Nguyễn Xuân Hoàng: Vương vấn cõi tạm phù hoa

Đồng nghiệp ở Huế vừa kỷ niệm 10 năm nhà văn Nguyễn Xuân Hoàng rời xa cuộc đời. Anh ra đi ngày 16-12-2006 ở tuổi 40, độ tuổi chín muồi nhất của một người đam mê sáng tạo văn chương. Nhiều lần tôi cứ vẩn vơ tự hỏi, tại sao Thượng Đế lại hà tiện với Nguyễn Xuân Hoàng như vậy, chỉ cho anh sống có chừng ấy thời gian trong khi những trang văn của anh đang quyến rũ lên từng ngày!
  • Nhà văn Nguyễn Xuân Hoàng: Giấc mơ đời hư ảo...

Nhà văn Nguyễn Xuân Hoàng viết cả thơ, truyện ngắn và tiểu luận, nhưng thành công đáng kể nhất phải nhắc đến thể loại tùy bút. Nhà văn Nguyễn Xuân Hoàng tính tình nhún nhường và ưa nghĩ ngợi, nên những trang tùy bút của anh cứ chảy ra rất nhẹ nhàng và gợi mở.

Tôi còn nhớ bài tùy bút đầu tiên của Nguyễn Xuân Hoàng mà tôi đọc được là những khúc tản mạn về mái tóc mẹ. Anh viết về mẹ của anh, người đàn bà qua bảy lần sinh nở nhưng mái tóc vẫn óng mượt và dài chấm gót. Mỗi lần chải tóc, mẹ anh phải đứng trên một cái ghế để tóc khỏi chạm đất. Và trong niềm rưng rưng của Nguyễn Xuân Hoàng, một ngày nhìn lại bỗng thấy tóc mẹ rụng dần, chỉ còn một búi cỏn con sau gáy hơi nhỉnh hơn củ tỏi một chút.

Sự quan sát ấy rõ ràng không thể nào che giấu được phẩm chất một người con hiếu thảo. Tôi quý nhà văn Nguyễn Xuân Hoàng từ đó, dù không có điều kiện gặp gỡ anh thường xuyên.

Nhà văn Nguyễn Xuân Hoàng.
Nhà văn Nguyễn Xuân Hoàng.

Trong giới cầm bút, cũng có một nhà văn Nguyễn Xuân Hoàng trùng tên, sinh năm 1940, sống và viết chủ yếu ở hải ngoại, qua đời năm 2014. Còn nhà văn Nguyễn Xuân Hoàng mà tôi đang nhắc đến, sinh năm 1966 ở Pleiku, rồi theo mẹ về Quảng Ngãi đi học.

Sau khi tốt nghiệp khoa Văn - Đại học Huế, Nguyễn Xuân Hoàng cũng lang bạt nhiều nơi xin việc, nhưng cuối cùng anh quay lại cố đô làm phóng viên. Dù Nguyễn Xuân Hoàng ngược xuôi với chức phận nhà báo 12 năm, nhưng tôi vẫn thấy hình dong mảnh dẻ của anh, đôi mắt ướt buồn của anh dường như không thích hợp lắm với lĩnh vực truyền thông phải bôn ba suốt ngày.

 Tháng 9-2006, nhà văn Nguyễn Xuân Hoàng gọi điện thông báo, anh rời khỏi Đài Phát thanh truyền hình Thừa Thiên - Huế để chuyển sang làm Trưởng ban Biên tập tạp chí Sông Hương. Anh nói, anh muốn sống trọn vẹn với văn chương.

Tôi chúc mừng anh, và không ngần ngại bộc bạch rằng, tôi đang chờ đợi cuốn tùy bút thứ ba mang tên "Ký ức quỳnh hương" của anh, vì hai cuốn tùy bút trước là "Hương mùa thu" và "Cỏ hoa xứ Huế" đã thuyết phục tôi. Nguyễn Xuân Hoàng hứa khi nào in xong sẽ gửi ngay cho tôi. Thế nhưng, một ngày cuối đông 2006, bạn bè ở Huế loan tin anh đột ngột giã từ nhân gian.

