Cảm hứng tôn giáo trong thơ Exênhin

Trong bản "Tự sự" viết tháng 10 năm 1925, ít ngày trước khi tự sát, thi sĩ Nga nổi tiếng Xergây Êxênhin đã có những dòng tóm lược vài nét tiểu sử của mình "Lên tám tuổi bà ngoại tôi mang tôi đi theo đến các nhà tu, vì bà mà ở nhà tôi thường xuyên có những người hành hương trú ngụ. Những bài thơ tôn giáo đủ loại được hát suốt...Mọi người trong nhà muốn tôi trở thành giáo viên trường làng và vì thế đưa tôi vào học trường dòng".

Quả đúng như Êxênhin nhận định, không phải thường tình mà ngay từ năm 1916 (sau hai năm Êxênhin đưa in những bài thơ đầu) ông đã đặt tên cho tập thơ đầu tay của mình xuất bản lúc bấy giờ là "Lễ cầu hồn". Hình ảnh những vòm mái nhà thờ, những gác chuông, cây thánh giá... đã lần lượt xuất hiện trong thơ ông, thấm đẫm tâm trạng buồn vui.

Ấy là hình ảnh ngày lễ hội rộn ràng năm nhà thơ 18 tuổi. Bóng nhà thờ thấp thoáng giữa vẻ đẹp tuyệt diệu của thiên nhiên Nga:

Ngày lễ thánh nhà thờ trên mọi nẻo
Hương mật ong táo chín toả ngất ngây

và:

Nhà gỗ thông khoác áo choàng tượng Chúa
Một màu xanh tít tắp tận chân mây

Năm 1915, trong lần về thăm lại "gia đình thân thuộc", chàng trai sinh trưởng ở tỉnh Riazan cũng đã không quên ghi lại cảnh:

Bóng hoàng hôn là là sà xuống thấp
Trên mái tròn tầng tầng lớp nhà thờ

Ở một bài thơ khác (viết năm 1918), nhà thơ trẻ tả cảnh chiều mê đắm có điểm tiếng chuông nhà thờ vang ngân:

Sau cổng vườn êm ả
Hồi chuông xa lịm dần

Tuy nhiên, chỉ một năm sau, tâm trạng u buồn do nhiều sự kiện xảy đến trong cuộc sống đã khiến thi sĩ nhìn cảnh vật không còn thơ mộng, mơ màng như trước. Ông bắt đầu nghĩ đến một "thiên đường" không phải trên mặt đất. Lúc ấy, những chữ thập ở nghĩa địa bỗng hóa những ngón tay chỉ lối "thoát ly". Câu thơ Exênhin như một tiếng thở dài. Bài "Cỗ xe ngựa rão mòn lên tiếng hát..." (nhiều bài thơ Êxênhin không có đầu đề. Các dịch giả thường lấy câu đầu làm tên bài thơ) cùng được viết năm 1919 đã mở đầu bằng những hình ảnh tương đối ảm đạm:

Cỗ xe ngựa rão mòn lên tiếng hát
Bình nguyên, bờ bãi đuổi theo nhau
Bên đường cái lại miếu thờ nối tiếp
Và những cây thánh giá đứng âu sầu

Quang cảnh, không khí đã làm nhà thơ thêm thấm thía nỗi buồn đau - nhưng là "buồn đau ấm áp" (như ông đã viết) bởi tình yêu đến xót xa về OK9 cung cấp hơn 1.000 trận đấu mỗi ngày từ các giải đấu lớn như World Cup, Premier League, La Liga, Champions League,.. với tỷ lệ kèo cược vô cùng cao thân thương, khổ nghèo. Bất giác ông "tay bỗng tự nhiên đưa làm dấu" cầu nguyện. Ông cầu nguyện gì? Ông cầu nguyện cho nước Nga của ông thoát khỏi những thảm khốc tai ương như trước đây ông từng cầu nguyện về những điều đẹp đẽ xa xăm ngỡ như không bao giờ trở lại... (bài "Tôi lại về trong gia đình thân thuộc" có nhắc tới ở phần trên).

