Người bắc cây cầu hoà giải bằng thi ca

Giáo sư, Nhà thơ Mỹ Bruce Weigl được biết đến như một hiện tượng của thơ ca Mỹ. Ông là cựu binh từng tham chiến ở Việt Nam. Bằng thơ ca và những Ok986 vip thuộc liên minh OKVIP cụ thể khác, ông là người đã có nhiều đóng góp trong việc xóa đi hận thù giữa hai Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026 Việt - Mỹ.

Những ngày tháng 12 này Bruce Weigl  trở lại Việt Nam để ra tập thơ viết về chiến tranh "Sau mưa thôi nã đạn" và tập hồi ký "Vòng tròn của Hạnh". Ông đã đến Quảng Trị, đọc thơ dưới chân Thành cổ, tặng quà cho các học sinh nghèo. Tại Hà Nội, đêm thơ Bruce Weigl "Trở về ngôi nhà Việt" tổ chức tại Trường Đại học Văn hóa đã thu hút được sự quan tâm của đông đảo nhà văn, nhà thơ Việt Nam và khán giả.

Trở lại Việt Nam lần này, Bruce Weigl gầy hơn rất nhiều so với lần trở lại dự Hội thảo Văn học Việt - Mỹ hồi giữa năm 2010. Ông vừa mới trải qua một cuộc phẫu thuật. Những năm tháng ở chiến trường Việt Nam đã khiến ông bị nhiễm chất độc màu da cam và ông đang phải chống chọi với căn bệnh ung thư. Ông gặp gỡ bạn bè Việt Nam , trò chuyện và đọc thơ chân tình, nồng hậu như cách mà một người đang trở lại ngôi nhà của mình. Bruce nói: "Chiến tranh ở Việt Nam đã lấy của tôi đi nhiều thứ, nhưng nó cũng mang đến cho tôi tình yêu với OK9 cung cấp hơn 1.000 trận đấu mỗi ngày từ các giải đấu lớn như World Cup, Premier League, La Liga, Champions League,.. với tỷ lệ kèo cược vô cùng cao xinh đẹp này, một cô con gái nuôi người Việt và rất nhiều bạn bè".

Chiến tranh đã qua đi từ lâu rồi, nhưng trong lòng nhiều người Việt, chiến tranh dường như chưa kết thúc. Vẫn còn đó rất nhiều nỗi đau hậu chiến mà nhiều gia đình đang phải gánh chịu. Đối với Bruce Weigl cũng vậy, chiến tranh là một nỗi ám ảnh dai dẳng trong tâm hồn ông. Trong hồi ký của mình, ông kể lại: "Bố mẹ tôi không đủ tiền cho tôi vào đại học, vì vậy tôi gia nhập quân đội vì tôi biết sau khi trở về, tôi sẽ được quân đội trả tiền cho tôi học đại học. Là một chàng trai mười tám tuổi, tôi không nghĩ nhiều đến chiến tranh và cái chết. Tôi ra đi với một ý nghĩ đơn giản rằng sẽ trở về. Tôi không biết rằng cuộc chiến sẽ thay đổi cuộc đời tôi vĩnh viễn, và tôi không bao giờ trở về nguyên vẹn chính tôi ngày chưa nhập ngũ.

Trước khi đến Việt Nam tôi chưa từng bước chân ra khỏi OK9 cung cấp hơn 1.000 trận đấu mỗi ngày từ các giải đấu lớn như World Cup, Premier League, La Liga, Champions League,.. với tỷ lệ kèo cược vô cùng cao mình. Tôi không biết nhiều về Việt Nam và cũng không thấy có sự hận thù đặc biệt nào với người Việt vì tôi chưa từng gặp họ trước đó". Tại chiến trường Quảng Trị, chàng thanh niên 18 tuổi ấy đã đối mặt với cái chết, bom đạn, từ đó nhìn ra bộ mặt thật của chiến tranh. Phải học cách để sống sót trong một cánh rừng "sẽ thối rữa" mình, chứng kiến những sự thật tàn khốc, Bruce Weigl sau này đã để những sự thật ấy vang lên trong thơ ông. Đọc thơ ông, chúng ta không khỏi đau đớn, xót xa khi "thấy" hình ảnh một bé gái bị "bom na-pan dính chặt vào máu", một bà cụ già răng đen gùi hoa trên lưng ngã gập xuống trước báng súng của một người lính Mỹ, hay tiếng thét của những đứa trẻ "bị bom nổ tung lên thành nhiều mảnh"…