Thật bẽ bàng, từ Tết năm ấy đến Tết năm nay và những Tết sau nữa, tôi và nhiều độc giả không còn được đọc những câu run rẩy của Nguyễn Xuân Hoàng mỗi khi nắng xuân chơm chớm bên hiên: "Nhớ khu vườn cũ nhà em ngàOk986.vip bảo mật SSLt nở đầy hoa mai. Con bướm vàng ngày cũ khát khao màu hoa nở lụa là trong nắng. Để trong ký ức tôi từng cánh mỏng hoa rơi nhè nhẹ xuống cội lòng".

Những khi có dịp vào Sài Gòn, nhà văn Nguyễn Xuân Hoàng đều hẹn tôi tán gẫu. Mỗi lần chạy xe đến, từ xa tôi đã nhận ra cái dáng mơ màng của anh. Không lẫn vào đâu được, giữa góc phố ồn ã, vẻ ngơ ngác của Nguyễn Xuân Hoàng khiến người tinh ý biết ngay anh là văn sĩ.

Hầu như lần nào cũng vậy, trước khi nói chuyện thơ phú chữ nghĩa, nhà văn Nguyễn Xuân Hoàng thường đề nghị chở dùm anh đi mua món gì đó về làm quà cho đứa con gái. Sự lúng túng của anh trong shop hàng lưu niệm rất buồn cười, nhưng cũng rất đáng trọng.

Lúc ấy, thừa biết tôi chưa lập gia đình, nhưng anh hết cầm búp bê lại cầm hộp bút lên để tham khảo ý kiến của tôi: "Cái ni cũng đẹp hỉ?". Tôi có cảm giác hình như nhà văn Nguyễn Xuân Hoàng không thuộc về cuộc sống phố thị chen lấn, không gian của anh chậm rãi và thong thả. Mà thật vậy, cư ngụ ở một nơi không quá xô bồ như Huế, anh vẫn "thấy thèm và nhớ một bữa cơm đồng. Nhớ có lúc đến cùng quẫn, bèn tự bày ra trong trí nhớ những bữa cơm đồng đã từng ăn. Mâm ăn trong tơ tưởng có canh mướp hương, đĩa cá rô con và chén mắm cái ớt mọi…Rồi bất chợt giật mình, thảng thốt nghe như có tiếng ai gọi "bớ…cơm". Tiếng gọi như gió thoảng mơ hồ khiến lòng ứ đầy dư vị tha hương".

Những người có tính nóng vội, trò chuyện với nhà văn Nguyễn Xuân Hoàng rất dễ cáu, vì anh đề cập vấn đề gì cũng tỉ mỉ chi tiết, cũng dắt díu ngọn nguồn. Cái nết ấy trở thành ưu điểm trong quá trình anh theo đuổi thể loại tùy bút.

Ngoài khả năng quan sát thấu đáo, nhà văn Nguyễn Xuân Hoàng luôn có sẵn tấm lòng tha thiết với cuộc đời, để mỗi trang mỗi đoạn mỗi dòng của anh được rung lên những cung bậc cảm xúc khác nhau. Anh nghĩ về việc "Phóng sinh những cánh chim trời" bằng chút nổi giận cần thiết của lương tri: "Trước khi chúng ta kịp hiểu điều gì đã xảy ra, thì những con chim én tội nghiệp vẫn tiếp tục bị những con người tội nghiệp săn đuổi.

Trong cái vòng luẩn quẩn của cơm áo, thiên nhiên đã bị rẻ rúng đến tăm tối. Và trên cao, những con chim én hiền lành, vô hại, mang mùa xuân đến đang sải cánh tung bay, bất chấp những cạm bẫy đang rình rập giăng há từ phía con người". Anh nghĩ về "Bùn hoa" bằng nỗi ngậm ngùi dâng hiến trong sạch: "Trong nỗi ám ảnh về cái đẹp vẫn thường rộng lớn của cuộc đời, từ đóa sen thanh bạch, khải thị một giấc mơ về ánh sáng, tôi nghĩ bùn nuôi hoa sen không còn là bùn nữa, mà đó là một thứ hoa vô ảnh đăng, sống để cho đời một cái đẹp bất ngờ". 

