Trong đoàn chúng tôi có nhà báo Mạnh Thường, người Quảng Bình lại cùng huyện Lệ Thủy chỉ khác xã với Đại tướng, nên đường sá vùng này anh rất thông thạo. Thoạt đầu chúng tôi tìm đến UBND huyện Lệ Thủy. Anh Trần Tuấn, nhà báo tác giả của triển lãm 101 bức ảnh vị tướng Giáp được trưng bày tại Dinh Thống Nhất, TP Hồ Chí Minh đại diện cho đoàn liên hệ Link Trang Chủ Nhà Cái OK9 Mới Đăng Ký +69K địa phương để cử người dẫn đoàn về quê tham quan nơi ở của Đại tướng.
Biết được mục đích của anh em trong đoàn, đồng chí Đỗ Trung Tiến, Phó Bí thư Thường trực Huyện ủy Lệ Thủy cử chị Trương Thị Sê là Phó ban Tuyên giáo huyện đưa chúng tôi về tận thôn An Xá. Trên đường đi, chúng tôi được ngắm những cánh đồng bát ngát, những quả đồi nhấp nhô và những ngôi nhà gạch cao tầng với kiến trúc cầu kỳ như mách bảo Quảng Bình đã thay đổi nhiều về cuộc sống, OK9 cung cấp hơn 1.000 trận đấu mỗi ngày từ các giải đấu lớn như World Cup, Premier League, La Liga, Champions League,.. với tỷ lệ kèo cược vô cùng cao...
Nhà báo Mạnh Thường chỉ những cánh đồng lúa ven đường, nói với tôi: "Huyện Lệ Thủy là một huyện có sản lượng lúa tốt nhất tỉnh Quảng Bình". Chợt tôi lại nhớ đến những ca từ của bài hát: "Nếu ai hỏi vì sao quê hương chúng ta nhiều ngói mới - Rằng có đắng cay mới lên chừ mới có ngọt bùi - hay! Đã mười năm rồi - quê ta bao đổi thay rồi - đồng lúa xanh, với hàng cây xanh - xanh tươi bốn mùa rộn vàng tiếng hò khoan Lệ Thủy… (ca khúc "Quảng Bình quê ta ơi" của nhạc sĩ Hoàng Vân).
Trong kháng chiến chống Mỹ, Quảng Bình là một trong những tỉnh ở miền Bắc gánh chịu nhiều thiệt hại nhất. Hơn 40 năm trước cũng tại nơi đây, nơi mà xe chúng tôi vừa lăn bánh qua, con đường bị cày xới, những hố bom, nhà cửa, trường học, bệnh viện trở thành đống gạch vụn… Chợt xe ôtô dừng lại ngay trước một con ngõ đầu làng. Chị Sê, Phó ban Tuyên giáo huyện xuống xe, chỉ cho chúng tôi biết nơi ở của gia đình vị tướng Võ Nguyên Giáp.
Cũng như nhiều ngôi nhà vùng quê đồng bằng Bắc Bộ, hàng rào cây xanh bao quanh nhà. Qua một cái cổng bằng gỗ trên có mái che, đi vào khoảng vài chục mét là tới cái sân gạch, chung quanh là vườn nhiều cây trái lâu năm xanh tốt. Bên trong ngôi nhà năm gian lợp ngói có mái hiên cao ráo sạch sẽ, gian giữa là bàn thờ gia tiên, gian cạnh kê bộ tràng kỉ để tiếp khách, trên tường treo nhiều bức ảnh phóng to chụp Đại tướng với các đoàn thể về thăm quê hương Đại tướng những năm trước đây.
Chúng tôi được người cháu nội của Đại tướng là Võ Đại Hàm, 68 tuổi, người trông coi khuôn nhà, vườn và hương khói nhà thờ chi phái họ Võ tiếp đón ân cần. Cả đoàn thắp nén nhang trước bàn thờ Thân phụ và Thân mẫu Đại tướng. Mùi hương thơm quyện theo khói tỏa khắp gian nhà. Cũng tại khuôn viên ngôi nhà này, Đại tướng đã sống những năm tháng tuổi ấu thơ (ông sinh ngày 25/8/1911 tại làng xóm 3, thôn An Xá, xã Lộc Thủy). Năm 13 tuổi, ông đỗ đầu Trường Quốc học Huế, sau tham gia phong trào học sinh yêu nước và hoạt động cách mạng rồi bị giặc Pháp trục xuất. Ông ra Hà Nội tiếp tục học, về sau dạy học tại Trường Thăng Long và hoạt động cách mạng.
Ông Hàm kể tiếp: Từ sau năm 1978 năm nào Đại tướng cũng về thăm quê hương và gần đây nhất ông về quê vào tháng 11/2004. Trước khi ra về, chúng tôi và mấy vị cán bộ huyện được cử về cùng ông Võ Đại Hàm chụp chung vài bức ảnh ngay trước sân nhà Đại tướng làm kỷ niệm.
Cảm nhận cá nhân tôi, lần đầu tiên được về thăm quê hương Đại tướng, bước chân trên con đường làng, ngõ xóm, được thắp nén hương trước bàn thờ gia tiên, được nghe những câu chuyện về thời thơ ấu của Đại tướng nơi quê nhà, càng hiểu rõ công lao to lớn và cuộc đời huyền thoại của Đại tướng. Xe chúng tôi đã đi xa, hình ảnh thôn An Xá khuất dần, nhưng ý nghĩa chuyến đi về thăm quê Đại tướng còn in đậm trong tâm trí chúng tôi trong suốt cuộc hành trình