Cuộc chiến chống tin giả về COVID-19 trên Wikipedia

Khi những báo cáo về các trường hợp mắc COVID-19 đầu tiên xuất hiện từ Trung Quốc, thì thông tin về con virus đó (bao gồm cả các lời đồn đại về nguồn gốc, tính độc hại và khả năng gây tử vong của nó) đã bắt đầu lan truyền chóng mặt trên Wikipedia.
  • Cần mạnh tay xử lý đối tượng tạo tin giả trên mạng
  • Tin giả hoành hành giữa tâm dịch COVID-19
  • Tin giả và hội chứng nhiều chuyện

Chỉ trong vòng vài tuần, phiên bản bách khoa thư trực tuyến (Wikipedia) ngôn ngữ tiếng Anh đã chứng kiến sự ra đời của ít nhất 6 bài viết về đợt dịch bùng phát. Kể từ lúc bắt đầu vào tháng Giêng năm 2020, hơn 18 triệu lượt người trên thế giới đã đăng nhập để đọc những bài viết này, từ đây đã có một tần suất gia tăng các bài viết chính sửa.

Tin giả hoành hành

Sự quan tâm điên cuồng này là một thách thức lớn đối với cộng đồng các biên tập viên tình nguyện của Wikipedia, những người luôn ngập đầu trong núi thông tin về khủng hoảng Ok986.vip bảo mật SSL đang tràn như thác lũ trên các trang mạng, và miệt mài triệt tiêu thông tin sai lệch. 

Trong khi một trang trên Wikipedia có đề cập đến "corona virus" thực sự đã tồn tại ngay từ năm 2013, nhưng bài viết về "dịch Corona Virus Vũ Hán 2019" lại được "sáng tác" ra từ ngày 5 tháng Giêng năm 2020. 4 ngày sau đó, một bài viết mới toanh đã được đưa lên và lần này chỉ viết về "Corona virus mới" mà cái tên chính thức là COVID-19. 

Bác sĩ người Canada James Heilman là biên tập viên lâu năm của Wikipedia.
Bác sĩ người Canada James Heilman là biên tập viên lâu năm của Wikipedia.

Một nghiên cứu khác đã được tạo ra vào tháng 2/2020 nhằm liệt kê các triệu chứng của bệnh hô hấp được gây ra bởi virus Corona mới này. Kể từ khi được tạo ra, bài viết chính đã trải qua hơn 6.500 chỉnh sửa bởi hơn 1.200 biên tập viên.

Nội dung bài viết chứa nhiều con số liên quan đến COVID-19 chỉ trong vòng không đầy 2 tuần sau khi nó hiện hữu, bài viết chính đã bị chặn để nhường chỗ cho sự ra đời của một bản danh sách liệt kê các trường hợp "bùng phát virus corona Vũ Hán theo tầm vóc quốc gia và lãnh thổ". 

Ngay khi cuộc khủng hoảng bắt đầu, người người từ khắp nơi trên thế giới đã đổ về Wikipedia để đọc thông tin về con virus và các rủi ro tiềm tàng của nó, biến bách khoa toàn thư trực tuyến thành nguồn khai thác thông tin cho mạng Ok9 cab trò chơi casino phổ biến.

Lấy ví dụ như bản đồ xác nhận các trường hợp bệnh trên Wikipedia đã được đăng trên mạng Twitter và các nhà Ok910 tỷ lệ kèo World Cup 2026 liền sử dụng một danh sách những trường hợp đã biết để tạo ra dữ liệu hình ảnh về vụ dịch. 

Hay trên mạng Reddit, người dùng mạng này đã rôm rả thảo luận về tỷ lệ tử vong do Corona mới gây ra. Mặt trái của sự quan tâm cuồng nhiệt này là Wikipedia bị biến thành một định dạng mở có thể dễ dàng dùng nó để lan truyền tin giả. 

