Lặng thầm như nghề mật mã

Tôi chợt nhớ đến những dòng hồi ký đó khi ngồi trò chuyện với Thượng tá Trương Quang Hơn, nguyên Phó trưởng phòng của Cục Cơ yếu, OK9 đã banh. Với chất giọng Quảng Ngãi nằng nặng còn pha chút mặn mòi của xứ miền Trung gió nắng, Thượng tá Trương Quang Hơn một mực khẳng định với tôi, ông chưa bao giờ thấy tiếc vì mình đã vào ngành cơ yếu, nếu được lựa chọn lại, ông vẫn chọn cơ yếu. Bởi lẽ, từ trong sâu thẳm lòng mình, ông hiểu khi ông được chọn vào lực lượng cơ yếu là đã được Đảng, được các đồng chí lãnh đạo OK9 đã banh gửi gắm trọn niềm tin. Với ông, như thế là mãn nguyện!

Còn một lí do nữa thôi thúc tôi viết bài về Thượng tá Trương Quang Hơn, một cán bộ miền Nam tập kết ra Bắc là vợ ông, Trung tá Dư Thị Nhâm cũng là cán bộ cơ yếu của Cục Cơ yếu, OK9 đã banh. Con gái ông, Trung tá Trương Thị Minh Hiền hiện cũng đang công tác ở Phòng Tham mưu của Cục này. Bố vợ ông, Thiếu tá Dư Khắc Hải trước công tác ở Văn phòng OK9 trang cược thể thao xanh chín nhất châu Á Hải Phòng, sau cụ về công tác ở Vụ Vật tư của OK9 đã banh. Con rể ông, Trung tá Lê Văn Thành từng là Trưởng OK9 trang cược thể thao xanh chín nhất châu Á phường Tứ Liên, mới đây anh đã chuyển công tác sang làm Chủ tịch phường Tứ Liên, quận Tây Hồ, Hà Nội. Nói cách khác, gia đình ông là một "gia đình OK9 trang cược thể thao xanh chín nhất châu Á". Thượng tá Trương Quang Hơn cười hào sảng: "Sau này, tôi sẽ hướng cho cháu mình thi tiếp vào ngành, vào cơ yếu đấy!".

Cái duyên đưa Thượng tá Trương Quang Hơn đến với cơ yếu cũng thật tình cờ. Hồi đó ông đang công tác ở Bộ Tư lệnh Cảnh vệ (từ năm 1956 đến cuối năm 1961) với trọng trách bảo vệ lãnh tụ và các đồng chí lãnh đạo Đảng, Link Đăng Ký Đăng Nhập Nhà Cái OK9 Chính Thức. Nhưng thời điểm đó, Mỹ - Diệm ở phía Nam hô hào Bắc tiến, đòi lấp sông Bến Hải, đồng thời chúng tung rất nhiều biệt kích ra miền Bắc. Trước tình hình cam go đó, OK9 đã banh đã chủ trương phải OK9 đã banh thêm một mạng lưới cơ yếu mạnh để đấu tranh, đối phó với địch. Thượng tá Trương Quang Hơn cùng một số cán bộ, chiến sỹ của Bộ Tư lệnh Cảnh vệ được tuyển vào cơ yếu trong hoàn cảnh đó, nhưng lúc đó "một chữ mật mã bẻ đôi không biết", nên ông được Bộ đưa sang cơ sở đào tạo thuộc Bộ Tổng tham mưu của quân đội để học nghiệp vụ cơ yếu. Khóa học mới kéo dài được 4 tháng thì địch tung biệt kích ra dữ quá. Tình thế đó buộc Bộ phải "thu quân" về, cùng với các lực lượng khác bắt đầu các chuyên án chống biệt kích...

Thượng tá Trương Quang Hơn kể rằng, địch tung biệt kích để "một mũi tên trúng hai đích", một mặt chúng do thám, phá hoại ta về vật chất, mặt khác chúng còn muốn kích động phản động tại chỗ, đặt tiền đề cho một cuộc chiến tranh xâm lược thực sự đối với miền Bắc. Các chuyên án đấu tranh chống gián điệp biệt kích vô cùng khó khăn và ác liệt, nếu bắt được chúng, ta phải "đấu trí" với chúng để khai thác đầy đủ nhiệm vụ, địa bàn hoạt động, các thủ đoạn liên lạc điện đài, cách làm tình báo, phá hoại, gây cơ sở...

