Hoa sim - tím cả tình yêu...

Những ai từng là lính, nhất là lính biên phòng hẳn đều thuộc bài hát “Hoa sim biên giới” của nhạc sĩ Minh Quang. Không chỉ lời hay, nhạc da diết mà nội dung hình tượng cũng thật đúng với tâm lý những chàng trai trẻ đang thời mơ mộng yêu đương: “Nếu em lên biên giới/ Em sẽ gặp bạt ngàn hoa/ Hoa sim giữa đồi nắng gió/ Tím như ai chờ mong/ Sắc hoa sim yêu thương/ Trong lòng người lính trẻ/ Chờ ai nên tím ngát bồi hồi giữa biên cương…”.

  • Thương về màu tím hoa sim
  • Hoa Sim
image003.jpg -1
Một cảnh trong vở chèo “Huyền tích một loài hoa”.

Phải được mơ mộng vào những buổi chiều vùng biên giữa mùa xuân, khi nắng vàng rót mật xuống các đồi sim bên kia thung đang nở hoa, lúc ấy mới đẹp nhất và cũng bồn chồn nhất. Phải nhìn lúc ấy mới thấy cả triền sim tím da diết bập bùng trước nắng và gió thấp thoáng bóng các sơn nữ… Thì ra cảnh tiên là có thực… Chiều xuống rất nhanh. Hoàng hôn tím thẫm. Chàng lính ta hết mơ mộng để rồi sâu lắng một nỗi buồn mà tự thầm hát “Màu tím hoa sim” (thơ Hữu Loan): “Chiều hành quân/ Qua những đồi hoa sim/ Những đồi hoa sim/ những đồi hoa sim dài trong chiều không hết/ Màu tím hoa sim/ tím chiều hoang biền biệt…”.

Khi biết bối cảnh ra đời là một bi kịch tình yêu đầy bất ngờ trong thời chiến, bài thơ sẽ càng làm thêm lên sự thổn thức. Nghe tin vợ chết (bà Lê Đỗ Thị Ninh qua đời vì tai nạn ở hậu phương Thanh Hóa năm 1949) khi đang trên đường hành quân, bàng hoàng, xúc động, cõi lòng đau đớn tột cùng ấy đã bật ra những dòng thơ như có máu chảy bên trong: “Tôi ở đơn vị về, cưới nhau xong là đi”. Họ chỉ mới kịp sống đời vợ chồng vỏn vẹn hai tuần...

Với các loại hình Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026, hoa đã trở thành một biểu trưng mỹ học. Với các nhà thơ, hoa vừa là thi liệu, vừa là nguồn cảm hứng… Rất có thể, để hình thành và nuôi dưỡng những hồn thơ của nhiều thi nhân xứ ta thì phải có hoa sim tím dân dã, tươi mát mà nồng nàn kiêu hãnh… Bởi mọi nơi, đâu cũng có hoa sim. Thời trẻ trâu, chắc ai cũng từng ăn quả sim để rồi cái vị chát chát đi theo suốt đời, rồi cái cảnh trốn tìm dưới bóng các bụi cây lúp xúp ấy, sẽ thèm khát suốt đời…

Mọc tự nhiên hầu như khắp nơi trên thế giới, có tên Ok910 tỷ lệ kèo World Cup 2026 là Rhodomyrtus tomentosa, ngoài tên gọi dân gian, hoa sim còn được gọi là hồng sim, cương nhẫm, dương lê, đào kim nương. Người Anh gọi là Isenberg bush, Downy myrtle, Rose myrtle… Ở nước ta, sim mọc nhiều ở miền núi, khắp trên các dãy đồi. Thuộc loại thân gỗ nhỏ màu nâu, mọc thành từng bụi, chiều cao chỉ khoảng 1 - 1,5m. Hoa 5 cánh sắc tím pha ánh hồng, rất nhiều nhị vàng. Có một nét chung là ở đâu hoa sim cũng biểu trưng cho tình yêu. Trong các truyền thuyết thì đó là những bi kịch…

Truyền thuyết Hy Lạp kể, vua Cinyras có người con gái nổi tiếng là công chúa Myrrha. Vì nông nổi với sự kiêu hãnh tuổi trẻ, thời thiếu nữ, Myrrha phạm phải sai lầm chết người là có lần vô lễ với nữ thần Tình yêu Aphrodite. Dù vô cùng xinh đẹp và tài năng nhưng lòng vị tha thì chưa được vô cùng, nữ thần trừng phạt Myrrha rất trái khoáy bằng cách bắt nàng yêu người không được phép yêu, chính là vua Cinyras, tức cha ruột.

