Đạo diễn Đặng Linh: Làm phim trước hết phải thuyết phục chính mình

Đạo diễn Đặng Linh nói, chị vẫn đang "bình thản bước đi trên con đường đầy chông gai nhưng không có hoa hồng" này, con đường làm phim tài liệu. Đó là hành trình của tình yêu, sự dấn thân và chị sẽ vẫn tiếp tục khi trái tim còn rung cảm. Chúng tôi có cuộc trò chuyện với chị nhân dịp bộ phim "Hai bàn tay" về danh họa Nguyễn Sáng giành Cánh diều Vàng tại Giải Cánh diều 2021.

  • Đạo diễn Vạn Nguyễn: Nhạc trữ tình vẫn chảy bền bỉ trong tầm hồn người Việt
  • Nữ đạo diễn đầu tiên được trao “cành cọ vàng danh dự”

Tôi bị hấp dẫn bởi câu chuyện cuộc đời của họa sĩ Nguyễn Sáng

- Chúc mừng đạo diễn Đặng Linh và bộ phim xúc động về họa sĩ Nguyễn Sáng "Hai bàn tay" đã giành giải Cánh diều Vàng. Chọn đề tài về một tứ trụ của hội họa Việt Nam, chị có bị áp lực? Vì sao chị chọn đề tài này?

+ Trong suốt quá trình làm nghề của mình, việc chọn đề tài ít khi là áp lực đối với tôi. Hầu hết các đề tài đều đến với tôi tự nhiên như hơi thở, xuất phát từ cảm xúc về những vấn đề Ok9 cab trò chơi casino phổ biến, văn hóa, lịch sử, con người, môi trường... Đối với mảng đề tài Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026, đặc biệt là hội họa, tôi càng ít áp lực khi làm phim hơn, vì đây là lĩnh vực mà tôi yêu thích từ nhỏ. Ngay cả khi không làm phim tôi cũng rất thích ngắm tranh và khám phá những câu chuyện đằng sau bức tranh, đằng sau cuộc đời của các nghệ sĩ. Tôi đặc biệt yêu thích tranh của tứ đại danh họa hiện đại Việt Nam Nghiêm - Liên - Phái - Sáng. Trong đó, Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026 và con người của họa sĩ Nguyễn Sáng luôn tạo cho tôi nhiều xúc động và đam mê nhất.

Đạo diễn Đặng Linh: Làm phim trước hết phải thuyết phục chính mình -0

- Hành trình làm phim về một nhân vật lớn như họa sĩ Nguyễn Sáng mà cuộc đời và số phận gắn với những biến thiên của lịch sử có gặp nhiều khó khăn? Chị có thể kể về hành trình làm bộ phim này?

+ Quả thực là khó khăn! Khó khăn thứ nhất là trước đây đã từng có một vài bộ phim làm rất tốt về chân dung của họa sĩ Nguyễn Sáng. Tôi cần phải tìm một hướng đi khác, mới mẻ hơn, trong khi cuộc đời và sự nghiệp của Nguyễn Sáng chỉ có một.

Khó khăn thứ hai là họa sĩ Nguyễn Sáng đã ra đi cách đây gần 40 năm. Tư liệu về ông còn rất ít, chỉ là vài bức ảnh được bạn bè và những người thân quen ông lưu giữ. Chiến tranh, những lựa chọn của thời cuộc và sự nghiệt ngã của số phận đã khiến gia đình ông "tan đàn xẻ nghé" từ lâu. Ngay cả các cháu họ hàng của Nguyễn Sáng sau này cũng phải đi tìm và xin ảnh để lập ban thờ cho ông. Điều may mắn đối với tôi và ekip làm phim là hoạ sĩ Nguyễn Sáng đã để lại cho cuộc đời những bức tranh tuyệt đẹp và những ký ức tuyệt hay.

