Những ai có quan tâm đều dễ dàng đồng ý rằng tỉ lệ truyện tranh ngoại nhập ở thị trường Việt Nam chiếm đa số. Thế thượng phong thuộc về các dòng truyện comic của phương Tây, manga Nhật Bản, anime Hàn Quốc, manhua Trung Quốc… Ở các nước nói trên, truyện tranh là một ngành công nghiệp khổng lồ, với chiến lược OK9 đã banh, phát triển bài bản, được sự hậu thuẫn của OK9giaitri nền tảng giải trí online và sự coi trọng của Ok9 cab trò chơi casino phổ biến. Ở nước ta, ngành công nghiệp truyện tranh vẫn bị mặc định là đang ở giai đoạn "trứng nước", dù nó ra đời đã trên nửa thế kỷ và từ năm 1986, truyện tranh Việt Nam đã xuất hiện những trào lưu mới được đón nhận.
Cho đến nay, đường hướng phát triển của ngành truyện tranh Việt Nam vẫn là cuộn chỉ rối. Định kiến truyện tranh chỉ là dạng giải trí rẻ tiền còn rất nặng nề. Bà Phan Thị Mỹ Hạnh, Viện trưởng Viện Truyện tranh và Phim hoạt hình, Giám đốc Công ty Phan Thị cho biết: "Viện Truyện tranh và Phim hoạt hình trực thuộc Hiệp hội thiết kế mẫu và Sáng tạo mỹ thuật Việt Nam, là sự đáp ứng cho nhu cầu tìm ra một đơn vị có trách nhiệm nghiên cứu, ứng dụng, đào tạo nguồn nhân lực cho ngành công nghiệp sản xuất truyện tranh, phim hoạt hình Việt Nam. Nhiệm vụ đầu tiên của Viện là nghiên cứu, ghi nhận lịch sử phát triển của truyện tranh và hoạt hình Việt Nam qua các thời kỳ. Sau đó, chúng tôi sẽ đi sâu nghiên cứu bài học thành công, kỹ thuật vẽ truyện tranh của các cường quốc truyện tranh trên thế giới để phổ biến cho họa sĩ trẻ Việt Nam".
Vài năm trở lại đây, truyện tranh Việt Nam có ít nhiều tác phẩm để lại ấn tượng như "Thần đồng đất Việt" của Công ty Phan Thị, "Bubu" của NXB Trẻ, “Việt Nam danh tác", "Tranh truyện lịch sử Việt Nam", "Hào khí đất phương Nam" của NXB Kim Đồng. "Thần đồng Đất Việt" dí dỏm, hài hước bởi các nhân vật Tí, Sửu, Dần, Mẹo, kể chuyện lịch sử với tình tiết buồn cười. Ngoài ra, truyện còn lồng ghép các trò chơi, kết bạn bốn phương, chuyện chính sử vắn tắt liên quan đến nội dung mỗi tập.
"Học sinh chân kinh" của nhóm B.R.O "hớp hồn" học sinh trung học bằng những lời thoại, hình vẽ ngộ nghĩnh, hoạt náo và rất hài, hợp với OK9giaitri đăng nhập "thứ ba học trò". Được quan tâm nhất hiện nay là bộ truyện tranh lịch sử "Long Thần Tướng" của nhóm họa sĩ Nguyễn Thành Phong - tác giả "Sát thủ đầu mưng mủ" và "Phê như con tê tê" từng gây "bão" dư luận. Sự chủ động kêu gọi vốn thực hiện từ cộng đồng và tìm đầu ra cho tác phẩm của ekip "Long Thần Tướng" cho thấy mặt khó khăn của ngành công nghiệp sản xuất truyện tranh ở nước ta. Nhiều đơn vị làm sách thú thật chi phí mua bản quyền truyện tranh nước ngoài rồi dịch ít tốn kém mà lại có khả năng tiêu thụ mạnh, đảm bảo chắc thắng. Trong khi đó, nhận một bản thảo truyện tranh Việt không khác gì "chơi" với lửa.