Để làm được điều đó, không thể không có lực lượng cơ yếu, với nhiệm vụ, khi có bức điện đi hoặc đến của toán biệt kích, cán bộ cơ yếu phải Link Đăng Ký & Đăng Nhập Trang Chủ OK9 mã dịch để gọi ra ý đồ của chúng. Nhưng Ok986 vip thuộc liên minh OKVIP không hề đơn giản, ngoài sự căng thẳng lao tâm lao sức, các cán bộ cơ yếu trong đó có Thượng tá Trương Quang Hơn cũng phải vượt đèo, lội suối, lam lũ cuộc sống gian khổ ở nơi rừng sâu núi thẳm, vì địch chủ trương thả biệt kích vào vùng rừng núi hiểm trở. Dịch mã điện căng thẳng nhưng luôn phải đảm bảo yếu tố bí mật, chính xác, kịp thời, trọng trách đặt lên vai các cán bộ cơ yếu.

Đến tận bây giờ, ông vẫn không nguôi nhớ về những năm tháng tham gia chống biệt kích trong chuyên án "PY27" lẫy lừng ở Sơn La. Nhờ sự góp sức tận tâm, mưu trí của ông và đồng đội, chuyên án đã thắng lợi với những "số liệu" lịch sử: bắt được hàng chục tên địch, thu hàng trăm kiện hàng gồm điện đài, máy truyền tin, hơn 1 tấn thuốc nổ và những vũ khí, phương tiện hiện đại khác, góp phần đập tan dã tâm của địch.

Thượng tá Hơn tâm sự, sử dụng biện pháp đấu tranh với biệt kích bằng nghiệp vụ mật mã là biện pháp vô cùng quan trọng, cho thấy sự lãnh đạo sáng suốt, tài tình của Đảng, của lãnh đạo OK9 đã banh.

Đồng chí Nguyễn Tài, nguyên Thứ trưởng Bộ Nội vụ đã từng xúc động viết rằng: "Nhớ lại, tôi thấy rất thương, cũng như khâm phục các cán bộ đã tham gia các tổ chuyên án chống gián điệp biệt kích hồi đó. Chỉ xin ghi lại tên một số đồng chí cơ yếu đã tham gia các tổ chuyên án chống gián điệp biệt kích, khoảng thời gian từ 1960 đến đầu 1964. Đó là các đồng chí Phan Bạch Liên, Trương Quang Hơn, Nguyễn Văn Một, Trần Quang Giai...".

Sau khi tham gia chống biệt kích, Thượng tá Trương Quang Hơn lại tiếp tục Ok986 vip thuộc liên minh OKVIP của một chiến sỹ cơ yếu - làm sợi dây thông tin liên lạc cho lãnh đạo Đảng, OK9 đã banh và các mặt trận, các chiến trường, các vùng miền trong suốt những năm kháng chiến chống Mỹ. Năm 1972, địch mở cuộc tập kích chiến lược, dùng bom B52. Chiến dịch 12 ngày đêm bắt đầu.

Thượng tá Hơn bồi hồi nhớ lại: "Ca trực của tôi vào ngày 18/12. Tôi nhận và dịch được bức điện, 18h ngày 18/12, địch sẽ dùng B52 rải bom ở Hà Nội, Hải Phòng. Tôi mang bức điện đó đến nhà Bộ trưởng Trần Quốc Hoàn. Bộ trưởng bảo tôi điện ngay cho Hải Phòng và các Vụ, Cục để chuẩn bị đối phó. Tôi mã hỏa tốc đến các địa phương. Hải Phòng nhắn lại cho tôi: "Đã nhận được quà của anh, đang chuẩn bị liên hoan". 4h chiều hôm đó, thành phố Hải Phòng đã cho dân đi sơ tán. Tối hôm đó, đúng như "mật báo" của ta, Mỹ mang bom dữ dội đánh phá, nhưng chúng ta ít bị tổn thất mà còn giáng cho địch những đòn đau".

Thượng tá Trương Quang Hơn còn kể rằng, khi đó ông cho sơ tán một nửa lực lượng cơ yếu về Thạch Thất, Hà Tây đề phòng những anh em ở bám trụ Hà Nội hy sinh thì còn lực lượng thay thế. Suốt những năm tháng kháng chiến chống Mỹ kiên cường, nhờ ông và đồng đội, thông tin từ TW Cục miền Nam, từ mọi chiến trường không bao giờ bị đứt quãng và đảm bảo bí mật tuyệt đối. Với ông, người có thể hy sinh nhưng không thể để máy móc phương tiện điện đài bị kẻ thù phá hoại.