Vua Cinyras đã bị lừa để truy hoan cả một tuần với người con gái “chim sa cá lặn” mà ông không biết là ai. Khi nhận ra tội lỗi phạm phải, vừa kinh sợ, vừa đau khổ ông quyết định giết Myrrha. Myrrha phải bỏ trốn đến Ả Rập cầu xin các vị thần cho mình thay đổi hình dạng. Thương tình, họ biến nàng thành cây smyrna, tức cây sim. Nữ thần Tình yêu vẫn chưa hả giận. Mũi tên tàn ác từ cây cung của thần đã bắn tan cây sim ấy để nó bị xé ra thành từng cành nhỏ…

Smyrna, tiếng Hy Lạp cổ nghĩa là cây sim, cũng có nghĩa là công chúa, rất được người Hy Lạp yêu thích, thường trồng xung quanh các đền thờ để tỏ lòng ngưỡng mộ, tôn kính, đi vào văn hóa thành biểu tượng cho hòa bình, viên mãn, hạnh phúc. Ở các lễ cưới người ta dùng hoa sim trang điểm cho cô dâu với hy vọng chúc phúc một tình yêu lâu bền. Không những thế còn là biểu trưng cho quyền lực và sức mạnh nên các quan tòa thành Athen khi ngồi xử án thường lấy hoa sim đội lên đầu.

3(3).jpg -0
Hoa sim.

Truyền thuyết cổ xưa của Việt Nam thì gắn câu chuyện với sự nghiệp giữ nước vốn là một đặc trưng của lịch sử. Xót thương cho dân mình hay bị quân cướp nước từ phương Bắc tràn sang xâm lược gây nên thảm cảnh nước mất nhà tan, tử biệt sinh ly, tình người đau đớn, Ngọc Hoàng Thượng đế bèn phái hai thiên sứ Tử Sim và Tử Mua xuống giúp đỡ dân lành. Một thiên sứ hạ xuống Hoằng Hóa (Thanh Hóa nay) giúp người miền xuôi đồng bằng, thiên sứ còn lại được phái xuống Tuần Giáo (Điện Biên nay) nơi miền núi cao.

Lường trước mọi điều, Thượng Đế dặn hai thiên sứ xuống trần gian để giúp đỡ người dân lầm than trong cơn binh đao, xong việc rồi về Trời, không được phép vướng vào vòng luyến ái nơi trần tục, nếu không sẽ bị hóa kiếp thành thảo mộc mà mãi mãi ở lại trần gian... Hai vị thần xuống trần gian hóa thân thành hai thôn nữ đẹp người đẹp nết, càng cảm thương dân lành phải trải qua nạn chiến tranh, họ càng chăm chỉ giúp người.

Không ngờ mối lo của Thượng đế thành sự thật. Cuộc sống trần gian tuy rất vất vả nhưng vô cùng quyến rũ bởi cái mặn mà, đậm đà của chất sống đời thực khỏe khoắn, tươi rói, khác xa cuộc sống vương giả mà nhạt nhẽo trên thiên giới… Cả hai nàng đã yêu người trần gian. Tử Sim yêu chàng trai sơn cước tên là Thái Sơn. Tử Mua yêu chàng trai lực điền tên Đại Hải miền châu thổ. Thì ra trên trời cảnh đẹp thật nhưng vì thiếu hồn vía, thành ra như là giả, còn trần gian có thể vất vả nhưng là cảnh thật, sống động…

Bọn giặc dữ lại tràn sang. Thái Sơn, Đại Hải phải từ biệt Tử Sim, Tử Mua và dân làng ra chiến trường đuổi giặc. Họ đi mãi, đi mãi… Giống như bao phụ nữ, cứ mỗi chiều hoàng hôn, Tử Sim và Tử Mua lại ra đầu làng, chọn chỗ nào dễ nhìn nhất hướng về phương Bắc mong ngóng bóng dáng chồng yêu trở về. Thượng Đế thương tình và y lời dặn từ trước liền biến họ thành hai loại cây hoa rất đẹp, giống nhau. Tử Sim biến thành cây hoa sim. Tử Mua biến thành cây hoa mua.

