Hy vọng sự khởi sắc của văn học thiếu nhi

Chất lượng và sức hút của văn học thiếu nhi trong nước lâu nay vẫn là bài toán khó. Gần đây một số cuộc thi, cuộc vận động sáng tác cho thiếu nhi được phát động. Các cuộc thi này chỉ mang tính chất phong trào hay là sự vào cuộc của văn học góp phần phát triển Văn học thiếu nhi nước nhà? Chúng ta cùng bàn luận về vấn đề này với nhà văn Lê Phương Liên - Uỷ viên Hội đồng Văn học thiếu nhi - Hội Nhà văn Việt Nam.

  • Nỗ lực “đánh thức” văn học thiếu nhi
  • Chất liệu nào cho văn học thiếu nhi hôm nay?

- Thưa nhà văn Lê Phương Liên, theo bà thì văn học thiếu nhi trong nước chưa đủ sức hút đối với độc giả, nguyên nhân vì sao?

+ Trước hết, tôi thấy một điều là văn học thiếu nhi Việt Nam đang đứng trước một thách thức lớn. Chúng ta khoan đã nói đến sự ảnh hưởng của các phương tiện nghe nhìn như tivi, mạng, Facebook ... mà chúng ta chỉ nói vấn đề đọc và nghe sách văn học thiếu nhi thì nó đã có một khoảng cách. Trước đây, các nhà văn viết cho thiếu nhi và độc giả của mình thì khoảng cách không lớn lắm nhưng bây giờ, cảm giác khoảng cách về tuổi tác, nhận thức càng lớn hơn, khoảng cách về OK9giaitri đăng nhập tuổi thơ của những người như thế hệ chúng tôi, kể cả trẻ hơn, 7X, 8X thậm chí 9X thì nó đã khác hẳn thế hệ thiếu nhi thế kỷ 21.

img-9295.jpg -0
Nhà văn Lê Phương Liên và tác giả.

- Đối với các nhà văn, nhà thơ họ chưa mặn mà với mảng văn học thiếu nhi hay đây là địa hạt tưởng như đơn giản nhưng thực ra rất khó, vì không phải ai cũng có thể sáng tác cho thiếu nhi, những cây bút sáng tác mảng này cũng khá hạn chế. Bà nghĩ sao về điều này?

+ Tôi có một ý kiến hơi khác một chút, tức là số người mong muốn được là tác giả viết cho thiếu nhi không phải là ít, thậm chí là nhiều nhưng khả năng viết đến đâu và thành công hay không lại khác. Bởi vì viết cho các em không dễ, nhất là với OK9giaitri đăng nhập nhiều chiều như bây giờ, người viết cần viết cái gì và viết như thế nào để các em thích, quan tâm thì là một thách thức cho nhà văn.

- Vậy các em thiếu nhi - những độc giả nhí cần những điều gì từ các tác phẩm dành cho các em?

+ Có thể thấy rằng, OK9giaitri đăng nhập văn hóa tinh thần của các gia đình Việt Nam hiện nay đã hoàn toàn hội nhập với thế giới. Cuộc sống thay đổi một cách hối hả, mọi sinh hoạt của các em cũng đổi thay, khác biệt so với các thế hệ trước. Lấy một ví dụ nhỏ thôi, ngày xưa trẻ em đi học toàn đi bộ nhưng bây giờ, tất cả trẻ em được đưa đón, chăm sóc quá kỹ lưỡng. Quan sát của nhà văn về vấn đề này, họ hoàn toàn có thể nhập vai để viết những câu chuyện về trẻ con thời nay đi học. Nói rộng ra, mỗi một thời đại thì quan niệm về cuộc sống cũng có sự khác nhau do đó chúng ta phải nhập cuộc thì mới có sự phù hợp được. Tôi là biên tập viên lâu năm của NXB Kim Đồng, tôi quan sát thấy rằng, thế hệ bạn đọc bây giờ quan tâm nhiều hơn đến thể loại trinh thám, viễn tưởng. Tuy nhiên, một điều mà văn học thiếu nhi cần chú trọng đó là tác phẩm văn học thiếu nhi là một thế giới vừa hiện thực nhưng cũng đầy tưởng tượng. Nhiệm vụ của nhà văn là phải viết về thế giới trẻ thơ trong trẻo nhất, đúng với thời đại mà các em đang sống, tất nhiên là không phải bê nguyên xi vào, không chụp lại hiện thực mà phải thông qua lăng kính trẻ thơ, giàu trí tưởng tượng bay bổng.