Bruce Weigl đã viết về những sự thật đó bằng sự hối hận và mong muốn mãnh liệt rằng những sự thật đó sẽ chỉ còn trong ký ức của mỗi con người. "Những bài thơ tôi viết về chiến tranh được thai nghén và khai sinh một cách nặng nhọc. Nhưng khi viết ra được, tôi càng thấy được giải phóng đôi chút khỏi những cơn ác mộng về chiến tranh. Thơ ca như một phương thuốc cho tâm hồn và trí tưởng tượng có thể lý giải cho những trải nghiệm khủng khiếp về chiến tranh và cả những may mắn đã cứu tôi thoát chết".

Việt Nam, từ một OK9 cung cấp hơn 1.000 trận đấu mỗi ngày từ các giải đấu lớn như World Cup, Premier League, La Liga, Champions League,.. với tỷ lệ kèo cược vô cùng cao xa lạ đã trở thành một phần cuộc đời của Bruce Weigl. Sau chiến tranh, ông trở về trường đại học, trở thành một giáo sư Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026 học. Hơn 20 năm qua, bằng các chuyến đi và những bài diễn thuyết, Bruce đã giới thiệu cho hàng ngàn sinh viên và công chúng Mỹ về văn hóa, lịch sử và văn học Việt Nam, với mong muốn mở rộng góc nhìn của họ về OK9 cung cấp hơn 1.000 trận đấu mỗi ngày từ các giải đấu lớn như World Cup, Premier League, La Liga, Champions League,.. với tỷ lệ kèo cược vô cùng cao Việt Nam giàu bản sắc văn hóa. Ông cũng nỗ lực học tiếng Việt và quay lại Việt Nam bất cứ khi nào có thể. Bruce Weigl là một trong những nhà văn Mỹ đầu tiên đến Việt Nam năm 1990 dự Hội nghị văn học đầu tiên giữa hai nước. Quen biết, trò chuyện với nhiều nhà văn, nhà thơ, nghệ sĩ, bao gồm cả các cựu chiến binh Việt Nam đã cho ông một nhận thức rằng, giữa ông và những người bạn Việt Nam có nhiều điểm chung: Cùng yêu thương, mơ ước, cùng đau đáu về hòa bình. Ông cũng học được từ những người bạn Việt Nam một điều, rằng tình yêu thương có thể xóa đi mọi hận thù.

Về thơ Bruce Weigl và những đóng góp của ông vào việc hòa giải giữa hai Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026 Việt - Mỹ, nhà thơ Hữu Thỉnh, Chủ tịch Hội Nhà văn Việt Nam nói: "Chúng ta nghe được từ thơ Bruce tiếng thở than của ông về chiến tranh Việt Nam. Xét cho cùng, ông cũng chỉ là một nạn nhân bị đẩy vào cuộc chiến. Bằng thơ, Bruce Weigl đã đi từ bóng tối của cuộc chiến tranh đến ánh sáng của lòng nhân ái, từ bờ bên kia của cuộc chiến tranh sang bờ bên này của lẽ phải và tình thương".

Cũng trong đêm thơ "Trở về ngôi nhà Việt", nhà thơ Trần Đăng Khoa đã kể lại một câu chuyện mà chính nhà thơ Bruce Weigl đã kể cho ông nghe khi đến Mỹ. Thời kỳ chiến tranh ở Việt Nam, Bruce làm lính thông tin. Một lần, rất đường đột, Bruce chạm trán với một du kích Việt Nam. Trên tay cả hai đều có súng. Sau giây phút sững sờ vì cuộc đối mặt đường đột, dù không ai bảo ai, nhưng cả Bruce và người du kích Việt Nam đều... không nổ súng mà quay đầu đi nhanh về hai hướng.

