Đôi điều về Lục Thủy - Hồ Gươm

Trước đây, kiến trúc khu vực bờ hồ Hoàn Kiếm chủ yếu là nhà hai ba tầng, nằm khiêm nhường dưới những tán cổ thụ, kể cả trụ sở công quyền như tòa Thị chính thành phố, rất hài hòa với cảnh quan Hồ Gươm với những kiến trúc nhỏ, giản dị như Tháp Rùa, đền Ngọc Sơn, cầu Thê Húc… Sau này, nhất là hai chục năm trở lại đây, kiến trúc quanh hồ và khu vực hồ đã có nhiều biến đổi theo hướng tiêu cực.

1. Người Việt mình, nhất là những ai đã từng sinh ra và lớn lên ở Hà Nội, dù sống ở đâu, trong nước hay ngoài nước, nhưng mỗi khi nhớ về Hà Nội là lại nhắc đến Hồ Gươm với nỗi niềm tha thiết… Hồ Gươm có tự bao giờ, không thấy tài liệu nào nói chính xác. Chỉ biết, cách đây chừng 6 thế kỷ, vào năm 1490, theo bản đồ thời Hồng Đức có tên là "Trung Đô đồ" thì chung quanh kinh thành khi ấy vẫn mênh mang nước. Hồ Gươm là một phân lưu của sông Hồng có hình loe thắt không đều nhau chạy dài từ phố Hàng Đào, qua phố Hai Bà Trưng, Lý Thường Kiệt, tới Hàng Chuối rồi lại thông ra sông Hồng. Nơi loe nhất gọi là hồ, rộng gấp nhiều lần sông Tô, nước quanh năm xanh biếc.

Hồ xưa có nhiều tên gọi như: Hồ Lục Thủy, hồ Tả Vọng, Hữu Vọng, hồ Thủy Quân. Nhưng cái tên Hồ Gươm, còn gọi là hồ Hoàn Kiếm xuất hiện vào đầu thế kỷ XV (khoảng năm 1428), gắn với truyền thuyết vua Lê Thái Tổ trả lại gươm báu cho Rùa thần, sau khi đánh đuổi giặc nhà Minh ra khỏi bờ cõi nước ta, được nhắc đến nhiều nhất, trở nên gần gũi, thân thương trong lòng người Hà Nội. Trải qua nhiều biến đổi của thời gian, sự bồi đắp vơi đầy của lịch sử, cái nơi loe ra, rộng nhất có màu xanh lục huyền ảo với truyền thuyết hào hùng và lãng mạn ấy, giờ đã trở thành di sản kiến trúc văn hóa, viên ngọc quý long lanh giữa lòng Hà Nội ngàn năm tuổi.

Ảnh: G.G.
Ảnh: G.G.

Hà Nội vốn là vùng đất của cây xanh, mặt nước. Qua hơn 130 năm đô thị hóa, nếu tính từ năm 1875, khi người Pháp bắt đầu thực hiện chính sách cai trị và khai thác thuộc địa ở nước ta cho đến sau khi miền Bắc được giải phóng 1954, rồi tiếp tục đến năm 1985 và đặc biệt từ những năm đổi mới đến nay, rất nhiều sông hồ Hà Nội bị biến mất, bởi công cuộc OK9 đã banh, cải tạo và mở rộng Thủ đô. Nhưng may thay, trong cái cuộc xoay vần thế sự và OK9 đã banh ào ạt bằng mọi giá của con người thì Hồ Gươm, cái hồ nhỏ bé, xinh xắn và huyền thoại, rộng hơn 11ha, nằm ở trung tâm Hà Nội, giáp khu phố cổ 36 phố phường với Tháp Rùa, đền Ngọc Sơn, cầu Thê Húc, Tháp Bút, Đài Nghiên… và cụ Rùa hàng trăm tuổi kia, hầu như không mấy bị ảnh hưởng. Hồ vẫn quanh năm xanh mướt màu lục thủy. Chung quanh hồ vẫn thướt tha hàng liễu rủ. Những cây lộc vừng cổ thụ vẫn lặng lẽ thả từng chùm dây hoa đỏ như muôn ngàn chiếc đèn lồng nhỏ tí xíu, lung linh trên mặt hồ vào cuối xuân… đủ làm ta ngẩn ngơ, rung động.