Tử Mua sống gần biển mặn mòi nên thân da nhám. Tử Sim sống trên vùng triền núi trong lành thơm tho nên thân da mịn màng, lá cũng trơn mịn và dày hơn. Cả hai loài hoa không kiêu sa lộng lẫy mà đơn sơ khiêm nhường với một sức sống mãnh liệt bất tử nơi đất đai hoang hóa hay triền đá khô cằn, thời tiết khắc nghiệt để dâng đời một màu tím xao xuyến. Hoa cứ mỏng manh nhưng không yếu đuối, ủy mị mà nồng nàn, sâu thẳm như tình yêu tuy ngắn ngủi nhưng đậm đà.

Lại có truyền thuyết “Huyền tích một loài hoa” kể về xuất xứ hoa sim rất cảm động từ câu chuyện tình giữa thái tử Lang Bá và sơn nữ xinh đẹp Hoa Sim. Mối tình không hề “môn đăng hộ đối”, một là thái tử triều đình, giàu có, vương giả và quyền lực; một là thôn nữ sơn cước nghèo khó. Vượt qua mọi định kiến, mọi cản ngăn, vượt qua cả sự hãm hại độc ác của vua Quỷ, họ cưới nhau như một tình yêu biểu tượng cho bình đẳng và dân chủ.

Nhưng khi lên ngôi thì Lang Bá nảy sinh ghen tuông nghi ngờ Hoa Sim thông đồng với bọn quỷ để lừa dối chồng. Hoa Sim chỉ còn biết tìm đến cái chết chứng minh sự trong trắng. Nơi nàng chết mọc lên một loài hoa có màu tím như nói thay cho sự thủy chung, son sắt của một tình yêu. Hiểu tấm lòng trinh bạch của vợ, nhà vua vô cùng hối hận, xót xa liền đặt tên cho loài hoa ấy theo tên người vợ yêu - hoa Sim. “Huyền tích một loài hoa”đã được kịch bản hóa chuyển thể thành vở chèo cùng tên từng rất có tiếng vang (kịch bản Lê Thế Song; kịch bản chèo Lê Chí Trung, đạo diễn Vũ Ngọc Minh).

Ở nước ta hoa sim thường nở từ tháng ba âm lịch, kết trái vào tháng bảy, tám âm lịch. Cách hái sim cũng dân dã, sim chín rộ thì lấy mũ nón hứng rồi lay nhẹ cành là trái rơi xuống. Riêng ở huyện đảo Phú Quốc, chịu sự chi phối của gió biển, khí hậu nên sim lại thường nở hoa vào dịp Tết Nguyên đán. Ở đây có loại hồng sim rất quý dùng làm nguyên liệu nấu rượu – một đặc sản Ok986.com Nổ hũ, thể thao, casino, bắn cá với mùi thơm chát quyến rũ.

Khó có thể kể hết những câu thơ hay, mộc mạc, cảm động về hoa sim, chỉ biết hoa đã trở thành biểu tượng cho Tổ quốc, cho đất đai xứ sở: “Trời ơi nếu kẻ thù chiếm được/ Chỉ một gốc sim thôi dù chỉ gốc sim cằn/ Tổ quốc sẽ ra sao? Tổ quốc?” (Hữu Thỉnh - “Từ chiến hào tới thành phố”). Thì ra Tổ quốc không chỉ là những gì hoành tráng, hùng vĩ, Tổ quốc còn là những gì rất thân thuộc, giản dị, đơn sơ! 

Nguyễn Thanh Tú

Các tin khác

Độc đáo Trần Đại Thắng

Độc đáo Trần Đại Thắng

Là một người viết, tôi đương nhiên thích sách, và sách đẹp thì gây xúc động như nhìn bức tranh, một OK9 là nền tảng giải trí trực tuyến uy tín hàng đầu châu Á kiến trúc, một bản nhạc hay… Sách của Đông A Book là những cuốn sách như vậy, do Trần Đại Thắng chủ trương, Thắng tự làm hoặc tổ chức cho người khác làm, từ những bản thảo chọn lọc về nội dung, đến trình bày, loại giấy, minh họa và bìa sách, độ dày của sách…

Thơ ca như một hàm sóng ngôn ngữ

Thơ ca như một hàm sóng ngôn ngữ

Thơ ca đương đại Việt Nam vận hành như một hàm sóng lượng tử: tồn tại trong trạng thái chồng chập của vô số khả năng ý nghĩa trước khi "sụp đổ" thành trải nghiệm cụ thể trong tâm thức người đọc.