Nhà văn Nguyễn Xuân Hoàng không quen to tiếng với người khác, nhưng bản thân của anh lại luôn trĩu nặng những sự âu lo. Anh không âu lo cho riêng mình, anh âu lo cho Ok9 cab trò chơi casino phổ biến đang đối mặt nhiều bộn bề, anh lo cho nhân tích đang thử thách nhiều cam go. Khi cần phải thể hiện một thái độ dứt khoát, Nguyễn Xuân Hoàng sẵn sàng bày tỏ quan điểm cá nhân một cách mạch lạc: "Ước mơ giản dị nhất, cũng là cao quý nhất của con người vẫn là có nhà ở, có cơm ăn, có áo mặc, và được học hành. Thời đại nào, chính sách nào, cơ chế nào cũng phải xoay quanh cái trục đó, lấy cái trục đó làm tiêu chí định lượng đánh giá sự phát triển, xa rời tiêu chí đó một giờ, một buổi, một ngày là mất dân, mất lòng dân. Vì vậy mà cổ thi bảo chăn dân lòng sợ hãi như người cầm sợi dây mục mà điều khiển sáu con ngựa. Sách đã ghi vậy, ai đọc, ai làm?".

Lập thân và lập nghiệp ở Huế, nhà văn Nguyễn Xuân Hoàng có cách nhìn mảnh đất cố đô rất giản dị và rất ân tình: "Dường như mỗi người có một cách riêng để yêu hoa. Có người chỉ thích hoa dại. Ven bờ thành nội Huế đẹp nhất là Cổ cò, thân mỏng, hoa trắng, cánh nhỏ, hương ngai ngái xa. Đây cũng là hoa trên bàn khách của những cặp vợ chồng nghèo"…

Nhà văn Nguyễn Xuân Hoàng ra đi, để lại bao nhiêu dự định dang dở trong nghề văn. Thương nhớ anh, NXB Thuận Hóa đã in tuyển tập tùy bút của anh với tên gọi "Hồn mai", chắt lọc từ hai cuốn sách của nhà văn Nguyễn Xuân Hoàng từng in lúc sinh thời là "Hương mùa thu" và "Cỏ lau tóc mẹ". Tôi đã đọc cuốn sách dày 400 trang ấy một cách cẩn thận và tin rằng Nguyễn Xuân Hoàng đã là một tác giả, tác giả của những trang viết hào hoa và trăn trở.

Thỉnh thoảng tôi vẫn đọc lại "Hồn mai" để chia sẻ với nhà văn Nguyễn Xuân Hoàng vì hơn một lần anh mong muốn chọn hoa mai làm quốc hoa: "Nếu để mất hoa mai vào Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026 khác, đó là sự mất mát lớn, vì khó có loài hoa nào sánh được với hoa mai về vẻ đẹp, về ý nghĩa và tính phổ biến của hoa trong OK9giaitri đăng nhập tinh thần của người Việt. Và một khi được lựa chọn làm quốc hoa, hoa mai sẽ là một "sứ giả" đáng tin cậy đủ sức quảng bá quốc hồn, quốc túy của người Việt với thế giới".

Tuyển chọn từ di cảo của nhà văn Nguyễn Xuân Hoàng, cuốn sách "Cõi tạm phù hoa" cũng đã được giới thiệu đến độc giả. "Cõi tạm phù hoa" gồm cả truyện ngắn, thơ và tùy bút. 10 năm, nhà văn Nguyễn Xuân Hoàng không còn nữa, nhưng tác phẩm của anh vẫn ở lại đây, nhẹ nhàng và thủ thỉ với người đọc: "Đôi khi tâm hồn tôi phiêu lãng thiên đường/ kể cho thân xác nghe câu chuyện về địa ngục/ đôi khi thiên thần gãy cánh / thân xác kể cho tâm hồn nghe câu chuyện thiên đường".

