Đọc "Hương vị thời gian" của Bùi Thế Đức - NXB Hội Nhà văn, tháng 1/2023

Hương vị tình đời, tình người

Tôi trân trọng đón tập thơ đầu tay của nhà báo, tiến sĩ Bùi Thế Đức gồm 37 bài được cấu trúc thành 4 phần rành mạch. Phần I là “Tiếng gọi mùa xuân”; Phần II là “Kỷ niệm mùa hè”; Phần III là “Hương vị mùa thu”; Phần IV là “Nỗi nhớ mùa đông”.

  • Văn Đắc yêu
  • Một cuốn sách quý

Đọc kỹ, tôi nhận ra rằng, đó chỉ là sự phân chia mang tính ước lệ, bởi dù nói về mùa nào thì "mùi hương" bao trùm vẫn là hương của tình yêu và nỗi nhớ, một thứ hương được ấp ủ, lên men qua gần nửa thập niên khi trái tim người học trò quê đất Hà Tây với nhịp tim rung động đầu đời, để rồi nhịp đập ấy cứ ngày một dập dồn, khi trào sôi, lúc lắng đọng, nhất là từ mốc thời gian anh đi nghiên cứu sinh ở nước Nga Xô-viết cho đến hôm nay.

Có bạn đọc với chút tò mò, hỏi tôi rằng, những nỗi niềm "thầm yêu trộm nhớ" ấy đã nảy sinh qua mấy thập niên, mà sao nay mới cho "bùng phát"?! Tôi trả lời vui: Có lẽ với bản tính của tác giả là con người chỉn chu, cẩn trọng nên thời gian đảm nhiệm cương vị Vụ phó, Vụ trưởng, rồi là Phó Trưởng Ban, Bí thư Đảng ủy cơ quan Ban Tuyên giáo Trung ương, anh đành "ghìm nén" những cảm xúc riêng tư ấy chăng?!

Hương vị tình đời, tình người -0
Tiến sĩ Bùi Thế Đức.

Trở lại dòng chảy của tập thơ, tôi có cảm nhận, dù phân chia làm 4 phần thì cảm hứng chủ đạo bao trùm vẫn là hương xuân, tình xuân, ký ức xuân, kỷ niệm xuân.... trong hành trình gần 5 thập niên của tác giả, từ ngày rời ghế nhà trường đến lúc sang nước bạn học tập, nghiên cứu để nhận bằng Tiến sĩ Ngữ văn ở Trường Đại học Tổng hợp vào bậc danh giá nhất thế giới - mang tên nhà Ok910 tỷ lệ kèo World Cup 2026 vĩ đại Lô-mô-nô-xốp.

Ở đây, dù đã trải qua những mùa đông băng giá, tuyết phủ trắng ngọn cây và nhữngmái nhà, nhưng lòng anh vẫn thấy lâng lâng hơi ấm khi nhớ về Hồ Tây liễu rủ; về Đền Ngọc Sơn ở Hồ Gươm linh thiêng; về mùa hạ vang tiếng ve ngân và nắng bừng phượng đỏ;về sen Hồ Tây ngát thơm; về cây bàng mùa đông trút lá; về những nơi hẹn hò với những nụ hôn đầu đời đã đi vào ký ức cuộc đời.

Hãy lướt qua những tít bài đầy sức gợi về những cảm nhận rất xuân của tác giả từ thuở hoa niên cho đến lúc tuổi đã lục tuần, như “Hương đào mùa Xuân”,"Tiếng gọi mùa Xuân", "Lắng nghe mùa Xuân", "Tím mỗi hoàng hôn", "Chiều trên bờ cát", "Đi giữa mùa Thu", "Mình xa nhau vào mùa Đông", "Thiên cầm trong xanh" (đây là bài viết mới nhất vào mùa thu 2022).