Đi tìm đạo đức của Đỉnh Pu Sam Sảu

Đi tìm đạo đức của Đỉnh Pu Sam Sảu

Tiểu thuyết “Đỉnh Pu Sam Sảu” của Trần Nguyên Mỹ viết về tội phạm ma túy vùng cao nhưng không đi theo lối trinh thám, phóng sự thường tình, mà tập trung khắc họa những con người dám dấn thân vào vùng cái ác để bảo vệ bình yên cho cộng đồng.

Những ước mơ, khát vọng của Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026 cần được hiện thực hóa bằng những quy hoạch tầm nhìn cho tương lai.

Hiện thực hóa các giá trị để nhân dân được thụ hưởng

Lịch sử phát triển của loài người cũng chính là hành trình hiện thực hóa các mục tiêu, mơ ước, khát vọng từ vật chất đến tinh thần. Để đạt được thành quả đó không chỉ cần đến sự nỗ lực, kiên trì mà còn cả tầm nhìn cho tương lai của quốc gia, Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026.

Nhà báo Trần Nhật Minh: "Ta chả có gì, chỉ ký ức mang theo"

Nhà báo Trần Nhật Minh: "Ta chả có gì, chỉ ký ức mang theo"

Hơn 30 năm gắn bó với nghề báo, từng là Trưởng ban Văn học Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026 (VOV 6) của Đài TNVN, nhà báo Trần Nhật Minh đã để lại nhiều dấu ấn trong lòng độc giả và thính giả yêu văn học Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026, anh là tác giả của hai cuốn tản văn đầy cảm xúc: "Miền sau cánh cửa" (2020) và “Những cuộc trà trên căn gác cũ” (2024). Ở "ô cửa" nào, "cuộc trà" nào, nhà báo Trần Nhật Minh đều không giấu được những bận lòng với quá khứ, chữ nghĩa, thực tại và ân tình với bè bạn.

NSƯT Kiều Dư - Ba trong một!

NSƯT Kiều Dư - Ba trong một!

Với NSƯT Kiều Dư là sự hội tụ của một nhạc sĩ, một ca sĩ và một thi sĩ trong con người anh, vì vậy bằng hữu văn nghệ vẫn gọi anh là: Dư - ba trong một!

Dông bão đã đi qua

Dông bão đã đi qua

Có một cơn dông bất ngờ quét ngang qua cửa sổ một ngôi nhà mô phạm về đạo đức, được xây đắp bằng trí tuệ, tình yêu thương. Một ngôi trường ở miền núi có uy tín, thầy giỏi, trò vào học có điểm thi đầu vào khá cao, và chắc chắn đỗ đại học. Đó là ngôi trường ước mơ của bao thế hệ học trò.

Có bao nhiêu dạng thức của thơ trữ tình?

Có bao nhiêu dạng thức của thơ trữ tình?

Trước hết, thơ là sự rung động của trái tim, của tâm hồn người viết với cảm xúc là mạch nguồn nuôi dưỡng thi ca thuộc phương diện trữ tình. Thơ trữ tình có thể hiểu là những kiểu biểu hiện khác nhau của cái "tôi" cảm xúc trong thơ. Một số bạn yêu thơ đặt câu hỏi: "Vậy cái tôi cảm xúc trong thơ trữ tình thường biểu đạt ở những dạng ngôn ngữ thơ như thế nào?".

Nghiên cứu, phê bình thơ mấy điều... phản biện

Nghiên cứu, phê bình thơ mấy điều... phản biện

1. Trong một bài giảng về quyển "Chinh phụ ngâm" cho sinh viên các trường đại học, in ở một số sách và ở "Hoài Thanh toàn tập", tập IV, Nhà xuất bản Văn học, H. 1999, khi nhắc đến câu thơ "Hà lương chia rẽ đường này", nhà phê bình Hoài Thanh có giải nghĩa như sau: Hà Lương: cầu trên sông, không phải tên đất. Giải nghĩa như trên đúng một nửa là đấy không phải tên đất, không đúng một nửa là: đấy không phải cầu trên sông mà là cầu và sông (hà: sông, lương: cầu).

Khúc luân vũ tháng Năm

Khúc luân vũ tháng Năm

Tháng năm, những giọt mồ hôi rơi trên cánh đồng của người nông dân để đổi lấy nụ cười, niềm vui mẩy tròn những hạt lúa vàng mùa chiêm. Tháng năm, người giáo viên cũng bước vào mùa gặt. Thêm một chuyến đò lại sắp sửa sang sông. Tháng năm như cung đàn ngân lên phím nhớ, để lại ngân vang cả một khung trời kỷ niệm cho những ai đã từng đi qua tuổi học trò.