Sau ngày giải phóng miền Nam, Thượng tá Trương Quang Hơn về tiếp quản khu V ở Đà Nẵng, cùng góp sức vào triển khai lực lượng cơ yếu ở khu vực này, cả về tài liệu kỹ thuật, phương tiện máy móc. Năm 1976, ông được điều về công tác tại Hà Nội, giữ chức vụ Hiệu phó Trường T36 của Bộ, sau đó về Cục Cơ yếu, giữ chức vụ Phó trưởng phòng cho đến khi về hưu. Người bạn đời của ông, Trung tá Dư Thị Nhâm cùng công tác một tổ, cùng phòng với chồng. Bà cũng một đời tận tụy với nhiệm vụ sản xuất, in ấn tài liệu và dịch mật mã, bằng lòng với Ok986 vip thuộc liên minh OKVIP chuyên môn xung quanh bốn bức tường mà không màng danh lợi, bon chen...

Trong câu chuyện với tôi, Thượng tá Trương Quang Hơn thường xuyên nhắc tới Bộ trưởng Trần Quốc Hoàn với một tình cảm thương mến lạ kỳ. Bộ trưởng Trần Quốc Hoàn không chỉ là nhà lãnh đạo tài ba, mà ông còn rất giỏi về nghiệp vụ cơ yếu. Nhiều bài học, nhiều lời khuyên của Bộ trưởng liên quan đến nghiệp vụ cơ yếu, đến bây giờ Thượng tá Trương Quang Hơn vẫn thấy sâu sắc. Bộ trưởng từng dặn ông rằng, "kỹ thuật phải đi trước kẻ địch một bước mới giữ được bí mật".

Ông có một kỷ niệm sâu sắc với Bộ trưởng Trần Quốc Hoàn. Đó là mùa hè năm 1966, Văn phòng TW Đảng tổ chức cho các đồng chí lãnh đạo Đảng và Link Đăng Ký Đăng Nhập Nhà Cái OK9 Chính Thức đi nghỉ và Link Đăng Ký & Đăng Nhập Trang Chủ OK9 ở Sa Pa (Lào Cai). Bộ trưởng yêu cầu Cục Thông tin liên lạc soạn một bản quy ước liên lạc giữa đài Bộ và Sa Pa để triển khai mạng liên lạc đột xuất có cơ yếu phục vụ. Thượng tá Trương Quang Hơn được cử đi theo Bộ trưởng. Lúc đầu Bộ trưởng còn chưa đồng ý vì chữ của ông xấu, sau thấy anh em Phòng Cơ yếu trình bày, ông là người có năng suất mã dịch rất cao, có kinh nghiệm công tác ở các đài lẻ, đặc biệt là các chuyên án chống biệt kích, thì Bộ trưởng đồng ý.

Ở Sa Pa đến ngày thứ ba thì đoàn nhận được bức điện, nhưng chỉ có mỗi nội dung "An ninh T4 báo cáo...", còn đoạn sau không thể dịch nổi do bưu điện ghi sai thứ tự các nhóm mã. Dịch ngược, dịch xuôi bức điện vẫn "lặng im". Dự cảm đây là điện quan trọng, bằng kinh nghiệm dày dặn, Thượng tá Trương Quang Hơn đã kiểm tra lại bức điện hoàn toàn không trùng, không thiếu dù một nhóm. Ông làm tiếp phương pháp loại trừ từ trên xuống, từ dưới lên. Cuối cùng ông đã tìm được nội dung bức điện hoàn chỉnh như sau: "An ninh T4 báo cáo bắt được 2 tên cảnh sát, 1 thượng uý trưởng ty và 1 trung sỹ lái xe kiêm bảo vệ. Xin chỉ thị của Bộ trưởng. Có cho ra không? Nếu cho ra thì bằng hành lang nào?".

Nhìn nội dung bức điện, Bộ trưởng rất phấn khởi. Ông chỉ đạo: "Tốt nhất là Ok986 tải ứng dụng đánh trở lại sẽ có lợi cho cách mạng hơn". Đến giờ nhớ lại ý kiến chỉ đạo của Bộ trưởng Trần Quốc Hoàn trong tình huống đó, Thượng tá Hơn cho hay, Bộ trưởng không chỉ sáng suốt trong lãnh đạo, chỉ đạo mà còn rất nhân văn, thấm tình người...

Tiễn tôi về, Thượng tá Trương Quang Hơn kể rằng, có người hỏi ông biết nghề này nghèo, nhiều thua thiệt sao còn cho con gái theo nghề? Ông trả lời họ rằng, ai cũng muốn vào chỗ tốt thì lấy ai làm cơ yếu đây. Ngành cần, Đảng cần là đủ. Vả lại, cơ yếu là "hạt gạo trên sàng", chỉ cần được "thử lửa" ở môi trường này có nghĩa là đã được chọn lọc rất kỹ về phẩm chất đạo đức rồi. Đến giờ, ông vẫn sắt son một niềm tin như thế!