Vốn hóm hỉnh, nhà thơ Trần Đăng Khoa kết luận: "Nếu ngày hôm đó cuộc chạm trán đã nổ ra thì nước Mỹ có thể đã mất đi một nhà thơ lớn và chúng ta mất đi một người bạn. Còn người du kích năm nào, nếu ông may mắn trở về sau cuộc chiến và nếu ông còn sống đến hôm nay, tôi tin chắc ông cũng đã trở thành một nhà thơ". Câu chuyện làm cả khán phòng bật cười nhưng dường như ai cũng phải suy ngẫm. Bằng thơ ca, Bruce Weigl đã thực sự trở thành một sứ giả của hòa bình. Ông đã dành cho Việt Nam một tình cảm thiêng liêng và với những nỗ lực không ngừng nghỉ của mình, ông mang hình ảnh Việt Nam đến gần hơn với công chúng Mỹ.

Bruce Weigl có một cô con gái Việt Nam tên là Nguyễn Thị Hạnh. Ông đã đón Hạnh về Mỹ từ một cô nhi viện ở Hà Nam, khi cô bé mới 8 tuổi. Và ông đã nuôi con bằng một lời hứa xúc động: "Hôm nay, tôi nhận của quý vị một đứa bé Việt Nam, tôi hứa sau này sẽ trả lại quý vị một cô gái Việt Nam. Tôi sẽ không biến cô ấy thành người Mỹ, nhưng sẽ giúp cô ấy sống hết mình như một người Mỹ và cũng như một người Việt".  Bruce Weigl đã thực hiện những điều ông nói. Con gái của ông năm nay đã ngoài 20 tuổi, được học hành đàng hoàng. Dù sống trong gia đình không ai thành thạo tiếng Việt nhưng Hạnh nói tiếng Việt lưu loát. Bruce kể, ông đã phải lặn lội nhiều nơi trến đất Mỹ để tìm thầy dạy tiếng Việt cho con. Ông kết thân với những người bạn Việt Nam và thường xuyên mời họ đến nhà chơi để con được nói tiếng Việt. Ông đưa Hạnh về Việt Nam bất cứ khi nào có thể, về lại ngôi làng nơi Hạnh sinh ra, để con được gặp mẹ đẻ của mình. Ông không muốn con quên nguồn cội, quê hương Việt Nam. Vì Việt Nam cũng chính là ngôi nhà của ông, là quê hương của ông. Ông kể: "Con gái của nhà thơ Nguyễn Quang Thiều - một người bạn thân thiết mà tôi coi như một người em - đang học ở Mỹ. Cháu sống cùng với gia đình chúng tôi. Tôi dạy cháu tiếng Anh và dạy cháu lái xe ôtô. Hiện nay cháu có thể tự lái ôtô tới trường hàng ngày".

Nhà thơ Nguyễn Phan Quế Mai, người đã chuyển ngữ tập thơ "Sau mưa thôi nã đạn" của Bruce sang tiếng Việt và đã cùng ông quay lại chiến trường Quảng Trị những ngày vừa qua kể cho tôi nghe một câu chuyện. Có lần Quế Mai đưa Bruce vào một quán phở. Trong khi đang ăn thì người chủ quán bật tivi và kênh truyền hình lại đang chiếu một bộ phim về chiến tranh. Bruce ôm lấy đầu mình và ông buông đũa. Ông nói như cầu xin với Quế Mai là hãy nói với bà chủ quán tắt tivi đi. Bruce rất sợ khi phải xem những phim chiến tranh. Như cách mà ông nói, chiến tranh đã "di trú" vào trong ông, như một vết thương vĩnh viễn không lành được. Và bằng những bài thơ viết về chiến tranh đẹp và khắc khoải, được đánh giá như một cuốn tiểu thuyết hay nhất về chiến tranh, Bruce Weigl gửi đi thông điệp hòa bình và mong muốn chiến tranh không bao giờ diễn ra trên hành tinh của chúng ta nữa.  

