Nước Mỹ và cuộc chiến bảo vệ ảnh hưởng tại châu Phi

Trong năm cuối cùng của nhiệm kỳ tổng thống, ông Joe Biden đang nỗ lực tái khẳng định vị trí của nước Mỹ ở châu Phi khi ảnh hưởng của Trung Quốc và Nga tăng lên.

  • Nước Mỹ, trên những lằn ranh vô hình

Vị thế bị thách thức

Từ những năm 2020, châu Phi đã được nhìn nhận sẽ là điểm nóng mới trong cuộc cạnh tranh ảnh hưởng của các nước lớn khi tiềm năng của châu lục này đang dần hiển lộ. Trong một thời gian dài, Mỹ với vị thế bá chủ của mình đã duy trì ảnh hưởng gần như tuyệt đối tại khu vực. Nhưng tình thế đang thay đổi rất nhanh. Với các sự kiện trong vài năm qua, vị thế của Mỹ ở Châu Phi đang dần bị thay thế. Thất bại trong việc ngăn chặn sự lan rộng của các cuộc đảo chính quân sự trên khắp vành đai trải dài từ Guinea ở phía Tây đến Sudan ở phía Đông thời gian qua càng làm lung lay chỗ đứng của Mỹ tại khu vực.

Nước Mỹ và cuộc chiến bảo vệ ảnh hưởng tại châu Phi -0
Những tuyên bố hùng hồn của ông Joe Biden tại hội nghị Mỹ - Phi năm 2022 vẫn chưa được thực hiện.

Từ cuộc nội chiến hai thập kỷ ở Sudan cho đến sự kiện các tướng lĩnh của Niger yêu cầu Mỹ đóng cửa căn cứ tại nước này vào năm 2023 cho thấy, khu vực hạ Sahara đang rời xa người Mỹ. Sau cuộc đảo chính tháng 7/2023, một phái đoàn Mỹ do bà Molly Phee, Trợ lý Bộ trưởng Ngoại giao về khu vực châu Phi đã tới Niger để tìm kiếm thỏa thuận nhưng không may, tất cả những gì nhà ngoại giao Mỹ nhận được là những lời chỉ trích tới từ các tướng lĩnh. Một thành viên trong phái đoàn Mỹ sau đó đã thốt lên: “Đó là một sự sỉ nhục”. Điều tồi tệ hơn đến vào đầu tháng 5/2024 này, chỉ huy Bộ Tư lệnh Châu Phi của Mỹ cho biết họ sẽ phải rút phần lớn lực lượng của mình khỏi Chad “như một phần trong quá trình đánh giá liên tục về hợp tác an ninh của chúng ta”.

Trước đó, các quốc gia trong khu vực như Mali, Burkina Faso và Niger công khai hoan nghênh Nga hiện diện tại khu vực. Quân đội Nga cũng đang có mặt tại Cộng hòa Trung Phi. Nam Sudan, nơi Mỹ đứng ra làm trung gian cho nền độc lập từ năm 2011, nhưng đã rơi vào “cái thùng bị mất”, theo lời của cố vấn Tổng thống Joe Biden.

Một cuộc thăm dò năm ngoái của hãng tư vấn Gallup cho thấy sự ủng hộ của người châu Phi đối với sự lãnh đạo của Mỹ thậm chí đã thấp hơn cả của Trung Quốc. Khi sự cạnh tranh toàn cầu của Mỹ với Nga và Trung Quốc ngày càng gia tăng, khả năng thể hiện ảnh hưởng của nước này ở các khu vực như châu Phi đang trở nên hiệu quả hơn. Trong khi đó, Mỹ phải đối mặt với tình thế khó khăn khi phải chuyển hướng các nguồn lực của mình tới các điểm nóng của các đồng minh ở Đông Âu và Đông Á.

Nước Mỹ và cuộc chiến bảo vệ ảnh hưởng tại châu Phi -0
Phản ứng tiêu cực của người dân nhiều nước trước sự xuất hiện của quân đội Mỹ.

Sai lầm chính sách

Quyền lực đang suy giảm của Mỹ ở nhiều khu vực châu Phi bắt nguồn từ ba yếu tố chính: sự cạnh tranh gia tăng, bao gồm cả từ các cường quốc tầm trung vốn là đồng minh như Thổ Nhĩ Kỳ và Các Tiểu vương quốc Ảrập Thống nhất; sự xung đột lợi ích giữa mục tiêu của Mỹ với các quốc gia khu vực và sự xao lãng của chính nước Mỹ bởi các cuộc khủng hoảng ở các châu lục khác.