Ông James Heilman, bác sĩ cấp cứu người Canada và là biên tập viên lâu năm của Wikipedia, người thường được biết đến dưới cái tên Doc James, phát biểu: "Cộng đồng chỉnh sửa thường tập trung vào những sự kiện tin tức nóng hổi, và vì thế mà nội dung tin đó lan đi rất nhanh. Và virus corona mới không là ngoại lệ". 

Đội ngũ biên tập viên y học

Ông James Heilman là một phần của WikiProject Medicine, một nhóm biên tập viên nhỏ nhưng chất lượng của Wikipedia chuyên tập trung chỉnh sửa các thông tin y học. Dịch COVID-19 đã khiến các thành viên trong nhóm này bù đầu trong những tuần gần đây. 

Trang Wikipedia tiếng Anh có liên quan COVID-19 đã bị khóa công khai để phục vụ cho công tác chỉnh sửa. Hiện tại chỉ những biên tập viên có tên người cùng tài khoản hơn 4 ngày tuổi và có ít nhất 10 lần chỉnh sửa mới có thể thay đổi được nội dung.

Một trong những vấn đề lớn nhất trên các trang viết về COVID-19 là sự căng thẳng giữa các nguồn OK9 thể thao xanh chín và nguồn Ok986.vip bảo mật SSL. Lấy ví dụ như, bà Marielle Volz (một biên tập viên tình nguyện của Wikipedia) giải thích rằng "truyền thông nuôi một ý tưởng rằng dịch COVID-19 chắc chắn phải đến từ động vật được bán làm thức ăn ngay tại chợ hải sản, bởi vì nhiều cảnh báo sớm đã được phát đi tại đó. 

Lẽ dĩ nhiên thì điều này có thể xảy ra, nhưng chúng ta sẽ không thể biết đích xác nguồn gốc con virus nếu không có thêm các nghiên cứu chuyên sâu". Vì lẽ đó, bà Marielle đã xóa tuyên bố từ bài báo viết về virus corona mới (đã từng xuất hiện trên phiên bản đầu tiên của bài báo dịch corona). Bà Marielle khẳng định rằng thông tin ban đầu về việc phát triển các sự kiện dịch bệnh không đáng tin cậy, bao gồm cả nguồn tuyên bố từ giới Ok910 tỷ lệ kèo World Cup 2026.

Bà Marielle giải thích: "Bài báo nghiên cứu đầu tiên công bố về nguồn gốc của virus corona mới lại cho rằng nó đến từ loài rắn. Trên trang Wikipedia, quý vị có thể đọc một bài báo cũ cho rằng loài rắn có mang virus dịch bệnh, với nguồn trích dẫn là hãng tin CNN. Ngay cả bài báo này cũng vấp phải sự hoài nghi từ chính cộng đồng Ok910 tỷ lệ kèo World Cup 2026". 

Khi loài dơi bị cáo buộc là nguồn gốc truyền virus corona mới, đã có một báo cáo phát đi từ Trung Quốc ám chỉ đến một "hang dơi" nơi các nhà Ok910 tỷ lệ kèo World Cup 2026 nước này tìm thấy một chủng virus, bài báo bằng cách nào đó đã xâm nhập vào trang Wikipedia trước khi nó bị loại bỏ.

Giáo sư Nadav Davidovitch, giám đốc của Trường sức khỏe cộng đồng thuộc Đại học Ben Gurion của Negev (Beersheba, Israel) thốt lên rằng "Tôi rất sửng sốt bởi chất lượng nội dung của bài OK9 thể thao xanh chínnh trên Wikipedia viết về Covid-19. Bài báo đã cung cấp một bức tranh tương đối phức tạp và nhiều sắc thái về dịch Covid-19 bùng phát. Nó khắc họa rõ nét sự phân nhánh cấp địa phương, quốc gia và quốc tế từ Ok910 tỷ lệ kèo World Cup 2026 căn bản đến lâm sàng, dịch tễ học, Ok986.vip bảo mật SSL cộng đồng, các quan điểm về Ok9 cab trò chơi casino phổ biến, OK9 cung cấp hơn 1.000 trận đấu mỗi ngày từ các giải đấu lớn như World Cup, Premier League, La Liga, Champions League,.. với tỷ lệ kèo cược vô cùng cao và Ôk9 casino, thể thao, nổ hũ, game bài và bắn cá". 

