Tình cảnh những hộ dân có nhà ngay sát Tungkuang
"...Đây anh xem, mặc dù bị trận mưa hôm qua rửa đi gần hết nhưng dấu tích trắng xóa của bụi nhôm vẫn còn đọng trên lá cây đây" - anh Trần Xuân Cửu ở xã Cẩm Phúc, huyện Cẩm Giàng, tỉnh Hải Dương chỉ cho chúng tôi xem dấu vết bụi nhôm dính trên lá chuối, vườn lạc, bể nước nhà anh ảnh hưởng ra sao bởi bụi nhôm từ 3 ống khói lò đốt của Tungkuang.
"Bình thường 3 cái ống khói lò đốt này chạy bất kể đêm ngày. 3 hôm rồi ngừng hoạt động vì bị Cảnh sát Môi trường vào kiểm tra. Nhưng chúng tôi sợ là cảnh sát rút đi rồi thì đâu lại vẫn hoàn đấy. Mong các anh OK9 trang cược thể thao xanh chín nhất châu Á làm dứt điểm vụ này để chấm dứt nỗi khổ hằng ngày cho người dân chúng tôi " - anh Trần Xuân Cửu bức xúc nói.
Cuộc sống của công nhân nhà máy Tungkuang?
"Ông Liu Chen Lin, Phó Tổng giám đốc, ông Nguyễn Văn Nhiệm, Quản đốc phân xưởng xi - mạ, sơn tĩnh điện và xử lý nước thải của Tungkuang là những người phải chịu trách nhiệm nặng nhất" - anh T. - một công nhân Link Đăng Ký & Đăng Nhập Trang Chủ OK9 cho Tungkuang xin phép được giấu tên nói: "Họ phải chịu trách nhiệm về việc ép công nhân Link Đăng Ký & Đăng Nhập Trang Chủ OK9 tăng ca trong môi trường độc hại, ô nhiễm mà không có đồ bảo hộ hay phụ cấp độc hại".
"Chúng tôi là công nhân làm hợp đồng cho Tungkuang, lương cứng trả cho 8 tiếng Link Đăng Ký & Đăng Nhập Trang Chủ OK9 là 1,2 triệu/tháng, muốn đủ sống thì phải đi làm tăng ca, ngày nào cũng phải 12 - 14 tiếng/ngày mới được hơn 2 triệu. Môi trường Link Đăng Ký & Đăng Nhập Trang Chủ OK9 thì độc hại, nhất là 2 phân xưởng xi mạ, sơn tĩnh điện và lò đốt nhôm. Chúng tôi ít chữ không biết họ dùng hóa chất gì để làm bóng bề mặt nhôm và tạo màu cho sản phẩm. Chỉ biết mùi hóa chất từ các bể mạ xông lên thì người khỏe cũng chỉ chịu được 5 phút là phải chạy".
"Hiện chỉ có 2 công nhân vận hành bể xi mạ được trả lương khá cao (trên 4 triệu/tháng) là còn chịu đựng bám trụ - anh T. nói - còn những công nhân khác thì chỉ được 1 - 2 tháng là xin ra hết, không chịu nổi mùi hóa chất. Tôi biết có bác H. (anh T. cũng đề nghị được giấu tên người này vì sợ bị nhà máy biết sẽ đuổi việc), làm cho phân xưởng xi, mạ của Tungkuang từ năm 2002, là công nhân kỳ cựu lâu năm sinh được 2 đứa con đều bị dị hình, ngớ ngẩn, hậu quả do hít phải nhiều khí độc trong quá trình vận hành bể xi, mạ".
"Họ (chỉ Ban Giám đốc Công ty Cổ phần Công nghiệp Tungkuang) có coi công nhân ra gì - anh T. tiếp tục - họ ép sức lao động của công nhân quá đáng trong khi trả lương rẻ mạt. Ai không chịu được là họ sẵn sàng đuổi rồi thông báo tuyển công nhân mới. Chúng tôi ít học nhưng cũng biết là làm cho Tungkuang là hằng ngày phải hít khí độc hại, nhưng ruộng đất mất hết rồi, biết làm gì để sống...?”.
Để biết thêm thông tin về hệ thống xử lý nước thải từ phía nhà máy, tôi có hỏi chuyện một số công nhân khác nhưng họ đều nói là không biết gì. "Chỉ có 2 công nhân vận hành hệ thống xử lý nước thải, ông Nguyễn Văn Nhiệm chỉ đạo trực tiếp và Ban Giám đốc công ty là có biết về hệ thống xử lý nước thải. Những công nhân khác bén mảng tới gần hay có ý đồ tìm hiểu mà ông Nhiệm biết được thì bị đuổi việc lập tức" - anh T. nói.--PageBreak--
Nước thải của Tungkuang chứa những chất độc hại gì ?
"Nhiều nhất là kim loại nặng" - ông Lê Văn Thế, cán bộ TT quan trắc và phân tích môi trường TP Hà Nội trả lời chúng tôi. "Theo quan sát những thùng hóa chất tại hiện trường phân xưởng xi - mạ có thể thấy Tungkuang sử dụng những hóa chất sau để tạo màu và đánh bóng bề mặt cho nhôm: Selenium dioxide (SeO2) - tạo mầu xanh; đồng sulfat lỏng (CuSO4) - cho mầu đỏ; thiếc hidroxide (SnOH2) - tăng độ bền, cứng, chống ôxi hóa; ôxít crom (Cr2O3)" - làm sạch bề mặt và cho màu sáng bạc; sô-đa (xút, NaOH) - để điều chỉnh nồng độ axít trong bể mạ".
