Nhớ nhà thơ xứ Nghệ Hoàng Trung Thông

Mùa thu này là mùa thu thứ 17, nhà thơ lớn Hoàng Trung Thông từ biệt chúng ta.

Tôi vẫn nhớ một ngày cuối năm 1992, một buổi chiều Hà Nội lao xao gió mùa Đông Bắc, tôi đến thăm nhà ông. Ông đang nằm suy tư trên sàn gỗ lau bóng, bỗng bật dậy mừng vui.

- Ngọn gió nào thổi cậu đến đây, ngồi xuống uống chén đi! Anh quờ tay lấy bình rượu thuốc rót ra hai ly nhỏ.

- Anh mệt mà uống sao được?

- Không lo, mình sẽ vượt qua thế kỷ XX mà!

Thấy anh lạc quan, tôi cầm ly rượu nhỏ, nhìn thần sắc anh đã hơi xuống cảm thấy lo lo. Ông cũng nhìn tôi, chưa bao giờ ông nhìn tôi lâu đến thế, hình như có điều gì báo trước, đây là cuộc gặp gỡ lần cuối. Tôi có ngờ đâu! Ông cụng ly và hỏi tôi:

- Cậu có nhận được tập thơ Mời trăng của mình không?

Thuyền ta nhẹ lướt trên sông
Buồm căng gió lộng xuôi dòng ra khơi

(Hoàng Trung Thông)

Tôi đáp lại:

- Hôm trước có gặp Hoàng Phượng Vĩ có nghe Vĩ nói ông anh gửi Nguyễn Quang Sáng, nhưng hỏi ông Sáng, anh đâu có gửi - hôm ấy tôi và ông Sáng trao đổi với nhau "Ông anh mình "bộ nhớ" bắt đầu trục trặc rồi đấy!".

Còn nhớ những năm trước tôi và Đoàn Giỏi thỉnh thoảng lại đến nhà anh. Chị Hoa - vợ anh, người đàn bà đảm đang xứ Nghệ chiều chồng, mến bạn, thường hỏi chúng tôi muốn ăn gì? Đoàn Giỏi bao giờ cũng thích món tiết canh. Bà chị đánh tiết canh vịt rất tài. Thế là ba anh em chúng tôi, có khi mời thêm họa sĩ Mai Văn Hiến, Nguyễn Sáng hoặc một vài bạn thơ khác đến liên hoan nhẹ.

Căn gác nhỏ không quá 30m2, bên trong có thêm gác xép để tăng diện tích, chứa sách và có thêm chỗ để ngủ. Những ngày chiến tranh phá hoại, những năm cuối thập niên 70, tôi hay đến với anh, đêm đêm ngồi ở căn gác nhỏ này nhìn ra bầu trời lửa đạn phía Đông Anh. Nhiều đêm lạnh đạp xe đạp qua phố Ngô Quyền, ánh đèn điện ở số nhà 70 đỏ quạch trên căn gác hắt ra ban công, chỗ có treo mấy giò phong lan. Tín hiệu như vẫy gọi, như lời mời mọc của nhà thơ, tôi lại lò dò lên gác ngủ với anh.

Và những ngày tôi lên đường vào Nam chiến đấu, anh Hoàng Trung Thông, chị Ngọc Trai, Đoàn Giỏi, Hải Như, vài anh chị em Báo Thống Nhất, Báo Văn nghệ đến tiễn tôi ở đoạn đường cuối khi xe chuyển bánh. Anh Thông ghì ôm chặt lấy tôi, lặng im không nói gì và anh đã nhét vào túi tôi bài thơ trong "Ngục trung nhật ký" của Bác Hồ - bài tứ tuyệt "Tẩu lộ" viết bằng chữ Hán trên giấy lụa với nét chữ như thư pháp:

Đi đường mới biết gian lao
Núi cao rồi lại núi cao trập trùng.

Rồi sau này những khi ra Bắc vào Nam tôi và anh vẫn thường đến thăm nhau. Nhân kỷ niệm 150 năm ngày sinh Nguyễn Đình Chiểu, Bến Tre, nhà thơ Hoàng Trung Thông bấy giờ có vào dự. Ông là Viện trưởng Viện Văn học Việt Nam , đến nhà tôi ở suốt thời gian ấy và bị ốm có đến mười ngày. Nhiều thi nhân Sài Gòn đến gặp anh xin thơ, xin chữ Hán, xin câu đối và xin trò chuyện với nhà thơ. Các cụ từ Hậu Giang, An Giang, Kiên Giang lên bình thơ Đường, Tống. Ông như nhà thư họa nét chữ tài hoa như tranh thủy mặc.