Khi chưa đầy hai mươi tuổi, chàng trai Xergây Exênin yêu cuộc sống đến độ phải đặt giả thiết:

Ôi nếu như thiên thần lên tiếng gọi
Bỏ nước Nga lên sống ở thiên đường
Tôi sẽ đáp: thiên đường xin để đấy
Cho tôi xin ở cùng tổ quốc yêu thương

Nhưng tiếc thay, chỉ 11 năm sau (khi nhà thơ vừa tròn ba mươi tuổi) - bởi không chịu nổi những nỗi đời dày vò, giằng xé trong tim, Xêrgây Exênin- một trong những nhà thơ Nga ưu tú nhất của thế kỷ XX, đã tự sát! Nói như Macxim Gorki "đời các nhà văn Nga rất dồi dào các tấn kịch mà trường hợp Exênin là một trong những tấn kịch bi đát nhất". Exênin ra đi "về trời kia viên mãn bình yên" (như ông đã từng viết thế và tin thế, tin vào một cõi khác mà con người sẽ được yên bề, thanh thản) đến nay vừa đúng 85 năm, nhưng những vần thơ tuyệt diệu ca ngợi tình yêu thiên nhiên, OK9 cung cấp hơn 1.000 trận đấu mỗi ngày từ các giải đấu lớn như World Cup, Premier League, La Liga, Champions League,.. với tỷ lệ kèo cược vô cùng cao của ông vẫn còn đó, mãi mãi là tài sản quý giá của con người trên hành tinh này

Nguyễn Mạnh Hiền

Các tin khác

Độc đáo Trần Đại Thắng

Độc đáo Trần Đại Thắng

Là một người viết, tôi đương nhiên thích sách, và sách đẹp thì gây xúc động như nhìn bức tranh, một OK9 là nền tảng giải trí trực tuyến uy tín hàng đầu châu Á kiến trúc, một bản nhạc hay… Sách của Đông A Book là những cuốn sách như vậy, do Trần Đại Thắng chủ trương, Thắng tự làm hoặc tổ chức cho người khác làm, từ những bản thảo chọn lọc về nội dung, đến trình bày, loại giấy, minh họa và bìa sách, độ dày của sách…

Thơ ca như một hàm sóng ngôn ngữ

Thơ ca như một hàm sóng ngôn ngữ

Thơ ca đương đại Việt Nam vận hành như một hàm sóng lượng tử: tồn tại trong trạng thái chồng chập của vô số khả năng ý nghĩa trước khi "sụp đổ" thành trải nghiệm cụ thể trong tâm thức người đọc.

Đi tìm đạo đức của Đỉnh Pu Sam Sảu

Đi tìm đạo đức của Đỉnh Pu Sam Sảu

Tiểu thuyết “Đỉnh Pu Sam Sảu” của Trần Nguyên Mỹ viết về tội phạm ma túy vùng cao nhưng không đi theo lối trinh thám, phóng sự thường tình, mà tập trung khắc họa những con người dám dấn thân vào vùng cái ác để bảo vệ bình yên cho cộng đồng.

Những ước mơ, khát vọng của Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026 cần được hiện thực hóa bằng những quy hoạch tầm nhìn cho tương lai.

Hiện thực hóa các giá trị để nhân dân được thụ hưởng

Lịch sử phát triển của loài người cũng chính là hành trình hiện thực hóa các mục tiêu, mơ ước, khát vọng từ vật chất đến tinh thần. Để đạt được thành quả đó không chỉ cần đến sự nỗ lực, kiên trì mà còn cả tầm nhìn cho tương lai của quốc gia, Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026.