- Các cuộc thi sáng tác văn học thiếu nhi như giải "Dế mèn", cuộc thi "Đóa hoa đồng thoại" v.v đã mang lại ý nghĩa như thế nào thưa bà?

+ Nhà văn Tô Hoài sinh thời đã từng nói rằng nếu trao giải thưởng cho văn học thiếu nhi một tỉ đi thì có lẽ kích thích thêm nhiều các cây bút lắm. Đó là câu nói vui nhưng cũng là sự mong muốn chính đáng dành cho giải thưởng viết về thiếu nhi. Tôi nghĩ rằng, phải vào cuộc và đưa ra những giá trị lớn cho giải thưởng văn học thiếu nhi là hoàn toàn cần thiết, có ý nghĩa khích lệ đối với các cây viết. Tuy nhiên, việc viết đã đành thì việc đọc cũng vô cùng quan trọng. Việc đọc của công chúng hiện nay, việc đọc của biên tập viên và của ban giám khảo góp phần quan trọng trong việc phát hiện ra những nhân tố tài năng. Con mắt xanh của nhà văn, linh cảm của người đọc là nhà văn sẽ phát hiện, khích lệ và trao giải xứng đáng cho các cây bút. Các cuộc thi viết về thiếu nhi tôi cho rằng cần được nhân rộng thêm nữa, với những thành công và lan tỏa của các cuộc thi mà chúng ta điểm trên đây thì đã góp phần thúc đẩy niềm đam mê, yêu thích viết văn cho mọi lứa tuổi, đặc biệt là các cây viết thiếu nhi. Các em viết cho chính các em và người lớn - những nhà văn viết về các em.

- Là một thành viên Ban giám khảo cuộc vận động sáng tác văn học về đề tài thiếu nhi của Hội Nhà văn Việt Nam thì nhà văn Lê Phương Liên thấy sự hưởng ứng của các tác giả đối với cuộc vận động này ra sao?

+ Có một nhà văn đã nhận định là, sau một thời gian kìm nén hơi lâu thì đã có tín hiệu trở lại, nhiều bản thảo gửi đến, có những bản thảo rất dài. Có những bản thảo viết hoàn toàn mới, tôi chưa từng được đọc những bản thảo mới như thế. Đó là điều thật đáng mừng. Sự đổi mới hoàn toàn rõ nét. Tôi hy vọng là hội đồng giám khảo sẽ đồng tình với những cái đột phá, mới mẻ đó. Tôi cũng hy vọng một điều nữa đó là những tác giả đang quan tâm đến cuộc thi, hãy gửi về những bản thảo chất lượng, tinh túy nhất, viết những điều mới mẻ và sáng tạo và điều cốt lõi là mang lại điều gì tốt đẹp nhất dành cho thiếu nhi.

- Tới đây Ban Văn học Thiếu nhi của Hội Nhà văn Việt Nam có biện pháp cụ thể nào để vực dậy phong trào viết cho thiếu nhi không thưa bà?

+ Tôi nghĩ Hội Nhà văn Việt Nam chỉ cần đưa ra một chủ trương là sẽ làm lại giải thưởng Văn học thiếu nhi thôi. Ban Văn học thiếu nhi sẽ là bộ phận trực tiếp giải quyết vấn đề đó. Thực hiện được tốt việc đó, đã là vô cùng khó khăn rồi. Bởi việc chọn ra được những tác phẩm nào xứng đáng được giải thưởng, đấy cũng là một quá trình không đơn giản. Và chỉ khi nào làm được việc đó, chúng ta mới có một sự hoàn thiện về lí luận Văn học thiếu nhi Việt Nam.