Nhiều nhà thơ nữ trẻ tự nguyện mài mực, mua bút lông để xin chữ. Ở căn lầu nhỏ chung cư của tôi nhiều khách đến, trong đó có những nữ sĩ như cụ bà Mộng Tuyết là sương phụ của nhà thơ Đông Hồ, bà Mai Huỳnh Hoa là cháu ngoại cụ Đồ Chiểu - bà chị nuôi của tôi, vợ của Phan Văn Hùm, thường bảo: Hà Nội có nhiều văn nhân lỗi lạc quá - Nguyễn Tuân, Xuân Diệu, Tố Hữu, Tô Hoài, Nguyễn Đình Thi… Riêng chị thích thơ chú Hoàng Trung Thông nhất. Hoàng Trung Thông có cái uyên bác của Đường thi, có cái dân dã mộc mạc của ca dao. Rồi chị lấy cho xem các tập thơ của Hoàng Trung Thông gửi: Đường chúng ta đi, Những cánh buồm, Như đi trong mơ, Hương mùa thơ… ký tặng chị. Thi ca của Hoàng Trung Thông có cái hiện đại của hơi thở đương thời, có cái trầm lắng say sưa của cổ điển. Những câu thơ bình dị của anh mãi mãi vào lòng bạn đọc hôm nay.

Làng tôi nghèo
Mái lá nhà tre
Các anh về xôn xao xóm làng bé nhỏ

Hoặc những câu: Bàn tay ta làm nên tất cả. Có sức người sỏi đá cũng thành cơm. Rồi chị nói cho vui với tôi: Ông Hàn Thông - ý muốn nói Hoàng Trung Thông giỏi như ông hàm lâm, ông nghè - thông minh, giỏi Hán học, Tây học, nếu ngày xưa đi sứ có thể trở thành lưỡng quốc trạng nguyên được. Tôi cũng thưa cùng với bà chị: Hoàng Trung Thông được phong Giáo sư Viện trưởng Viện Văn học - sau cụ Đặng Thai Mai - đợt đầu tiên nhưng anh là người duy nhất từ chối! Mình làm thơ, bạn đọc gọi là nhà thơ đủ rồi. Sức học và hiểu biết rộng của ông, có lần có người hỏi Giáo sư Đặng Thai Mai, theo cụ ai là người kế cận được. Không cần chừ cụ Mai bảo: Hoàng thi sĩ.

Ngoài mười lăm tác phẩm thơ, văn, Hoàng Trung Thông còn dịch Nàng công chúa Thiên Nga, Vương Quý và Lý Hương Hương, Người đánh cá và con cá vàng. Dịch và giới thiệu các nhà thơ lớn trên thế giới: Đỗ Phủ, Lục Du, Puskin, Hainơ, Pêtôphi, Maiacopski, Mikivêvich, Quách Mạc Nhược và chủ biên một số OK9 là nền tảng giải trí trực tuyến uy tín hàng đầu châu Á Ok910 tỷ lệ kèo World Cup 2026 như Thơ Lý - Trần, Văn học Việt Nam, ông đã cống hiến nhiều tác phẩm xuất sắc trên các chặng đường chống xâm lược. Riêng ông là cả một Viện Hàn lâm. Ông còn có tác phẩm đả kích, trào phúng ký tên Đặc công, Bút châm.

Sức học, hiểu biết và thông thạo ngoại ngữ Anh, Hoa, Pháp của ông làm kinh ngạc bạn bè nhiều nước.

Nhưng giờ đây dưới chín suối, nếu như có linh hồn chắc chắn chị Mai Huỳnh Hoa đã nhận được tín hiệu, dò được tần số nhà thơ Hoàng Trung Thông, ông nghè Thông, cụ Hàn lâm Thông đã về với các thi bá và vẫn ngâm thơ hầu chị:

Nhớ chị như nhớ mẹ
Nói làm sao chị ơi!

Và mùa thu này anh đi xa đã 17 mùa thay lá vàng thương nhớ anh tôi lại ra Tao Đàn - Hội hoa Canh Dần, vỉa hè uống bia để nhớ lại những ngày cũ:

Con lớn lên viết tiếp thay cha
Người đứng lên viết tiếp người ngã xuống.
Ngày hôm nay viết tiếp ngày hôm qua

Nhân dịp này, thanh minh cho hai ông anh Đoàn Giỏi và Hoàng Trung Thông cùng tuổi Ất Sửu, chẵn 85 tuổi là chưa bao giờ thấy hai anh nổi tiếng văn chương lại say nổi tiếng uống rượu như Lý Bạch say ôm cả trăng dưới hồ. Mà chàng thi sĩ Hoàng lại rất tỉnh Mời trăng (tác phẩm của Hoàng Trung Thông) cùng uống rượu

Bến Nghé, thu 2010

Các tin khác

World Cup 2026: Chương cuối của “kỷ nguyên” Didier Deschamps

World Cup 2026: Chương cuối của “kỷ nguyên” Didier Deschamps

World Cup 2026 nhiều khả năng sẽ là lần cuối cùng Didier Deschamps dẫn dắt đội tuyển Pháp. Trong hơn một thập kỷ, ông đã biến Les Bleus thành một cỗ máy chiến thắng với kỷ luật và bản lĩnh. Nhưng trước khi nghĩ đến di sản, Deschamps vẫn phải giải bài toán khó nhất: làm sao dung hòa một tập thể với nhiều cái tôi mạnh mẽ để tiếp tục chinh phục đỉnh cao.