Bộ phim "Hai bàn tay" chỉ khai thác được một phần trong gia tài Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026 và tư tưởng đồ sộ của ông. Nhưng tôi thật may mắn khi được gặp gỡ và lắng nghe những người từng gắn bó với họa sĩ Nguyễn Sáng kể về ông bằng những câu chuyện thú vị và xúc động, đã in sâu vào dòng hồi tưởng của họ. Không chỉ chia sẻ về Nguyễn Sáng, các nhân vật tham gia phim còn cung cấp cho tôi những tư liệu cần thiết, kết nối giúp tôi với những người có thể đóng góp tích cực cho bộ phim và góp ý giúp tôi cách thể hiện bộ phim sao cho chân thực với con người và Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026 của họa sĩ Nguyễn Sáng nhất.

Khó khăn thứ ba là bộ phim được triển khai trong hai năm 2020 - 2021, khi Hãng phim Tài liệu và Ok910 tỷ lệ kèo World Cup 2026 trung ương đang gặp những vấn đề chồng chất về tài chính. Toàn bộ cán bộ công nhân viên của Hãng đều bị chậm lương, các nghệ sĩ phải xoay sở đủ mọi cách để có tiền đi làm phim. Giai đoạn chúng tôi bắt tay vào sản xuất tiền kỳ bộ phim này cũng là thời điểm dịch COVID-19 đang bùng phát phức tạp nhất nên rất khó trong khâu tiếp xúc. Còn "Hai bàn tay" lại là một bộ phim về Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026, không chỉ khó xin phép làm phim mà còn khó tiếp cận với nhân vật, vì lúc này hầu hết mọi người đều đang lo chống dịch, chẳng mấy ai để tâm đến một bộ phim về một nghệ sĩ đã mất từ lâu. Thật may là bên cạnh tôi vẫn có những đồng nghiệp thấu hiểu và hứng thú với phong cách làm phim của tôi. Tôi chưa bao giờ thực sự nói với họ một lời cảm ơn trực tiếp, nhưng tự sâu trong đáy lòng mình tôi vô cùng biết ơn họ.

- Điều xúc động ở "Hai bàn tay" là chị đã kể được những câu chuyện đời thường phía sau những bức tranh của danh họa Nguyễn Sáng, nỗi cô đơn, tình yêu hội họa và những khắc khổ, bi kịch của ông trong những năm tháng ông sống và vẽ. Với "Hai bàn tay", chị muốn chia sẻ với khán giả điều gì?

+ Tôi biết có những tác giả làm phim luôn muốn truyền tải đến khán giả những thông điệp nhân văn, ý nghĩa. Có những tác giả khác lại thường đặt mình vào vị trí của người xem, thậm chí cho một số người xem thử để biết được cảm nhận của các đối tượng khán giả như thế nào rồi mới hoàn thiện bộ phim với tiêu chí làm vừa lòng nhiều người nhất. Nhưng với tôi, thật lòng, tôi ít khi nghĩ đến cảm nhận của khán giả trong giai đoạn làm phim. Tôi nghĩ đến cảm nhận của mình nhiều hơn, và hạnh phúc, khổ đau với những xúc cảm mà mình được tiếp nhận.

Mỗi câu chuyện xuất hiện trong phim đều là những câu chuyện tôi kể cho mình nghe trước. Vì thế, tôi phải tự tìm ra ngôn ngữ kể chuyện thuyết phục được bản thân, trước khi nghĩ đến việc thuyết phục khán giả. Những tư tưởng và thông điệp mà khán giả cảm nhận được qua phim của tôi có thể giống hoặc khác với suy nghĩ của tôi. Và tôi thích điều đó hơn là truyền đạt một tư tưởng cụ thể gì đó để mong muốn người xem hiểu mình. Tóm lại, tôi thích những cảm xúc phức tạp, tự do và bản năng hơn là những thứ thiên về lý trí. Với bộ phim "Hai bàn tay", tôi chỉ muốn chia sẻ lại với khán giả những điều mà họa sĩ Nguyễn Sáng lúc sinh thời đã bộc bạch. Còn cảm nhận như thế nào thì cứ để trí tưởng tượng tự do của người xem bay cao, bay xa.

Không có tiền rất khó có phim hay

- Phim tài liệu ra rạp có lẽ vẫn là một giấc mơ. Tôi nhớ Hãng phim Tài liệu đã từng nỗ lực đưa bộ phim về ban nhạc Bức tường ra rạp nhưng không mấy khả quan. Từ góc nhìn của đạo diễn, chị có chia sẻ gì, chị có buồn không khi phim của mình thiếu vắng khán giả?