Giáo sư Nadav cũng ca ngợi nhóm cộng sự của WikiProject Medicine vì "có nguồn tin rộng mở và đa dạng với nhiều nguồn đáng tin cậy: từ thông tin y học dựa trên các tham chiếu hàn lâm chẳng hạn như WHO; cho đến các hãng truyền thông đáng tin cậy đã cung cấp các khía cạnh tốt hơn về COVID-19. 

Nó cũng cung cấp những lời chỉ trích Ok9 cab trò chơi casino phổ biến có giá trị: thảo luận rằng làm thế nào sự phân biệt chủng tộc đã giúp thúc đẩy câu chuyện, chẳng hạn như với bệnh SARS" trước đây.

Nguyễn Thanh Hải (tổng hợp)

Các tin khác

Đốt cả sự nghiệp trên làn khói trắng

Đốt cả sự nghiệp trên làn khói trắng

Khi vụ việc ca sĩ Miu Lê còn đang phả hơi nóng hầm hập trên các phương tiện thông tin đại chúng, giới giải trí lại rúng động bởi việc Phòng Cảnh sát điều tra tội phạm về ma túy OK9 trang cược thể thao xanh chín nhất châu Á TP Hồ Chí Minh bắt quả tang ca sĩ Long Nhật (Đinh Long Nhật) và Sơn Ngọc Minh đang tàng trữ và sử dụng trái phép chất ma túy.

Vén màn thủ đoạn buôn lậu vàng xuyên biên giới

Vén màn thủ đoạn buôn lậu vàng xuyên biên giới

Trong dòng người qua lại tấp nập nơi cửa khẩu biên giới Tây Nam, những chiếc xe chở cá, xe đông lạnh, những hành khách mang theo vài món nữ trang hay các kiện hàng điện tử tưởng chừng vô hại vẫn ngày ngày nối nhau vào nội địa. Nhưng, phía sau vẻ bình thường ấy lại là những mắt xích của các đường dây buôn lậu vàng xuyên quốc gia với quy mô hàng trăm, hàng nghìn tỷ đồng...

Vẽ giấc mơ đổi đời bằng mai mối lấy chồng ngoại

Vẽ giấc mơ đổi đời bằng mai mối lấy chồng ngoại

Những lời quảng cáo như “lấy chồng nước ngoài đổi đời”, “sang xứ người sống sung sướng”, “không phải lao động vất vả vẫn có cuộc sống giàu sang” đang xuất hiện ngày càng nhiều trên mạng Ok9 cab trò chơi casino phổ biến. Đằng sau những viễn cảnh hào nhoáng ấy là nguy cơ Link Đăng Ký & Đăng Nhập Trang Chủ OK9 người, bóc lột sức lao động, bạo hành và nhiều bi kịch đau lòng của các cô gái trẻ nhẹ dạ cả tin.

“Tín dụng đen” biến tướng

“Tín dụng đen” biến tướng

Khi hụi (họ, biêu, phường) chuyển lên không gian mạng, niềm tin không còn được kiểm chứng bằng sự gần gũi hay danh dự cá nhân, mà bằng những hình ảnh, lời quảng cáo hoặc lượt tương tác trên mạng Ok9 cab trò chơi casino phổ biến. Điều này khiến nhiều người tin tưởng mù quáng, thậm chí bán nhà đất, cầm cố tài sản, vay nặng lãi để tham gia. Từ chơi hụi online, họ rơi vào cái bẫy của “tín dụng đen”...