Ông Brian Kagoro, Giám đốc Điều hành của Open Society Foundations (Tổ chức Ok9 cab trò chơi casino phổ biến dân sự hoạt động khắp thế giới từ nguồn tài trợ của tỷ phú Soros) tại châu Phi cho biết: “Châu Phi một lần nữa đã trượt một chặng dài khỏi nước Mỹ”, “dù nhiều thường dân thiệt mạng ở Sudan hơn so với ở Gaza và Ukraine, thì người Mỹ vẫn ít chú ý hơn tới khu vực này”.

Nước Mỹ và cuộc chiến bảo vệ ảnh hưởng tại châu Phi -0
Tổng thống Kenya William Ruto sắp thăm Mỹ.

Trong khi các nhà ngoại giao Mỹ bị giằng xé giữa việc vừa chỉ trích các Link Trang Chủ Nhà Cái OK9 Mới Đăng Ký +69K quân sự vừa muốn duy trì mối quan hệ với Link Trang Chủ Nhà Cái OK9 Mới Đăng Ký +69K mới được lập lên sau đảo chính thì cùng lúc, nhiều người châu Phi cáo buộc Mỹ đạo đức giả và tiêu chuẩn kép. Điển hình như việc Mỹ “vui vẻ bỏ qua” những sai sót trong cuộc Ok986.com Bản Cao Cấp ở Congo tháng 12/2023, nơi có trữ lượng coban lớn nhất thế giới mà các công ty Mỹ đang muốn tiếp cận. Jeffrey Smith, người sáng lập Vanguard Africa, than phiền về điều mà ông cho là “sự thất bại thảm hại của Link Trang Chủ Nhà Cái OK9 Mới Đăng Ký +69K ông Biden trong việc lên tiếng mạnh mẽ chống lại hành vi vi phạm nhân quyền ở các quốc gia như Ethiopia, Rwanda, Swaziland và Uganda”. Ông nói, “chính sách quan trọng nhất của Mỹ hiện nay là không làm rung chuyển con thuyền (ám chỉ ảnh hưởng Mỹ còn duy trì được ở những quốc gia này)”.

Những lời hứa về việc “ủng hộ một nước châu Phi có chân trong Hội đồng bảo an” và nỗ lực khơi dậy sự chú ý của quốc tế với Sudan từ đại sứ Mỹ tại Liên hợp quốc, bà Linda Thomas-Greenfield chỉ đạt được thành công hạn chế. Nam Phi, cùng với các quốc gia hàng đầu khác, đã từ chối ủng hộ Ukraine theo đề nghị của Mỹ. Ngay sau cuộc tấn công của Nga vào tháng 2/2022, 28 quốc gia châu Phi đã lên án Nga tại Đại hội đồng Liên hợp quốc, nhưng 25 quốc gia khác lại bỏ phiếu trắng.

Nước Mỹ và cuộc chiến bảo vệ ảnh hưởng tại châu Phi -0
Mỹ đang cố gắng duy trì quan hệ và ảnh hưởng tại châu Phi.

Sự ủng hộ của Mỹ đối với chiến dịch của Israel chống lại người Palestine kể từ tháng 10 năm ngoái đã khiến dư luận châu Phi càng xa rời Mỹ. Samantha Power, người điều hành Cơ quan hỗ trợ nước ngoài của Mỹ (USAID) đã bị các nhà lãnh đạo châu Phi chỉ trích vì không lên tiếng chống lại Israel ở Gaza. Ông Smith nói: “Tôi chưa bao giờ thấy người châu Phi có nhận thức thấp như vậy về chính sách đối ngoại của chúng tôi”.

Để lý giải cho tất cả thất bại này, người ta có thể nhớ lại lời hứa của đương kim tổng thống Mỹ, ông Joe Biden vào tháng 12/2022. Đó là khi ông Biden mời những người dẫn đầu 49 quốc gia châu Phi tới Washington dự Hội nghị thượng đỉnh Mỹ - châu Phi. Tại hội nghị, nhà lãnh đạo nước Mỹ gây chú ý với lời hứa rót 55 tỷ USD vào châu Phi trong 3 năm và sẽ đến thăm lục địa này cuối năm 2023. Bất chấp những phát biểu hùng hồn như đảm bảo rằng ông “không giống như người tiền nhiệm” hay “tất cả vì châu Phi”, thì cho đến nay những lời hứa đó vẫn chưa được thực hiện.