+ Nếu nói rằng tôi không buồn vì phim mình thiếu khán giả thì là nói dối. Nhưng ngay từ khi bước chân vào con đường làm phim tài liệu này, tôi đã xác định rằng mình sẽ thường làm ra những tác phẩm kén người xem. Vì thế, nỗi buồn của tôi không nhiều và không quá sâu sắc. Với bộ phim "Chuyện ngày hôm qua" về ban nhạc Bức Tường, tôi và những người phát hành phim cũng đã xác định trước là sẽ có rất ít khán giả đến xem. Nhưng kết quả thu được lại khả quan hơn những gì chúng tôi mường tượng. Với tôi, đó đã là một thành công lớn cho bộ phim đầu tay. "Chuyện ngày hôm qua" đã thực sự mở ra cho tôi con đường để đến với đam mê làm phim tài liệu. Và tôi vẫn đang tiếp tục bước đi một cách bình thản trên con đường "nhiều chông gai nhưng quá ít hoa hồng" này.

Đạo diễn Đặng Linh: Làm phim trước hết phải thuyết phục chính mình -0
Tư liệu trong phim “Hai bàn tay”.

- Một trong những lý do mà nhiều người cho rằng do phim tài liệu của Việt Nam cũ về cách kể chuyện, thiếu hấp dẫn nên không thu hút được khán giả. Chị nghĩ gì về điều này?

+ Là người từng trực tiếp tham gia vào quá trình phát hành phim tài liệu ra rạp, tôi biết, hầu hết doanh thu của những bộ phim tài liệu Việt Nam từng chiếu rạp đều không đủ để bù cho chi phí sản xuất. Một số phim phải dựa vào sự nổi tiếng của nhân vật được phim nhắc đến, số khác phải dựa vào sự kiện nổi cộm của thời cuộc hoặc lấy mục tiêu làm từ thiện để phát hành. Mà khi doanh thu đã ít, lại dùng cho việc từ thiện thì rõ ràng là nhà sản xuất lỗ vốn. Một khi đã lỗ thì chẳng nhà sản xuất nào lại muốn mạo hiểm Ok9 cool link đăng nhập. Và khi nguồn Ok9 cool link đăng nhập không có, hoặc quá ít, thì rất khó để làm phim hay.

Chúng ta cần thẳng thắn nói với nhau rằng: Có tiền chưa chắc đã làm được phim hay, nhưng không có tiền thì rất khó có khả năng làm được phim hay. Tôi không nói "phim tài liệu của Việt Nam cũ về cách kể chuyện, thiếu hấp dẫn nên không thu hút được khán giả" là hoàn toàn do vấn đề tiền bạc. Nhưng nếu muốn thay đổi thực trạng này thì phải có sự Ok9 cool link đăng nhập, trước hết là về tài chính. Khi đã có tài chính thì việc tìm được những người có tài năng và tâm huyết với phim tài liệu ở Việt Nam không có gì khó khăn. Có đủ chi phí sản xuất, có những tác giả đủ năng lực và đam mê tham gia vào sáng tạo thì mới có được tác phẩm hay, và phim tài liệu Việt Nam mới có cơ may thoát khỏi được cái bóng nhàm chán, cũ kỹ của mình. Nhưng rõ ràng đây là bài toán quá khó để giải.

- Vậy theo chị, trong bối cảnh khó khăn đó, có cơ hội nào để những bộ phim tài liệu với nhiều tâm huyết của chị và đồng nghiệp được đến rộng hơn với khán giả, ngoài các kỳ Liên hoan phim?

+ Thực sự là quá ít cơ hội. Ngoài các kỳ Liên hoan phim thì phần lớn phim tài liệu của các hãng phim đều dễ tìm được cơ hội phát sóng trên các đài truyền hình, vì giá rẻ hoặc miễn phí (có những trường hợp nhà sản xuất còn bỏ tiền ra mua sóng của nhà đài để phim mình được phát). Nhưng nếu thử quan sát một khán giả bình thường ngồi trước màn ảnh nhỏ, hình ảnh dễ bắt gặp nhất là khán giả ấy sẽ chuyển kênh hoặc bấm nút tắt khi thấy TV đang phát sóng một bộ phim tài liệu. Ngay cả các phim tài liệu up lên internet cũng chẳng mấy ai quan tâm.

