cho tương lai của quốc gia, Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026.

Nhà báo Trần Nhật Minh: "Ta chả có gì, chỉ ký ức mang theo"

Nhà báo Trần Nhật Minh: "Ta chả có gì, chỉ ký ức mang theo"

Hơn 30 năm gắn bó với nghề báo, từng là Trưởng ban Văn học Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026 (VOV 6) của Đài TNVN, nhà báo Trần Nhật Minh đã để lại nhiều dấu ấn trong lòng độc giả và thính giả yêu văn học Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026, anh là tác giả của hai cuốn tản văn đầy cảm xúc: "Miền sau cánh cửa" (2020) và “Những cuộc trà trên căn gác cũ” (2024). Ở "ô cửa" nào, "cuộc trà" nào, nhà báo Trần Nhật Minh đều không giấu được những bận lòng với quá khứ, chữ nghĩa, thực tại và ân tình với bè bạn.

NSƯT Kiều Dư - Ba trong một!

NSƯT Kiều Dư - Ba trong một!

Với NSƯT Kiều Dư là sự hội tụ của một nhạc sĩ, một ca sĩ và một thi sĩ trong con người anh, vì vậy bằng hữu văn nghệ vẫn gọi anh là: Dư - ba trong một!

Dông bão đã đi qua

Dông bão đã đi qua

Có một cơn dông bất ngờ quét ngang qua cửa sổ một ngôi nhà mô phạm về đạo đức, được xây đắp bằng trí tuệ, tình yêu thương. Một ngôi trường ở miền núi có uy tín, thầy giỏi, trò vào học có điểm thi đầu vào khá cao, và chắc chắn đỗ đại học. Đó là ngôi trường ước mơ của bao thế hệ học trò.

Có bao nhiêu dạng thức của thơ trữ tình?

Có bao nhiêu dạng thức của thơ trữ tình?

Trước hết, thơ là sự rung động của trái tim, của tâm hồn người viết với cảm xúc là mạch nguồn nuôi dưỡng thi ca thuộc phương diện trữ tình. Thơ trữ tình có thể hiểu là những kiểu biểu hiện khác nhau của cái "tôi" cảm xúc trong thơ. Một số bạn yêu thơ đặt câu hỏi: "Vậy cái tôi cảm xúc trong thơ trữ tình thường biểu đạt ở những dạng ngôn ngữ thơ như thế nào?".

Nghiên cứu, phê bình thơ mấy điều... phản biện

Nghiên cứu, phê bình thơ mấy điều... phản biện

1. Trong một bài giảng về quyển "Chinh phụ ngâm" cho sinh viên các trường đại học, in ở một số sách và ở "Hoài Thanh toàn tập", tập IV, Nhà xuất bản Văn học, H. 1999, khi nhắc đến câu thơ "Hà lương chia rẽ đường này", nhà phê bình Hoài Thanh có giải nghĩa như sau: Hà Lương: cầu trên sông, không phải tên đất. Giải nghĩa như trên đúng một nửa là đấy không phải tên đất, không đúng một nửa là: đấy không phải cầu trên sông mà là cầu và sông (hà: sông, lương: cầu).

Khúc luân vũ tháng Năm

Khúc luân vũ tháng Năm

Tháng năm, những giọt mồ hôi rơi trên cánh đồng của người nông dân để đổi lấy nụ cười, niềm vui mẩy tròn những hạt lúa vàng mùa chiêm. Tháng năm, người giáo viên cũng bước vào mùa gặt. Thêm một chuyến đò lại sắp sửa sang sông. Tháng năm như cung đàn ngân lên phím nhớ, để lại ngân vang cả một khung trời kỷ niệm cho những ai đã từng đi qua tuổi học trò.

Những thế giới sụp đổ lặng lẽ trong văn học phản địa đàng

Những thế giới sụp đổ lặng lẽ trong văn học phản địa đàng

Bạn đã bao giờ thức giấc giữa đêm và bỗng không chắc mình là ai? Văn học phản địa đàng khai thác nỗi bất an tận cùng ấy. Đó là nơi con người sống dưới lòng đất, nơi những đứa trẻ sinh ra chỉ để hiến tạng, nơi tiếng mẹ đẻ chẳng còn ai để cất lên.