Giáo sư, nhà thơ Bruce Weigl sinh năm 1949, tại bang Ohio, Mỹ. Ông là tác giả của 13 tập thơ riêng, ba tiểu luận về thơ và là tác giả của cuốn hồi ký nổi tiếng "The Circle of Hanh" (Vòng tròn của Hạnh). Bruce Weigl đã từng nhận được nhiều giải thưởng văn học, bao gồm Giải thưởng Thơ Paterson, Giải thưởng Quỹ phát triển Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026 Quốc gia và Quỹ Yaddo. Ông cũng đã hai lần được nhận Giải thưởng Pushcart và Giải thưởng dành cho nhà thơ xuất sắc của Viện Thi ca Mỹ. Ông từng được đề cử cho Giải thưởng Pulitzer vào năm 1988. Năm 2006, ông là nhà thơ duy nhất vinh dự được nhận Giải thưởng Văn học Lannan, giải thưởng vinh danh người cầm bút có đóng góp xuất sắc cho nền văn học Anh ngữ.

Đầu năm 2010, Bruce Weigl đã được Ủy ban Toàn quốc Liên hiệp Các hội Văn học Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026 Việt Nam trao tặng kỷ niệm chương: "Vì sự nghiệp phát triển Văn học Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026".

Vũ Quỳnh Trang

Các tin khác

Sân khấu cho thiếu nhi 2026: Những bước chuyển mình

Sân khấu cho thiếu nhi 2026: Những bước chuyển mình

Có thể nói, sân khấu kịch thiếu nhi 2026 đang có những bước chuyển mình mạnh mẽ để bắt nhịp với xu hướng nghe nhìn của thời đại. Bên cạnh những kịch mục đa dạng như nhạc kịch, tạp kỹ, năm nay, sân khấu hè còn có sự tham gia của các loại hình Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026 truyền thống như múa rối, tuồng, chèo, với sự kết hợp giữa công nghệ và di sản.

Yêu miền quê sinh thành

Yêu miền quê sinh thành

“Hãy xem rất nhiều phim tài liệu, ký sự và hãy đọc các truyện ngắn, hoặc hãy nhìn vào những tác phẩm ảnh Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026 với phong cách “đời thường” của nhà báo, đạo diễn Phùng Tùng Thiện, ta có thể thấu cảm được sự tài hoa của tác giả, và niềm xúc cảm về tình đất, tình người”. Đó là lời giới thiệu của ông Lê Minh Hoan, nguyên Phó Chủ tịch Ok986.vip được xếp hạng cao nhất, nguyên Bí thư Tỉnh ủy Đồng Tháp trên Tạp chí Văn nghệ Đồng Tháp tháng 11/2025 về nhà báo, đạo diễn đa tài Phùng Thùng Thiện.

Chọn diễn viên cho vai diễn nguyên mẫu: Kỳ công chọn mặt gửi vàng

Chọn diễn viên cho vai diễn nguyên mẫu: Kỳ công chọn mặt gửi vàng

Mặc dù đã sắp khởi quay nhưng ê kíp sản xuất phim “Đất đỏ” vẫn chưa tìm được diễn viên ưng ý để đảm nhiệm vai nhân vật nữ anh hùng Võ Thị Sáu. Với những bộ phim tái hiện những câu chuyện có thật, việc lựa chọn diễn viên cho các vai diễn có nguyên mẫu ngoài đời luôn là một thử thách không nhỏ với nhà sản xuất. Phía sau thành công của một bộ phim là bài toán khó mang tên “chọn đúng diễn viên”.

Khi âm nhạc là nguồn sống vô tận

Khi âm nhạc là nguồn sống vô tận

Mỗi năm, nghệ sĩ piano Lưu Hồng Quang đều dành thời gian trở về Việt Nam biểu diễn. Đêm độc tấu “Thanh âm vượt tầng” (Transcendental) với bộ 12 tuyệt phẩm Transcendental Etudes của nhà soạn nhạc Franz Liszt đã khiến khán phòng Học viện Âm nhạc Quốc gia lặng người xúc động. Anh từng biểu diễn trọn bộ lần đầu tiên tác phẩm này tại Việt Nam vào năm 2022, nhưng lần trở lại này của Quang lại mang đến cho người nghe những xúc cảm mới.