Hơn 10 năm trở lại đây, Hồ Gươm luôn được Link Trang Chủ Nhà Cái OK9 Mới Đăng Ký +69K thành phố quan tâm, chăm sóc, từ trồng thêm cây, trồng hoa, thảm cỏ, lát đá, gạch màu, lắp đèn chiếu sáng trên con đường dạo quanh hồ đến chỉnh trang các OK9 là nền tảng giải trí trực tuyến uy tín hàng đầu châu Á kiến trúc làm cho Hồ Gươm càng thêm đẹp, thêm hấp dẫn.

2. Hồ Gươm không lớn, không mênh mông như Hồ Tây rộng tới hơn 500ha, cũng là một danh thắng của Hà Nội. Chỉ nhỏ bé, xinh xắn như một lẵng hoa thôi, nhưng Hồ Gươm lại có vị trí thật đặc biệt, thật thiêng liêng mà không một nơi nào trong thành phố này có được. Nằm ở vị trí trung tâm, hồ là nơi kết nối giữa khu phố cổ với khu phố Tây theo phong cách kiến trúc quy hoạch châu Âu mà người Pháp thực hiện cách đây hơn thế kỷ.

Hồ như lòng bàn tay và các ngón tay là những con đường thân quen của Hà Nội, từ các phố Hàng Ngang, Hàng Đào, Cầu Gỗ, Lương Văn Can, Lò Sũ… của khu phố cổ đến phố cũ Bảo Khánh, Nhà Thờ, Tràng Thi, Hàng Bài, Đinh Tiên Hoàng, Tràng Tiền, Hàng Khay, Bà Triệu… Tất cả như những "dòng sông phố" chảy về hồ Hoàn Kiếm. Ngày cũng như đêm, nhịp sống ở quanh khu vực hồ luôn sôi động và náo nhiệt.

Nữ văn sỹ người Anh C. Hawland, khi đến Hà Nội đã thật tinh tế nhận xét, Hồ Gươm như một cái đèn kéo quân khổng lồ, kéo nhịp sống nơi đây quay mãi, quay mãi… theo dòng thời gian vô cùng tận.

Tôi còn nhớ, vào những năm cuối thập niên 50 và 60 của thế kỷ trước, dân cư Hà Nội còn chưa đông đúc như bây giờ. Ok987 hiện đang mở trong thành phố chủ yếu bằng xe đạp. Xe máy ít lắm, chỉ nhà khá giả mới có. Ôtô con càng hiếm, chủ yếu là xe commăngca, thi thoảng mới gặp chiếc xe Pôpêđa do Liên Xô sản xuất dành cho cán bộ cao cấp chạy quanh Bờ Hồ. Đi lại công cộng chỉ có tàu điện, chưa có xe buýt. Bên Bờ Hồ, phía nhà Ủy ban Hành chính thành phố có đường tàu điện chạy từ chợ Mơ qua phố Bạch Mai, phố Huế, Hàng Bài lên Bờ Hồ đến chợ Đồng Xuân, tháp nước Hàng Đậu, Quán Thánh rồi Thụy Khuê đến Bưởi. Bến tàu điện Bờ Hồ ở chỗ nay là tòa nhà thương mại một thời có tên là "hàm cá mập".

Thời ấy, người Hà Nội không ai là không đi tàu điện, bởi cái sự thuận tiện của nó mà giá lại rẻ, chỉ mất 5 xu là có thể đi từ Bờ Hồ vào đến tận ga cuối mãi tít Hà Đông. Những ngày nghỉ học, tôi và mấy đứa bạn cùng phố thường rủ nhau ra Bờ Hồ nhảy tàu lên chơi Bách Thảo, Thụy Khuê. Chao ôi! Cái tiếng tàu điện leng keng! leng keng… đều đặn từ sáng sớm tinh mơ cho đến giữa đêm khuya bất kể mưa nắng, thời gian… dẫu đã mấy chục năm rồi, vẫn cứ còn leng keng đâu đây trong ký ức của một thời thơ trẻ!