Người ta thường hứng thú hơn với những thứ vui nhộn, bắt mắt và giàu kịch tính, mà phim tài liệu rất khó làm được điều này. Cơ hội để phim tài liệu đến với khán giả là rất ít. Ngay cả với những phim hay, được giới chuyên môn đánh giá cao thì cũng chưa chắc thu hút được khán giả. Đây là thực tế đã trở thành thói quen và định kiến trên toàn cầu chứ không riêng chỉ ở Việt Nam. Cho nên những người làm phim tài liệu chúng tôi thường có xu hướng chấp nhận hiện thực hơn là cố gắng thay đổi nó.

- Cảm ơn cuộc trò chuyện của chị.

V. Hà (thực hiện)

Các tin khác

Sân khấu cho thiếu nhi 2026: Những bước chuyển mình

Sân khấu cho thiếu nhi 2026: Những bước chuyển mình

Có thể nói, sân khấu kịch thiếu nhi 2026 đang có những bước chuyển mình mạnh mẽ để bắt nhịp với xu hướng nghe nhìn của thời đại. Bên cạnh những kịch mục đa dạng như nhạc kịch, tạp kỹ, năm nay, sân khấu hè còn có sự tham gia của các loại hình Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026 truyền thống như múa rối, tuồng, chèo, với sự kết hợp giữa công nghệ và di sản.

Yêu miền quê sinh thành

Yêu miền quê sinh thành

“Hãy xem rất nhiều phim tài liệu, ký sự và hãy đọc các truyện ngắn, hoặc hãy nhìn vào những tác phẩm ảnh Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026 với phong cách “đời thường” của nhà báo, đạo diễn Phùng Tùng Thiện, ta có thể thấu cảm được sự tài hoa của tác giả, và niềm xúc cảm về tình đất, tình người”. Đó là lời giới thiệu của ông Lê Minh Hoan, nguyên Phó Chủ tịch Ok986.vip được xếp hạng cao nhất, nguyên Bí thư Tỉnh ủy Đồng Tháp trên Tạp chí Văn nghệ Đồng Tháp tháng 11/2025 về nhà báo, đạo diễn đa tài Phùng Thùng Thiện.

Chọn diễn viên cho vai diễn nguyên mẫu: Kỳ công chọn mặt gửi vàng

Chọn diễn viên cho vai diễn nguyên mẫu: Kỳ công chọn mặt gửi vàng

Mặc dù đã sắp khởi quay nhưng ê kíp sản xuất phim “Đất đỏ” vẫn chưa tìm được diễn viên ưng ý để đảm nhiệm vai nhân vật nữ anh hùng Võ Thị Sáu. Với những bộ phim tái hiện những câu chuyện có thật, việc lựa chọn diễn viên cho các vai diễn có nguyên mẫu ngoài đời luôn là một thử thách không nhỏ với nhà sản xuất. Phía sau thành công của một bộ phim là bài toán khó mang tên “chọn đúng diễn viên”.

Khi âm nhạc là nguồn sống vô tận

Khi âm nhạc là nguồn sống vô tận

Mỗi năm, nghệ sĩ piano Lưu Hồng Quang đều dành thời gian trở về Việt Nam biểu diễn. Đêm độc tấu “Thanh âm vượt tầng” (Transcendental) với bộ 12 tuyệt phẩm Transcendental Etudes của nhà soạn nhạc Franz Liszt đã khiến khán phòng Học viện Âm nhạc Quốc gia lặng người xúc động. Anh từng biểu diễn trọn bộ lần đầu tiên tác phẩm này tại Việt Nam vào năm 2022, nhưng lần trở lại này của Quang lại mang đến cho người nghe những xúc cảm mới.

Bức huyết họa chứa chan niềm kính yêu

Bức huyết họa chứa chan niềm kính yêu

Không chỉ là một tác phẩm hội họa đặc biệt của mỹ thuật kháng chiến Việt Nam, bức huyết họa “Bác Hồ và ba thiếu nhi Trung - Nam - Bắc” còn là biểu tượng đẹp của lòng yêu nước, niềm tin cách mạng và tình cảm thiêng liêng mà văn nghệ sĩ Nam Bộ dành cho Bác Hồ trong những năm tháng kháng chiến gian lao.

