Nhiều “chiêu độc” huấn luyện trâu
Lễ hội chọi trâu Đồ Sơn đang đến rất gần, không khí “nóng” lên từng ngày, từng giờ với người dân miền biển Hải Phòng, nhất là các chủ trâu. Đây chính là thời khắc thể hiện nhiệt huyết cao nhất, với những ngón nghề “độc” chăm sóc, luyện trâu ở giai đoạn cuối cùng. Làm thế nào để trâu có “điểm rơi” về thể lực, sức chiến đấu và hội đủ tố chất của một trâu chọi hay đúng vào ngày diễn ra vòng chung kết là cả một ẩn số.
Nơi chăn thả, huấn luyện trâu số 30 của ông Nguyễn Văn Ba hiện đang rất được giới chuyên môn chú ý. Tại vòng loại, “đấu sĩ” này từng gây sửng sốt cho bao người với thế chủ động tấn công, ghìm sừng khiến đối thủ phải ngạt thở mà bỏ chạy, không hổ danh là trâu từng vô địch giải đấu ở Hà Giang.
Ông Ba tâm sự: vòng loại là chuyện đã qua, “cuộc chiến” chung kết sẽ hoàn toàn khác. Ngoài chuyện may mắn, muốn đi đến những trận đấu cuối cùng, các trâu phải được chuẩn bị kỹ nền tảng thể lực sung mãn. Còn cách nào để trâu có nhiều miếng đánh hiểm, độ gan lỳ, can trường và quyết chiến? Không còn cách nào khác là phải luyện cho trâu chạy, lội ruộng, đầm lầy để rèn sức bền rồi sau đó được chăn thả bình thường trên các đồng cỏ tự nhiên. Quá trình này cần tuyệt đối tránh va chạm giữa các trâu.
Ông Ba còn cho biết, một tháng trước đó, ông cũng đã luyện cho “học trò” của mình làm quen với không khí lễ hội và vào tầm chiều muộn, đưa trâu đến các đoạn đường tập trung đông người, xe cộ đi lại kết hợp đánh trống, chiêng.
Chủ trâu số 11 - ông Lưu Đình Võ (phường Vạn Hương) lại có cách rất khác để có thể chế ngự được bản tính hung dữ của trâu. Trâu số 11 được mua ở An Giang, rất dữ dằn. Thường, ngay cả ông và người chăm trâu cũng không cầm được mũi. Thậm chí, đến tận giờ, ông vẫn không thể thay được đoạn thừng sỏ mũi trâu đã quá cũ, có nguy cơ bị đứt. Quá trình huấn luyện, ông và người chăm phải tìm mọi cách để gần gũi trâu, đến mức hàng ngày phải mắc màn tránh muỗi cho trâu “cưng”, buộc “học trò” tuân thủ “giáo án” huấn luyện.
Huấn luyện, chăm sóc trâu chọi tại Đồ Sơn, Hải Phòng.
Một điều hơi khó lý giải là, thời điểm gần lễ hội, nhất là ngày hôm trước diễn ra vòng chung kết, các “ông trâu” thường ăn rất ít, tâm lý khác thường. Người Đồ Sơn theo quan sát từ nhiều đời nay cho rằng trâu cũng như con người, gần vào hội thường thay đổi thói quen, cũng có cảm giác lo lắng, hồi hộp và căng thẳng. Do vậy, theo cách của chuyên gia về trâu chọi – ông Hoàng Gia Thơm, chủ trâu cần phải gần gũi, động viên các “đấu sĩ” nhiều hơn.
Rồi nữa, phải chọn cỏ, cám, thức ăn ngon, thậm chí phải đút cho trâu ăn để bảo đảm duy trì thể lực. Mặt khác, gần ngày hội, chủ thường “nhốt” trâu ở chuồng, nếu chăn thả cũng ở khu vực gần nhà, không để trâu lội ruộng, chạy dài… Đó như cách “cùm” chân, tạo cảm giác “ức chế” để khi trâu vào trận đánh sẽ hăng hơn.
“Khúc tráng ca” về tinh thần thượng võ
Có một điều không bao giờ thay đổi, đó là, dù chủ trâu là ai, đến từ đâu thì tất cả các trận đấu trên sân đều diễn ra không khoan nhượng, quyết chiến đến cùng để giành chiến thắng. Điều này khẳng định tinh thần thượng võ của lễ hội chọi trâu Đồ Sơn từ bao đời nay. Tinh thần ấy được thể hiện ở các trận đấu vòng loại vừa qua, người xem được trải nghiệm nhiều trận đấu các trâu ầm ầm tấn công phủ đấu đối thủ, nhưng luôn vấp phải sự lỳ lợm và những miếng đánh hiểm hóc, không lùi bước của đối thủ. Thậm chí hai trâu luôn tìm cách ra đòn quyết định hạ “nốc-ao” đối phương. Nhiều trận đấu hấp dẫn từ đầu đến cuối với miếng cáng hiểm hóc và gỡ cáng liên tiếp, chiến thắng thuộc về trâu nào có lợi thế thể lực và gan dạ hơn đối thủ.
Giới chuyên môn, am hiểu trâu chọi ở Đồ Sơn đánh giá, vòng chung kết lễ hội năm 2012 là một trong số ít năm có chất lượng trâu chọi cao như vậy. Điều đó càng có cơ sở để người xem có thể được chứng kiến những trận đấu tuyệt vời ở mùa hội năm nay. Hiện rất khó để đoán được trâu nào có ưu thế hơn nên cơ hội vô địch được chia đều cho tất cả. Tuy nhiên, các già làng – những người nhiều năm gắn bó và am hiểu lễ hội vẫn... “nghiêng quan điểm” về một số trâu có cơ hội lọt sâu vào vòng trong gồm: trâu số 11 của ông Lưu Đình Võ và trâu số 10 của ông Lưu Đình Tới (cùng phường Vạn Hương); trâu số 30 của ông Nguyễn Văn Ba (Ngọc Xuyên); trâu số 25 của ông Lê Văn Duy (Vạn Sơn); trâu số 1 của ông Đặng Văn Hữu (Minh Đức); trâu số 31 của ông Nguyễn Khắc Thơ (Ngọc Xuyên); trâu số 4 của ông Bùi Đức Mạnh (Minh Đức)… Trong đó, người am tường trâu chọi đặc biệt chú ý đến trâu số 31 của ông Thơ và trâu số 10 của ông Tới với những ưu thế về thể lực, lối đánh và đặc biệt là rơi vào nhánh đấu có cơ hội tiến sâu, giành giải cao trong lễ hội năm nay.
Điều hấp dẫn của lễ hội là luôn xảy ra những bất ngờ. Cũng chưa biết chừng, các “ông” trâu khác không được đánh giá cao lại cống hiến những trận đấu hay, nhiều điều thú vị với tinh thần quyết đấu, không khoan nhượng tại vòng chung kết lễ hội chọi trâu Đồ Sơn năm 2012