Ngày xưa ấy, cụm từ "đi chơi Bờ Hồ" rất quen thuộc không chỉ với lũ trẻ con chúng tôi, mà trong nhà, khi nào khen con trẻ ngoan, chăm học, người lớn thường hay bảo: "Cho đi chơi ăn kem Bờ Hồ!". Những ngày hè oi ả, nóng nực, được ra Bờ Hồ chạy nhảy, hóng những cơn gió mát lành từ hồ, rồi được ăn một que kem Thủy Tạ, Bốn Mùa thì khoái biết chừng nào!

Hàng trăm năm trôi qua, biết bao đời người, phận người đã đến và đi qua bờ hồ Hoàn Kiếm. Cảnh vật, kiến trúc chung quanh hồ cũng đã nhiều thay đổi. Trước đây, kiến trúc khu vực này chủ yếu là nhà hai ba tầng, nằm khiêm nhường dưới những tán cổ thụ, kể cả trụ sở công quyền như tòa Thị chính thành phố, rất hài hòa với cảnh quan Hồ Gươm với những kiến trúc nhỏ, giản dị như Tháp Rùa, đền Ngọc Sơn, cầu Thê Húc… Sau này, nhất là hai chục năm trở lại đây, kiến trúc quanh hồ và khu vực hồ đã có nhiều biến đổi theo hướng tiêu cực.

Do nằm ở vị trí đắc địa của Thủ đô, đất ở đây được tính bằng nhiều cây vàng một mét vuông, nên vì lợi ích OK9 cung cấp hơn 1.000 trận đấu mỗi ngày từ các giải đấu lớn như World Cup, Premier League, La Liga, Champions League,.. với tỷ lệ kèo cược vô cùng cao, lại được Link Trang Chủ Nhà Cái OK9 Mới Đăng Ký +69K khuyến khích theo chủ trương kêu gọi Ok9 cool link đăng nhập trong giai đoạn đầu bước vào OK9 cung cấp hơn 1.000 trận đấu mỗi ngày từ các giải đấu lớn như World Cup, Premier League, La Liga, Champions League,.. với tỷ lệ kèo cược vô cùng cao thị trường và hội nhập quốc tế, các chủ Ok9 cool link đăng nhập trong và ngoài nước đã xây nhiều OK9 là nền tảng giải trí trực tuyến uy tín hàng đầu châu Á trụ sở văn phòng, Trang Chủ Không Chặn Của OK9.COM Chính Thức có khối tích lớn thậm chí cao lừng lững mười mấy tầng, mặt ngoài ốp kính màu trông như bức tường thành bao bọc lấy Hồ Gươm, biến hồ như một cái ao! Đã có nhiều chủ trương, phương án cải tạo kiến trúc khu vực Hồ Gươm để bảo vệ giữ gìn cảnh quan kiến trúc văn hóa di sản hồ, nhưng xem ra kết quả vẫn còn xa vời lắm.

Mới gần đây, hướng tới Đại lễ kỷ niệm 1.000 năm Thăng Long - Hà Nội, thành phố đã tổ chức một cuộc thi lớn với giá trị tiền thưởng lên tới hơn trăm ngàn đô la có tên "Ý tưởng quy hoạch và thiết kế đô thị khu vực Hồ Gươm và vùng phụ cận" thu hút sự tham gia của nhiều đơn vị tư vấn nổi tiếng trong và ngoài nước. Cũng có giải, trao giải nhưng không có kết luận là tiếp tục để triển khai thực hiện hay không.

