Người mù đâm chết người vì bị "trêu"
Đầu tháng 1/2010, lần đầu tiên TAND Tối cao tại TP HCM đưa ra xét xử một vụ án hy hữu, đó là một người mù phạm tội giết người. Bị cáo tên là Trần Văn Đấm (56 tuổi, ngụ huyện Đức Hòa, Long An; tạm trú tại huyện Gò Dầu, Tây Ninh).
Do hoàn cảnh khó khăn, từ năm 2008, Đấm rời quê lên Tây Ninh bán vé số dạo nuôi thân. Thương hoàn cảnh khó khăn của Đấm, một người bạn cho bị cáo ở nhờ mà không lấy tiền thuê nhà. Khoảng 16h ngày 18/3/2009, Đấm đang đi bán vé số tại khu vực Ô1, khu phố Thanh Hà, thị trấn Gò Dầu (Tây Ninh) thì gặp Huỳnh Văn Sơn, 39 tuổi lúc này đã say rượu chạy xe đạp ngang.
Khi nghe Đấm cầm loa phát thanh rao: "Còn số 01728 dễ mua, ai mua thì kêu, chứ ngoắc tay thấy chết liền!". Nghe vậy nên Sơn liền nói: "Còn kệ mày, rao cùng đường". Đấm trả lời: "Tao đi bán vé số mắc ông nội gì mày chọc ghẹo tao". Lúc này có người kêu mua vé số nên Đấm dừng lại bán. Tưởng Sơn đã bỏ đi, không ngờ đi được vài bước Đấm mới biết người này vẫn còn đứng đó. Sơn hỏi: "Lúc nãy mày chửi tao cái gì?", lời qua tiếng lại một hồi, Sơn quăng xe rồi chạy đến đấm vào mặt Đấm một cái làm bị cáo bị xây xát nhẹ. Bị đánh đau, Đấm rút dao trong người ra giơ thẳng lưỡi dao ra phía trước và nói: "Mày đánh tao, tao đâm mày chết", Sơn không vừa cũng trả đũa: "Tao đánh cho mày chết luôn". Nghe Sơn nói vậy, Đấm dùng tay phải quơ ngang thì phát hiện Sơn đang đứng trước mình liền nắm cổ áo kéo người này về phía mình rồi đâm một nhát. Sơn đi được hai bước chân thì té xuống đường bất tỉnh và chết ngay khi vừa được đưa đến bệnh viện cấp cứu.
Xử sơ thẩm vào cuối tháng 8/2009, luật sư bào chữa cho bị cáo đề nghị tòa xem xét: Bị cáo bị mù hai mắt, đi bán vé số để nuôi thân, vụ án có lỗi của người bị hại chứ bị cáo không có mục đích giết người, con dao gây án là bị cáo dùng để sinh hoạt hằng ngày. Vị luật sư này còn cho rằng, khi dùng dao đâm, bị cáo không xác định được đích để đâm, không xác định được hậu quả xảy ra... nên Viện Kiểm sát truy tố bị cáo về tội giết người là chưa chính xác.
Theo luật sư, về ý thức chủ quan, bị cáo chỉ phạm tội "Cố ý gây thương tích" dẫn đến hậu quả chết người. Ngoài ra, bị cáo còn có nhiều tình tiết giảm nhẹ tội mới như nhân thân tốt, chưa tiền án, tiền sự... vì vậy đề nghị tòa xem xét để xử bị cáo mức án nhẹ hơn so với đề nghị của Viện Kiểm sát (từ 4 - 5 năm tù).
Tuy nhiên, TAND tỉnh Tây Ninh lại nhận định hành vi nêu trên của Đấm đã đủ yếu tố cấu thành tội giết người, tuy nhiên cũng xét bị cáo thành khẩn khai báo, ăn năn hối cải, bị cáo là người có nhược điểm về thể chất, bị hại có một phần lỗi gây kích động tinh thần đối với bị cáo nên tuyên phạt Trần Văn Đấm mức án 4 năm tù về tội giết người. Ngay sau án tuyên, Đấm làm đơn kháng cáo xin được giảm hình phạt.
Tại phiên tòa phúc thẩm, xét án sơ thẩm đã chiếu cố và xem xét nhiều tình tiết giảm nhẹ, bị cáo không có tình tiết giảm nhẹ tội nào mới nên Hội đồng xét xử đã bác kháng cáo, tuyên y án.
Bị cáo Đấm và Câm tại tòa.
Mâu thuẫn với bạn, người câm gây án
Trước đó không lâu, TAND quận 5 cũng đưa ra xét xử một vụ do người câm điếc gây án. Phiên tòa phải nhờ đến bà Trần Thị Ngời - Hiệu trưởng Trường Khuyết tật thính giác Hy vọng 1 làm phiên dịch.
Vụ án thể hiện, chiều 5/4/2009, bị cáo Mai Văn Câm (59 tuổi, quận 11, TP HCM) cùng những người bạn câm điếc, trong đó có Nguyễn Văn Hưng, 35 tuổi đến hồ bơi Tản Đà ngồi uống bia. Đến khi tính tiền ra về, Câm và một người tên Thơ cự nự về việc hùn tiền trả. Thấy vậy, ông Hưng đến can ngăn, dùng tay đẩy ông Câm nhưng trúng vào đầu. Cho rằng bị cả hai người ức hiếp, Câm tức giận chạy đến xe máy mở yên xe lấy ra một dụng cụ đa năng, trong đó có một con dao xếp, đi đến chỗ ông Hưng và rút dao đâm thẳng vào chính giữa bụng, gây thủng ruột. Theo giám định, nạn nhân bị thương tật 33% vĩnh viễn. Với hành vi phạm tội như trên, Câm đã bị truy tố và xét xử về tội cố ý gây thương tích.
Tại phiên tòa, do bị cáo và nạn nhân đều câm điếc nên Hội đồng xét xử, kiểm sát viên và cả luật sư đều phải truyền đạt ý kiến cho người phiên dịch, sau đó người này diễn đạt lại bằng ngôn ngữ dành cho người câm điếc. Trước tòa, bị cáo thừa nhận toàn bộ hành vi phạm tội. Tuy nhiên, phiên tòa diễn ra rất chậm do nhiều câu hỏi dùng thuật ngữ pháp lý hay gặp những câu hỏi khó, bị cáo không hiểu hoặc không trả lời được.
Luận tội, Viện cho rằng, bị cáo tuy có nhược điểm về thể chất nhưng hoàn toàn đủ năng lực chịu trách nhiệm hình sự. Từ đó, đề nghị xử phạt bị cáo từ 5 đến 6 năm tù. Khi bào chữa, luật sư của bị cáo cho rằng nên áp dụng thêm một số tình tiết giảm nhẹ khác như: Bị cáo là người câm điếc bẩm sinh, không được đi học, không biết chữ nên nhận thức hạn chế, lạc hậu.
Đồng quan điểm với Viện, cho rằng bị cáo bị nhược điểm về thể chất, không phải là người bệnh bị hạn chế khả năng nhận thức hoặc khả năng điều khiển hành vi, chỉ vì một mâu thuẫn nhỏ, bị cáo đã thể hiện tính côn đồ nên tòa chỉ ghi nhận những tình tiết giảm nhẹ như phạm tội lần đầu, khai báo thành khẩn, đã bồi thường thiệt hại, nạn nhân xin giảm nhẹ hình phạt... tòa đã tuyên phạt Mai Văn Câm mức án 4 năm tù