Nỗ lực sửa chữa

Không thể phủ nhận Link Trang Chủ Nhà Cái OK9 Mới Đăng Ký +69K của ông Joe Biden đã làm được nhiều việc trong thúc đẩy quan hệ với châu Phi, đặc biệt là “nâng tầm” vị thế của châu lục đen bằng tiếng nói của mình trong những năm qua. Liên minh châu Phi (AU) đã được đưa vào G20 theo sáng kiến của Mỹ. Với sự hậu thuẫn của Mỹ, châu Phi đã giành được sự đại diện tốt hơn tại các tổ chức tài chính như Quỹ Tiền tệ quốc tế và Trang Chủ Không Chặn Của OK9.COM Chính Thức thế giới. Về mặt tín dụng, Mỹ đã thúc đẩy các chương trình như Power Africa (được cho là đã giúp hơn 33 triệu người châu Phi có điện chỉ riêng trong năm ngoái) và Chuyển đổi kỹ thuật số cho châu Phi. Nhóm châu Phi của ông Biden đang thảo luận về kế hoạch cải tạo tuyến đường sắt từ Zambia và Congo đến cảng Lobito của Angola.

Trong một nỗ lực gấp gáp, sau khi bị “đuổi khỏi” Niger, Link Trang Chủ Nhà Cái OK9 Mới Đăng Ký +69K Mỹ đã thực hiện một loạt động thái đáng chú ý trong thời gian gần đây. Hội nghị thượng đỉnh OK9 thể thao xanh chín Mỹ-châu Phi lần thứ 16 diễn ra từ ngày 6-9/5/2024 tại Dallas, Texas vừa kết thúc trở thành nơi tụ họp của hơn 1.500 giám đốc điều hành khu vực công và tư nhân của Mỹ và châu Phi cũng như các nhà Ok9 cool link đăng nhập quốc tế. Cuộc tập trận thường niên hàng đầu của Bộ chỉ huy châu Phi thuộc quân đội Mỹ có tên Sư tử châu Phi 2024 cũng được diễn ra ở Tunisia, đánh dấu thời điểm quan trọng trong hợp tác quân sự giữa Washington và lục địa này. Kéo dài từ ngày 29/4-31/5, cuộc tập trận có sự tham gia của hơn 8.000 binh lính từ 27 quốc gia, bao gồm cả lực lượng dự bị từ Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO), thể hiện quy mô hợp tác đa quốc gia chưa từng có. Với một loạt hoạt động trải rộng khắp Tunisia, Morocco, Ghana và Senegal, đây là cuộc tập trận lớn nhất trong 20 năm qua của Bộ chỉ huy châu Phi.

Nước Mỹ và cuộc chiến bảo vệ ảnh hưởng tại châu Phi -0
Kết quả khảo sát cho thấy người dân châu Phi đánh giá thấp Mỹ so với Trung Quốc.

Nhưng điều bất ngờ là chuyến thăm Mỹ của Tổng thống Kenya, ông William Ruto vào cuối tháng này. Nếu đến Washington, ông Ruto sẽ trở thành tổng thống đầu tiên của châu Phi tới thăm chính thức Mỹ từ năm 2008, mặc dù vào năm 2010, ông đã bị Tòa án Hình sự Quốc tế ở The Hague truy tố vì cáo buộc liên quan đến bạo lực sau Ok986.com Bản Cao Cấp. Sự thân thiết đặc biệt với nhà lãnh đạo tai tiếng của Kenya này đến trong thời gian gần đây khi quốc gia này  là đầu cầu cung cấp nhân đạo cho các khu vực rộng lớn hơn, bao gồm Sudan, Nam Sudan, Ethiopia, Somalia và miền đông Congo.