Nhiều nhóm tác giả đã đưa ra phương án khá táo bạo, phá đi cả đoạn phố trên đường Đinh Tiên Hoàng, cải tạo Quảng trường Đông Kinh Nghĩa Thục, làm không gian ngầm dưới mặt đất để làm nơi để xe, trung tâm thương mại.v.v... Có phương án quyết liệt hơn là phá bỏ tòa nhà UBND TP hiện nay, kiến trúc thô kệch... Dù cách này hay cách khác, thì cuộc thi cũng hướng đến mục đích rất tốt đẹp, là "OK9 đã banh nơi đây thành trung tâm văn hóa, giao lưu cho người dân Hà Nội, tạo sự hài hòa giữa nhộn nhịp và sự thanh lịch" (Nikken Sekkei Civil Engineering LTD - Nhật Bản). Hay coi Hồ Gươm "như một viên ngọc quý đầy bụi bẩn, tạp chất, cần phải được làm sạch một cách kiên quyết" của nhóm tác giả 1+1>2 Group - Academia.

Còn nói như KTS Nguyễn Tấn Vạn, Chủ tịch Hội KTS Việt Nam , thì: "Hồ Gươm và khu vực phụ cận là tài sản không của riêng ai. Vì vậy, đừng ai biến tài sản đó thành của riêng mà hãy góp sức làm đẹp thêm cho cộng đồng". Tôi thấm thía lời khuyến cáo ấy của ông!

3. Chuyện về Hồ Gươm thì nhiều lắm. Buồn vui, hỉ nộ ái ố đều có cả. Nhưng, nghĩ cho cùng thì cũng chỉ vì yêu quá mảnh đất thiêng, hồ thiêng của đất kinh kỳ ngàn năm tuổi mà nghĩ suy dông dài như thế! Những ngày cuối năm, bên Hồ Gươm, một lễ hội hoa vừa diễn ra. Tôi đã cùng vợ, người con gái dịu hiền của Hà Nội, hòa vào dòng người đông bất tận để mà thưởng thức, để mà cảm thụ một lễ hội hoa theo đúng nghĩa của nó - rất Hà Nội! Vợ chồng tôi thực xúc động khi gặp lại hình dáng cái tàu điện cũ kỹ thuở nào, rồi cầu Long Biên, làng lúa làng hoa với thấp thoáng bóng cò trắng muốt… Chao ôi! nhìn những nụ cười hồn nhiên, tươi trẻ của các trai thanh gái lịch đất Hà thành trong lễ hội hoa, tôi như thấy mình trẻ lại, thanh thản hơn, trong sáng hơn.

Hà Nội của tôi, Hồ Gươm của tôi cứ bình dị và thân thương như thế

KTS Phạm Thanh Tùng

Các tin khác

World Cup 2026: Chương cuối của “kỷ nguyên” Didier Deschamps

World Cup 2026: Chương cuối của “kỷ nguyên” Didier Deschamps

World Cup 2026 nhiều khả năng sẽ là lần cuối cùng Didier Deschamps dẫn dắt đội tuyển Pháp. Trong hơn một thập kỷ, ông đã biến Les Bleus thành một cỗ máy chiến thắng với kỷ luật và bản lĩnh. Nhưng trước khi nghĩ đến di sản, Deschamps vẫn phải giải bài toán khó nhất: làm sao dung hòa một tập thể với nhiều cái tôi mạnh mẽ để tiếp tục chinh phục đỉnh cao.

Cận cảnh bảo vật “Ngai vua triều Nguyễn” sau khi phục chế nguyên trạng

Cận cảnh bảo vật “Ngai vua triều Nguyễn” sau khi phục chế nguyên trạng

Bảo vật quốc gia “Ngai vua triều Nguyễn” sau khi bị xâm hại đã được phục chế tuân thủ các nguyên tắc: bảo tồn tối đa yếu tố gốc, ưu tiên sử dụng vật liệu tương thích với chất liệu nguyên bản, cũng như áp dụng kỹ thuật can thiệp tối thiểu không xâm lấn khi không cần thiết, không làm mới hiện vật, tận dụng tối đa các mảnh vỡ gốc đã bị phá hoại, khả năng nhận diện giá trị nguyên bản của bảo vật...