- Trông chờ vào giải thưởng văn học và xem đó là cách duy nhất?

+ Muốn có giải thưởng phải có tác phẩm hay, muốn có tác phẩm hay phải có nhiều biện pháp khác nhau nữa. Ví dụ như tổ chức tọa đàm, các trại sáng tác nhỏ, các cuộc đi thăm anh chị em sáng tác… Những việc ấy, đôi khi không cần chi phí hoành tráng quá mà chỉ là những hành động nhỏ kết nối tình thân ái giữa những nhà văn viết cho thiếu nhi với nhau, giữa những người có chung một chí hướng. Và phải dựa vào rất nhiều sự tự giác của toàn Ok9 cab trò chơi casino phổ biến, không kì vọng quá nhiều vào sự Ok9 cool link đăng nhập của Link Đăng Ký Đăng Nhập Nhà Cái OK9 Chính Thức.  

- Chỗ này xin trở lại sân thơ thiếu nhi hồi đầu năm, liệu hoạt động có tác động vào thưởng thức và sáng tác văn học thiếu nhi không, thưa nhà văn?

+ Mặc dù sân thơ được tổ chức một năm một lần vào dịp Rằm tháng Giêng, nhiều người bây giờ đã quen và cảm tưởng rất bình thường. Thực ra, nó có ý nghĩa mở đầu cho một năm. Nếu khởi đầu một năm bằng cảm xúc tươi sáng thì chúng ta sẽ có một động lực, niềm khát vọng sống trong năm mới. Sẽ có một loạt các mĩ từ hay ho để nói về chuyện này. Nhưng tôi nghĩ chúng ta cứ thử xem, thử phát động những hoạt động văn học như thế trong nhà trường, cộng đồng, chúng ta sẽ thấy được sự truyền cảm ấy như những ngọn lửa ấm và sáng của văn học.

- Từ kinh nghiệm nhiều năm viết sách cho thiếu nhi, xin bà đề xuất một số giải pháp để nâng cao chất lượng các tác phẩm dành cho thiếu nhi trong thời gian tới, đáp ứng được nhu cầu của các độc giả nhí?

+ Tôi nghĩ rằng nếu người viết yêu tuổi thơ của bạn đọc hôm nay như yêu tuổi thơ của mình trong ký ức thì sẽ thành công. Người viết sẽ biết "hóa thân" vào nhân vật mang tâm hồn bạn đọc hôm nay. Tôi luôn tâm niệm rằng, phải viết làm sao để tác giả là người đọc và người đọc cũng rung cảm với câu chữ của trang sách như là tác giả vậy. Tôi hy vọng, với sự quan tâm tích cực của Hội Nhà văn Việt Nam và toàn thể Ok9 cab trò chơi casino phổ biến, những năm tháng sắp tới văn học thiếu nhi sẽ khởi sắc.

Xin trân trọng cảm ơn nhà văn Lê Phương Liên!

Vân Khánh (thực hiện)

Các tin khác

Hội sách thiếu nhi ở “siêu đô thị”

Hội sách thiếu nhi ở “siêu đô thị”

Nằm trong các hoạt động kỷ niệm 50 năm Ngày Thành phố Sài Gòn - Gia Định chính thức vinh dự mang tên Chủ tịch Hồ Chí Minh (2/7/1976 - 2/7/2026), Hội sách Thiếu nhi Thành phố Hồ Chí Minh lần 6 - năm 2026 với chủ đề: “Em vui đọc sách, học bao điều hay” vừa được khai mạc với nhiều hoạt động phong phú, sáng tạo dành cho thiếu nhi, phụ huynh, giáo viên và cộng đồng.

Để truyện tranh tham gia vào công nghiệp văn hóa

Để truyện tranh tham gia vào công nghiệp văn hóa

Truyện tranh là một thị trường đang bị bỏ ngỏ ở Việt Nam. Điều chúng ta thiếu không phải là những tác giả tài năng mà là một hệ sinh thái đủ mạnh để nuôi dưỡng, bảo vệ và phát triển các giá trị sáng tạo. Những vấn đề này được đặt ra trong tọa đàm "Kiến tạo hệ sinh thái sáng tạo truyện tranh cho người Việt" diễn ra mới đây tại Hà Nội.