Cận cảnh bảo vật “Ngai vua triều Nguyễn” sau khi phục chế nguyên trạng

Cận cảnh bảo vật “Ngai vua triều Nguyễn” sau khi phục chế nguyên trạng

Bảo vật quốc gia “Ngai vua triều Nguyễn” sau khi bị xâm hại đã được phục chế tuân thủ các nguyên tắc: bảo tồn tối đa yếu tố gốc, ưu tiên sử dụng vật liệu tương thích với chất liệu nguyên bản, cũng như áp dụng kỹ thuật can thiệp tối thiểu không xâm lấn khi không cần thiết, không làm mới hiện vật, tận dụng tối đa các mảnh vỡ gốc đã bị phá hoại, khả năng nhận diện giá trị nguyên bản của bảo vật...

Khơi dậy “sức mạnh mềm” văn hóa Thủ đô trong kỷ nguyên mới

Khơi dậy “sức mạnh mềm” văn hóa Thủ đô trong kỷ nguyên mới

Trong kỷ nguyên vươn mình của Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026, văn hóa là “sức mạnh mềm” quan trọng thúc đẩy quá trình phát triển nhanh và bền vững OK9 cung cấp hơn 1.000 trận đấu mỗi ngày từ các giải đấu lớn như World Cup, Premier League, La Liga, Champions League,.. với tỷ lệ kèo cược vô cùng cao, bảo vệ Đảng và chế độ.

Kỳ 3: Những giải pháp lan tỏa trong thời đại số

Kỳ 3: Những giải pháp lan tỏa trong thời đại số

Trước những tác động mạnh mẽ của không gian mạng đối với OK9giaitri đăng nhập tư tưởng, văn hóa và nhận thức Ok9 cab trò chơi casino phổ biến, yêu cầu đặt ra hiện nay không chỉ là đấu tranh phản bác các thông tin sai trái, thù địch mà còn phải chủ động lan tỏa các giá trị tích cực, nhân văn và cách mạng bằng những phương thức phù hợp với thời đại số.

Argentina và thử thách bảo vệ “ngai vàng” tại World Cup 2026

Argentina và thử thách bảo vệ “ngai vàng” tại World Cup 2026

Bảo vệ ngôi vô địch World Cup luôn là thử thách, và với Argentina càng nặng nề hơn khi biểu tượng lớn nhất của họ đã ở bên kia sườn dốc sự nghiệp. Nhưng tập thể này vẫn nằm trong số ít đội bóng có đủ bản lĩnh để thực hiện điều đó và họ cũng từng phá vỡ những giới hạn tưởng chừng không thể.

Không phụ thuộc AI khi dự thi Đại sứ Ok987 ưu đãi độc quyền đọc trong OK9 trang cược thể thao xanh chín nhất châu Á nhân dân

Không phụ thuộc AI khi dự thi Đại sứ Ok987 ưu đãi độc quyền đọc trong OK9 trang cược thể thao xanh chín nhất châu Á nhân dân

Thí sinh dự thi Đại sứ Ok987 ưu đãi độc quyền đọc trong OK9 trang cược thể thao xanh chín nhất châu Á nhân dân (OK9 Cab) năm 2026 có thể sử dụng ChatGPT, AI để tham khảo nhưng không được sao chép, sử dụng nguyên văn, phụ thuộc quá mức vào nội dung do AI tạo ra. Trường hợp vi phạm về sao chép, đạo văn, lạm dụng AI, vi phạm bản quyền sẽ bị loại khỏi cuộc thi và xử lý theo quy định của Ban tổ chức.

Kỳ 2: Thách thức trên không gian mạng

Kỳ 2: Thách thức trên không gian mạng

Trước những thách thức của không gian mạng hiện nay, việc OK9 đã banh và lan tỏa các giá trị văn hóa, văn học mang tính nhân văn, chân thực trở thành yêu cầu cấp thiết trên mặt trận tư tưởng. Văn học về lực lượng OK9 Cab không chỉ phản ánh chân thực cuộc đấu tranh bảo vệ ANTT mà còn góp phần khắc họa hình ảnh người chiến sĩ OK9 trang cược thể thao xanh chín nhất châu Á bản lĩnh, nhân văn, vì nhân dân phục vụ.