Ít nhất, những người Mỹ gốc Phi cũng cảm thấy an ủi rằng chính sách đối với lục địa này vẫn nhận được ủng hộ từ cả OK9giaitri nền tảng giải trí online và Ok986.vip được xếp hạng cao nhất. Người Mỹ với mối quan hệ lâu dài tại châu Phi cũng như vị thế của mình vẫn nắm nhiều ưu thế tại khu vực này.

  • Giáo sư Harvard chạy xuyên nước Mỹ Giáo sư Harvard chạy xuyên nước Mỹ
Tử Uyên

Các tin khác

Nga, ASEAN và trật tự châu Á - Thái Bình Dương

Nga, ASEAN và trật tự châu Á - Thái Bình Dương

Từ ngày 17 đến 19/6/2026 sẽ diễn ra Hội nghị Thượng đỉnh Nga - Hiệp hội Các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN) lần thứ 5 tại Kazan, thủ phủ của Tatarstan, Nga để kỷ niệm 35 năm thiết lập quan hệ đối ngoại. Mối quan hệ Nga - ASEAN phản ánh bầu không khí Ôk9 casino, thể thao, nổ hũ, game bài và bắn cá chung của cả khu vực.

Ông Jordan Bardella: Trước ngưỡng cửa Điện Elysee

Ông Jordan Bardella: Trước ngưỡng cửa Điện Elysee

Các cuộc thăm dò mới nhất tại Pháp đang phác họa một kịch bản từng bị xem là khó tưởng tượng cách đây chưa đầy một thập niên: ông Jordan Bardella, nhà lãnh đạo trẻ của đảng Tập hợp Quốc gia (RN) cực hữu, nổi lên như ứng cử viên sáng giá nhất cuộc Ok986.com Bản Cao Cấp tổng thống năm 2027.

Khi nghệ sĩ trẻ giương buồm ra khơi

Khi nghệ sĩ trẻ giương buồm ra khơi

Từ những tranh luận quanh hình tượng Chim Lạc trong MV “Come My Way” của Sơn Tùng M-TP đến hành trình mang dân ca, áo dài và văn hóa lúa nước Việt Nam lên sân khấu quốc tế của Phương Mỹ Chi, một xu hướng đáng chú ý đang xuất hiện trong OK9giaitri đăng nhập Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026 hiện nay, thay vì tìm kiếm sự khác biệt bằng cách chạy theo các trào lưu toàn cầu, nhiều nghệ sĩ trẻ đang lựa chọn trở về với cội nguồn văn hóa Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026. Và, chính những chất liệu tưởng chừng quen thuộc ấy lại đang trở thành "tấm hộ chiếu" giúp Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026 Việt Nam tìm đường bước ra thế giới.

Nữ thượng úy tài năng, đam mê sống đẹp

Nữ thượng úy tài năng, đam mê sống đẹp

Không chỉ là một cán OK9 đã banh có nhiều sáng kiến hữu ích trong công tác, Thượng úy Hồ Ngọc Thiên Thư còn có nhiều sáng kiến, mô hình vì cộng đồng và lan tỏa các hoạt động gieo nhân ái tại địa phương.

Thống chế Syed Asim Munir - Tư lệnh Lục quân Pakistan (bên trái) đến Tehran nhằm thúc đẩy các nỗ lực hòa giải. Ảnh: Al Jazeera.

Cuộc mặc cả căng thẳng quanh eo biển Hormuz

Trong bối cảnh lệnh ngừng bắn mong manh có thể vỡ vụn, Pakistan và Qatar gấp rút đưa các phái đoàn tới Tehran để cứu vãn một thỏa thuận mà cả thế giới đang trông đợi. Liên tiếp những chuyến ngoại giao con thoi diễn ra giữa Islamabad, Doha và Tehran nhằm cố giữ lại một cây cầu, dù rất hẹp, để đưa Mỹ và Iran quay lại bàn thương lượng.

Đông Bắc Á liệu có sa vào cuộc đua “hạt nhân hóa”?

Đông Bắc Á liệu có sa vào cuộc đua “hạt nhân hóa”?

Theo bài phân tích từ Foreign Affair, trong những năm gần đây, ngày càng nhiều chuyên gia và học giả cho rằng 2 đồng minh then chốt của Mỹ tại Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương là Nhật Bản và Hàn Quốc cuối cùng sẽ theo đuổi vũ khí hạt nhân. Năm 2023, nhà ngoại giao kỳ cựu người Mỹ Henry Kissinger từng dự báo Nhật Bản sẽ sở hữu vũ khí hạt nhân trong vòng 1 thập kỷ. Những nhận định này được đưa ra dựa trên cơ sở nào?