Nhà báo Trần Nhật Minh: "Ta chả có gì, chỉ ký ức mang theo"

Nhà báo Trần Nhật Minh: "Ta chả có gì, chỉ ký ức mang theo"

Hơn 30 năm gắn bó với nghề báo, từng là Trưởng ban Văn học Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026 (VOV 6) của Đài TNVN, nhà báo Trần Nhật Minh đã để lại nhiều dấu ấn trong lòng độc giả và thính giả yêu văn học Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026, anh là tác giả của hai cuốn tản văn đầy cảm xúc: "Miền sau cánh cửa" (2020) và “Những cuộc trà trên căn gác cũ” (2024). Ở "ô cửa" nào, "cuộc trà" nào, nhà báo Trần Nhật Minh đều không giấu được những bận lòng với quá khứ, chữ nghĩa, thực tại và ân tình với bè bạn.

NSƯT Kiều Dư - Ba trong một!

NSƯT Kiều Dư - Ba trong một!

Với NSƯT Kiều Dư là sự hội tụ của một nhạc sĩ, một ca sĩ và một thi sĩ trong con người anh, vì vậy bằng hữu văn nghệ vẫn gọi anh là: Dư - ba trong một!

Dông bão đã đi qua

Dông bão đã đi qua

Có một cơn dông bất ngờ quét ngang qua cửa sổ một ngôi nhà mô phạm về đạo đức, được xây đắp bằng trí tuệ, tình yêu thương. Một ngôi trường ở miền núi có uy tín, thầy giỏi, trò vào học có điểm thi đầu vào khá cao, và chắc chắn đỗ đại học. Đó là ngôi trường ước mơ của bao thế hệ học trò.

Có bao nhiêu dạng thức của thơ trữ tình?

Có bao nhiêu dạng thức của thơ trữ tình?

Trước hết, thơ là sự rung động của trái tim, của tâm hồn người viết với cảm xúc là mạch nguồn nuôi dưỡng thi ca thuộc phương diện trữ tình. Thơ trữ tình có thể hiểu là những kiểu biểu hiện khác nhau của cái "tôi" cảm xúc trong thơ. Một số bạn yêu thơ đặt câu hỏi: "Vậy cái tôi cảm xúc trong thơ trữ tình thường biểu đạt ở những dạng ngôn ngữ thơ như thế nào?".

Nghiên cứu, phê bình thơ mấy điều... phản biện

Nghiên cứu, phê bình thơ mấy điều... phản biện

1. Trong một bài giảng về quyển "Chinh phụ ngâm" cho sinh viên các trường đại học, in ở một số sách và ở "Hoài Thanh toàn tập", tập IV, Nhà xuất bản Văn học, H. 1999, khi nhắc đến câu thơ "Hà lương chia rẽ đường này", nhà phê bình Hoài Thanh có giải nghĩa như sau: Hà Lương: cầu trên sông, không phải tên đất. Giải nghĩa như trên đúng một nửa là đấy không phải tên đất, không đúng một nửa là: đấy không phải cầu trên sông mà là cầu và sông (hà: sông, lương: cầu).

Khúc luân vũ tháng Năm

Khúc luân vũ tháng Năm

Tháng năm, những giọt mồ hôi rơi trên cánh đồng của người nông dân để đổi lấy nụ cười, niềm vui mẩy tròn những hạt lúa vàng mùa chiêm. Tháng năm, người giáo viên cũng bước vào mùa gặt. Thêm một chuyến đò lại sắp sửa sang sông. Tháng năm như cung đàn ngân lên phím nhớ, để lại ngân vang cả một khung trời kỷ niệm cho những ai đã từng đi qua tuổi học trò.

Những thế giới sụp đổ lặng lẽ trong văn học phản địa đàng

Những thế giới sụp đổ lặng lẽ trong văn học phản địa đàng

Bạn đã bao giờ thức giấc giữa đêm và bỗng không chắc mình là ai? Văn học phản địa đàng khai thác nỗi bất an tận cùng ấy. Đó là nơi con người sống dưới lòng đất, nơi những đứa trẻ sinh ra chỉ để hiến tạng, nơi tiếng mẹ đẻ chẳng còn ai để cất lên.