Rõ ràng những cung bậc cảm xúc qua các bài thơ về những vùng đất đi qua, những con người đã gặp, tác giả đã dệt nên bức tranh cảm xúc đa dạng, đa chiều, đa màu sắc. Với người đã từng ở nơi viễn xứ thì cung bậc cảm xúc ấy nhiều lúc được nâng tới đỉnh cao:

Anh góp heo may Hà Nội
Trộn vàng óng ả Mát-xcơ-va
Hai nước - hai đầu nỗi nhớ
Ta cùng Thu như níu lại gần

(Mùa thu Hà Nội Mát-xcơ-va)

28 năm sau, trở lại Mát-xcơ-va, những xốn xang, thổn thức một thời lạiùa về, lay thức trái tim tác giả:

Những bông tuyết bay bay như thuở ban đầu
Anh hồi hộp, ngỡ ngàng xòe tay đón
Nhưng tuyết cứ lảng xa anh không đậu lại
Hay tuyết trách thầm, sao ta lại xa nhau?

(Có một mùa đông Mát-xcơ-va)

28 năm đằng đẵng ấy, ấn tượng ngày chia tay em ở Hà Nội để sang xứ người, lạiđánh thức nỗi nhớ diết da cơn gió bấc chiều nào, đẩy hai người xích lại, trao "nụ hôn đầu chúm chím cúc họami". Anh thao thức và tự hỏi lòng:

Em một mìnhở thành phố đêm nay
Đón ban mai mỗi bình minh thức dậy
Có bao giờ em thương về nơi ấy
Có một người khắc khoải ngóng trông

(Mình xa nhau vào mùa đông)

Rồi có thời gian trên đất Hung-ga-ri, bên dòng Đa-nuýp mộng mơ, tác giả lại xôn xao hoài niệm, một chiều hoàng hôn buông trên màu nước biếc, lòng tiếc nuối một cuộc gặp bất chợt, nhưng tiếng thì thầm của con tim ngày ấy vẫn đi theo cho đến bây giờ:

Phải chăng là định mệnh
khoảng cách ngàn trùng xa
Thời gian mong trở lại
Chiều Đa-nuýp... ngày xa

(Chiều Xa Bu-đa-pét)

Mùa thu năm 2022, có dịp thăm lại biển Thiên Cầm trong xanh ở Hà Tĩnh, trước cảnh biển đẹp, con gái xinh tươi, bút lực Bùi Thế Đức tràn trề, sinh thành liền hai bài thơ ngợi ca cảnh sắc trữ tình giữa mây trời lồng lộng, nước biển xanh ngời, bãi cát mịn êm với em trong bộ áo tắm quyến rũ như "Nàng tiên cá":

Đàn trời ngân trong mây
Em Thiên Cầm sóng vỗ
Nỗi niềm anh mênh mang
Đong hoàng hôn chiều tím

(Biển Thiên Cầm)

Ai đongđược hoàng hôn cũng như ai đong được nỗi nhớ, tình say? Đây là một trong những câu thơ gây ấn tượng, diễn đạt chiều sâu tình cảm của tác giả bước qua tuổi lục tuần. Tôi nhấn mạnh ý này để một lần nữa khẳng định sức thẩm thấu qua 37 bài thơ của Bùi Thế Đức, đã tạo nên sự dẫn dụ nhiều người, nhất là các bạn đọc trẻ tuổi về nét đẹp của tình yêu lứa đôi, tình yêu con người; góp sức truyền khát vọng sống với tất cả hi vọng, tin yêu.

Hương vị tình đời, tình người -0
Bìa tập thơ “Hương vị thời gian” của Tiến sĩ Bùi Thế Đức.

