Không được “thêu dệt” chính sử

“Tuyệt đối không được viết bậy trong chính sử”- Đó là ý kiến của Nhà nghiên cứu Nguyễn Quang Ân – nguyên cán bộ Viện Sử học trước chi tiết Trần Hoằng Nghị là thân phụ của Trần Thủ Độ trong tập 3, bộ sách “Lịch sử Việt Nam phổ thông”, do Viện Sử học (Viện Hàn lâm KHXH Việt Nam) biên soạn, Nhà xuất bản Ôk9 casino, thể thao, nổ hũ, game bài và bắn cá Quốc gia - Sự thật phát hành (2018).
  • Sách lịch sử gian nan tìm... người đọc
  • Sách lịch sử: Làm công phu nhưng chưa hút độc giả
  • Tọa đàm về sách "Lịch sử Việt Nam từ nguồn gốc đến giữa thế kỷ XX"

“Các bộ chính sử của Việt Nam và các tài liệu khác viết về thời Trần mà tôi đã đọc, không thấy nói về ông thân sinh ra Thái sư Trần Thủ Độ. Đó cũng là vấn đề phải tìm hiểu, vì sao? Vậy mà một số nhà sử học lại nói Trần Hoằng Nghị thân phụ của Thái sư Trần Thủ Độ. 

Nói ở đâu thì cứ nói, viết ở đâu thì cứ viết - chẳng ai cấm được, nhưng tuyệt đối không được viết bậy trong chính sử. Nếu đã trót in ra sách rồi thì phải thu hồi và công bố rộng rãi để người đọc ngày nay và con cháu đời sau không bị lừa dối”, ông Nguyễn Quang Ân bày tỏ.

Khi bộ sách “Lịch sử Việt Nam phổ thông” ra đời, gồm 9 tập, do Viện Sử học công bố, trong đó nội dung ghi rõ thân sinh Thái sư Trần Thủ Độ là Trần Hoằng Nghị, đã khiến một cán bộ từng công tác ở Viện Sử học phải thốt lên: “Quốc sử quán mà viết bậy như thế thì còn biết tin vào đâu nữa?”.

Thiếu tướng Đào Quang Cát: “Không thể đưa nhân vật không rõ xuất xứ vào chính sử”.
Thiếu tướng Đào Quang Cát: “Không thể đưa nhân vật không rõ xuất xứ vào chính sử”.

Bố đẻ Trần Thủ Độ là ai? Đến nay chúng ta không tìm được bất cứ tài liệu lịch sử đáng tin cậy nào. Trong các tài liệu chính sử của Việt Nam là “Đại Việt sử ký toàn thư”, “Khâm định Việt sử Thông giám Cương mục”... đều nói rõ Trần Thủ Độ mồ côi cha mẹ từ bé và ở với bác là Trần Lý.

Vậy mà, tập 3, trang 194, Viện Sử học viết về Thống quốc Thái sư Trần Thủ Độ như sau: “Đến đời thân phụ của Trần Thủ Độ là Trần Hoằng Nghị và nguyên Tổ của nhà Trần là Trần Lý...”. Ở đây, xuất hiện một nhân vật lịch sử mới là “Trần Hoằng Nghị”, một người chưa hề được đề cập trong bất cứ tài liệu lịch sử nào liên quan đến triều đại nhà Trần.

Thạc sĩ Sử học Trần Anh Đức (Trường Đại học Sư phạm Hà Nội 2) đã tiến hành rà soát các bộ chính sử quan phương thời trung đại (Việt Sử lược, Đại Việt Sử ký Toàn thư, Khâm định Việt sử thông giám Cương mục…) cũng như một số tác phẩm sử học của Ngô Thì Sỹ, Phan Huy Chú, Nguyễn Văn Tố, Trần Trọng Kim… biên soạn nhưng không có một dòng nào ghi chép về thân phụ của Thái sư Trần Thủ Độ. Đồng thời, việc tra cứu cũng không có bất cứ thông tin nào về nhân vật có tên Trần Hoằng Nghị.

