Cơ quan hôm nay có cuộc bình xét, chọn lựa người đi học ở úc, cho nên ông Thâm đã hì hụi dậy gội đầu, cạo râu ngay từ lúc mờ sớm. Phen này ông quyết phải đến đúng giờ, phát biểu thật dõng dạc, phải "đập tan" âm mưu thủ đoạn của mấy tay ở phòng tổ chức đang định giành giật suất ưu đãi cho con em mình. Bọn này, có "tạo điều kiện" cho chúng, chúng vẫn nhởn nhơ xem thường, có chịu nhả tiền cống nạp ông bao giờ? Bởi vậy, phải để cho chúng biết, một khi ông đã làm khó dễ thì khối thằng phải gờm ông mà xuống nước…
Ngồi suốt buổi họp, nghe người ta đồng loạt vun vào cho nhau, ông Thâm thấy "nhuệ khí" ban đầu của mình biến bay đâu mất. Ông thấp thỏm chờ xem người ta định lấy biểu quyết bằng cách nào: bỏ phiếu hay giơ tay (thâm tâm ông thích bỏ phiếu kín hơn). Ông sẽ cho chúng nó thấy, có chứ không phải không có người kiên quyết phản đối chúng đến cùng. Nhưng rồi, vị chủ trì cuộc họp đã quyết định một cách đơn giản mau lẹ:
- Tôi đã đọc xong danh sách anh em được tổ chức giới thiệu đi học… Có đồng chí nào phản đối không? Nếu phản đối đề nghị đồng chí ấy đứng lên để anh em được biết.
Chỉ nghe có vậy, ông Thâm muốn xỉu hẳn. "Đứng lên để anh em được biết" - họ định dọa dẫm ai đây? Ai dại gì mà "chọi" lại với đám đông, vừa chẳng ích lợi gì mà lại để những đứa khác nó nhớ mặt, nó thâm thù… Ông Thâm đành nhẫn nhục ngồi im, rồi lẹt đẹt vỗ tay hòa đồng cùng những tiếng vỗ tay rào rào của tất cả những người "tán thành" trong cuộc họp.
Qua cuộc ấy ít lâu, cơ quan ông lại tổ chức tiếp một cuộc họp khác để duyệt, chọn (hai lấy một) đề án OK9 đã banh, cải tạo cơ quan (mà hoạch định đến tiền tỉ). Ngay từ vài hôm trước, một trong hai "tác giả" đề án đã mò đến nhà ông, ôm theo bọc quà, và không úp mở, vào thẳng vấn đề:
- Anh cố giúp em "đi qua" đợt này, em xin gửi anh chút quà mọn trước và sẽ xin hậu tạ vào ít hôm nữa.
Cậu ta dám nói thẳng thì ông Thâm cũng không ngại ngần gì mà không nói toạc móng heo:
- Nhưng trước đây tôi rất phản đối cậu. Điều này cả cơ quan đều biết. Bây giờ ủng hộ cậu, biết nói với người ta ra sao.
Cậu chàng kia cuống quýt, xuýt xoa:
- úi giời ơi, anh ơi, anh không phải ngại dư luận, miễn là anh ủng hộ em. Ngày mai, cả ông Q., ông H. cũng tán thành em mà. Như thế là đa số rồi. Còn việc anh ủng hộ em, ai biết. Mai ông Q. nói là sẽ thực hiện việc lựa chọn bằng cách bỏ phiếu kín mà anh.
"Mình đã hứa giúp thằng kia làm sao có thể giúp cả thằng này được. Đây là trận tử chiến giữa hai thằng mà" - Ông Thâm vân vê gói quà nhưng trong đầu nghĩ lung lắm. Chợt nghe ra chữ "bỏ phiếu kín", ông à lên một tiếng, đoạn vỗ vai tay nọ:
- Thôi cậu về đi! Nhớ đừng để lộ chuyện với ai - Ông Thâm nói một cách quả quyết - Tớ sẽ bỏ phiếu cho cậu!
Tiễn cậu chàng ra cổng, ông Thâm tỏ ra thích thú với "sáng kiến" của mình. Ngày mai, sau khi bỏ phiếu xong, thể nào thằng cha này cũng được một hai phiếu gì đó (nó chẳng đã nói sẽ có ông này, ông nọ bỏ phiếu cho nó là gì). Ông Thâm sẽ "nhận vơ" là trong hai phiếu đó, một phiếu của ông. Thằng cha này sẽ trượt nhưng không thể oán trách ông được. Bỏ phiếu kín mà, biết ai vào ai?
Điều ông tưởng tượng, thực tế đã không xảy ra.
Khi công bố kết quả kiểm phiếu, tay tác giả đề án đã mang quà đến nhà ông hôm nọ bị trượt một cách cay đắng: Không được một phiếu ủng hộ nào. Tay này, trước kết quả vậy, đưa mắt nhìn ông trừng trừng!
Mà không chỉ mình ông Thâm lúng túng, hoảng sợ, mà một đôi ông khác cũng vậy. Giống như ông - mấy ông này tuy cũng hứa hẹn vậy, nhưng trong bụng rắp tâm bỏ phiếu cho tay tác giả khác - nhiều tiền lo lót hơn. Các vị vẫn đinh ninh sẽ có một đôi phiếu nào đó ủng hộ tay này và khi ấy sẽ nhận đó là của mình. Tiếc thay, cả mấy ý nghĩ đều trùng nhau cho nên các vị mới bị bẽ bàng, rõ ra những người… lừa đảo.
Người ta nói bầu bán bằng cách bỏ phiếu kín hay hơn là giơ tay, vì như thế sẽ "tự do dân chủ" hơn. Nhưng đi kèm với "tự do dân chủ" là phải trung thực