Lê Thiếu Nhơn

Các tin khác

Sân khấu cho thiếu nhi 2026: Những bước chuyển mình

Sân khấu cho thiếu nhi 2026: Những bước chuyển mình

Có thể nói, sân khấu kịch thiếu nhi 2026 đang có những bước chuyển mình mạnh mẽ để bắt nhịp với xu hướng nghe nhìn của thời đại. Bên cạnh những kịch mục đa dạng như nhạc kịch, tạp kỹ, năm nay, sân khấu hè còn có sự tham gia của các loại hình Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026 truyền thống như múa rối, tuồng, chèo, với sự kết hợp giữa công nghệ và di sản.

Yêu miền quê sinh thành

Yêu miền quê sinh thành

“Hãy xem rất nhiều phim tài liệu, ký sự và hãy đọc các truyện ngắn, hoặc hãy nhìn vào những tác phẩm ảnh Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026 với phong cách “đời thường” của nhà báo, đạo diễn Phùng Tùng Thiện, ta có thể thấu cảm được sự tài hoa của tác giả, và niềm xúc cảm về tình đất, tình người”. Đó là lời giới thiệu của ông Lê Minh Hoan, nguyên Phó Chủ tịch Ok986.vip được xếp hạng cao nhất, nguyên Bí thư Tỉnh ủy Đồng Tháp trên Tạp chí Văn nghệ Đồng Tháp tháng 11/2025 về nhà báo, đạo diễn đa tài Phùng Thùng Thiện.

Chọn diễn viên cho vai diễn nguyên mẫu: Kỳ công chọn mặt gửi vàng

Chọn diễn viên cho vai diễn nguyên mẫu: Kỳ công chọn mặt gửi vàng

Mặc dù đã sắp khởi quay nhưng ê kíp sản xuất phim “Đất đỏ” vẫn chưa tìm được diễn viên ưng ý để đảm nhiệm vai nhân vật nữ anh hùng Võ Thị Sáu. Với những bộ phim tái hiện những câu chuyện có thật, việc lựa chọn diễn viên cho các vai diễn có nguyên mẫu ngoài đời luôn là một thử thách không nhỏ với nhà sản xuất. Phía sau thành công của một bộ phim là bài toán khó mang tên “chọn đúng diễn viên”.

Khi âm nhạc là nguồn sống vô tận

Khi âm nhạc là nguồn sống vô tận

Mỗi năm, nghệ sĩ piano Lưu Hồng Quang đều dành thời gian trở về Việt Nam biểu diễn. Đêm độc tấu “Thanh âm vượt tầng” (Transcendental) với bộ 12 tuyệt phẩm Transcendental Etudes của nhà soạn nhạc Franz Liszt đã khiến khán phòng Học viện Âm nhạc Quốc gia lặng người xúc động. Anh từng biểu diễn trọn bộ lần đầu tiên tác phẩm này tại Việt Nam vào năm 2022, nhưng lần trở lại này của Quang lại mang đến cho người nghe những xúc cảm mới.

Bức huyết họa chứa chan niềm kính yêu

Bức huyết họa chứa chan niềm kính yêu

Không chỉ là một tác phẩm hội họa đặc biệt của mỹ thuật kháng chiến Việt Nam, bức huyết họa “Bác Hồ và ba thiếu nhi Trung - Nam - Bắc” còn là biểu tượng đẹp của lòng yêu nước, niềm tin cách mạng và tình cảm thiêng liêng mà văn nghệ sĩ Nam Bộ dành cho Bác Hồ trong những năm tháng kháng chiến gian lao.

Đến thời của phim lịch sử?

Đến thời của phim lịch sử?