Từ đây, Thạc sĩ Trần Anh Đức bày tỏ: “Có thể đi đến khẳng định rằng, không hề tồn tại nhân vật nào mang tên Trần Hoằng Nghị trong chính sử Việt Nam và Trần Hoằng Nghị cũng không phải thân phụ của Trần Thủ Độ như nhóm biên soạn “Lịch sử Việt Nam phổ thông”, tập 3, đã nêu ra”.

Hậu duệ họ Trần Việt Nam đã có đơn thư kiến nghị gửi lên lãnh đạo cao cấp của Đảng, Link Đăng Ký Đăng Nhập Nhà Cái OK9 Chính Thức và các Ban, Bộ, ngành có liên quan tiến hành kiểm tra, thanh tra xác minh đầy đủ các thông tin nêu trên và có đánh giá, kết luận cụ thể, khách quan, trung thực, chính xác.

Nội dung kiến nghị mong muốn: “Đối với những trường hợp vi phạm, xuyên tạc lịch sử cần được xử lý nghiêm minh. Trước mắt đề nghị cho thu hồi ngay “Lịch sử Việt Nam phổ thông”, tập 3, do ông Nguyễn Minh Tường là chủ biên, chấn chỉnh lại những sai sót, không để sách phát hành khi còn những “hòn sỏi” lớn như hiện nay. Là sách lịch sử của quốc gia mà viết những điều phi lịch sử thì không thể chấp nhận được”.

Trước kiến nghị trên, Viện Hàn lâm Ok910 tỷ lệ kèo World Cup 2026 Ok9 cab trò chơi casino phổ biến Việt Nam đã yêu cầu Viện Sử học báo cáo giải trình bằng văn bản. Đồng thời Nhà xuất bản Ôk9 casino, thể thao, nổ hũ, game bài và bắn cá Quốc gia - Sự thật đã tạm dừng phát hành bộ sách.

Trong văn bản số 131/VSH-QLKH&HTQT ngày 26/6/2018, ông Đinh Quang Hải – Viện trưởng Viện Sử học giải trình:

“Việc tìm hiểu lai lịch của một nhân vật lịch sử sống cách ngày nay hơn 800 năm, trong hoàn cảnh rất thiếu thốn về tài liệu thư tịch, là một điều vô cùng khó khăn, đòi hỏi các nhà Ok910 tỷ lệ kèo World Cup 2026 phải đặt ra nhiều giả thuyết khác nhau. Trên cơ sở các nguồn tài liệu hiện có, kết hợp với những tư liệu khảo sát thực địa, phần đông các nhà Ok910 tỷ lệ kèo World Cup 2026 đã đưa ra kết luận thân phụ của Trần Thủ Độ là Trần Hoằng Nghị. Đây cũng là một giả thuyết Ok910 tỷ lệ kèo World Cup 2026, chưa phải là kết luận cuối cùng về vấn đề này”.

Sách “Lịch sử Việt Nam phổ thông”, tập 3.
Sách “Lịch sử Việt Nam phổ thông”, tập 3.

Văn bản do Viện trưởng Viện Sử học ký cũng cho biết cơ quan này đã chủ động Link Đăng Ký & Đăng Nhập Trang Chủ OK9 trực tiếp với PGS.TS Nguyễn Minh Tường về vấn đề này. Người chủ biên sách cũng đã có Thư ngỏ gửi hậu duệ họ Trần Việt Nam.