Truyện ký “Rừng đói”: Nhà văn Trần Khởi kể chuyện đời

Truyện ký “Rừng đói”: Nhà văn Trần Khởi kể chuyện đời

Cuộc đời của nhà văn mặc áo lính Trần Khởi bộc bạch hết qua hai tập truyện ký đặc sắc “Cha và con lính trận” và “Rừng đói”. Sau tập “Cha và con lính trận” gây ấn tượng mạnh cho độc giả trong và ngoài nước, năm 2026, Trần Khởi cho ra mắt tập truyện ký “Rừng đói”, NXB Hội Nhà văn.

Anh hùng nước Việt trong thơ vịnh sử của danh sĩ Nhữ Bá Sĩ

Anh hùng nước Việt trong thơ vịnh sử của danh sĩ Nhữ Bá Sĩ

Cuốn sách “Việt sử tam bách vịnh” (Ba trăm bài thơ vịnh sử Việt Nam) được danh nhân Nhữ Bá Sĩ hoàn thành đã trên 160 năm qua nhưng chưa có một bản dịch hoàn chỉnh. Bản dịch của dịch giả Lê Văn Uông (1913-2004) vừa được NXB Hội Nhà Văn xuất bản tháng 1/2026 được ví như tập kinh thi của lịch sử Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026.

Sự “cô đơn siêu tuyệt” trong thơ tình

Sự “cô đơn siêu tuyệt” trong thơ tình

Từ xưa đến nay, cảm giác cô đơn luôn hiện hữu trong thơ như một nguồn cảm hứng của các thi nhân. Có một số độc giả yêu thơ hỏi tôi: “Sự cô đơn trong thơ tình yêu có những dạng thức nào?”. Theo tôi trong thơ tình yêu truyền thống, cô đơn thường được hiểu như trạng thái tâm lý phát sinh từ chia lìa, xa cách hoặc khát vọng không thành.

Nhà văn Hoàng Thế Sinh: Đứng để viết và viết để đứng

Nhà văn Hoàng Thế Sinh: Đứng để viết và viết để đứng

Ở Hoàng Thế Sinh, điều gây ấn tượng không nằm ở danh xưng, mà ở một phẩm chất lặng lẽ: sự tử tế. Sự tử tế ấy không cần tuyên bố, không cần phô bày, nhưng hiện diện trong cách sống, cách đối đãi và thấm dần vào từng trang viết. Nó tạo nên một nền đạo đức âm thầm nhưng bền bỉ, giúp văn chương của ông không trượt vào cảm tính dễ dãi, cũng không rơi vào sự lạnh lẽo của quan sát thuần túy.

Thơ hậu hiện đại có gì mới?

Thơ hậu hiện đại có gì mới?

Trong các nhà thơ Việt đương đại, Lê Vĩnh Tài (SN 1966, hội viên Hội Văn nghệ Đắk Lắk, đã in 6 tập thơ và trường ca) là một gương mặt tạo được dấu ấn riêng bởi một kiểu viết giàu tính thể nghiệm hậu hiện đại, dữ dội trong liên tưởng, phức hợp trong giọng điệu, và đặc biệt là có ý thức rất rõ về việc làm mới thi pháp thơ.

Một giọng thơ nặng ân tình

Một giọng thơ nặng ân tình

Phó giáo sư - Tiến sĩ - Nhà lý luận phê bình văn học Ngô Văn Giá đã viết rất chân thành: “Ở chốn Kinh Bắc hiện nay, Tô Hoàn vẫn là một nhà thơ có uy tín, có vị trí trên văn đàn, có đóng góp vào OK9giaitri đăng nhập thơ ca Việt Nam đương đại”.

Phận liễu xưa nay...

Phận liễu xưa nay...

Nguyễn Thị Lê Na đã cùng với phái yếu, phái đẹp tích cực góp công vào kiến thiết một dòng văn chương mang gương mặt nữ trên văn đàn Việt Nam đương đại.