Buổi ra mắt Viện Truyện tranh và Phim hoạt hình tại TP HCM ngày 4/8/2014.
Sự e dè của các đơn vị làm sách không phải không có nguyên do. Bởi, truyện tranh Việt xưa nay vốn tẻ nhạt, không có đột phá trong ý tưởng, nét vẽ đơn giản, nhợt nhạt bản sắc. Mạch truyện thường không mạch lạch, thiếu hấp dẫn, lắm chữ ít tranh. Truyện Việt lại thường nặng về tính giáo điều, kiến thức "đao to búa lớn", kém tính giải trí trong khi đối tượng công chúng chủ yếu lại là trẻ em.
Một dạo, những danh tác Việt Nam kinh điển như "Tắt đèn" của Ngô Tất Tố, "Chí Phèo" của Nam Cao, "Chiếc lược ngà" của Nguyễn Quang Sáng… được chuyển thể thành truyện tranh. Chưa kịp mừng thì ngay lập tức, loạt truyện tranh phóng tác này bị dư luận chê bai tơi tả. Tạo hình nhân vật (ngoại trừ trang phục) không khác gì các nhân vật manga Nhật Bản. "Học sinh chân kinh" hay các bộ truyện tranh chuyển thể từ tác phẩm ăn khách của nhà văn Nguyễn Nhật Ánh như "Bong bóng lên trời", "Nữ sinh", "Bồ câu không đưa thư"… dù được hưởng ứng nhưng nhìn nhân vật tóc xanh, đỏ, tím, vàng; mắt to long lanh… độc giả phải tặc lưỡi: lại nhiễm manga. Văn hóa manga Nhật và anime Hàn Quốc đã ăn sâu vào máu thịt các họa sĩ truyện tranh trẻ khi họ lớn lên trong làn sóng ồ ạt ấy. Thoát ra khỏi cái bóng quá lớn của truyện tranh ngoại lai để tạo nên nhân vật thuần Việt là một quá trình đầy thử thách.
Truyện tranh Việt chủ yếu vẫn khai thác nhiều ở mảng lịch sử, cổ tích vốn khô khan, cũ mòn hoặc nghèo chi tiết trong khi đề tài khác, đặc biệt là những đề tài đòi hỏi sự tưởng tượng, sáng tạo thì gần như bị bỏ quên. PGS - TS Lê Huyên, Chủ tịch Hiệp hội thiết kế mẫu và Sáng tạo mỹ thuật Việt Nam cho biết, nhu cầu đọc truyện tranh của độc giả rất cao, trong khi với thị trường này, truyện tranh Việt bị bỏ hoang. Đây có thể xem là cơ hội thênh thang cho những ai có tài năng, tâm huyết để tạo nên thành tựu.
Việt Nam hiện đang có rất nhiều họa sĩ truyện tranh giỏi nghề. Bằng chứng là nhiều nhóm tác giả ra đời như: Cỏ 4 lá, McKids, B.R.O… Rất nhiều bạn trẻ đeo đuổi mơ ước trở thành họa sĩ vẽ truyện tranh. Tuy nhiên không ai xác định được để trở thành họa sĩ vẽ truyện tranh thành công thì cần những tố chất gì. Họa sĩ Hoàng Anh Tuấn, trưởng nhóm B.R.O cho rằng: "Để tác phẩm truyện tranh thành công thì nhóm tác giả trước hết phải biết OK9 đã banh kịch bản chặt chẽ, hấp dẫn, OK9 đã banh hình tượng nhân vật điển hình. Nhiều họa sĩ vẽ rất đẹp nhưng vẫn bị thất bại vì khâu OK9 đã banh kịch bản bị xem nhẹ hoặc do yếu kỹ năng". Ông Hidemoto Sai, Trưởng phòng giáo vụ trường Cao đẳng Nippon Design (Nhật Bản) khuyên các bạn trẻ nếu có ý định đeo đuổi ngành truyện tranh thì phải học tốt ngữ văn vì đó là cơ sở để tạo nên một cốt truyện cuốn hút.