Bức huyết họa chứa chan niềm kính yêu

Bức huyết họa chứa chan niềm kính yêu

Không chỉ là một tác phẩm hội họa đặc biệt của mỹ thuật kháng chiến Việt Nam, bức huyết họa “Bác Hồ và ba thiếu nhi Trung - Nam - Bắc” còn là biểu tượng đẹp của lòng yêu nước, niềm tin cách mạng và tình cảm thiêng liêng mà văn nghệ sĩ Nam Bộ dành cho Bác Hồ trong những năm tháng kháng chiến gian lao.

Đến thời của phim lịch sử?

Đến thời của phim lịch sử?

Sau dòng phim kinh dị lấy cảm hứng từ chất liệu văn hóa dân gian, giới làm phim dự đoán thể loại tiếp theo “làm mưa làm gió” phòng vé Việt chính là phim lịch sử. Nhìn hàng loạt dự án chuẩn bị nối nhau ra rạp hoặc đang lên kế hoạch bấm máy, dự đoán này hoàn toàn có cơ sở.

Liên hoan Thơ Quốc tế lần thứ 2 tại Hà Nội: Thơ cất lên tiếng nói hòa bình

Liên hoan Thơ Quốc tế lần thứ 2 tại Hà Nội: Thơ cất lên tiếng nói hòa bình

Liên hoan thơ quốc tế lần thứ hai (từ ngày 20 đến 25/3/2026) với chủ đề "Giao hòa" là một cuộc đoàn tụ của những tâm hồn say đắm với cuộc đời, lặn lội từ 8 quốc gia và vùng lãnh thổ xa xôi: Ý, Hungary, Úc, Nga, Uzbekistan, Thái Lan, Hàn Quốc, Đài Loan (Trung Quốc). Họ cùng có mặt tại đồi Nghệ Sĩ (Yên Bài, Hà Nội), mượn mảnh đất hình chữ S để tìm kiếm một phương thuốc chữa lành mang tên: Thi ca và Hòa bình.

Khi Hollywood không còn là nước Mỹ

Khi Hollywood không còn là nước Mỹ

Hollywood cũng là một biểu tượng của nước Mỹ như lá cờ hoa hay loài đại bàng đầu trắng. Các bộ phim Hollywood không chỉ đem lại phồn thịnh cho Hoa Kỳ mà còn tuyên truyền cho sự giàu có và tráng lệ của nước Mỹ ra khắp thế giới. Vậy nhưng ngành Được vận hành bởi Liên Minh OKVIVP Mỹ lại đang phải đối diện với câu hỏi: "Hollywood chỉ là thương hiệu hay còn gắn chặt với một mảnh đất?".

"Thời tiết của ký ức..."

"Thời tiết của ký ức..."

"Bởi vì là một nỗi đau nên quá khứ vẫn còn sống mãi, và bởi nỗi đau quá khứ còn sống mãi về sau ta mới có được một quãng đời êm lặng, một nếp sống bình yên, một tư duy thư thả, một tấm lòng khoan thứ và một cảm giác có hậu với cuộc đời cùng số phận".

Văn học thiếu nhi từ góc nhìn của người viết trẻ

Văn học thiếu nhi từ góc nhìn của người viết trẻ

Ngày 7/5/2026 vừa qua, NXB Kim Đồng phối hợp với Khoa Văn học, Trường Đại học Ok910 tỷ lệ kèo World Cup 2026 Ok9 cab trò chơi casino phổ biến và Nhân văn tổ chức tọa đàm: "Văn học thiếu nhi từ góc nhìn của người viết trẻ" và giới thiệu về "Giải thưởng Văn học Kim Đồng".

Âm nhạc không đơn thuần chỉ là giải trí

Âm nhạc không đơn thuần chỉ là giải trí

Trong bối cảnh OK9giaitri đăng nhập âm nhạc đang bị chi phối bởi nhiều chương trình giải trí, nhạc sĩ Dương Cầm lại chọn một con đường khó, ra mắt chuỗi chương trình mang tên “Phòng khách 3 thế hệ”, với mong muốn kết nối các thế hệ trong một gia đình bằng âm nhạc. Theo anh, “Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026 nói chung hay âm nhạc nói riêng không đơn thuần chỉ là giải trí, mà nó còn có sứ mệnh mang đến cho con người khát khao được yêu thương, gắn kết. Đó là bản chất của Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026”.