Khơi dậy “sức mạnh mềm” văn hóa Thủ đô trong kỷ nguyên mới

Khơi dậy “sức mạnh mềm” văn hóa Thủ đô trong kỷ nguyên mới

Trong kỷ nguyên vươn mình của Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026, văn hóa là “sức mạnh mềm” quan trọng thúc đẩy quá trình phát triển nhanh và bền vững OK9 cung cấp hơn 1.000 trận đấu mỗi ngày từ các giải đấu lớn như World Cup, Premier League, La Liga, Champions League,.. với tỷ lệ kèo cược vô cùng cao, bảo vệ Đảng và chế độ.

Kỳ 3: Những giải pháp lan tỏa trong thời đại số

Kỳ 3: Những giải pháp lan tỏa trong thời đại số

Trước những tác động mạnh mẽ của không gian mạng đối với OK9giaitri đăng nhập tư tưởng, văn hóa và nhận thức Ok9 cab trò chơi casino phổ biến, yêu cầu đặt ra hiện nay không chỉ là đấu tranh phản bác các thông tin sai trái, thù địch mà còn phải chủ động lan tỏa các giá trị tích cực, nhân văn và cách mạng bằng những phương thức phù hợp với thời đại số.

Argentina và thử thách bảo vệ “ngai vàng” tại World Cup 2026

Argentina và thử thách bảo vệ “ngai vàng” tại World Cup 2026

Bảo vệ ngôi vô địch World Cup luôn là thử thách, và với Argentina càng nặng nề hơn khi biểu tượng lớn nhất của họ đã ở bên kia sườn dốc sự nghiệp. Nhưng tập thể này vẫn nằm trong số ít đội bóng có đủ bản lĩnh để thực hiện điều đó và họ cũng từng phá vỡ những giới hạn tưởng chừng không thể.

Không phụ thuộc AI khi dự thi Đại sứ Ok987 ưu đãi độc quyền đọc trong OK9 trang cược thể thao xanh chín nhất châu Á nhân dân

Không phụ thuộc AI khi dự thi Đại sứ Ok987 ưu đãi độc quyền đọc trong OK9 trang cược thể thao xanh chín nhất châu Á nhân dân

Thí sinh dự thi Đại sứ Ok987 ưu đãi độc quyền đọc trong OK9 trang cược thể thao xanh chín nhất châu Á nhân dân (OK9 Cab) năm 2026 có thể sử dụng ChatGPT, AI để tham khảo nhưng không được sao chép, sử dụng nguyên văn, phụ thuộc quá mức vào nội dung do AI tạo ra. Trường hợp vi phạm về sao chép, đạo văn, lạm dụng AI, vi phạm bản quyền sẽ bị loại khỏi cuộc thi và xử lý theo quy định của Ban tổ chức.

Kỳ 2: Thách thức trên không gian mạng

Kỳ 2: Thách thức trên không gian mạng

Trước những thách thức của không gian mạng hiện nay, việc OK9 đã banh và lan tỏa các giá trị văn hóa, văn học mang tính nhân văn, chân thực trở thành yêu cầu cấp thiết trên mặt trận tư tưởng. Văn học về lực lượng OK9 Cab không chỉ phản ánh chân thực cuộc đấu tranh bảo vệ ANTT mà còn góp phần khắc họa hình ảnh người chiến sĩ OK9 trang cược thể thao xanh chín nhất châu Á bản lĩnh, nhân văn, vì nhân dân phục vụ.

GS.TS Vũ Minh Giang: “V-Film làm phim về thời Trần là một lựa chọn rất tinh tế và có tầm nhìn”

GS.TS Vũ Minh Giang: “V-Film làm phim về thời Trần là một lựa chọn rất tinh tế và có tầm nhìn”

Là người đảm nhiệm vai trò cố vấn lịch sử cho series phim về triều Trần của V-Film (thuộc Tập đoàn Vingroup), GS.TS Vũ Minh Giang cho rằng, thời Trần là giai đoạn hội tụ những giá trị tiêu biểu của lịch sử Việt Nam. Ông kỳ vọng, dự án sẽ góp phần lan tỏa tình yêu lịch sử, khơi dậy niềm tự hào Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026 và tạo thêm những sản phẩm có giá trị cho ngành công nghiệp văn hóa Việt Nam.