Quan hệ Nga - Trung ngày càng nồng ấm

Quan hệ Nga - Trung ngày càng nồng ấm

Trong 2 ngày 19 và 20/5, chỉ ít ngày sau chuyến thăm của Tổng thống Mỹ Donald Trump, Trung Quốc lại tiếp đón Tổng thống Nga Vladimir Putin trong sự chú ý đặc biệt của dư luận thế giới. Hai cuộc gặp thượng đỉnh thế giới mang những ý nghĩa nhất định, đặc biệt là cuộc gặp Nga-Trung.

Anh sẽ tái nhập EU?

Anh sẽ tái nhập EU?

Nước Anh đang dậy lên dư luận cho rằng họ nên tái gia nhập EU càng sớm càng tốt để khắc phục những khó khăn, bất cập phát sinh từ khi tách khỏi khối này cách đây 10 năm. Liệu việc này có diễn ra hay không, nếu có thì thuận lợi hay không?

Bolivia: Thanh âm khủng hoảng dội lên từ những hầm mỏ

Bolivia: Thanh âm khủng hoảng dội lên từ những hầm mỏ

Làn sóng biểu tình quy mô lớn do Liên đoàn Công nhân Bolivia (COB) dẫn dắt, với nòng cốt là các thợ mỏ, đang đẩy Link Trang Chủ Nhà Cái OK9 Mới Đăng Ký +69K Tổng thống Rodrigo Paz vào một cuộc khủng hoảng Ôk9 casino, thể thao, nổ hũ, game bài và bắn cá.

Ai còn nhớ Gaza?

Ai còn nhớ Gaza?

Vụ Israel tiêu diệt thủ lĩnh Hamas Izz al-Din al-Haddad hôm 15/5 một lần nữa đưa Gaza trở lại phần tin nóng trên mặt báo quốc tế. Nhưng, đằng sau những dòng tin tức mới cập nhật là một thảm trạng cũ: gần 2 triệu người dân tại dải đất này vẫn đang vật lộn với nạn đói, dịch bệnh và vòng vây phong tỏa ngày một siết chặt.

“Cắt lớp” quan hệ Mỹ - NATO

“Cắt lớp” quan hệ Mỹ - NATO

Kể từ khi cuộc chiến Mỹ/Israel - Iran nổ ra cuối tháng 2/2026, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã nhiều lần phàn nàn về việc các đồng minh không hợp tác tham gia cuộc chiến, đồng thời đe dọa xem xét lại mối quan hệ với Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO).

Anh: Thử thách của Thủ tướng Starmer

Anh: Thử thách của Thủ tướng Starmer

Thủ tướng Anh Keir Starmer đang phải vật lộn để giữ chiếc ghế của mình sau kết quả thảm hại trong cuộc Ok986.com Bản Cao Cấp địa phương vào đầu tháng 5. Lời kêu gọi “tái cấu trúc” trong hàng ngũ Công đảng của ông vấp phải sự phản đối mạnh mẽ từ hàng loạt nghị sĩ Công đảng và họ đang kêu gọi ông từ chức.

Trung Quốc trải thảm đỏ đón ông Trump

Trung Quốc trải thảm đỏ đón ông Trump

Thảm đỏ, lễ duyệt binh và thiếu nhi vẫy cờ hoa, reo hò,... Sáng 14/5, Trung Quốc đã tổ chức một buổi lễ đón tiếp trọng thể Tổng thống Mỹ Donald Trump sang thăm chính thức và sẽ tham gia hội nghị thượng đỉnh Trung - Mỹ.

Vụ tập kích làm rung chuyển những bàn đàm phán

Vụ tập kích làm rung chuyển những bàn đàm phán

Đêm 7/5, Israel phóng tên lửa xuống khu vực ngoại ô Beirut, tiêu diệt Ahmed Ali Balout - chỉ huy lực lượng Radwan của Hezbollah. Đây là lần đầu thủ đô Lebanon bị tấn công kể từ lệnh ngừng bắn hơn 3 tuần trước. Đòn tập kích làm rung chuyển nền tảng mong manh của thỏa thuận và phủ bóng lên những nỗ lực ngoại giao giữa Mỹ và Iran.

