Theo nhiều người dân kể lại, vào khoảng 11h ngày 4/10, khi Diệm đang ngủ bỗng nghe bố mẹ kêu thất thanh có lũ về. Cả nhà cùng bật dậy. Mọi người vội leo lên sạp tre trên cao để tránh nước... Nhưng cậu học sinh lớp 9 chợt nghe ở các nhà xung quanh có nhiều tiếng kêu cứu, tiếng trẻ khóc. Hai bố con bàn nhau đi cứu. Diệm quyết định: "Bố ngồi lên phao không được, để con ra cứu mọi người vì con nhẹ hơn". Bố Diệm rất lo lắng nhưng đành để Diệm bơi phao đi cứu mọi người, mặc dù lòng như lửa đốt.
Trời tối, Diệm phải lần bám theo các ngọn cây tìm đến từng nhà. Cứu được ai cháu lại cố hết sức bơi đưa về nhà mình. Cứ lần lượt như thế, cho đến 3h sáng, Phạm Đức Diệm đã cứu được 7 em nhỏ, lớn nhất học lớp 6, nhỏ nhất có 1 em gái mới sinh và 5 người lớn, trong có có 2 ông bà già và 1 phụ nữ 19 tuổi đang mang thai. 12 người thoát khỏi lũ dữ ở lại nhà Diệm được mặc quần áo khô của gia đình, được ăn cơm. 2 ngày sau khi nước rút, mọi người mới thở phào vì đã được cứu giúp.
Khi được hỏi: Cháu biết bơi từ bao giờ và người nhỏ như mới 12 tuổi thế này mà sao có thể bơi trong nước lũ đêm tối rét mướt liên tục trong 4 tiếng đồng hồ? Diệm cười bẽn lẽn: "Cháu biết bơi từ năm học lớp 4. Trông thế chứ cháu khỏe lắm, mà khi đó các em và mọi người kêu cứu cháu không biết mệt và rét là gì cả, thương các em nhỏ và mọi người bị mắc kẹt trong nhà lắm!".
Ông Nguyễn Ngọc Hoàn, Chủ tịch UBND xã Phúc Trạch cho biết: UBND xã và địa phương rất cảm phục hành động dũng cảm quên mình để cứu người của cháu Phạm Đức Diệm trong cơn lũ dữ. Xã đã báo cáo huyện và tỉnh để có hình thức động viên. Do kinh phí rất có hạn, xã và huyện đã thưởng cháu một trăm ngàn đồng nhưng cháu không nhận, bảo là để giúp những bà con đang khó khăn.
Được biết, cháu Phạm Đức Diệm là con thứ 4 trong gia đình có 7 chị em. Cha mẹ cháu đều nghề ruộng, hoàn cảnh rất khó khăn. Đi học về, Diệm phải đi chăn trâu. Vượt lên hoàn cảnh nghiệt ngã đó, 2 năm liền cháu đã đạt danh hiệu học sinh tiên tiến của Trường.
Ngày 13/11, trong chuyến vận chuyển hàng, tiền giúp đồng bào các tỉnh miền Trung khắc phục hậu quả lũ lụt, Đoàn cứu trợ của VPTT miền Duyên hải (Báo OK9 Cab) và CLB "Những người bạn đất Cảng" (TP Hải Phòng) đã có dịp được gặp gỡ người anh hùng nhỏ tuổi của xã Phúc Trạch.
Đoàn đã tặng cho cháu Phạm Đức Diệm túi quà trị giá 1.000.000đ kèm 1.000.000đ tiền mặt để cháu mua sách, vở, đồ dùng học tập