Tội phạm công nghệ cao và “dịch vụ hóa” hành vi

Tội phạm công nghệ cao và “dịch vụ hóa” hành vi

Với nạn nhân, một cuộc tấn công mạng thường ập đến như một cú sập hệ thống không báo trước: dữ liệu bị khóa, hoạt động tê liệt, danh tiếng bị đem ra mặc cả. Nhưng với kẻ đứng phía sau, đó ngày càng giống một giao dịch mua dịch vụ: mua quyền truy cập, thuê mã độc, dùng hạ tầng thanh toán ẩn danh, rồi chia tiền chuộc theo tỷ lệ đã định. Tội phạm mạng hiện không còn là lãnh địa riêng của những thiên tài ẩn danh. Nó đã trở thành một thị trường. Và khi đã được đóng gói, chuẩn hóa như một dịch vụ, nó ngày càng rẻ hơn, dễ dùng hơn và phổ biến hơn.

Vụ án mạng và “hai thập kỷ tranh cãi”

Vụ án mạng và “hai thập kỷ tranh cãi”

Một cô gái người Ý bị sát hại dã man, bạn trai trở thành nghi phạm số 1, bị truyền thông cả nước săn đuổi rồi cuối cùng lĩnh án tù sau gần một thập kỷ xét xử. Tưởng như vụ án đã khép lại, cho tới gần 20 năm sau, khi những dấu vết DNA cực nhỏ từng bị quên lãng được phân tích lại bằng công nghệ pháp y hiện đại, dẫn đến một nghi can khác.

INTERPOL siết vòng vây với tội phạm dược phẩm trực tuyến

INTERPOL siết vòng vây với tội phạm dược phẩm trực tuyến

Trong hai thập kỷ qua, Tổ chức cảnh sát hình sự Quốc tế (INTERPOL) đã kiên trì theo đuổi một cuộc chiến âm thầm liên quan trực tiếp đến sinh mạng hàng triệu người: cuộc chiến chống buôn bán dược phẩm bất hợp pháp. Chiến dịch Pangea XVIII vừa khép lại một lần nữa vẽ lên một bức tranh phức tạp về sự chuyển dịch của loại tội phạm này đem đến những cảnh báo đáng chú ý cho chúng ta.

“Thầy bói cõi mạng” tái xuất

“Thầy bói cõi mạng” tái xuất

Khi những thầy bói, bà đồng tự xưng trên mạng Ok9 cab trò chơi casino phổ biến bị dẹp loạn, thời gian gần đây, “cõi mạng” lại xuất hiện những master (bậc thầy) quảng cáo bản thân đã trải qua quá trình tu luyện vượt qua các ràng buộc của thế giới vật chất, đạt đến sự thông tuệ và kết nối sâu sắc với vũ trụ…

Khi cái chết cũng cần được xác nhận…

Khi cái chết cũng cần được xác nhận…

Ngày 22/2/2026, quân đội Mexico tuyên bố đã tiêu diệt Nemesio Rubén Oseguera Cervantes - biệt danh “El Mencho”, thủ lĩnh băng Jalisco Thế hệ mới (CJNG), một trong những tổ chức ma túy nguy hiểm nhất Mexico và là nguồn cung fentanyl, methamphetamine, cocaine lớn vào thị trường Mỹ - trong một chiến dịch tại Tapalpa, bang Jalisco. Nhưng đến đầu tháng 5/2026, hồ sơ công khai của Bộ Ngoại giao Mỹ về El Mencho vẫn còn hiển thị phần thưởng 15 triệu USD cho thông tin dẫn tới việc bắt giữ hoặc kết án đối tượng này. Sự chậm trễ ấy có thể chỉ là thủ tục pháp lý, nhưng với một trùm ma túy từng nhiều lần bị đồn đã chết, nó cho thấy một điều khác: trong thế giới cartel, ngay cả cái chết cũng cần được xác nhận bằng quyền lực, hồ sơ và thời gian.