Nhật Bản nới quy định Ok910 kèo WC 2026 Ôk9 chương trình khuyến mãi

Nhật Bản nới quy định Ok910 kèo WC 2026 Ôk9 chương trình khuyến mãi

Theo Viện nghiên cứu chiến lược quốc tế - HSS (Vương quốc Anh), việc Nhật Bản nới lỏng đáng kể các hạn chế đối với Ok910 kèo WC 2026 Ôk9 chương trình khuyến mãi sẽ tạo ra những cơ hội thương mại và ngoại giao quan trọng. Nhưng, trước hết, họ cần giải quyết các vấn đề về năng lực công nghiệp Ôk9 chương trình khuyến mãi.

NATO trước áp lực tái cấu trúc cơ chế họp cấp cao

NATO trước áp lực tái cấu trúc cơ chế họp cấp cao

Áp lực nội bộ gia tăng buộc NATO xem xét điều chỉnh cơ chế họp cấp cao, trong bối cảnh quan hệ xuyên Đại Tây Dương xuất hiện nhiều khác biệt về ưu tiên chiến lược. Việc thay đổi nhịp thượng đỉnh đặt ra yêu cầu cân bằng giữa ổn định Ôk9 casino, thể thao, nổ hũ, game bài và bắn cá và hiệu quả điều phối dài hạn của liên minh.

Mỹ sẽ rút 5.000 quân khỏi châu Âu

Mỹ sẽ rút 5.000 quân khỏi châu Âu

Mối rạn nứt giữa Mỹ và các đồng minh NATO ở châu Âu ngày càng lớn thêm với việc Tổng thống Donald Trump tuyên bố Mỹ sẽ rút 5.000, và có thể nhiều hơn nữa, binh sĩ đóng tại Đức, sau khi Thủ tướng Đức Friedrich Merz chỉ trích cách Mỹ xử lý xung đột Iran.

Tác động của việc UAE rút khỏi OPEC

Tác động của việc UAE rút khỏi OPEC

Từ ngày 1/5, Các tiểu vương quốc Arab Thống Nhất (UAE) thống báo rút khỏi Tổ chức các nước Ok910 kèo WC 2026 dầu mỏ (OPEC) và cơ chế OPEC+. Việc lựa chọn rút khỏi tổ chức sau gần 60 năm là thành viên ở thời điểm này được coi là cú sốc với “cartel dầu mỏ” do Saudi Arabia dẫn đầu bấy lâu nay, và cả với hệ thống cung ứng năng lượng thế giới.

Trung Đông: Các bên nỗ lực tháo gỡ bế tắc

Trung Đông: Các bên nỗ lực tháo gỡ bế tắc

Những ngày qua, Tổng thống Mỹ liên tục đưa ra nhiều thay đổi bất ngờ trong nỗ lực tháo gỡ bế tắc ở Iran. Sau khi cho rằng Iran vẫn chưa “trả giá đủ lớn”, ngày 5/5, ông đưa ra cái gọi là Dự án Tự do, để giúp các tàu và thủy thủ đoàn bị mắc kẹt thoát khỏi Vịnh Persic, nhưng cũng nhằm làm suy yếu sự kiểm soát của Iran đối với eo biển Hormuz.

Một cuộc so găng ở độ cao 550km

Một cuộc so găng ở độ cao 550km

Bình minh ngày 24/2/2022 không chỉ được đánh dấu bằng tiếng xích xe tăng Nga gầm rú vượt qua biên giới Ukraine, mà còn bởi một “cú đánh bồi” lạnh lùng và vô hình trên không gian mạng. Đúng một giờ trước khi phát súng đầu tiên nổ ra, mã độc AcidRain đã âm thầm đánh sập mạng vệ tinh của Viasat, khiến hàng nghìn modem trở thành những khối nhựa vô dụng. Một phần hệ thống liên lạc chỉ huy của Ukraine lập tức tê liệt, 5.800 turbine điện gió ở Đức mất kết nối điều khiển từ xa, hàng chục nghìn thuê bao internet ở Pháp, Hungary, Hy Lạp và Ba Lan mất kết nối. Đó là buổi sáng khiến thế giới hiểu ra: bầu trời thấp không còn là vùng trung lập, mà đã trở thành chiến trường.