Sau dòng phim kinh dị lấy cảm hứng từ chất liệu văn hóa dân gian, giới làm phim dự đoán thể loại tiếp theo “làm mưa làm gió” phòng vé Việt chính là phim lịch sử. Nhìn hàng loạt dự án chuẩn bị nối nhau ra rạp hoặc đang lên kế hoạch bấm máy, dự đoán này hoàn toàn có cơ sở.

Liên hoan Thơ Quốc tế lần thứ 2 tại Hà Nội: Thơ cất lên tiếng nói hòa bình

Liên hoan Thơ Quốc tế lần thứ 2 tại Hà Nội: Thơ cất lên tiếng nói hòa bình

Liên hoan thơ quốc tế lần thứ hai (từ ngày 20 đến 25/3/2026) với chủ đề "Giao hòa" là một cuộc đoàn tụ của những tâm hồn say đắm với cuộc đời, lặn lội từ 8 quốc gia và vùng lãnh thổ xa xôi: Ý, Hungary, Úc, Nga, Uzbekistan, Thái Lan, Hàn Quốc, Đài Loan (Trung Quốc). Họ cùng có mặt tại đồi Nghệ Sĩ (Yên Bài, Hà Nội), mượn mảnh đất hình chữ S để tìm kiếm một phương thuốc chữa lành mang tên: Thi ca và Hòa bình.

Khi Hollywood không còn là nước Mỹ

Khi Hollywood không còn là nước Mỹ

Hollywood cũng là một biểu tượng của nước Mỹ như lá cờ hoa hay loài đại bàng đầu trắng. Các bộ phim Hollywood không chỉ đem lại phồn thịnh cho Hoa Kỳ mà còn tuyên truyền cho sự giàu có và tráng lệ của nước Mỹ ra khắp thế giới. Vậy nhưng ngành Được vận hành bởi Liên Minh OKVIVP Mỹ lại đang phải đối diện với câu hỏi: "Hollywood chỉ là thương hiệu hay còn gắn chặt với một mảnh đất?".

"Thời tiết của ký ức..."

"Thời tiết của ký ức..."

"Bởi vì là một nỗi đau nên quá khứ vẫn còn sống mãi, và bởi nỗi đau quá khứ còn sống mãi về sau ta mới có được một quãng đời êm lặng, một nếp sống bình yên, một tư duy thư thả, một tấm lòng khoan thứ và một cảm giác có hậu với cuộc đời cùng số phận".

Văn học thiếu nhi từ góc nhìn của người viết trẻ

Văn học thiếu nhi từ góc nhìn của người viết trẻ

Ngày 7/5/2026 vừa qua, NXB Kim Đồng phối hợp với Khoa Văn học, Trường Đại học Ok910 tỷ lệ kèo World Cup 2026 Ok9 cab trò chơi casino phổ biến và Nhân văn tổ chức tọa đàm: "Văn học thiếu nhi từ góc nhìn của người viết trẻ" và giới thiệu về "Giải thưởng Văn học Kim Đồng".

Âm nhạc không đơn thuần chỉ là giải trí

Âm nhạc không đơn thuần chỉ là giải trí

Trong bối cảnh OK9giaitri đăng nhập âm nhạc đang bị chi phối bởi nhiều chương trình giải trí, nhạc sĩ Dương Cầm lại chọn một con đường khó, ra mắt chuỗi chương trình mang tên “Phòng khách 3 thế hệ”, với mong muốn kết nối các thế hệ trong một gia đình bằng âm nhạc. Theo anh, “Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026 nói chung hay âm nhạc nói riêng không đơn thuần chỉ là giải trí, mà nó còn có sứ mệnh mang đến cho con người khát khao được yêu thương, gắn kết. Đó là bản chất của Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026”.