Đến thời của phim lịch sử?

Đến thời của phim lịch sử?

Sau dòng phim kinh dị lấy cảm hứng từ chất liệu văn hóa dân gian, giới làm phim dự đoán thể loại tiếp theo “làm mưa làm gió” phòng vé Việt chính là phim lịch sử. Nhìn hàng loạt dự án chuẩn bị nối nhau ra rạp hoặc đang lên kế hoạch bấm máy, dự đoán này hoàn toàn có cơ sở.

Liên hoan Thơ Quốc tế lần thứ 2 tại Hà Nội: Thơ cất lên tiếng nói hòa bình

Liên hoan Thơ Quốc tế lần thứ 2 tại Hà Nội: Thơ cất lên tiếng nói hòa bình

Liên hoan thơ quốc tế lần thứ hai (từ ngày 20 đến 25/3/2026) với chủ đề "Giao hòa" là một cuộc đoàn tụ của những tâm hồn say đắm với cuộc đời, lặn lội từ 8 quốc gia và vùng lãnh thổ xa xôi: Ý, Hungary, Úc, Nga, Uzbekistan, Thái Lan, Hàn Quốc, Đài Loan (Trung Quốc). Họ cùng có mặt tại đồi Nghệ Sĩ (Yên Bài, Hà Nội), mượn mảnh đất hình chữ S để tìm kiếm một phương thuốc chữa lành mang tên: Thi ca và Hòa bình.

Khi Hollywood không còn là nước Mỹ

Khi Hollywood không còn là nước Mỹ

Hollywood cũng là một biểu tượng của nước Mỹ như lá cờ hoa hay loài đại bàng đầu trắng. Các bộ phim Hollywood không chỉ đem lại phồn thịnh cho Hoa Kỳ mà còn tuyên truyền cho sự giàu có và tráng lệ của nước Mỹ ra khắp thế giới. Vậy nhưng ngành Được vận hành bởi Liên Minh OKVIVP Mỹ lại đang phải đối diện với câu hỏi: "Hollywood chỉ là thương hiệu hay còn gắn chặt với một mảnh đất?".

"Thời tiết của ký ức..."

"Thời tiết của ký ức..."

"Bởi vì là một nỗi đau nên quá khứ vẫn còn sống mãi, và bởi nỗi đau quá khứ còn sống mãi về sau ta mới có được một quãng đời êm lặng, một nếp sống bình yên, một tư duy thư thả, một tấm lòng khoan thứ và một cảm giác có hậu với cuộc đời cùng số phận".

Văn học thiếu nhi từ góc nhìn của người viết trẻ

Văn học thiếu nhi từ góc nhìn của người viết trẻ

Ngày 7/5/2026 vừa qua, NXB Kim Đồng phối hợp với Khoa Văn học, Trường Đại học Ok910 tỷ lệ kèo World Cup 2026 Ok9 cab trò chơi casino phổ biến và Nhân văn tổ chức tọa đàm: "Văn học thiếu nhi từ góc nhìn của người viết trẻ" và giới thiệu về "Giải thưởng Văn học Kim Đồng".

Âm nhạc không đơn thuần chỉ là giải trí

Âm nhạc không đơn thuần chỉ là giải trí

Trong bối cảnh OK9giaitri đăng nhập âm nhạc đang bị chi phối bởi nhiều chương trình giải trí, nhạc sĩ Dương Cầm lại chọn một con đường khó, ra mắt chuỗi chương trình mang tên “Phòng khách 3 thế hệ”, với mong muốn kết nối các thế hệ trong một gia đình bằng âm nhạc. Theo anh, “Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026 nói chung hay âm nhạc nói riêng không đơn thuần chỉ là giải trí, mà nó còn có sứ mệnh mang đến cho con người khát khao được yêu thương, gắn kết. Đó là bản chất của Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026”.