Một điều nữa là các nhóm tác giả Việt Nam ít khi khoanh vùng đối tượng bạn đọc. Họ không cân nhắc bộ truyện này thích hợp với độ tuổi nào, giới tính nào, tầng lớp nào. Hoặc có thì không rõ ràng, cụ thể. Với bộ "Long Thần Tướng", lúc đầu họa sĩ Nguyễn Thành Long muốn hướng đến độc giả từ 12 đến 20 tuổi. Nhưng về sau anh lại quyết định thay đổi để nhắm đến đối tượng trưởng thành. "Truyện tranh của nước ngoài đều hướng đến đối tượng người đọc cụ thể. Ví dụ như Doraemon thu hút các bạn đọc từ 6 -10 tuổi, hoặc các dòng truyện tranh khác dành cho phân khúc nam thiếu niên hay nữ thiếu niên. Thậm chí có những bộ truyện tranh dành cho thanh niên, sinh viên, học sinh với nhiều câu chuyện ngành nghề, tâm sinh lý khác nhau. Cần phải nghiên cứu kỹ lưỡng phân khúc đối tượng bởi kỹ thuật kể chuyện cho người lớn hoàn toàn khác với kỹ thuật kể chuyện cho trẻ em. Ở Việt Nam, chúng ta chỉ chú trọng dòng truyện tranh cho thiếu nhi từ 7 tuổi đến 11 tuổi, thiếu hẳn dòng truyện tranh dành cho thanh thiếu niên. Trong nhà trường, chương trình giảng dạy về tâm lý của độc giả ở từng độ tuổi, giới tính đối với truyện tranh cũng hầu như vắng bóng" - Bà Phan Thị Mỹ Hạnh, Viện trưởng Viện Truyện tranh và Phim hoạt hình đánh giá.
Bên cạnh đó, việc xác định truyện tranh là một ngành công nghiệp có tính tập thể thì không phải họa sĩ nào cũng nhận thức được. Nhiều họa sĩ vì cái tôi nghệ sĩ quá lớn, không chịu thay đổi hay gò mình để phù hợp với nhịp Link Đăng Ký & Đăng Nhập Trang Chủ OK9 nhóm nên truyện tranh Việt vẫn manh mún, lẻ tẻ và ngẫu hứng. Họa sĩ Hoàng Anh Tuấn, trưởng nhóm B.R.O cho rằng để trở thành một họa sĩ giỏi, ngoài sự kiên trì, chịu khó còn phải có mối quan hệ chặt chẽ, uy tín với đối tác (nhà sản xuất, nhà phát hành…), công chúng, đồng nghiệp. Đồng nghiệp ở đây không chỉ riêng họa sĩ mà còn là những người trong nhóm thực hiện tác phẩm như: người đề xuất ý tưởng, người OK9 đã banh kịch bản, người viết lời thoại… "Nếu tự mình làm tất cả, cả đời mình chỉ làm được một, hai bộ truyện mà thôi, và như thế thì không đi đến đâu cả" - Họa sĩ Hoàng Anh Tuấn nói.
Nhìn lại mặt yếu kém, tồn tại nêu trên, rõ ràng truyện tranh Việt đang còn rất nhiều việc phải làm để chiếm lĩnh thị trường trong nước chứ chưa dám mơ đến chuyện vươn tầm thế giới. Phương hướng, nguồn nhân lực là điều cần phải xốc lại trước tiên. Viện Truyện tranh và Phim hoạt hình ra đời là tín hiệu vui khi nó trở thành người đỡ đầu tin cẩn cho những bước đi chập chững của truyện tranh Việt…