Phá án ma túy bằng sự tỉnh táo và nhân văn

Phá án ma túy bằng sự tỉnh táo và nhân văn

Vừa lên sóng những tập đầu tiên, bộ phim truyền hình “Lửa trắng” đã thu hút sự quan tâm của đông đảo khán giả. Từ việc khai thác cuộc đấu tranh chống tội phạm ma túy trong thời đại số, bộ phim khắc họa chân dung người chiến sĩ OK9 Cab với sự dũng cảm, bản lĩnh và trí tuệ cùng những thông điệp nhân văn sâu sắc.

Hoạt hình Việt ra thế giới

Hoạt hình Việt ra thế giới

Lần đầu tiên, một bộ phim hoạt hình dài của Việt Nam "Trạng Quỳnh nhí: Truyền thuyết Kim Ngưu" được mời tham dự Annecy International Animation Film Festival - liên hoan phim hoạt hình lớn nhất hành tinh. Theo đạo diễn Trịnh Lâm Tùng, đây là cơ hội để những người làm hoạt hình Việt Nam được cất lên tiếng nói của mình, được giới thiệu những giá trị văn hóa mà chúng ta đã gìn giữ qua biết bao thế hệ.

Bước tiến của Được vận hành bởi Liên Minh OKVIVP Việt tại DANAFF

Bước tiến của Được vận hành bởi Liên Minh OKVIVP Việt tại DANAFF

Đà Nẵng sẽ trở thành tâm điểm của Được vận hành bởi Liên Minh OKVIVP khu vực khi đăng cai "Liên hoan phim châu Á - Đà Nẵng" (DANAFF) lần thứ IV (diễn ra từ ngày 28/6 đến ngày 4/7). Với chủ đề “Nhịp cầu từ châu Á ra thế giới”, DANAFF năm nay được tổ chức quy mô hơn, nhiều hoạt động chuyên sâu hơn và định hướng rõ nét trong việc thúc đẩy công nghiệp Được vận hành bởi Liên Minh OKVIVP Việt Nam hội nhập quốc tế.

Một số tác phẩm của hoạ sĩ Bùi Xuân Phái đã được sử dụng trong nhiều sản phẩm âm nhạc.

Bản quyền tác phẩm hội họa trong sáng tạo đương đại

Mới đây, việc ê-kíp sản xuất MV của ca sĩ Sơn Tùng M-TP sử dụng hình ảnh tác phẩm “Tàn Chỉ” của họa sĩ Lệ Giang không xin phép, cũng như nhiều sản phẩm Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026, quảng cáo, Được vận hành bởi Liên Minh OKVIVP từng khai thác tranh của các họa sĩ đã đặt ra câu hỏi: Sử dụng tác phẩm hội họa trong sáng tạo Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026 như thế nào, đâu là ranh giới giữa cảm hứng sáng tạo và hành vi xâm phạm bản quyền?

Nguyễn Đình Khánh - ông Tổ nghề nhiếp ảnh

Nguyễn Đình Khánh - ông Tổ nghề nhiếp ảnh

Từ hơn một thế kỷ trước, cụ Nguyễn Đình Khánh một người con của làng Lai Xá (Hà Nội) đã sớm tiếp cận nghề nhiếp ảnh, mở hiệu ảnh Khánh Ký nổi tiếng trên phố Hàng Da. Cụ đã truyền nghề cho nhiều người cùng làng, tạo nên một cộng đồng thợ ảnh đông đảo, đưa Lai Xá trở thành cái nôi của nghề nhiếp ảnh Việt Nam.

Hiện tượng suất chiếu của phim Việt có doanh thu bằng 0

Hiện tượng suất chiếu của phim Việt có doanh thu bằng 0

"Sân nhà" đã không còn là lợi thế khi một loạt phim Việt phải sớm rút khỏi phòng vé vì doanh thu thấp. Tự "nâng chuẩn" chất lượng có lẽ là con đường duy nhất nếu phim Việt muốn giữ chân khán giả trong cuộc đua khốc liệt này.