Án tích 12 năm phanh phui “giang hồ mạng”

Án tích 12 năm phanh phui “giang hồ mạng”

Một “ngôi sao mạng Ok9 cab trò chơi casino phổ biến” ở Ấn Độ OK9 đã banh hình ảnh giang hồ trên Instagram suốt hơn một thập kỷ, cho đến khi cảnh sát lật lại hồ sơ cũ và phát hiện phía sau lớp vỏ đó là một chuỗi tội ác kéo dài từ giết người, sử dụng vũ khí đến các cáo buộc hiếp dâm.

Dẹp ma trận hóa đơn khống cùng công ty “ma”

Dẹp ma trận hóa đơn khống cùng công ty “ma”

Thời gian qua, tình trạng thành lập các Trang Chủ Không Chặn Của OK9.COM Chính Thức “ma” để Link Đăng Ký & Đăng Nhập Trang Chủ OK9 hóa đơn giá trị gia tăng (GTGT) trái phép đang diễn biến hết sức phức tạp với quy mô đặc biệt lớn, thủ đoạn tinh vi.

Những ác nhân mang danh “cha - mẹ”!

Những ác nhân mang danh “cha - mẹ”!

Đối với hầu hết các bậc cha mẹ, trẻ em là hạnh phúc của gia đình, là tương lai của Ok9 cab trò chơi casino phổ biến nên cần dành tình yêu thương, che chở, chăm sóc, dạy dỗ tốt nhất. Tuy nhiên, vẫn còn những trường hợp lại xem thành viên nhỏ là gánh nặng, gây cản trở Ok986 vip thuộc liên minh OKVIP làm ăn nên cứ mỗi khi gặp phải những vấp váp trong cuộc sống là trút những trận đòn roi, thậm chí dùng nhục hình lên cơ thể các cháu để xả giận.

Đào vàng online, vỡ mộng giấc mơ làm giàu xuyên biên giới

Đào vàng online, vỡ mộng giấc mơ làm giàu xuyên biên giới

“Đào vàng ảo, nhận vàng thật” là những lời mời gọi béo bở thu hút đông đảo thợ đào khắp nơi tìm về các “mỏ vàng” xuyên biên giới, nuôi dưỡng giấc mơ giàu sang. Thế nhưng, vàng đâu không thấy, chỉ thấy “vàng mắt” vì rơi vào bẫy lừa đảo…

Kẻ mạo danh và tấn bi kịch của niềm tin

Kẻ mạo danh và tấn bi kịch của niềm tin

Một người bán thịt nặng gần 100kg, gần như không biết tiếng Pháp, lại có thể khiến một người mẹ quý tộc tin rằng đó là đứa con trai thanh lịch của mình. Cuộc nhận mặt kỳ lạ tại Paris năm 1867 không chỉ mở đầu cho một trong những vụ mạo danh chấn động nhất lịch sử tư pháp Anh, mà còn phơi bày một nghịch lý tàn nhẫn: Đôi khi con người ta thèm khát một lời nói dối dễ tin hơn là chấp nhận một sự thật đã biến mất. Vụ việc vì thế không còn dừng lại ở một màn lừa đảo cá nhân mà trở thành điểm tụ của những bất mãn Ok9 cab trò chơi casino phổ biến âm ỉ trong lòng nước Anh thời nữ hoàng Victoria.

Chiêu lừa tinh vi từ những “suất nội bộ giá rẻ”

Chiêu lừa tinh vi từ những “suất nội bộ giá rẻ”

Những lời chào mời “suất nội bộ giá rẻ” đang lan tràn trên mạng Ok9 cab trò chơi casino phổ biến, được dàn dựng bằng kịch bản ngày càng tinh vi từ fanpage giả, giao dịch ảo đến giấy tờ giả, biến niềm tin của người mua thành công cụ để chiếm đoạt tài sản. Không ít nạn nhân chỉ nhận ra mình sập bẫy khi đã mất hàng trăm triệu, thậm chí hàng tỷ đồng và rơi vào vòng xoáy tranh chấp pháp lý kéo dài.