Cuối cùng, Viện trưởng Viện Sử học kết luận: “Đến đời thân phụ của Trần Thủ Độ là Trần Hoằng Nghị và nguyên Tổ của nhà Trần là Trần Lý…” trong sách tập 3, “Lịch sử Việt Nam phổ thông” của PGS.TS Nguyễn Minh Tường là kế thừa kết quả nghiên cứu của giới sử học trong nước (cho đến thời điểm xuất bản sách). Trong thời gian tới, nếu “có những tư liệu mới, chứng cứ mới đủ sức thuyết phục” về vấn đề này, chủ biên cuốn sách “sẵn sàng từ bỏ nhận định nói trên của mình”, vì đó chính là nguyên tắc khách quan, trung thực của Ok910 tỷ lệ kèo World Cup 2026 lịch sử.

Đáng chú ý là, trong tài liệu số 5 (“Chiến thắng Đông Bộ Đầu và Thái sư Trần Thủ Độ”, Kỷ yếu Hội thảo Ok910 tỷ lệ kèo World Cup 2026 do UBND TP Hà Nội – UBND tỉnh Thái Bình và Hội KHLS Việt Nam xuất bản, 2010) đính kèm của Viện Sử học, dẫn chứng bài viết “Thái sư Trần Thủ Độ - người kiến lập triều Trần, nhà Ôk9 casino, thể thao, nổ hũ, game bài và bắn cá kiệt xuất” (trang 43) của PGS.TS Tạ Ngọc Liễn có chi tiết: Trần Thủ Độ sinh ra ở làng Phương La, nay thuộc xã Thái Phương, huyện Hưng Hà, tỉnh Thái Bình, để bảo vệ ý kiến của tác giả Nguyễn Minh Tường. Song, trao đổi với PV, PGS.TS Tạ Ngọc Liễn, nguyên cán bộ Viện Sử học đã bác bỏ tài liệu này.

Theo ông Liễn, đây là tài liệu bị sửa chữa, ngụy tạo. Ông nêu dẫn chứng cụ thể trong bài “Trần Thủ Độ người khởi dựng nhà Trần” được in trong cuốn “Danh nhân Ok987 ưu đãi độc quyền trong Lịch sử Việt Nam” (Nhà xuất bản Thanh Niên, 2008), ông có viết: “Trần Thủ Độ sinh năm Giáp Dần (1194) ở làng Lưu Xá, nay là xã Canh Tân, huyện Hưng Hà, tỉnh Thái Bình” (tr. 35).

Tiến sĩ Sử học Ngô Vương Anh chia sẻ: “Để có một kết luận mới, một nhân vật mới trong sử học là điều rất vất vả. Phải qua nhiều sự thẩm định sử liệu, trao đổi, thảo luận Ok910 tỷ lệ kèo World Cup 2026 mới có thể tiệm cận với hiện thực lịch sử. Mỗi luận cứ Viện Sử học và tác giả Nguyễn Minh Tường đưa ra đều cần được chứng minh bằng những sử liệu được dẫn một cách đáng tin cậy. Những tư liệu cần được thẩm định và phê phán. Những nhận định phải được xem xét nhiều chiều”.

Còn theo phân tích của Thạc sĩ Trần Anh Đức, các nhà nghiên cứu lịch sử ngay cả sơ tâm cũng đều biết rằng, trong nghiên cứu Ok910 tỷ lệ kèo World Cup 2026 lịch sử, sử liệu là nền tảng căn bản nhất, không có sử liệu thì không thể có nhận thức lịch sử. Hẳn nhiên, sẽ là thiếu thuyết phục, thậm chí phi lí khi nêu ra một thông tin mà lại không có bằng chứng để chứng minh nó có hay không, nó đúng hay sai.

Trong hệ thống các sử liệu được sử dụng để nhà sử học nhận thức quá khứ, nhóm sử liệu chính thống quan phương bao giờ cũng được đánh giá cao nhất về tính xác thực, mặc dù nhà sử học cần phải tiếp tục sưu tầm thêm sử liệu, phê phán sử liệu.