Truyện ký “Rừng đói”: Nhà văn Trần Khởi kể chuyện đời

Truyện ký “Rừng đói”: Nhà văn Trần Khởi kể chuyện đời

Cuộc đời của nhà văn mặc áo lính Trần Khởi bộc bạch hết qua hai tập truyện ký đặc sắc “Cha và con lính trận” và “Rừng đói”. Sau tập “Cha và con lính trận” gây ấn tượng mạnh cho độc giả trong và ngoài nước, năm 2026, Trần Khởi cho ra mắt tập truyện ký “Rừng đói”, NXB Hội Nhà văn.

Anh hùng nước Việt trong thơ vịnh sử của danh sĩ Nhữ Bá Sĩ

Anh hùng nước Việt trong thơ vịnh sử của danh sĩ Nhữ Bá Sĩ

Cuốn sách “Việt sử tam bách vịnh” (Ba trăm bài thơ vịnh sử Việt Nam) được danh nhân Nhữ Bá Sĩ hoàn thành đã trên 160 năm qua nhưng chưa có một bản dịch hoàn chỉnh. Bản dịch của dịch giả Lê Văn Uông (1913-2004) vừa được NXB Hội Nhà Văn xuất bản tháng 1/2026 được ví như tập kinh thi của lịch sử Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026.

Sự “cô đơn siêu tuyệt” trong thơ tình

Sự “cô đơn siêu tuyệt” trong thơ tình

Từ xưa đến nay, cảm giác cô đơn luôn hiện hữu trong thơ như một nguồn cảm hứng của các thi nhân. Có một số độc giả yêu thơ hỏi tôi: “Sự cô đơn trong thơ tình yêu có những dạng thức nào?”. Theo tôi trong thơ tình yêu truyền thống, cô đơn thường được hiểu như trạng thái tâm lý phát sinh từ chia lìa, xa cách hoặc khát vọng không thành.

Nhà văn Hoàng Thế Sinh: Đứng để viết và viết để đứng

Nhà văn Hoàng Thế Sinh: Đứng để viết và viết để đứng

Ở Hoàng Thế Sinh, điều gây ấn tượng không nằm ở danh xưng, mà ở một phẩm chất lặng lẽ: sự tử tế. Sự tử tế ấy không cần tuyên bố, không cần phô bày, nhưng hiện diện trong cách sống, cách đối đãi và thấm dần vào từng trang viết. Nó tạo nên một nền đạo đức âm thầm nhưng bền bỉ, giúp văn chương của ông không trượt vào cảm tính dễ dãi, cũng không rơi vào sự lạnh lẽo của quan sát thuần túy.

Thơ hậu hiện đại có gì mới?

Thơ hậu hiện đại có gì mới?

Trong các nhà thơ Việt đương đại, Lê Vĩnh Tài (SN 1966, hội viên Hội Văn nghệ Đắk Lắk, đã in 6 tập thơ và trường ca) là một gương mặt tạo được dấu ấn riêng bởi một kiểu viết giàu tính thể nghiệm hậu hiện đại, dữ dội trong liên tưởng, phức hợp trong giọng điệu, và đặc biệt là có ý thức rất rõ về việc làm mới thi pháp thơ.

Một giọng thơ nặng ân tình

Một giọng thơ nặng ân tình

Phó giáo sư - Tiến sĩ - Nhà lý luận phê bình văn học Ngô Văn Giá đã viết rất chân thành: “Ở chốn Kinh Bắc hiện nay, Tô Hoàn vẫn là một nhà thơ có uy tín, có vị trí trên văn đàn, có đóng góp vào OK9giaitri đăng nhập thơ ca Việt Nam đương đại”.

Phận liễu xưa nay...

Phận liễu xưa nay...

Nguyễn Thị Lê Na đã cùng với phái yếu, phái đẹp tích cực góp công vào kiến thiết một dòng văn chương mang gương mặt nữ trên văn đàn Việt Nam đương đại.