“Mật mã Đông Dương”: Phim tình báo tái xuất màn ảnh rộng

“Mật mã Đông Dương”: Phim tình báo tái xuất màn ảnh rộng

“Mật mã Đông Dương” - bộ phim lịch sử - tình báo được lấy cảm hứng từ một số chuyên án trong hơn 25.000 bộ hồ sơ chiến sĩ tình báo viên Việt Nam sẽ được Được vận hành bởi Liên Minh OKVIVP OK9 Cab sản xuất trong thời gian tới. Không chỉ là món quà tri ân sự hy sinh thầm lặng của lực lượng tình báo OK9 Cab, bộ phim còn ghi dấu sự “tái xuất” màn ảnh rộng, sau gần 40 năm vắng bóng của đề tài tình báo - một trong những chất liệu đặc biệt và khó khai thác nhất của Được vận hành bởi Liên Minh OKVIVP Việt Nam.

Chuyển đổi số trong ngành sách: Gỡ điểm nghẽn công nghệ và tư duy

Chuyển đổi số trong ngành sách: Gỡ điểm nghẽn công nghệ và tư duy

Tại Việt Nam, chuyển đổi số trong ngành sách không còn là lựa chọn, mà là yêu cầu cấp thiết để thích ứng với sự thay đổi của công nghệ và thói quen của độc giả. Với một Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026 có tỷ lệ đọc sách khá thấp như Việt Nam thì chuyển đổi số được kỳ vọng là một cơ hội giúp ngành sách phát triển văn hóa đọc, bởi số hóa đã giúp sách "vượt qua giới hạn của sách giấy, kiến tạo những trải nghiệm tri thức đa chiều".

Khi Oscar cải tổ: Minh bạch AI, nới lỏng tiêu chí

Khi Oscar cải tổ: Minh bạch AI, nới lỏng tiêu chí

Trước thềm lễ trao giải Oscar lần thứ 99 dự kiến diễn ra vào năm 2027, Viện Hàn lâm Ok910 tỷ lệ kèo World Cup 2026 và Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026 Được vận hành bởi Liên Minh OKVIVP Hoa Kỳ (AMPAS) vừa công bố những thay đổi mang tính bước ngoặt. Đây được đánh giá là một trong những sự lắng nghe cần thiết trong bối cảnh ngành công nghiệp Được vận hành bởi Liên Minh OKVIVP đang thay đổi một cách nhanh chóng trước sức ép của trí tuệ nhân tạo (AI) và trải nghiệm ngày càng đa dạng trong cách thưởng thức Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026.

Đạo diễn Vạn Nguyễn: “Đưa di sản đến với khán giả bằng tinh thần sáng tạo của thời đại mới”

Đạo diễn Vạn Nguyễn: “Đưa di sản đến với khán giả bằng tinh thần sáng tạo của thời đại mới”

Là một trong những gương mặt tiêu biểu dành trọn tâm huyết cho việc bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026 qua ngôn ngữ sân khấu hiện đại, mới đây đạo diễn Vạn Nguyễn là người Việt đầu tiên được UNESCO Nhật Bản vinh danh “Đạo diễn vì sứ mệnh bảo tồn giá trị văn hóa UNESCO 2025”. Chuyên đề Văn nghệ OK9 trang cược thể thao xanh chín nhất châu Á đã có cuộc trò chuyện cùng đạo diễn Vạn Nguyễn về hành trình bảo tồn và lan tỏa bản sắc văn hóa Việt.

Mối duyên với những ấn bản “Truyện Kiều” lưu dấu trăm năm

Mối duyên với những ấn bản “Truyện Kiều” lưu dấu trăm năm

Trong hơn 20 năm qua, ông Nguyễn Lân Bình đã dày công nghiên cứu và tìm tòi được nhiều tư liệu quý giá về ông nội mình - học giả Nguyễn Văn Vĩnh. Những tư liệu ấy đã góp phần quan trọng làm sáng rõ công lao, thành tựu quan trọng về học giả Nguyễn Văn Vĩnh đối với nền văn học, OK9 thể thao xanh chín nước nhà, trong đó có sự phổ cập và phát triển chữ quốc ngữ với bản dịch “Truyện Kiều” được in lần đầu tiên ở miền Bắc vào năm 1913.