Trong tập thơ này, có 3 bài tác giả viết tặng bố, tặng mẹ và cô con gái "diệu" khi xa nhà sang học trên đất hoa Tuy-lip Hà Lan. Đây là những câu thơ bình dị mà đằm thắm, nhưng thật sự gây cho tôi sự xúc động về tình cảm của tác giả với đấng sinh thành. Với lòng nhân ái, bao dung, người cha của tác giả sớm khuya lam lũ, dồn sức nuôi dạy anh thành người có ích cho Ok9 cab trò chơi casino phổ biến; và vì vậy, tuy 12 năm ông đã đi xa, tác giả vẫn thấy như bố còn đây dõi theo, động viên con cháu bình yên, hạnh phúc, tác giả đau đáu cầu mong:

Nơi nghĩa trang Bố Mẹ nằm yên nghỉ
Nén tâm nhang mong Bố Mẹ ấm lòng

(Chiều thu nhớ bố)

Còn với người mẹ tảo tần, "bốn lần sinh, bốn lần “sa” đắng đót", nhưng "nhờ trời thương nên níu mẹ với đời". Bà sinh được Bùi Thế Đức và em gái. Có lẽ hoàn cảnh đặc biệt của gia đình như vậy, đã hình thành lối sống nghĩa tình, đức khiêm nhường, cầu thị trong con người tác giả. Đặc biệt, cùng với những thăng trầm khác của đời riêng; tác giả dành hết tình yêu thương chăm chút cho các con, nhất là cô con gái đầu lòng. Đúng vào tuổi 18 trăng tròn, một niềm vui vỡ òa cả nhà khi con gái trúng tuyển vào một trường đại học bên Hà Lan. Ngày con lên đường, Bùi Thế Đức viết cho con những dòng chân chất:

Tạm biệt con thân yêu
Nơi trời Âu - đất mới
Mong con luôn khỏe mạnh
Toại nguyện ước mơ đời!

Đúng như nhận xét của nhiều người: thơ là tiếng lòng, là sự sẻ chia mọi vui buồn nhân thế. Thành công của tập thơ này, chính là cảm xúc chân thành của Bùi Thế Đức với người, với đời - nhân tố chủ yếu làm nên "Hương vị thời gian" dễ thấm lòng người đọc.

Nồng nhiệt chúc mừng hoa trái mùa đầu của Bùi Thế Đức và mong được đón nhận sớm những ấn phẩm mùa sau với lượng mới và chất mới!

Nguyễn Hồng Vinh

Các tin khác

Độc đáo Trần Đại Thắng

Độc đáo Trần Đại Thắng

Là một người viết, tôi đương nhiên thích sách, và sách đẹp thì gây xúc động như nhìn bức tranh, một OK9 là nền tảng giải trí trực tuyến uy tín hàng đầu châu Á kiến trúc, một bản nhạc hay… Sách của Đông A Book là những cuốn sách như vậy, do Trần Đại Thắng chủ trương, Thắng tự làm hoặc tổ chức cho người khác làm, từ những bản thảo chọn lọc về nội dung, đến trình bày, loại giấy, minh họa và bìa sách, độ dày của sách…

Thơ ca như một hàm sóng ngôn ngữ

Thơ ca như một hàm sóng ngôn ngữ

Thơ ca đương đại Việt Nam vận hành như một hàm sóng lượng tử: tồn tại trong trạng thái chồng chập của vô số khả năng ý nghĩa trước khi "sụp đổ" thành trải nghiệm cụ thể trong tâm thức người đọc.

Đi tìm đạo đức của Đỉnh Pu Sam Sảu

Đi tìm đạo đức của Đỉnh Pu Sam Sảu

Tiểu thuyết “Đỉnh Pu Sam Sảu” của Trần Nguyên Mỹ viết về tội phạm ma túy vùng cao nhưng không đi theo lối trinh thám, phóng sự thường tình, mà tập trung khắc họa những con người dám dấn thân vào vùng cái ác để bảo vệ bình yên cho cộng đồng.

Những ước mơ, khát vọng của Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026 cần được hiện thực hóa bằng những quy hoạch tầm nhìn cho tương lai.

Hiện thực hóa các giá trị để nhân dân được thụ hưởng

Lịch sử phát triển của loài người cũng chính là hành trình hiện thực hóa các mục tiêu, mơ ước, khát vọng từ vật chất đến tinh thần. Để đạt được thành quả đó không chỉ cần đến sự nỗ lực, kiên trì mà còn cả tầm nhìn cho tương lai của quốc gia, Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026.