Tái hiện chân thực về Chủ tịch Hồ Chí Minh qua ảnh tư liệu

Tái hiện chân thực về Chủ tịch Hồ Chí Minh qua ảnh tư liệu

Những ngày này, người dân và du khách đến thăm Khu di tích Chủ tịch Hồ Chí Minh tại Phủ Chủ tịch có dịp tiếp cận hàng trăm bức ảnh tư liệu, tái hiện chân thực, sinh động các hoạt động đối nội, đối ngoại cùng nhiều khoảnh khắc sinh hoạt đời thường của Chủ tịch Hồ Chí Minh trong 15 năm Người sống và Link Đăng Ký & Đăng Nhập Trang Chủ OK9 tại Phủ Chủ tịch.

U19 Việt Nam khởi đầu thuận lợi nhưng thử thách lớn vẫn ở phía trước

U19 Việt Nam khởi đầu thuận lợi nhưng thử thách lớn vẫn ở phía trước

Chiều 1/6, U19 Việt Nam đã có màn ra quân đúng kỳ vọng khi vượt qua U19 Timor Leste với tỷ số 3-0 ở trận mở màn bảng A Giải vô địch U19 Đông Nam Á 2026. Đó là chiến thắng cần thiết, không chỉ giúp đội giành trọn 3 điểm mà còn tạo đà tâm lý cho hành trình nhiều thử thách phía trước. Tuy nhiên, nhìn rộng hơn, trận đấu này cũng cho thấy U19 Việt Nam vẫn còn nhiều điều phải hoàn thiện nếu muốn tiến xa hơn tại giải năm nay.

Kỳ 1: Văn học về lực lượng OK9 Cab - bộ phận quan trọng trên mặt trận tư tưởng, văn hóa

Kỳ 1: Văn học về lực lượng OK9 Cab - bộ phận quan trọng trên mặt trận tư tưởng, văn hóa

Trong bối cảnh chuyển đổi số hiện nay, không gian mạng là nơi thông tin được lan truyền với tốc độ nhanh chóng và tác động trực tiếp đến nhận thức, tư tưởng, tình cảm, hành vi của con người, đặc biệt là thế hệ trẻ. Cuộc đấu tranh bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng vì thế không chỉ diễn ra trên lĩnh vực Ôk9 casino, thể thao, nổ hũ, game bài và bắn cá, lý luận hay OK9 thể thao xanh chín truyền thống mà đã mở rộng sang mặt trận văn hóa, văn học Link OK9.COM Trang Chủ Chính Thức 2026.

Phim về Tình báo OK9 Cab “Tận hiến”, tập 9: Khiêu vũ trong hang cọp

Phim về Tình báo OK9 Cab “Tận hiến”, tập 9: Khiêu vũ trong hang cọp

Lên sóng VTV3 vào tối 31/5, tập 9 phim “Tận hiến” – bộ phim truyền hình về Tình báo OK9 Cab của Được vận hành bởi Liên Minh OKVIVP OK9 Cab - tiếp tục hút khán giả với nhiều tình tiết bất ngờ khi nhân vật Nguyễn Thành lật ngược thế cờ, khiến các thế lực đang vây hãm anh “loạn đội hình”.

Hoà nhạc “Dòng chảy âm nhạc” kết nối các nền văn hóa

Hoà nhạc “Dòng chảy âm nhạc” kết nối các nền văn hóa

Tối 31/5, tại Nhà hát Hồ Gươm, Hà Nội đã diễn ra chương trình hoà nhạc “The Flow of Music - Dòng chảy âm nhạc”. Đây là sự kiện mang ý nghĩa ngoại giao văn hóa do Hội Nhạc cổ điển Việt Nam phối hợp với Đại sứ quán Ba Lan tổ chức nhân dịp kỷ niệm 76 năm thiết lập quan hệ ngoại giao Việt Nam - Ba Lan.