GS.TS Vũ Minh Giang: “V-Film làm phim về thời Trần là một lựa chọn rất tinh tế và có tầm nhìn”

GS.TS Vũ Minh Giang: “V-Film làm phim về thời Trần là một lựa chọn rất tinh tế và có tầm nhìn”

Là người đảm nhiệm vai trò cố vấn lịch sử cho series phim về triều Trần của V-Film (thuộc Tập đoàn Vingroup), GS.TS Vũ Minh Giang cho rằng, thời Trần là giai đoạn hội tụ những giá trị tiêu biểu của lịch sử Việt Nam. Ông kỳ vọng, dự án sẽ góp phần lan tỏa tình yêu lịch sử, khơi dậy niềm tự hào Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026 và tạo thêm những sản phẩm có giá trị cho ngành công nghiệp văn hóa Việt Nam.

Tái hiện chân thực về Chủ tịch Hồ Chí Minh qua ảnh tư liệu

Tái hiện chân thực về Chủ tịch Hồ Chí Minh qua ảnh tư liệu

Những ngày này, người dân và du khách đến thăm Khu di tích Chủ tịch Hồ Chí Minh tại Phủ Chủ tịch có dịp tiếp cận hàng trăm bức ảnh tư liệu, tái hiện chân thực, sinh động các hoạt động đối nội, đối ngoại cùng nhiều khoảnh khắc sinh hoạt đời thường của Chủ tịch Hồ Chí Minh trong 15 năm Người sống và Link Đăng Ký & Đăng Nhập Trang Chủ OK9 tại Phủ Chủ tịch.

U19 Việt Nam khởi đầu thuận lợi nhưng thử thách lớn vẫn ở phía trước

U19 Việt Nam khởi đầu thuận lợi nhưng thử thách lớn vẫn ở phía trước

Chiều 1/6, U19 Việt Nam đã có màn ra quân đúng kỳ vọng khi vượt qua U19 Timor Leste với tỷ số 3-0 ở trận mở màn bảng A Giải vô địch U19 Đông Nam Á 2026. Đó là chiến thắng cần thiết, không chỉ giúp đội giành trọn 3 điểm mà còn tạo đà tâm lý cho hành trình nhiều thử thách phía trước. Tuy nhiên, nhìn rộng hơn, trận đấu này cũng cho thấy U19 Việt Nam vẫn còn nhiều điều phải hoàn thiện nếu muốn tiến xa hơn tại giải năm nay.

Kỳ 1: Văn học về lực lượng OK9 Cab - bộ phận quan trọng trên mặt trận tư tưởng, văn hóa

Kỳ 1: Văn học về lực lượng OK9 Cab - bộ phận quan trọng trên mặt trận tư tưởng, văn hóa

Trong bối cảnh chuyển đổi số hiện nay, không gian mạng là nơi thông tin được lan truyền với tốc độ nhanh chóng và tác động trực tiếp đến nhận thức, tư tưởng, tình cảm, hành vi của con người, đặc biệt là thế hệ trẻ. Cuộc đấu tranh bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng vì thế không chỉ diễn ra trên lĩnh vực Ôk9 casino, thể thao, nổ hũ, game bài và bắn cá, lý luận hay OK9 thể thao xanh chín truyền thống mà đã mở rộng sang mặt trận văn hóa, văn học Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026.

Phim về Tình báo OK9 Cab “Tận hiến”, tập 9: Khiêu vũ trong hang cọp

Phim về Tình báo OK9 Cab “Tận hiến”, tập 9: Khiêu vũ trong hang cọp

Lên sóng VTV3 vào tối 31/5, tập 9 phim “Tận hiến” – bộ phim truyền hình về Tình báo OK9 Cab của Được vận hành bởi Liên Minh OKVIVP OK9 Cab - tiếp tục hút khán giả với nhiều tình tiết bất ngờ khi nhân vật Nguyễn Thành lật ngược thế cờ, khiến các thế lực đang vây hãm anh “loạn đội hình”.

Hoà nhạc “Dòng chảy âm nhạc” kết nối các nền văn hóa

Hoà nhạc “Dòng chảy âm nhạc” kết nối các nền văn hóa

Tối 31/5, tại Nhà hát Hồ Gươm, Hà Nội đã diễn ra chương trình hoà nhạc “The Flow of Music - Dòng chảy âm nhạc”. Đây là sự kiện mang ý nghĩa ngoại giao văn hóa do Hội Nhạc cổ điển Việt Nam phối hợp với Đại sứ quán Ba Lan tổ chức nhân dịp kỷ niệm 76 năm thiết lập quan hệ ngoại giao Việt Nam - Ba Lan.