Nhà báo Trần Nhật Minh: "Ta chả có gì, chỉ ký ức mang theo"

Nhà báo Trần Nhật Minh: "Ta chả có gì, chỉ ký ức mang theo"

Hơn 30 năm gắn bó với nghề báo, từng là Trưởng ban Văn học Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026 (VOV 6) của Đài TNVN, nhà báo Trần Nhật Minh đã để lại nhiều dấu ấn trong lòng độc giả và thính giả yêu văn học Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026, anh là tác giả của hai cuốn tản văn đầy cảm xúc: "Miền sau cánh cửa" (2020) và “Những cuộc trà trên căn gác cũ” (2024). Ở "ô cửa" nào, "cuộc trà" nào, nhà báo Trần Nhật Minh đều không giấu được những bận lòng với quá khứ, chữ nghĩa, thực tại và ân tình với bè bạn.

NSƯT Kiều Dư - Ba trong một!

NSƯT Kiều Dư - Ba trong một!

Với NSƯT Kiều Dư là sự hội tụ của một nhạc sĩ, một ca sĩ và một thi sĩ trong con người anh, vì vậy bằng hữu văn nghệ vẫn gọi anh là: Dư - ba trong một!

Dông bão đã đi qua

Dông bão đã đi qua

Có một cơn dông bất ngờ quét ngang qua cửa sổ một ngôi nhà mô phạm về đạo đức, được xây đắp bằng trí tuệ, tình yêu thương. Một ngôi trường ở miền núi có uy tín, thầy giỏi, trò vào học có điểm thi đầu vào khá cao, và chắc chắn đỗ đại học. Đó là ngôi trường ước mơ của bao thế hệ học trò.

Có bao nhiêu dạng thức của thơ trữ tình?

Có bao nhiêu dạng thức của thơ trữ tình?

Trước hết, thơ là sự rung động của trái tim, của tâm hồn người viết với cảm xúc là mạch nguồn nuôi dưỡng thi ca thuộc phương diện trữ tình. Thơ trữ tình có thể hiểu là những kiểu biểu hiện khác nhau của cái "tôi" cảm xúc trong thơ. Một số bạn yêu thơ đặt câu hỏi: "Vậy cái tôi cảm xúc trong thơ trữ tình thường biểu đạt ở những dạng ngôn ngữ thơ như thế nào?".

Nghiên cứu, phê bình thơ mấy điều... phản biện

Nghiên cứu, phê bình thơ mấy điều... phản biện

1. Trong một bài giảng về quyển "Chinh phụ ngâm" cho sinh viên các trường đại học, in ở một số sách và ở "Hoài Thanh toàn tập", tập IV, Nhà xuất bản Văn học, H. 1999, khi nhắc đến câu thơ "Hà lương chia rẽ đường này", nhà phê bình Hoài Thanh có giải nghĩa như sau: Hà Lương: cầu trên sông, không phải tên đất. Giải nghĩa như trên đúng một nửa là đấy không phải tên đất, không đúng một nửa là: đấy không phải cầu trên sông mà là cầu và sông (hà: sông, lương: cầu).

Khúc luân vũ tháng Năm

Khúc luân vũ tháng Năm

Tháng năm, những giọt mồ hôi rơi trên cánh đồng của người nông dân để đổi lấy nụ cười, niềm vui mẩy tròn những hạt lúa vàng mùa chiêm. Tháng năm, người giáo viên cũng bước vào mùa gặt. Thêm một chuyến đò lại sắp sửa sang sông. Tháng năm như cung đàn ngân lên phím nhớ, để lại ngân vang cả một khung trời kỷ niệm cho những ai đã từng đi qua tuổi học trò.

Những thế giới sụp đổ lặng lẽ trong văn học phản địa đàng

Những thế giới sụp đổ lặng lẽ trong văn học phản địa đàng

Bạn đã bao giờ thức giấc giữa đêm và bỗng không chắc mình là ai? Văn học phản địa đàng khai thác nỗi bất an tận cùng ấy. Đó là nơi con người sống dưới lòng đất, nơi những đứa trẻ sinh ra chỉ để hiến tạng, nơi tiếng mẹ đẻ chẳng còn ai để cất lên.

