Bế mạc vào tối 25/3 sau 1 tuần sôi nổi, hội sách TP HCM lần VII khép lại với những thành công ngoài mong đợi như khách đông bất ngờ, mãi lực tăng đột biến, doanh thu ngoài sức tưởng tượng. Có mấy ai biết phía sau những thành công ấy, hội sách cũng lưu lại không ít nỗi buồn gắn liền với văn hóa đọc. Để rồi, người ta nhận ra rằng doanh thu tăng đột biến của các đơn vị tham gia hội sách chẳng ăn nhập gì với số lượng người yêu sách, thích đọc sách...
1.Từ ngày đầu tiên hội sách được khai mạc đến khi kết thúc, đặc biệt trong 3 ngày cuối cùng, điều dễ nhận thấy là khách đến hội sách rất đông, tạo nên tình trạng dồn ứ, mọi người phải nhích từng bước một để đến được gian hàng yêu thích của mình. Nhưng khách đông, khách chen nhau lựa sách không có nghĩa là ai cũng biết quý, yêu sách. Bằng chứng là rất nhiều khách, nhất là những bạn trẻ có kiểu lựa chọn “kho tàng” trí thức, văn hóa rất thiếu văn hóa, như kiểu người ta chọn lựa con cá, mớ rau.
Như nhiều gian hàng sách khác, tại gian hàng của NXB Phương Đông, nhìn những bạn trẻ thô bạo “bốc”, “giựt”, mạnh tay lật sách rồi thảy lông lốc trên giá chẳng chút nâng niu, quý trọng, không ít khách còn thấy nóng mặt, bức xúc, huống chi những người làm công tác xuất bản vốn trực tiếp, lao tâm khổ tứ cho sự ra đời của từng quyển sách!
Khách ở gian triển lãm sách quý và khách ở quầy bán sách dạy làm triệu phú, làm quản lý - hai hình ảnh trái ngược nhau.
2.Hội sách là cơ hội để mọi người chọn lựa những quyển sách mà mình yêu thích với giá rẻ hơn thường nhật, hoặc kiếm tìm lâu nay nhưng chưa có duyên gặp. Hội sách cũng là cơ hội để những người tham gia được dịp gặp những quyển sách quý hàng trăm năm tuổi như Quốc sử quán triều Nguyễn, Hoàng nữ phổ, Hoàng tử phổ, Hoàng triều Ngọc điệp…, Y tông tâm lĩnh toàn trật (Hải Thượng Lãn Ông)…
Để người yêu sách được ngắm, xem, sờ tận tay những cuốn sách quý - hiếm ấy, BTC đã dành hẳn 2 gian triển lãm. Nhưng sự thật phũ phàng là 2 gian triển lãm này rất ít được các bạn trẻ ghé mắt trông ngang. Trong khi đó, những gian hàng bày bán các sách có nội dung như bí quyết làm lãnh đạo, làm thế nào để trở thành triệu phú, tố chất của nhà lãnh đạo trẻ… được các bạn trẻ chen chân xem, mua ồ ạt.
Trước hiện tượng đối lập ấy, không ít người sầu giọng mà rằng “nhiều bạn trẻ đến với hội sách không thật sự yêu sách mà vì thích làm triệu phú, mê làm lãnh đạo…”. Sở thích ấy là đáng hoan nghênh, nhưng hơi thiên lệch.
3.Trước những hình ảnh trái khoáy, tương phản ấy, dù lượng khách đến hội sách đông, dù nguồn thu lớn và trong khi nhiều đơn vị tham gia hội sách “mừng” ra mặt với niềm tin thành phố ngày càng có nhiều người yêu sách, văn hóa đọc đang ở tầm cao mới thì có dư luận cho rằng không nên quá lạc quan về điều ấy. Bởi không phải ai mua sách, đến với hội chợ sách cũng yêu sách, yêu văn hóa đọc. Bằng chứng là cái cách người ta lựa chọn sách, đi xem sách… như chúng tôi “tả” ở trên. Và đó chính là nỗi buồn thực thụ của văn hóa đọc!