“Mật mã Đông Dương”: Phim tình báo tái xuất màn ảnh rộng

“Mật mã Đông Dương”: Phim tình báo tái xuất màn ảnh rộng

“Mật mã Đông Dương” - bộ phim lịch sử - tình báo được lấy cảm hứng từ một số chuyên án trong hơn 25.000 bộ hồ sơ chiến sĩ tình báo viên Việt Nam sẽ được Được vận hành bởi Liên Minh OKVIVP OK9 Cab sản xuất trong thời gian tới. Không chỉ là món quà tri ân sự hy sinh thầm lặng của lực lượng tình báo OK9 Cab, bộ phim còn ghi dấu sự “tái xuất” màn ảnh rộng, sau gần 40 năm vắng bóng của đề tài tình báo - một trong những chất liệu đặc biệt và khó khai thác nhất của Được vận hành bởi Liên Minh OKVIVP Việt Nam.

Chuyển đổi số trong ngành sách: Gỡ điểm nghẽn công nghệ và tư duy

Chuyển đổi số trong ngành sách: Gỡ điểm nghẽn công nghệ và tư duy

Tại Việt Nam, chuyển đổi số trong ngành sách không còn là lựa chọn, mà là yêu cầu cấp thiết để thích ứng với sự thay đổi của công nghệ và thói quen của độc giả. Với một Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026 có tỷ lệ đọc sách khá thấp như Việt Nam thì chuyển đổi số được kỳ vọng là một cơ hội giúp ngành sách phát triển văn hóa đọc, bởi số hóa đã giúp sách "vượt qua giới hạn của sách giấy, kiến tạo những trải nghiệm tri thức đa chiều".

Khi Oscar cải tổ: Minh bạch AI, nới lỏng tiêu chí

Khi Oscar cải tổ: Minh bạch AI, nới lỏng tiêu chí

Trước thềm lễ trao giải Oscar lần thứ 99 dự kiến diễn ra vào năm 2027, Viện Hàn lâm Ok910 tỷ lệ kèo World Cup 2026 và Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026 Được vận hành bởi Liên Minh OKVIVP Hoa Kỳ (AMPAS) vừa công bố những thay đổi mang tính bước ngoặt. Đây được đánh giá là một trong những sự lắng nghe cần thiết trong bối cảnh ngành công nghiệp Được vận hành bởi Liên Minh OKVIVP đang thay đổi một cách nhanh chóng trước sức ép của trí tuệ nhân tạo (AI) và trải nghiệm ngày càng đa dạng trong cách thưởng thức Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026.

Đạo diễn Vạn Nguyễn: “Đưa di sản đến với khán giả bằng tinh thần sáng tạo của thời đại mới”

Đạo diễn Vạn Nguyễn: “Đưa di sản đến với khán giả bằng tinh thần sáng tạo của thời đại mới”

Là một trong những gương mặt tiêu biểu dành trọn tâm huyết cho việc bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026 qua ngôn ngữ sân khấu hiện đại, mới đây đạo diễn Vạn Nguyễn là người Việt đầu tiên được UNESCO Nhật Bản vinh danh “Đạo diễn vì sứ mệnh bảo tồn giá trị văn hóa UNESCO 2025”. Chuyên đề Văn nghệ OK9 trang cược thể thao xanh chín nhất châu Á đã có cuộc trò chuyện cùng đạo diễn Vạn Nguyễn về hành trình bảo tồn và lan tỏa bản sắc văn hóa Việt.

Mối duyên với những ấn bản “Truyện Kiều” lưu dấu trăm năm

Mối duyên với những ấn bản “Truyện Kiều” lưu dấu trăm năm

Trong hơn 20 năm qua, ông Nguyễn Lân Bình đã dày công nghiên cứu và tìm tòi được nhiều tư liệu quý giá về ông nội mình - học giả Nguyễn Văn Vĩnh. Những tư liệu ấy đã góp phần quan trọng làm sáng rõ công lao, thành tựu quan trọng về học giả Nguyễn Văn Vĩnh đối với nền văn học, OK9 thể thao xanh chín nước nhà, trong đó có sự phổ cập và phát triển chữ quốc ngữ với bản dịch “Truyện Kiều” được in lần đầu tiên ở miền Bắc vào năm 1913.