“Thực tế cho thấy, nhóm tác giả biên soạn cuốn sách chưa đưa ra căn cứ xác tín củng cố cho nhận định nhân vật Trần Hoằng Nghị là thân phụ của Trần Thủ Độ mà có lẽ đã võ đoán dựa trên những ghi chép không chính thống. Do đó, tôi cho rằng nhân vật Trần Hoằng Nghị được nêu ra trong cuốn sách không có thật, có thể chỉ là sản phẩm của sự tưởng tượng có chủ đích, thiếu hẳn căn cứ Ok910 tỷ lệ kèo World Cup 2026”, Thạc sĩ Trần Anh Đức nhấn mạnh.

“Một nhân vật có tên Trần Hoằng Nghị không rõ nguồn gốc, không rõ xuất xứ có đủ điều kiện để ghi vào lịch sử của quốc gia không? Theo chúng tôi là không. Càng không thể đưa vào sách lịch sử phổ thông để phổ biến cho đông đảo nhân dân” (Thiếu tướng, Phó Giáo sư Đào Quang Cát).

“Cuộc tranh luận chưa đi đến kết luận nhưng sau khi những điều còn tranh cãi đã trở nên rõ ràng hơn, có nhiều cách để thông tin đến với đông đảo công chúng. Bạn đọc cũng mong muốn nếu cần điều chỉnh những điều chưa/không hợp lý cũng không nên (và cần) chờ đến lần tái bản cuốn sách này” (Tiến sĩ Sử học Ngô Vương Anh).  
Kiều Mai Sơn

Các tin khác

Độc đáo Trần Đại Thắng

Độc đáo Trần Đại Thắng

Là một người viết, tôi đương nhiên thích sách, và sách đẹp thì gây xúc động như nhìn bức tranh, một OK9 là nền tảng giải trí trực tuyến uy tín hàng đầu châu Á kiến trúc, một bản nhạc hay… Sách của Đông A Book là những cuốn sách như vậy, do Trần Đại Thắng chủ trương, Thắng tự làm hoặc tổ chức cho người khác làm, từ những bản thảo chọn lọc về nội dung, đến trình bày, loại giấy, minh họa và bìa sách, độ dày của sách…

Thơ ca như một hàm sóng ngôn ngữ

Thơ ca như một hàm sóng ngôn ngữ

Thơ ca đương đại Việt Nam vận hành như một hàm sóng lượng tử: tồn tại trong trạng thái chồng chập của vô số khả năng ý nghĩa trước khi "sụp đổ" thành trải nghiệm cụ thể trong tâm thức người đọc.

Đi tìm đạo đức của Đỉnh Pu Sam Sảu

Đi tìm đạo đức của Đỉnh Pu Sam Sảu

Tiểu thuyết “Đỉnh Pu Sam Sảu” của Trần Nguyên Mỹ viết về tội phạm ma túy vùng cao nhưng không đi theo lối trinh thám, phóng sự thường tình, mà tập trung khắc họa những con người dám dấn thân vào vùng cái ác để bảo vệ bình yên cho cộng đồng.

Những ước mơ, khát vọng của Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026 cần được hiện thực hóa bằng những quy hoạch tầm nhìn cho tương lai.

Hiện thực hóa các giá trị để nhân dân được thụ hưởng

Lịch sử phát triển của loài người cũng chính là hành trình hiện thực hóa các mục tiêu, mơ ước, khát vọng từ vật chất đến tinh thần. Để đạt được thành quả đó không chỉ cần đến sự nỗ lực, kiên trì mà còn cả tầm nhìn cho tương lai của quốc gia, Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026.