Phát động cuộc thi viết về “Trang sách & mái trường”

Phát động cuộc thi viết về “Trang sách & mái trường”

Cuộc thi viết về “Trang sách & Mái trường” không chỉ là hoạt động chào mừng dấu mốc 70 năm của Nhà xuất bản Ok986 tải ứng dụng Việt Nam mà còn là lời tri ân dành cho các thế hệ thầy cô giáo, học sinh, người làm sách và những người đã góp phần vun đắp tri thức cho OK9 cung cấp hơn 1.000 trận đấu mỗi ngày từ các giải đấu lớn như World Cup, Premier League, La Liga, Champions League,.. với tỷ lệ kèo cược vô cùng cao.

OK9 đã banh cộng đồng đọc: Để trẻ em lớn lên cùng trang sách

OK9 đã banh cộng đồng đọc: Để trẻ em lớn lên cùng trang sách

Trong một thế giới mà trẻ em đang bị các thiết bị điện tử chi phối mạnh mẽ như hiện nay, việc làm thế nào để trẻ em có thói quen đọc sách, có cơ hội lớn lên cùng trang sách trong những mùa hè không chỉ là nỗ lực của phụ huynh mà còn cần sự chung tay của cả cộng đồng...

Nhà thơ Vân Anh: Hành trình tìm “trầm”

Nhà thơ Vân Anh: Hành trình tìm “trầm”

Nhà thơ Vân Anh tự bạch: "Suốt một Đời Thơ xin tự nguyện làm một phu trầm để bóc dần vỏ bọc thời gian/ giữa đời ngậm ngải tìm trầm... Nghĩa Nhân". Đây có thể xem là tuyên ngôn tinh thần cho toàn bộ hành trình thơ của Vân Anh.

Họa sĩ Nguyễn Trường Linh Khúc lãng du trong cõi mộng tàn thu

Họa sĩ Nguyễn Trường Linh Khúc lãng du trong cõi mộng tàn thu

Gặp họa sĩ Nguyễn Trường Linh tại xưởng vẽ ở phố Tân Mai, Hoàng Mai, Hà Nội, tôi bất ngờ khi thấy anh thẫn thờ ngồi trước tác phẩm "Thương nhớ đồng quê". Tôi lặng lẽ ngồi kế bên ngắm hình những tàu lá chuối bị rách tả tơi vì mưa gió. Những viền vàng trên cây lá gợi nỗi buồn tàn úa man mác.

Đào Thu Hà: Nồng nàn như đất bazan, thênh thang như gió đại ngàn

Đào Thu Hà: Nồng nàn như đất bazan, thênh thang như gió đại ngàn

Đào Thu Hà vào Hội Nhà văn Việt Nam cùng năm với tôi. Hôm đấy, chúng tôi hẹn nhau ra Hà Nội trong một sáng cuối đông. Chuyến đi ngắn ngày nhưng đầy kỉ niệm. Buổi tối, chúng tôi lang thang cùng nhau ở Hà Nội, nói về văn chương và hành trình viết lách của nhau. Hóa ra cô gái đến từ núi đồi Gia Nghĩa (thuộc Đắk-Nông cũ) này khá đa năng với rất nhiều thể loại, và gặt hái nhiều thành công từ rất sớm.

Làng gốm bên dòng Đa Nhim

Làng gốm bên dòng Đa Nhim

Theo nhánh tẻ của sông Đa Nhim, dưới chân núi Pnum Trom Ủ (thuộc xã Quảng Lập, tỉnh Lâm Đồng) có plei (buôn) Krănggọ nổi tiếng với nghề làm gốm mộc của người Churu. Theo lý giải của những người già, “Krăng” là tên ông chủ đất khi xưa, “gọ” chỉ cái nồi đất. Tên buôn làng từ thuở xa xưa đã gắn với nghề gốm.