Truyện ký “Rừng đói”: Nhà văn Trần Khởi kể chuyện đời

Truyện ký “Rừng đói”: Nhà văn Trần Khởi kể chuyện đời

Cuộc đời của nhà văn mặc áo lính Trần Khởi bộc bạch hết qua hai tập truyện ký đặc sắc “Cha và con lính trận” và “Rừng đói”. Sau tập “Cha và con lính trận” gây ấn tượng mạnh cho độc giả trong và ngoài nước, năm 2026, Trần Khởi cho ra mắt tập truyện ký “Rừng đói”, NXB Hội Nhà văn.

Anh hùng nước Việt trong thơ vịnh sử của danh sĩ Nhữ Bá Sĩ

Anh hùng nước Việt trong thơ vịnh sử của danh sĩ Nhữ Bá Sĩ

Cuốn sách “Việt sử tam bách vịnh” (Ba trăm bài thơ vịnh sử Việt Nam) được danh nhân Nhữ Bá Sĩ hoàn thành đã trên 160 năm qua nhưng chưa có một bản dịch hoàn chỉnh. Bản dịch của dịch giả Lê Văn Uông (1913-2004) vừa được NXB Hội Nhà Văn xuất bản tháng 1/2026 được ví như tập kinh thi của lịch sử Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026.

Sự “cô đơn siêu tuyệt” trong thơ tình

Sự “cô đơn siêu tuyệt” trong thơ tình

Từ xưa đến nay, cảm giác cô đơn luôn hiện hữu trong thơ như một nguồn cảm hứng của các thi nhân. Có một số độc giả yêu thơ hỏi tôi: “Sự cô đơn trong thơ tình yêu có những dạng thức nào?”. Theo tôi trong thơ tình yêu truyền thống, cô đơn thường được hiểu như trạng thái tâm lý phát sinh từ chia lìa, xa cách hoặc khát vọng không thành.

Nhà văn Hoàng Thế Sinh: Đứng để viết và viết để đứng

Nhà văn Hoàng Thế Sinh: Đứng để viết và viết để đứng

Ở Hoàng Thế Sinh, điều gây ấn tượng không nằm ở danh xưng, mà ở một phẩm chất lặng lẽ: sự tử tế. Sự tử tế ấy không cần tuyên bố, không cần phô bày, nhưng hiện diện trong cách sống, cách đối đãi và thấm dần vào từng trang viết. Nó tạo nên một nền đạo đức âm thầm nhưng bền bỉ, giúp văn chương của ông không trượt vào cảm tính dễ dãi, cũng không rơi vào sự lạnh lẽo của quan sát thuần túy.

Thơ hậu hiện đại có gì mới?

Thơ hậu hiện đại có gì mới?

Trong các nhà thơ Việt đương đại, Lê Vĩnh Tài (SN 1966, hội viên Hội Văn nghệ Đắk Lắk, đã in 6 tập thơ và trường ca) là một gương mặt tạo được dấu ấn riêng bởi một kiểu viết giàu tính thể nghiệm hậu hiện đại, dữ dội trong liên tưởng, phức hợp trong giọng điệu, và đặc biệt là có ý thức rất rõ về việc làm mới thi pháp thơ.

Một giọng thơ nặng ân tình

Một giọng thơ nặng ân tình

Phó giáo sư - Tiến sĩ - Nhà lý luận phê bình văn học Ngô Văn Giá đã viết rất chân thành: “Ở chốn Kinh Bắc hiện nay, Tô Hoàn vẫn là một nhà thơ có uy tín, có vị trí trên văn đàn, có đóng góp vào OK9giaitri đăng nhập thơ ca Việt Nam đương đại”.

Phận liễu xưa nay...

Phận liễu xưa nay...

Nguyễn Thị Lê Na đã cùng với phái yếu, phái đẹp tích cực góp công vào kiến thiết một dòng văn chương mang gương mặt nữ trên văn đàn Việt Nam đương đại.