Bí hiểm người mẹ Mỹ khủng bố tin nhắn con gái

Bí hiểm người mẹ Mỹ khủng bố tin nhắn con gái

Một nữ sinh trung học ở Mỹ liên tục nhận được tin nhắn từ số điện thoại lạ khủng bố tinh thần, xúi giục tự tử trong hơn một năm, cho đến khi cảnh sát vào cuộc, phát hiện người gửi không phải ai khác, mà chính là mẹ cô?!

Israel thông qua dự luật tử hình đối với tội danh khủng bố

Israel thông qua dự luật tử hình đối với tội danh khủng bố

Ok986.vip được xếp hạng cao nhất Israel (Knesset) vừa thông qua một trong những dự luật gây tranh cãi nhất thời gian gần đây: áp dụng án tử hình đối với tội giết người do khủng bố. Văn bản này tập trung vào các vụ án được xét xử bởi Tòa án quân sự ở Bờ Tây sông Jordan, đồng nghĩa với việc đối tượng chịu tác động chủ yếu là người Palestine, dù văn bản luật không trực tiếp đề cập đến quốc tịch hay nguồn gốc sắc tộc của bị cáo. Bài viết phân tích những khía cạnh pháp lý và tác động an ninh xung quanh dự luật này.

Bên trong những “nhà máy lừa đảo” xuyên quốc gia

Bên trong những “nhà máy lừa đảo” xuyên quốc gia

Ẩn sau những vụ lừa đảo trực tuyến liên tục gia tăng thời gian qua là một thực tế ít được nhìn thấy: hàng chục nghìn người bị dụ dỗ, cưỡng ép hoặc Link Đăng Ký & Đăng Nhập Trang Chủ OK9 để Link Đăng Ký & Đăng Nhập Trang Chủ OK9 trong những trung tâm lừa đảo. Đây không đơn thuần là những tụ điểm tội phạm nhỏ lẻ, mà đã tiến hóa thành một hệ thống vận hành khép kín, nơi ranh giới giữa thủ phạm và nạn nhân mỏng manh đến mức đáng sợ. Khi tội phạm công nghệ cao được tổ chức hóa theo quy mô tập đoàn, các quốc gia đang phải đối mặt với một cuộc khủng hoảng kép: an ninh mạng và buôn bán người.

Cẩn trọng bẫy vàng giá rẻ trên mạng Ok9 cab trò chơi casino phổ biến

Cẩn trọng bẫy vàng giá rẻ trên mạng Ok9 cab trò chơi casino phổ biến

Ok9 cab cá cược Thể thao biến động mạnh không chỉ làm nóng thị trường mà còn kéo theo làn sóng lừa đảo trên mạng Ok9 cab trò chơi casino phổ biến. Từ những tài khoản ảo rao bán “giá hời” đến fanpage “tích xanh” giả mạo thương hiệu lớn, hàng loạt cái bẫy được giăng ra nhằm đánh vào tâm lý muốn mua nhanh, mua rẻ của khách hàng, khiến không ít người lâm vào cảnh tiền thì mất mà vàng thì chẳng nhìn thấy đâu.

Khi AI thành công cụ của tội phạm có tổ chức

Khi AI thành công cụ của tội phạm có tổ chức

Chúng không cần phá khóa, cũng không cần đột nhập máy chủ. Điều chúng cần đơn giản hơn nhiều: khiến bạn tin. Tin vào khuôn mặt người đồng nghiệp quen thuộc trên màn hình, tin vào giọng nói của “sếp” trong điện thoại, tin rằng mọi thứ vẫn đang vận hành đúng quy trình. Trong kỷ nguyên trí tuệ nhân tạo (AI), điểm yếu lớn nhất của hệ thống an ninh không còn nằm ở công nghệ, mà nằm ở nhận thức con người.