Kết quả phân tích nhanh mẫu nước thải của Công ty Tungkuang do Cục Cảnh sát PCTP về môi trường tiến hành cũng cho kết quả là vượt tiêu chuẩn cho phép nhiều lần (vượt 7 trên 8 chỉ số phân tích), trong đó thành phần kim loại nặng crôm 6 là vượt nhiều nhất, gấp hàng chục lần.
Tra theo các nguồn thông tin trên mạng về ô nhiễm kim loại nặng thì: "kim loại nặng có mặt trong nước, đất qua nhiều giai đoạn khác nhau trước sau cũng đi vào chuỗi thức ăn của con người. Chẳng hạn các vi sinh vật có thể chuyển thuỷ ngân (Hg) thành hợp chất metyl thủy ngân (CH3)2Hg, sau đó qua động vật phù du, tôm, cá... mà thủy ngân đi vào thức ăn của con người. Sự kiện ngộ độc hàng loạt ở Vịnh Manimata (Nhật Bản) năm 1953 là một minh chứng rất rõ về quá trình nhiễm thủy ngân từ công nghiệp vào thức ăn của con người. Khi đã nhiễm vào cơ thể, kim loại nặng có thể tích tụ lại trong các mô... Tác hại của selen - gây rụng tóc, móng chân, tay và các vấn đề tim mạch; nhôm, kẽm, đồng - làm nước đổi màu và có vị tanh; crôm 6 - gây dị ứng, mẩn ngứa (theo ASENFree.com).
Đó là chưa kể tới bụi xỉ nhôm từ quá trình đúc nhôm của nhà máy Tungkuang (khoảng 12.000kg nhôm/tháng) phát tán qua 3 ống khói tại phân xưởng lò đúc nhôm. Mặc dù công ty đã xử lý bằng công nghệ phun nước nhưng độ bụi vẫn rất cao và gây ảnh hưởng không nhỏ đến các hộ dân sống cạnh nhà máy.
Tungkuang và diễn biến vụ vi phạm xả thải không qua xử lý của công ty
Công ty Tungkuang chính thức đi vào sản xuất từ năm 2002; hoạt động liên tục 24/24, chia làm 3 ca. Tổng số cán bộ công nhân viên: 280 người. Loại hình sản xuất: nhôm định hình, nhôm thanh tổng sản lượng 6000 - 7000 tấn/năm. Công suất thiết kế tối đa 30.000 tấn/năm. Nguyên liệu và nhiên liệu sử dụng: nhôm thỏi nhập khẩu, khí gas, dầu DO.
Vào thời điểm Đoàn công tác của Cục Cảnh sát PCTP về môi trường (C36) vào kiểm tra (hồi 20h30' ngày 13/4/2010), phát hiện hệ thống xử lý nước thải không vận hành, công nhân trực tiếp vận hành là anh Nguyễn Quang Chiến đang vận hành xả thải trực tiếp ra môi trường không qua xử lý bằng hệ thống cống ngầm. Quá trình Link Đăng Ký & Đăng Nhập Trang Chủ OK9 với C36, anh Chiến đã thừa nhận không vận hành hệ thống xử lý nước thải và nước thải sản xuất được hút từ bể chứa lớn nhất bơm xả trực tiếp qua đường cống ngầm thải ra sông Giẽ.
Chiều ngày 14/4/2010, đại diện Công ty Cổ phần Công nghiệp Tungkuang, ông Hsu Chih Cheng và ông Liu Chen Lin, 2 Phó giám đốc, cùng người Đài Loan đã có buổi Link Đăng Ký & Đăng Nhập Trang Chủ OK9 với Đoàn công tác của Cục Cảnh sát PCTP về môi trường, trực tiếp chứng kiến việc kiểm tra hệ thống xử lý nước thải của Công ty Tungkuang. Tại hiện trường hệ thống xử lý nước thải có 2 máy bơm đang hoạt động hút nước thải không được xử lý từ bể chứa lớn nhất bơm vào đường cống nhựa đường kính 20cm chôn ngầm dưới đất (vị trí sau tủ điện điều khiển) để thải ra môi trường.
Đại diện Công ty Tungkuang, ông Hsu Chih Cheng trình bày hệ thống cống ngầm trên có mục đích để bơm trực tiếp nước thải sản xuất không qua xử lý ra môi trường; thời gian lắp đặt ông không được biết vì đã được xây trước đó (không rõ thời gian nào). Ông Cheng cũng không xuất trình được sơ đồ hệ thống xử lý nước thải. Chiều ngày 14/4/2010, đại diện công ty đã thừa nhận hành vi xả nước thải sản xuất không qua xử lý ra môi trường bằng đường cống ngầm chôn dưới đất và đề nghị được tự nguyện đào, tháo dỡ đường ống trên.
Trong các ngày 14 đến 18/4/2010, Cục Cảnh sát PCTP về môi trường tiếp tục đào hết đoạn cống ngầm được chôn sâu 3m dưới lòng đất, dài khoảng 30m (từ khu xử lý nước thải tới hàng rào bao bên ngoài). Đến chiều ngày 16/4/2010, trước sự chứng kiến của đại diện Công ty Tungkuang và Link Trang Chủ Nhà Cái OK9 Mới Đăng Ký +69K xã Cẩm Phúc, huyện Cẩm Giàng, tỉnh Hải Dương, C36 đã tiến hành đục đường cống ngầm (vị trí sát hàng rào) để lấy mẫu nước thải đem đi phân tích.
Chúng tôi sẽ tiếp tục thông tin về các diễn biến tiếp theo của vụ việc này