Nhà báo Trần Nhật Minh: "Ta chả có gì, chỉ ký ức mang theo"

Nhà báo Trần Nhật Minh: "Ta chả có gì, chỉ ký ức mang theo"

Hơn 30 năm gắn bó với nghề báo, từng là Trưởng ban Văn học Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026 (VOV 6) của Đài TNVN, nhà báo Trần Nhật Minh đã để lại nhiều dấu ấn trong lòng độc giả và thính giả yêu văn học Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026, anh là tác giả của hai cuốn tản văn đầy cảm xúc: "Miền sau cánh cửa" (2020) và “Những cuộc trà trên căn gác cũ” (2024). Ở "ô cửa" nào, "cuộc trà" nào, nhà báo Trần Nhật Minh đều không giấu được những bận lòng với quá khứ, chữ nghĩa, thực tại và ân tình với bè bạn.

NSƯT Kiều Dư - Ba trong một!

NSƯT Kiều Dư - Ba trong một!

Với NSƯT Kiều Dư là sự hội tụ của một nhạc sĩ, một ca sĩ và một thi sĩ trong con người anh, vì vậy bằng hữu văn nghệ vẫn gọi anh là: Dư - ba trong một!

Dông bão đã đi qua

Dông bão đã đi qua

Có một cơn dông bất ngờ quét ngang qua cửa sổ một ngôi nhà mô phạm về đạo đức, được xây đắp bằng trí tuệ, tình yêu thương. Một ngôi trường ở miền núi có uy tín, thầy giỏi, trò vào học có điểm thi đầu vào khá cao, và chắc chắn đỗ đại học. Đó là ngôi trường ước mơ của bao thế hệ học trò.

Có bao nhiêu dạng thức của thơ trữ tình?

Có bao nhiêu dạng thức của thơ trữ tình?

Trước hết, thơ là sự rung động của trái tim, của tâm hồn người viết với cảm xúc là mạch nguồn nuôi dưỡng thi ca thuộc phương diện trữ tình. Thơ trữ tình có thể hiểu là những kiểu biểu hiện khác nhau của cái "tôi" cảm xúc trong thơ. Một số bạn yêu thơ đặt câu hỏi: "Vậy cái tôi cảm xúc trong thơ trữ tình thường biểu đạt ở những dạng ngôn ngữ thơ như thế nào?".

Nghiên cứu, phê bình thơ mấy điều... phản biện

Nghiên cứu, phê bình thơ mấy điều... phản biện

1. Trong một bài giảng về quyển "Chinh phụ ngâm" cho sinh viên các trường đại học, in ở một số sách và ở "Hoài Thanh toàn tập", tập IV, Nhà xuất bản Văn học, H. 1999, khi nhắc đến câu thơ "Hà lương chia rẽ đường này", nhà phê bình Hoài Thanh có giải nghĩa như sau: Hà Lương: cầu trên sông, không phải tên đất. Giải nghĩa như trên đúng một nửa là đấy không phải tên đất, không đúng một nửa là: đấy không phải cầu trên sông mà là cầu và sông (hà: sông, lương: cầu).

Khúc luân vũ tháng Năm

Khúc luân vũ tháng Năm

Tháng năm, những giọt mồ hôi rơi trên cánh đồng của người nông dân để đổi lấy nụ cười, niềm vui mẩy tròn những hạt lúa vàng mùa chiêm. Tháng năm, người giáo viên cũng bước vào mùa gặt. Thêm một chuyến đò lại sắp sửa sang sông. Tháng năm như cung đàn ngân lên phím nhớ, để lại ngân vang cả một khung trời kỷ niệm cho những ai đã từng đi qua tuổi học trò.

Những thế giới sụp đổ lặng lẽ trong văn học phản địa đàng

Những thế giới sụp đổ lặng lẽ trong văn học phản địa đàng

Bạn đã bao giờ thức giấc giữa đêm và bỗng không chắc mình là ai? Văn học phản địa đàng khai thác nỗi bất an tận cùng ấy. Đó là nơi con người sống dưới lòng đất, nơi những đứa trẻ sinh ra chỉ để hiến tạng, nơi tiếng mẹ đẻ chẳng còn ai để cất lên.