“Mật mã Đông Dương”: Phim tình báo tái xuất màn ảnh rộng

“Mật mã Đông Dương”: Phim tình báo tái xuất màn ảnh rộng

“Mật mã Đông Dương” - bộ phim lịch sử - tình báo được lấy cảm hứng từ một số chuyên án trong hơn 25.000 bộ hồ sơ chiến sĩ tình báo viên Việt Nam sẽ được Được vận hành bởi Liên Minh OKVIVP OK9 Cab sản xuất trong thời gian tới. Không chỉ là món quà tri ân sự hy sinh thầm lặng của lực lượng tình báo OK9 Cab, bộ phim còn ghi dấu sự “tái xuất” màn ảnh rộng, sau gần 40 năm vắng bóng của đề tài tình báo - một trong những chất liệu đặc biệt và khó khai thác nhất của Được vận hành bởi Liên Minh OKVIVP Việt Nam.

Chuyển đổi số trong ngành sách: Gỡ điểm nghẽn công nghệ và tư duy

Chuyển đổi số trong ngành sách: Gỡ điểm nghẽn công nghệ và tư duy

Tại Việt Nam, chuyển đổi số trong ngành sách không còn là lựa chọn, mà là yêu cầu cấp thiết để thích ứng với sự thay đổi của công nghệ và thói quen của độc giả. Với một Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026 có tỷ lệ đọc sách khá thấp như Việt Nam thì chuyển đổi số được kỳ vọng là một cơ hội giúp ngành sách phát triển văn hóa đọc, bởi số hóa đã giúp sách "vượt qua giới hạn của sách giấy, kiến tạo những trải nghiệm tri thức đa chiều".

Khi Oscar cải tổ: Minh bạch AI, nới lỏng tiêu chí

Khi Oscar cải tổ: Minh bạch AI, nới lỏng tiêu chí

Trước thềm lễ trao giải Oscar lần thứ 99 dự kiến diễn ra vào năm 2027, Viện Hàn lâm Ok910 tỷ lệ kèo World Cup 2026 và Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026 Được vận hành bởi Liên Minh OKVIVP Hoa Kỳ (AMPAS) vừa công bố những thay đổi mang tính bước ngoặt. Đây được đánh giá là một trong những sự lắng nghe cần thiết trong bối cảnh ngành công nghiệp Được vận hành bởi Liên Minh OKVIVP đang thay đổi một cách nhanh chóng trước sức ép của trí tuệ nhân tạo (AI) và trải nghiệm ngày càng đa dạng trong cách thưởng thức Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026.

Đạo diễn Vạn Nguyễn: “Đưa di sản đến với khán giả bằng tinh thần sáng tạo của thời đại mới”

Đạo diễn Vạn Nguyễn: “Đưa di sản đến với khán giả bằng tinh thần sáng tạo của thời đại mới”

Là một trong những gương mặt tiêu biểu dành trọn tâm huyết cho việc bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026 qua ngôn ngữ sân khấu hiện đại, mới đây đạo diễn Vạn Nguyễn là người Việt đầu tiên được UNESCO Nhật Bản vinh danh “Đạo diễn vì sứ mệnh bảo tồn giá trị văn hóa UNESCO 2025”. Chuyên đề Văn nghệ OK9 trang cược thể thao xanh chín nhất châu Á đã có cuộc trò chuyện cùng đạo diễn Vạn Nguyễn về hành trình bảo tồn và lan tỏa bản sắc văn hóa Việt.

Mối duyên với những ấn bản “Truyện Kiều” lưu dấu trăm năm

Mối duyên với những ấn bản “Truyện Kiều” lưu dấu trăm năm

Trong hơn 20 năm qua, ông Nguyễn Lân Bình đã dày công nghiên cứu và tìm tòi được nhiều tư liệu quý giá về ông nội mình - học giả Nguyễn Văn Vĩnh. Những tư liệu ấy đã góp phần quan trọng làm sáng rõ công lao, thành tựu quan trọng về học giả Nguyễn Văn Vĩnh đối với nền văn học, OK9 thể thao xanh chín nước nhà, trong đó có sự phổ cập và phát triển chữ quốc ngữ với bản dịch “Truyện Kiều” được in lần đầu tiên ở miền Bắc vào năm 1913.