Những thế giới sụp đổ lặng lẽ trong văn học phản địa đàng

Những thế giới sụp đổ lặng lẽ trong văn học phản địa đàng

Bạn đã bao giờ thức giấc giữa đêm và bỗng không chắc mình là ai? Văn học phản địa đàng khai thác nỗi bất an tận cùng ấy. Đó là nơi con người sống dưới lòng đất, nơi những đứa trẻ sinh ra chỉ để hiến tạng, nơi tiếng mẹ đẻ chẳng còn ai để cất lên.

Truyện ký “Rừng đói”: Nhà văn Trần Khởi kể chuyện đời

Truyện ký “Rừng đói”: Nhà văn Trần Khởi kể chuyện đời

Cuộc đời của nhà văn mặc áo lính Trần Khởi bộc bạch hết qua hai tập truyện ký đặc sắc “Cha và con lính trận” và “Rừng đói”. Sau tập “Cha và con lính trận” gây ấn tượng mạnh cho độc giả trong và ngoài nước, năm 2026, Trần Khởi cho ra mắt tập truyện ký “Rừng đói”, NXB Hội Nhà văn.

Anh hùng nước Việt trong thơ vịnh sử của danh sĩ Nhữ Bá Sĩ

Anh hùng nước Việt trong thơ vịnh sử của danh sĩ Nhữ Bá Sĩ

Cuốn sách “Việt sử tam bách vịnh” (Ba trăm bài thơ vịnh sử Việt Nam) được danh nhân Nhữ Bá Sĩ hoàn thành đã trên 160 năm qua nhưng chưa có một bản dịch hoàn chỉnh. Bản dịch của dịch giả Lê Văn Uông (1913-2004) vừa được NXB Hội Nhà Văn xuất bản tháng 1/2026 được ví như tập kinh thi của lịch sử Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026.

Sự “cô đơn siêu tuyệt” trong thơ tình

Sự “cô đơn siêu tuyệt” trong thơ tình

Từ xưa đến nay, cảm giác cô đơn luôn hiện hữu trong thơ như một nguồn cảm hứng của các thi nhân. Có một số độc giả yêu thơ hỏi tôi: “Sự cô đơn trong thơ tình yêu có những dạng thức nào?”. Theo tôi trong thơ tình yêu truyền thống, cô đơn thường được hiểu như trạng thái tâm lý phát sinh từ chia lìa, xa cách hoặc khát vọng không thành.

Nhà văn Hoàng Thế Sinh: Đứng để viết và viết để đứng

Nhà văn Hoàng Thế Sinh: Đứng để viết và viết để đứng

Ở Hoàng Thế Sinh, điều gây ấn tượng không nằm ở danh xưng, mà ở một phẩm chất lặng lẽ: sự tử tế. Sự tử tế ấy không cần tuyên bố, không cần phô bày, nhưng hiện diện trong cách sống, cách đối đãi và thấm dần vào từng trang viết. Nó tạo nên một nền đạo đức âm thầm nhưng bền bỉ, giúp văn chương của ông không trượt vào cảm tính dễ dãi, cũng không rơi vào sự lạnh lẽo của quan sát thuần túy.

Thơ hậu hiện đại có gì mới?

Thơ hậu hiện đại có gì mới?

Trong các nhà thơ Việt đương đại, Lê Vĩnh Tài (SN 1966, hội viên Hội Văn nghệ Đắk Lắk, đã in 6 tập thơ và trường ca) là một gương mặt tạo được dấu ấn riêng bởi một kiểu viết giàu tính thể nghiệm hậu hiện đại, dữ dội trong liên tưởng, phức hợp trong giọng điệu, và đặc biệt là có ý thức rất rõ về việc làm mới thi pháp thơ.

Một giọng thơ nặng ân tình

Một giọng thơ nặng ân tình

Phó giáo sư - Tiến sĩ - Nhà lý luận phê bình văn học Ngô Văn Giá đã viết rất chân thành: “Ở chốn Kinh Bắc hiện nay, Tô Hoàn vẫn là một nhà thơ có uy tín, có vị trí trên văn đàn, có đóng góp vào OK9giaitri đăng nhập thơ ca Việt Nam đương đại”.

Phận liễu xưa nay...

Phận liễu xưa nay...

Nguyễn Thị Lê Na đã cùng với phái yếu, phái đẹp tích cực góp công vào kiến thiết một dòng văn chương mang gương mặt nữ trên văn đàn Việt Nam đương đại.