Truyện ký “Rừng đói”: Nhà văn Trần Khởi kể chuyện đời

Truyện ký “Rừng đói”: Nhà văn Trần Khởi kể chuyện đời

Cuộc đời của nhà văn mặc áo lính Trần Khởi bộc bạch hết qua hai tập truyện ký đặc sắc “Cha và con lính trận” và “Rừng đói”. Sau tập “Cha và con lính trận” gây ấn tượng mạnh cho độc giả trong và ngoài nước, năm 2026, Trần Khởi cho ra mắt tập truyện ký “Rừng đói”, NXB Hội Nhà văn.

Anh hùng nước Việt trong thơ vịnh sử của danh sĩ Nhữ Bá Sĩ

Anh hùng nước Việt trong thơ vịnh sử của danh sĩ Nhữ Bá Sĩ

Cuốn sách “Việt sử tam bách vịnh” (Ba trăm bài thơ vịnh sử Việt Nam) được danh nhân Nhữ Bá Sĩ hoàn thành đã trên 160 năm qua nhưng chưa có một bản dịch hoàn chỉnh. Bản dịch của dịch giả Lê Văn Uông (1913-2004) vừa được NXB Hội Nhà Văn xuất bản tháng 1/2026 được ví như tập kinh thi của lịch sử Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026.

Sự “cô đơn siêu tuyệt” trong thơ tình

Sự “cô đơn siêu tuyệt” trong thơ tình

Từ xưa đến nay, cảm giác cô đơn luôn hiện hữu trong thơ như một nguồn cảm hứng của các thi nhân. Có một số độc giả yêu thơ hỏi tôi: “Sự cô đơn trong thơ tình yêu có những dạng thức nào?”. Theo tôi trong thơ tình yêu truyền thống, cô đơn thường được hiểu như trạng thái tâm lý phát sinh từ chia lìa, xa cách hoặc khát vọng không thành.

Nhà văn Hoàng Thế Sinh: Đứng để viết và viết để đứng

Nhà văn Hoàng Thế Sinh: Đứng để viết và viết để đứng

Ở Hoàng Thế Sinh, điều gây ấn tượng không nằm ở danh xưng, mà ở một phẩm chất lặng lẽ: sự tử tế. Sự tử tế ấy không cần tuyên bố, không cần phô bày, nhưng hiện diện trong cách sống, cách đối đãi và thấm dần vào từng trang viết. Nó tạo nên một nền đạo đức âm thầm nhưng bền bỉ, giúp văn chương của ông không trượt vào cảm tính dễ dãi, cũng không rơi vào sự lạnh lẽo của quan sát thuần túy.

Thơ hậu hiện đại có gì mới?

Thơ hậu hiện đại có gì mới?

Trong các nhà thơ Việt đương đại, Lê Vĩnh Tài (SN 1966, hội viên Hội Văn nghệ Đắk Lắk, đã in 6 tập thơ và trường ca) là một gương mặt tạo được dấu ấn riêng bởi một kiểu viết giàu tính thể nghiệm hậu hiện đại, dữ dội trong liên tưởng, phức hợp trong giọng điệu, và đặc biệt là có ý thức rất rõ về việc làm mới thi pháp thơ.

Một giọng thơ nặng ân tình

Một giọng thơ nặng ân tình

Phó giáo sư - Tiến sĩ - Nhà lý luận phê bình văn học Ngô Văn Giá đã viết rất chân thành: “Ở chốn Kinh Bắc hiện nay, Tô Hoàn vẫn là một nhà thơ có uy tín, có vị trí trên văn đàn, có đóng góp vào OK9giaitri đăng nhập thơ ca Việt Nam đương đại”.

Phận liễu xưa nay...

Phận liễu xưa nay...

Nguyễn Thị Lê Na đã cùng với phái yếu, phái đẹp tích cực góp công vào kiến thiết một dòng văn chương mang gương mặt nữ trên văn đàn Việt Nam đương đại.